Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kronik obstrüktif akciğer hastalığı YARD. DOÇ. DR. EMİN MADEN S.Ü. MERAM TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI AD.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kronik obstrüktif akciğer hastalığı YARD. DOÇ. DR. EMİN MADEN S.Ü. MERAM TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI AD."— Sunum transkripti:

1 Kronik obstrüktif akciğer hastalığı YARD. DOÇ. DR. EMİN MADEN S.Ü. MERAM TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI AD.

2 KOAH, tam geriye dönüşü olmayan hava akımı kısıtlanması ile karakterize bir hastalıktır. Akciğerlerin zararlı partiküllere ve gazlara karşı anormal inflamatuar yanıtı ile birliktedir.

3 KOAH, tam geriye dönüşü olmayan hava akımı kısıtlanması ile karakterize bir hastalıktır. Hava akımı kısıtlanması genellikle ilerleyicidir. Akciğerlerin zararlı partiküllere ve gazlara karşı anormal inflamatuar yanıtı ile birliktedir.

4 KOAH, tam geriye dönüşü olmayan hava akımı kısıtlanması ile karakterize bir hastalıktır. Hava akımı kısıtlanması genellikle ilerleyicidir. Akciğerlerin zararlı partiküllere ve gazlara karşı anormal inflamatuar yanıtı ile birliktedir. Önlenebilir bir hastalıktır Sistemik bir hastalıktır

5 İNFLAMASYON Küçük hava yolları hastalığı Parankim harabiyeti (Kronik obstrüktif bronşit) (Amfizem) HAVA AKIMI KISITLANMASI

6 İnhale edilen Zararlı etkenler İnflamasyon Akciğerde zedelenme Hava yolu daralması ve peribronşiyal fibrozis (Küçük hava yolu hastalığı) Parankim yıkımı (Amfizem) Mukus hipersekresyonu (Kronik bronşit) Koruyucu mekanizmalar Tamir mekanizmaları

7 Tanımlama: Kronik Bronşit ve Amfizem Kronik Bronşit: Akciğer tüberkülozu, bronşektazi, akciğer absesi gibi başka bir hastalığa bağlanamayan, birbirini izleyen en az iki yıl boyunca her yıl en az üç ay devam eden öksürük ve balgam çıkarmadır. Amfizem: Terminal bronşiyollerin distalindeki hava yollarının, belirgin fibrozisin eşlik etmediği duvar hasarı ile anormal ve kalıcı genişlemesidir. (Sentrilobuler, Panlobuler)

8 KLİNİK SEYİR Kronik hava akımı kısıtlanması Akciğer fonksiyonlarında ilerleyici kayıp Hava hapsi İlerleyici nefes darlığı

9 KOAH’da Klinik Seyir Nefes Darlığı Egzersiz kapasitesinde azalma Ataklar Hospitalizasyon Sistemik etkiler Solunum yetmezliği Kardiyovasküler hastalık Yaş (yıl) FEV1

10 Sigara İçimi İle Akciğer Fonksiyonu ve Yaş Arasındaki İlişki Sigaraya duyarlı içiciler (KOAH) Sigara içmeyenler Sakatlık Ölüm FEV 1 (beklenenin yüzdesi) Fletcher C, Peto R. Br Med J 1977 Sigara içenler

11 Akciğer fonksiyonlarında azalma Semptomlar Ataklar Egzersiz toleransında azalma Sağlık durumunun bozulması Mortalite Hava akımının sınırlanması Sistemik bileşen Yapısal değişiklikler Mukosiliyer disfonksiyon Hava yolu enflamasyonu Agusti. Respir Med 2005 Agusti et al. Eur Respir J 2003 Bernard et al. Am J Respir Crit Care Med 1998 KOAH, zemininde enflamasyon bulunan çok bileşenli bir hastalıktır

12 Risk faktörleri Konakçı faktörleri Genler Bronş hiperreaktivitesi Atopi Çevre faktörleri Sigara Mesleki karşılaşmalar Hava kirliliği (iç ve dış ortam) Enfeksiyonlar ? AAT

13 Risk faktörleri Konakçı faktörleri Genler Bronş hiperreaktivitesi Atopi Çevre faktörleri Sigara Mesleki karşılaşmalar Hava kirliliği (iç ve dış ortam) Enfeksiyonlar ASTIM

14 Risk faktörleri Konakçı faktörleri Genler Bronş hiperreaktivitesi Atopi Çevre faktörleri Sigara Mesleki karşılaşmalar Hava kirliliği (iç ve dış ortam) Enfeksiyonlar Çevresel ve mesleki maruziyet

15 Risk faktörleri Konakçı faktörleri Genler Bronş hiperreaktivitesi Atopi Çevre faktörleri Sigara Mesleki karşılaşmalar Hava kirliliği (iç ve dış ortam) Enfeksiyonlar

16 EPİDEMİYOLOJİ

17 KOAH Günümüzde En Yaygın Mortalite ve Morbidite Nedenlerinden Biridir Yeterince teşhis edilemiyor Uygun bir şekilde tedavi edilemiyor

18 Mortalite Morbidite Prevalans

19 KOAH’da Küresel Yük Mortalite6. sık neden 3. sık neden Morbidite12. sıra5. sıra (DALY) DALY: Erken ölümler ve solunumsal sakatlık nedeniyle yaşamdan kaybolan yılların toplamı GOLD Executive Summary, NIH, 2003 Murray & Lopez. Lancet 1997 Lopez et al. ERJ 2006 Ülkemizde 2004 yılında 3. en sık ölüm nedenidir. Türkiye Akciğer Hastalıkları Yükü Raporu 2004

20 Risk faktörlerinin ortadan kaldırılması ile önlenebilecek ölüm sayıları

21

22 TANI

23 öksürük balgam dispne RiSK FAKTÖRLERiYLE TEMAS SPİROMETRİ

24 Zaman-Volüm Eğrisi FEV 1 FVCFEV 1 /FVC Normal %80 KOAH %60 KOAH FEV 1 FVC Normal Saniye Lit r e TLC FRC RV Ekspirasyon İnspirasyon Akım-Volüm Halkası GOLD, 2006 KOAH FEV 1 FVC Normal Saniye Lit r e

25 Fizik Muayene Bulguları Ekspiryum uzunluğu Zorlu ekspirasyonda wheezing Göğüs ön-arka çapı  (fıçı göğsü) Göğüs kafesi ekspansiyonunda  Sonorite  Solunum sesleri  Ronküsler Kalp seslerinin derinden duyulması Büzük dudak (pursed lip) solunumu İnterkostal aralıklarda paradