Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

HÜKÜMETLERİN FİYAT KONTROLLERİ VE ARZ-TALEP DENGESİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "HÜKÜMETLERİN FİYAT KONTROLLERİ VE ARZ-TALEP DENGESİ."— Sunum transkripti:

1 HÜKÜMETLERİN FİYAT KONTROLLERİ VE ARZ-TALEP DENGESİ

2 HÜKÜMETLERİN FİYAT KONTROLLERİ VE ARZ-TALEP DENGESİ Gerçek hayatta fiyat oluşumunda “görünmez el”in yanı sıra “görünen el”in müdahalesi de vardır: Gerçek hayatta fiyat oluşumunda “görünmez el”in yanı sıra “görünen el”in müdahalesi de vardır: 1. Tavan ve taban fiyat uygulaması,1. Tavan ve taban fiyat uygulaması, 2. Asgari ücret (ücret için taban fiyat),2. Asgari ücret (ücret için taban fiyat), 3. Vergilendirme3. Vergilendirme

3 1. Tavan ve Taban Fiyat Uygulaması Tavan Fiyat: Bir mal, hizmet veya üretim faktörünün ticaretinin kanuni olarak satılabileceği en yüksek fiyattır. Örnek: Tavan Kira belirlemesi. Tavan Fiyat: Bir mal, hizmet veya üretim faktörünün ticaretinin kanuni olarak satılabileceği en yüksek fiyattır. Örnek: Tavan Kira belirlemesi. Tavan Fiyatın Sonucu: Kıtlık Tavan Fiyatın Sonucu: Kıtlık Kıtlığın Sonucu: Kıtlığın Sonucu: Kuyruk YöntemiKuyruk Yöntemi Vesika YöntemiVesika Yöntemi Karaborsa…Karaborsa…

4 Karaborsa Tavan fiyatın üzerinde bir fiyatla gerçekleşen mal alım-satım işlemine karaborsa işlemi, Tavan fiyatın üzerinde bir fiyatla gerçekleşen mal alım-satım işlemine karaborsa işlemi, Söz konusu işlemin gerçekleştiği piyasaya da karaborsa piyasası denir. Söz konusu işlemin gerçekleştiği piyasaya da karaborsa piyasası denir.

5 Tavan Fiyat Kirada Tavan Fiyat DüzenlemesiKirada Tavan Fiyat Düzenlemesi Ev kiralarının belirlenen miktarından fazla olmasını illegal kabul eden hükümet düzenlemesidir. Ev kiralarının belirlenen miktarından fazla olmasını illegal kabul eden hükümet düzenlemesidir.  Kira Kontrolleri

6 Tavan Fiyat Ev Piyasası: Ev piyasasında arz ve talebi dengeleyen aylık kira bedeli 550 dolar, denge miktarı 4000 birimdir.

7 Kira Tavanı aylık kira bedelini 400 Dolar seviyesine çeker. 1. Arz edilen ev miktarı 3000 birime düşer. 2. Talep edilen ev miktarı 6000 birime yükselir. 3. Kıtlık 3000 birime yükselir. Tavan Fiyat Kira Tavanı kıtlığa nasıl sebep olur?

8 Tavan Fiyat Kira tavanı ev kıtlığına sebep olduğunda meydana gelen gelişme nedir?Kira tavanı ev kıtlığına sebep olduğunda meydana gelen gelişme nedir? KaraborsaKaraborsa Hükümetlerin piyasa düzenlemelerinin sonucunda meydana gelen illegal piyasadır... Hükümetlerin piyasa düzenlemelerinin sonucunda meydana gelen illegal piyasadır...

9 Tavan Fiyat Kira Tavanı nasıl karaborsa oluşturur? Kira Tavanının 400 Dolar olması durumunda: 1. Kiralık 3000 birim ev mevcuttur. 2. Kimileri 625 Dolardan 3000 birim evi kiralamaya razıdır.

10 Tavan Fiyat 3. Karaborsa piyasa kirası aylık 625 Dolara kadar yükselebilecektir.

11 Tavan ve Taban Fiyatta Amaç ? Tavan fiyatta amaç: tüketiciyi korumak Tavan fiyatta amaç: tüketiciyi korumak Taban Fiyatta amaç: üreticiyi korumak Taban Fiyatta amaç: üreticiyi korumak

12 2. Asgari Ücret Asgari Ücret Kanunu İşgücünden faydalanma miktarını illegal olan bir ücretten faydalanılan miktardan daha aşağı yapan bir hükümet düzenlemesidir.

13 Örn: Lokanta çalışanları piyasası Lokanta çalışanları arz ve talebi piyasası bir saati 5 dolar olan denge ücretinde ve 5000 işçi denge miktarında dengeye gelir. Asgari Ücret Asgari ücret, emek piyasası istihdam imkanlarını ve ücret oranlarını etkiler.

14 Belirlenen asgari ücret 7 dolardır. 1. Talep edilen işgücü miktarı 3000 işçiye düşer. 2. Arz edilen işgücü miktarı 7000 kişiye yükselir. 3. Sonuçta 4000 kişi işsizdir. Asgari Ücret Asgari ücret işsizliğe nasıl sebep olur?

15 1. Asgari ücret 7 dolar olduğunda 3000 işçi kullanılabilir durumdadır. 2. İşçilerden bazıları 3 dolardan çalışmaya razıdır. … Asgari Ücret Asgari ücret iş arayanların sayısını nasıl artırır?

16 Asgari Ücret İnsanlar ücretleri 4 dolar düşünceye kadar çalışmaya razıdırlar. 3. İllegal ücret 7 dolardan 3 dolara doğru uzanır.

17 3. Vergilendirme Hükümetlerin kamu harcamalarını finanse etmek amacıyla başvurdukları en asli finansman yöntemi vergilendirmedir. Hükümetlerin kamu harcamalarını finanse etmek amacıyla başvurdukları en asli finansman yöntemi vergilendirmedir. Tüketicilerden vergi alınmasıTüketicilerden vergi alınması Üreticilerden-Satıcılardan vergi alınmasıÜreticilerden-Satıcılardan vergi alınması Verginin her iki kesime birlikte yansıtılmasıVerginin her iki kesime birlikte yansıtılması

18 Tüketiciden Alınan Verginin Etkileri Tüketici talebi azalır Tüketici talebi azalır Talebin azalması daha az malın daha düşük fiyatla satılmasına yol açar Talebin azalması daha az malın daha düşük fiyatla satılmasına yol açar Üretici birimlerin üretim şevki azalır Üretici birimlerin üretim şevki azalır Vergi yükünü hem alıcı hem de satıcı üstlenir Vergi yükünü hem alıcı hem de satıcı üstlenir

19 Üreticiden Alınan Verginin Etkileri Miktar Fiyat 0 S 2 D E 1 S1S1 E2E2

20 fig TÜKETİCİ DARANIŞLARI TÜKETİCİ DARANIŞLARITEORİSİ

21 Fayda nedir ? Fayda: Fayda: Tüketicinin bir mal veya hizmeti satın alıp tüketmesi sonucu elde edeceği haz veya mutluluğa ekonomide fayda denir. Mal ve hizmetlerin insan ihtiyaçlarını karşılama özelliğidir. Faydanın ölçülebilirliği : Faydanın ölçülebilirliği : Faydanın ölçülebilir olması (kardinal faydacılar – toplam fayda, marjinal fayda)Faydanın ölçülebilir olması (kardinal faydacılar – toplam fayda, marjinal fayda) Faydanın ölçülemeyeceği (ordinal faydacılar – farksızlık eğrisi analizi)Faydanın ölçülemeyeceği (ordinal faydacılar – farksızlık eğrisi analizi)

22 Bireysel Talebin Elde Edilişi Marjinal Fayda Yaklaşımı Birinci Yaklaşım

23 fig Su Tüketimi Toplam Fayda Elde Edilen Fayda Toplam Fayda nedir? Tüketilen Su Miktarı (Günlük) Toplam Fayda (TU): Belirli bir zaman diliminde, bireyin diğer mal ve hizmetlerden olan tüketimi sabit iken (ceteris paribus), bir malın çeşitli miktarlarını tüketmesi sonucu ulaştığı tatmin düzeyidir.

24 fig Su of crisps TU in utils Elde Edilen Fayda Tüketilen Su Miktarı (Günlük) TU Toplam Fayda Su Tüketimi Toplam Fayda

25 Marjinal Fayda nedir? Marjinal Fayda (MU): Belirli bir zaman diliminde bir maldan bir birim daha fazla tüketilmesi sonucu toplam faydada meydana gelen değişmedir. Marjinal Fayda (MU): Belirli bir zaman diliminde bir maldan bir birim daha fazla tüketilmesi sonucu toplam faydada meydana gelen değişmedir. Marjinal Fayda = Toplam Faydada Meydana Gelen Değişme / Tüketim Miktarında Meydana Gelen Değişme

26 fig SuToplam Fayda (TU) Marjinal Fayda (MU) Elde Edilen Fayda TU MU Toplam / Marjinal Fayda Tüketilen Su Miktarı (Günlük)

27 fig MU  TU = 2  Q = 1 MU =  TU /  Q Elde Edilen Fayda TU Toplam / Marjinal Fayda Tüketilen Su Miktarı (Günlük)

28 fig MU MU =  TU /  Q = 2/1 = 2 Elde Edilen Fayda TU  TU = 2  Q = 1 Toplam / Marjinal Fayda Tüketilen Su Miktarı (Günlük)

29 fig SuToplam Fayda (TU) Marjinal Fayda (MU) Elde Edilen Fayda TU MU Bir malın ilave miktarları tüketildikçe elde edilen ek faydanın (marjinal faydanın) azalacağı ilkesidir. Azalan Marjinal Fayda Kanunu Bir malın ilave miktarları tüketildikçe elde edilen ek faydanın (marjinal faydanın) azalacağı ilkesidir. Tüketilen Su Miktarı (Günlük)

30 Tüketici Dengesi Tüketici gelirini nasıl harcarsa, yani piyasadaki mal ve hizmetlerden ne miktarlarda satın alıp tüketirse, mal ve hizmetlerden elde edeceği toplam fayda maksimum olur? Bu sorunun cevabı tüketici dengesidir. Tüketici gelirini nasıl harcarsa, yani piyasadaki mal ve hizmetlerden ne miktarlarda satın alıp tüketirse, mal ve hizmetlerden elde edeceği toplam fayda maksimum olur? Bu sorunun cevabı tüketici dengesidir. Dolayısıyla; Satın alıp tükettiği mal ve hizmetlerden elde edeceği toplam faydayı maksimum yaptığı zaman tüketici dengededir. Dolayısıyla; Satın alıp tükettiği mal ve hizmetlerden elde edeceği toplam faydayı maksimum yaptığı zaman tüketici dengededir. Tüketci dengeye gelmede; Tüketci dengeye gelmede; Sınırlı miktardaki gelirini,Sınırlı miktardaki gelirini, Piyasadaki fiyatları vePiyasadaki fiyatları ve tercihlerini dikkate alır.tercihlerini dikkate alır. Toplam Fayda Maksimizasyonu = Tüketici Dengesi

31 Toplam Fayda Maksimizasyonu (Tüketici Dengesi) Kuralı Tükettiği malların son birimlerinin 1 TL karşılığı olan marjinal faydaları birbirine eşit olduğunda tüketicinin toplam faydası maksimumdur. Tükettiği malların son birimlerinin 1 TL karşılığı olan marjinal faydaları birbirine eşit olduğunda tüketicinin toplam faydası maksimumdur. Yani satın alınan en son birim mallar için; Yani satın alınan en son birim mallar için; MU A MU B MU A MU B ________ = ________ P A P B P A P B eşit olmalıdır.

32 Tüketici Dengesi Örnek; Örnek;Ayşe’nin A ve B Mallarını Tüketimi;

33 Ayşe’nin A ve B Mallarının Tüketiminden Elde Edeceği Toplam ve Marjinal Faydalar A Malı B Malı QAQA TU A MU A QBQB TU B MU B

34 Tüketici Dengesi Örnek; Örnek;Ayşe’nin A ve B Mallarını Tüketimi; A malının fiyatı 60 TL, B malının fiyatı 30 TL ve Ayşe’nin geliri 270 TL…

35 A ve B Mallarının 1 TL’sine Düşen Marjinal Faydaları A Malı = 60 TL B Malı = 30 TL QAQA MU A MU A /P A QBQB MU B MU B /P B , , , ,742006,7 5801,351003,3 6601,06501,7 7400,77301,0 8300,58200,7 9200,3900,0 10 0, ,7 Örnek; A malının fiyatı 60 TL, B malının fiyatı 30 TL ve Ayşe’nin geliri 270 TL…

36 Tüketici Talep Eğrisi Örnek; Ceteris Paribus, A malının fiyatı 60 TL’den 30 TL’ye düştüğü varsayıldığında Tüketici Talep Eğrisi Örnek; Ceteris Paribus, A malının fiyatı 60 TL’den 30 TL’ye düştüğü varsayıldığında A Malı = 30 TL B Malı = 30 TL QAQA MU A MU A /P A QBQB MU B MU B /P B , , ,342006,7 5802,751003,3 6602,06501,7 7401,37301,0 8301,08200,7

37 Tüketici Talep Eğrisi Örnek; A malı için Ayşe’nin talep eğrisi: A malının fiyatı 60 TL olduğunda 2 birim talep edilmekte, A malının fiyatı 30 TL’ye düştüğünde ise 4 birim talep edilmektedir Qa Da Pa A malı için Ayşe’nin talep eğrisi

38 Bireysel Talep Eğrisi ve Piyasa Talep Eğrisi

39 Gelirde Bir Değişme ve Talep Eğrisinde Kayma Tüketicilerin gelirinde meydana gelen değişme dolayısıyla bir malın satın alınması düşünülen miktarındaki değişmedir. Normal Mallara Etkisi (Normal Good)Normal Mallara Etkisi (Normal Good)Normal GoodNormal Good normal mallar: ↑ gelir → ↑ talep normal mallar: ↑ gelir → ↑ talep Düşük Mallara Etkisi (Inferior Good)Düşük Mallara Etkisi (Inferior Good)Inferior GoodInferior Good düşü mallar: ↑ gelir → ↓ talep örnek: ikinci el otomobil

40 Ayşe’nin Geliri Artınca A malına olan talebindeki değişme Örnek; Ayşe’nin geliri 450 TL olduğunda Qa Da Pa D’a 8

41 Ayşe’nin Geliri Artınca B malına olan talebindeki değişme Örnek; Ayşe’nin geliri 450 TL olduğunda 30 5 Qb Db Pb D’b 7

42 Değer Paradoksu P D S QQ0Q0 P0P0 P P0P0 Q0Q0 Q S D Elmas Piyasası Su Piyasası Değer Paradoksu, marjinal fayda teorisince açıklanmıştır. Malın değişim değeri (fiyatı) – malın faydası arasındaki ilişki: Bir malın değeri o malın faydası ile ölçülebilir mi? Değer paradoksuna göre: malın değeri, malın toplam faydasına bağlı olmayıp, o malın son biriminin sağladığı faydaya bağlıdır.

43 Değer Paradoksu P D S QQ0Q0 P0P0 Su Piyasası Tüketicilerin su tüketiminden elde ettikleri toplam fayda çok büyük olmasına karşın, çok miktarda su tüketildiği için azalan marjinal fayda kanununa göre suyun tüketilen son biriminin sağladığı fayda (marjinal fayda) oldukça düşüktür.

44 Değer Paradoksu P P0P0 Q0Q0 Q S D Elmas Piyasası Elmas tabiatta çok azdır. Elmasın arz ve talebinin kesiştiği noktada denge fiyatı (suyun denge fiyatına göre) çok yüksek, denge miktarı ise çok azdır. Elmastan elde edilen toplam fayda sudan elde edilen toplam faydadan daha az olmasına karşın, satın alınan elmas miktarı çok az olduğundan elmasın satın alınan son biriminin sağladığı marjinal fayda suyunkinden daha büyüktür.

45 Bireysel Talebin Elde Edilişi Ordinal Fayda Yaklaşımı (Kayıtsızlık Eğrileri Analizi) İkinci Yaklaşım

46 fig Çay Kahve Nokta abcdefgabcdefg KAYITSIZLIK (FARKSIZLIK) EĞRİLERİ

47 fig Çay Kahve Çay Kahve Nokta abcdefgabcdefg Kayıtsızlık Eğrisinin Elde Edilişi Kayıtsızlık Eğrisi, aynı düzeyde tatmin sağlayan tüketim bileşimlerini gösteren eğridir.

48 fig a Çay Kahve Çay Kahve Nokta abcdefgabcdefg Kayıtsızlık Eğrilerinin Elde Edilişi

49 fig a b Çay Kahve Çay Kahve Nokta abcdefgabcdefg Kayıtsızlık Eğrilerinin Elde Edilişi

50 fig a b c d e f g Çay Kahve Çay Kahve Nokta abcdefgabcdefg Kayıtsızlık Eğrilerinin Elde Edilişi

51 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi a b  Y = 4  X = 1 MRS = 4 MRS =  Y/  X Marjinal İkame Oranı(MRS) Marjinal İkame Oranı,, tüketicinin “aynı kayıtsızlık eğrisi üzerinde” mallardan birinin tüketim miktarını bir birim artırma karşılığında, diğer maldan kaç birim vazgeçmesi gerektiğini ifade eden orandır.

52 fig a b Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi d  Y = 4  X = 1  Y = 1  X = 1 MRS = 1 MRS = c MRS =  Y/  X Marjinal İkame Oranı (MRS)

53 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Kayıtsızlık Eğrileri Özellikleri: - Kayıtsızlık paftası içerisinde üstteki farksızlık eğrisi alttakine tercih edilir. - Kayıtsızlık eğrileri aşağı doğru eğimlidir. - Kayıtsızlık eğrileri orijine göre dış bükeydir. (MRS’nin azalan olması ile ilgilidir) - Kayıtsızlık eğrileri kesişmezler…

54 fig Kayıtsızlık Eğrileri Kesişmezler Y malı birimi X malı birimi I1I1 I2I2 a c b

55 fig Bütçe Doğrusu Bütçe Doğrusu; Tüketicinin belirli bütçesi ile piyasa fiyatlarından satın alabileceği sınırlı miktardaki mal bileşimlerini gösterir.

56 fig X malının miktarı Y malının miktarı Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Bütçe Doğrusu Bütçe Doğrusu, tüketicinin belirli bütçesi ile piyasa fiyatlarından satın alabileceği sınırlı miktardaki mal bileşimlerini gösterir.

57 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi a X malının miktarı Y malının miktarı Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Bütçe Doğrusu üzerindeki nokta a Bütçe Doğrusu

58 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi a b X malının miktarı Y malının miktarı Bütçe Doğrusu üzerindeki nokta a b Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Bütçe Doğrusu

59 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi a b c X malının miktarı Y malının miktarı Bütçe Doğrusu üzerindeki nokta a b c Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Bütçe Doğrusu

60 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi a b c d X malının miktarı Y malının miktarı Bütçe Doğrusu üzerindeki nokta a b c d Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Bütçe Doğrusu Bütçe doğrusunun eğimi fiyatların oranına eşittir.

61 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL Gelirdeki Değişimlerin Bütçe Doğrusuna Etkisi Fiyatlar sabitken, gelirin artması sonucu bütçe doğrusu, eğimi değişmeden sağa kayar.

62 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 40 TL Bütçe = 40 TL Bütçe = 30 TL 16 7 m n Gelirdeki Değişimlerin Bütçe Doğrusuna Etkisi

63 Gelirdeki Artışa Tüketicinin Cevabı Tüketicinin gelirindeki değişim bütçe doğrusunu sağa ya da sola kaydırır. Tüketicinin gelirindeki değişim bütçe doğrusunu sağa ya da sola kaydırır. Fiyatlar aynı kaldığı müddetçe bütçe doğrusunun eğimi değişmez. Fiyatlar aynı kaldığı müddetçe bütçe doğrusunun eğimi değişmez. Tüketicinin tercihleri, yani tercih ettiği mal bileşimleri, malların niteliğine (normal, düşük) bağlı olarak değişir. Tüketicinin tercihleri, yani tercih ettiği mal bileşimleri, malların niteliğine (normal, düşük) bağlı olarak değişir.

64 Gelir Artışının Etkisi: Normal Mallar Her iki mal da NORMAL ise, gelirdeki artış sonucu tercih C’ noktasına taşınır. Her iki maldan talep edilen miktar artar. U2U2 U1U1 X Malı Y Malı BL 0 BL 1 C C'

65 Gelir Artışının Etkisi: Düşük Mal ve Normal Mal “X Malı” düşük bir malsa gelir artışı tercihi C’ noktasına taşır. Talep edilen X Malı miktarı düşer, Y Malı miktarı ise artar. X Malı Y Malı BL 0 BL 1 U2U2 U1U1 C C'

66 fig X Malı Fiyatının Değişimi ve Bütçe Doğrusu Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL

67 fig X Malı Fiyatının Değişimi ve Bütçe Doğrusu Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL

68 fig X Malı Fiyatının Değişimi ve Bütçe Doğrusu Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 1 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL

69 fig X Malı Fiyatının Değişimi ve Bütçe Doğrusu Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 1 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL B1B1 B2B2 a b c

70 fig Optimum Tüketim: Tüketici Dengesi Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi O Tüketici sahip olduğu geliri ile kendisine maksimum düzeyde tatmin sağlayan malları satın aldığında dengeye ulaşır.

71 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi O Optimum Tüketim: Tüketici Dengesi Kayıtsızlık Paftası

72 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi Bütçe Doğrusu Optimum Tüketim: Tüketici Dengesi

73 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi r v s u Y1Y1 X1X1 t Optimum Tüketim: Tüketici Dengesi SORU: Tüketici Dengesi hangi noktada gerçekleşir?

74 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi r v s u Y1Y1 X1X1 t Optimum Tüketim: Tüketici Dengesi * f * p SORU: “f” ve “p” noktaları ne anlama geliyor?

75 fig Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi B1B1 Gelirdeki Değişmenin Tüketim Miktarına Etkisi I1I1 a SORU: Tüketilen malların normal mal olması durumunda, gelir artışı tüketim miktarını nasıl etkiler?

76 fig I2I2 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi B1B1 B2B2 I1I1 Gelirdeki Değişmenin Tüketim Miktarına Etkisi

77 fig I2I2 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi B1B1 B2B2 B3B3 B4B4 I1I1 I3I3 I4I4 Gelirdeki Değişmenin Tüketim Miktarına Etkisi

78 fig I2I2 Y Malı Tüketimi O X Malı Tüketimi B1B1 B2B2 B3B3 B4B4 I1I1 I3I3 I4I4 Gelir-Tüketim Eğrisi Gelirdeki Değişmenin Tüketim Miktarına Etkisi Gelir-Tüketim Eğrisi: Ceteris paribus, gelir seviyesindeki değişiklikler nedeniyle ortaya çıkacak denge noktalarının birleştirilmesi ile elde edilen eğridir.

79 fig Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL X Malı Fiyatındaki Değişimlerin Etkisi Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi

80 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 2 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL B1B1 I1I1 j X Malı Fiyatındaki Değişimlerin Etkisi

81 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi B1B1 I1I1 j Varsayımlar P X = 1 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL X Malı Fiyatındaki Değişimlerin Etkisi

82 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi Varsayımlar P X = 1 TL P Y = 1 TL Bütçe = 30 TL B1B1 I1I1 B2B2 a j I2I2 k X Malı Fiyatındaki Değişimlerin Etkisi

83 fig Y Malı Tüketimi X Malı Tüketimi B1B1 I1I1 B2B2 a j I2I2 Fiyat-Tüketim Eğrisi k X Malı Fiyatındaki Değişimlerin Etkisi Fiyat-Tüketim Eğrisi: Y malının fiyatı sabitken, X malının fiyatındaki değişiklikler sonucu ortaya çıkan yeni denge noktalarının geometrik yerine denir.

84 Fiyat Değişikliğine Tüketicinin Cevabı Tüketicinin fiyatı düşen maldan daha fazla almasının kaynakları: İkame Etkisi İkame Etkisi Gerçek gelir değişmemiş gibi varsayılıp, göreli fiyatlardaki değişimden ötürü talep edilen mal bileşimindeki değişikliği gösterir.Gerçek gelir değişmemiş gibi varsayılıp, göreli fiyatlardaki değişimden ötürü talep edilen mal bileşimindeki değişikliği gösterir. Gelir Etkisi Gelir Etkisi Göreli fiyatlar değişmemiş varsayılıp, gerçek gelirdeki değişimden ötürü tercihlerde yapılan değişimi gösterir.Göreli fiyatlar değişmemiş varsayılıp, gerçek gelirdeki değişimden ötürü tercihlerde yapılan değişimi gösterir.

85 Bireysel Talep Eğrisinin Elde Edilişi

86 fig Fiyat Değişikliğinin Tüketici Dengesi Üzerindeki Etkisi: Fiyat-Tüketim Eğrisi ve Bireysel Talep Eğrisi B1B1 I1I1 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi a

87 fig I2I2 Bireysel Talep Eğrisi B1B1 B2B2 I1I1 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi a b X malının fiyatında düşüş

88 fig Bireysel Talep Eğrisinin Elde Edilişi B1B1 B2B2 B3B3 I3I3 I2I2 I1I1 I4I4 B4B4 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi a b c d X’in fiyatında başka düşüşler

89 fig Bireysel Talep Eğrisi B1B1 B2B2 B3B3 I3I3 I2I2 I1I1 I4I4 B4B4 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi Fiyat - Tüketim Eğrisi a b c d

90 fig Bireysel Talep Eğrisinin Elde Edilişi B1B1 B2B2 B3B3 I3I3 I2I2 I1I1 I4I4 B4B4 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi a Fiyat - Tüketim Eğrisi b c d X Malının Fiyatı X Malı Tüketimi P1P1 Q1Q1 a

91 fig Bireysel Talep Eğrisi B1B1 B2B2 B3B3 I3I3 I2I2 I1I1 I4I4 B4B4 Diğer Harcamalar X Malı Tüketimi a Fiyat - Tüketim Eğrisi b c d X Malının Fiyatı X Malı Tüketimi a Talep P1P1 P2P2 P3P3 P4P4 Q1Q1 Q2Q2 Q3Q3 Q4Q4 b c d

92 ÜRETİM TEORİSİ

93 Üretim Teorisi Üretim Fonksiyonu; Q A = f(L, K, N, T) Üretim Fonksiyonu; Q A = f(L, K, N, T) - Q A - L - K - N - T Amaç; maksimum üretim ve maksimum kâr.

94 Toplam Ürün (TP) = f(Üretim Faktörleri) Toplam Ürün (TP) = f(Üretim Faktörleri) Belirli bir zaman diliminde yapılan üretimin tamamıBelirli bir zaman diliminde yapılan üretimin tamamı Değişken üretim faktöründeki değişmeler - toplam ürün miktarıDeğişken üretim faktöründeki değişmeler - toplam ürün miktarı Ortalama Ürün (AP) = Toplam Ürün Miktarı Ortalama Ürün (AP) = Toplam Ürün Miktarı Değişken Faktör Miktarı Değişken Faktör Miktarı Marjinal Ürün (MP) = Toplam Ürün Miktarında Değişim Marjinal Ürün (MP) = Toplam Ürün Miktarında Değişim Değişken Faktör Miktarında değişim Değişken Faktör Miktarında değişim Kısa Dönemde Üretim Fonksiyonu

95 Tek Değişken Faktör Olarak Emeğin Kabul Edilmesi Durumunda TP, AP ve MP SermayeMiktarı İşçi Sayısı (L) Toplam Ürün (TP) Ortalama Ürün (AP=TP/L) Marjinal Ürün (MP= ΔTP/ ΔL)

96 fig İşçi Sayısı (L) Üretim miktarı TP

97 fig İşçi Sayısı (L) Üretim TP Üretim İşçi Sayısı (L)  TP = 7  L = 1 MP =  TP /  L = 7

98 fig Toplam Ürün TP Marjinal Ürüm (MP) MP İşçi Sayısı (L)

99 fig Toplam Ürün TP Ortalama Ürün (AP) AP AP = TP / L İşçi Sayısı (L)

100 fig b b Üretim TP Üretim AP MP İşçi Sayısı (L)

101 fig Üretim TPP Üretim APP MPP b d d İşçi Sayısı (L) Maksimum üretim b

102 fig c c Yıllık Buğday Üretimi (Ton) TPP APP MPP b b d d Emek (L) Eğim = TP / L = AP Yıllık Buğday Üretimi (Ton)

103 fig Üretim TP Üretim AP MP İşçi Sayısı (L) Azalan Verim Artan VerimNegatif Verim Azalan Verimler Kanunu

104 Azalan Verimler Kanunu Ceteris paribus, üretimde değişken faktörün miktarı arttırıldığında, verimin başlangıçta artmasına rağmen, belirli bir seviyeden sonra azalmaya başlaması, iktisat literatüründe Azalan Verimler Kanunu kavramı ile ifade edilir. Üretim TP İşçi Sayısı (L) Azalan Verim

105 Uzun Dönem Üretim Fonksiyonu Uzun Dönem: Tüm üretim faktörlerinin miktarında değişiklik yapmaya imkan veren zaman dilimidir. Bütün üretim faktörleri aynı oranda artırıldığında; 1. Ölçeğe göre sabit getiri 2. Ölçeğe göre artan getiri 3. Ölçeğe göre azalan getiri

106 Eşürün Eğrileri Eşürün Eğrileri varsayım; Q A = f (K,L) diğer üretim girdilerini sabit kabul edip, varsayılan iki girdinin farklı bileşimleri ile elde edilebilecek maksimum hasıla miktarının değişmediği varsayımı eş ürün analizi ile açıklanmaktadır. Uzun Dönem Üretici Dengesi Eşürün-Eşmaliyet Analizi

107 fig Units of K Units of L Point on diagram a b c d e Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Eşürün Eğrisi

108 fig Units of K Units of L Point on diagram a b c d e a Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Eşürün Eğrisi

109 fig Units of K Units of L Point on diagram a b c d e a b Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Eşürün Eğrisi

110 fig Units of K Units of L Point on diagram a b c d e a b c d e Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Eşürün Eğrisi

111 Eşürün Eğrilerinin Özellikleri Negatif EğimlidirlerNegatif Eğimlidirler Bir maldan üretilen miktarın aynı düzeyde kalabilmesi, girdilerden birinin kullanılan miktarının azaltılması durumunda diğerinin artırılması ile mümkündür. Bir maldan üretilen miktarın aynı düzeyde kalabilmesi, girdilerden birinin kullanılan miktarının azaltılması durumunda diğerinin artırılması ile mümkündür. Birbirini KesmezlerBirbirini Kesmezler Birbirini kesme, analiz ile tutarlı değildir. Birbirini kesme, analiz ile tutarlı değildir. Orijine Göre DışbükeydirlerOrijine Göre Dışbükeydirler Aynı eş ürün eğrisi üzerinde yukarıdaki bir girdi bileşiminden aşağıdaki bir girdi bileşimine doğru gelindikçe eğrinin eğimi azalır. Marjinal teknik ikame oranı azalan bir seyir izler. Aynı eş ürün eğrisi üzerinde yukarıdaki bir girdi bileşiminden aşağıdaki bir girdi bileşimine doğru gelindikçe eğrinin eğimi azalır. Marjinal teknik ikame oranı azalan bir seyir izler.

112 fig Units of K Units of L Point on diagram a b c d e a b c d e Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Eşürün Eğrisi

113 fig Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) g h  K = 2  L = 1 isoquant MRS = 2 MRS =  K /  L Marjinal Teknik İkame Oranı

114 fig Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) g h j k  K = 2  L = 1  K = 1  L = 1 isoquant MRS = 2 MRS = 1 MRS =  K /  L Marjinal Teknik İkame Oranı

115 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) Eşürün Haritası

116 fig I1I1 I2I2 I3I3 I4I4 I5I5 Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) Eşürün Haritası

117 Eşmaliyet Doğrusu Endüşük maliyetle üretim için başka faktörlerde dikkate alınmalıdır. Üreticinin mevcut geliri ile fiyatları veri olarak alınan iki girdiden alınabilecek miktarlar, eş maliyet doğrusu yardımı ile ifade edilir. Kısaca sabit bütçe ile üreticinin satın alabileceği alternatif faktör bileşimleridir. C = Q K.P K + Q L.P LC = Q K.P K + Q L.P L

118 fig Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Assumptions P K = £ W = £ TC = £ Eşmaliyet Doğrusu

119 fig Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) TC = £ a b c d Assumptions P K = £ W = £ TC = £ Eşmaliyet Doğrusu Eş Maliyet Doğrusu: Üreticinin mevcut geliri (sermayesi) ile fiyatları veri olarak alınan iki girdiden alınabilecek miktarları gösteren doğrudur.

120 Eşmaliyet Doğrusu Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) SORU: “v” ve “u” noktaları ne anlama geliyor? u v

121 fig Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) Assumptions P K = £ PL = £ TC = £ TC = £ TC = £ TC = £ Farklı Eşmaliyet Doğruları

122 fig O Isocost Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) TPP 2 TPP 3 TPP 4 TPP 5 TPP 1 Üretici Dengesi Belirli bir harcama ile maksimum hasılanın elde edilmesi durumunda üretici dengededir. Eşürün ve eşmaliyet eğrilerinden birlikte yararlanılarak üretici denge noktası elde edilebilir. Belirli bir harcama ile maksimum hasılanın elde edilmesi durumunda üretici dengededir. Eşürün ve eşmaliyet eğrilerinden birlikte yararlanılarak üretici denge noktası elde edilebilir.

123 fig O s u Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) TPP 2 TPP 3 TPP 4 TPP 5 r v TPP 1 Üretici Dengesi SORU: “r”, “v”, “s” ve “u” noktaları ne anlama geliyor?

124 fig O K1K1 L1L1 Sermaye Miktarı(K) Emek Miktarı (L) TPP 2 TPP 3 TPP 4 TPP 5 r v s u TPP 1 t SORU: “t” noktası ne anlama geliyor? Üretici Dengesi

125 fig Emek Miktarı (L) Sermaye Miktarı(K) TPP 1 TC = £ TC = £ r s t Üretici Dengesi SORU: “s” ve “t” noktaları ne anlama geliyor?

126 Üretim Maliyetleri


"HÜKÜMETLERİN FİYAT KONTROLLERİ VE ARZ-TALEP DENGESİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları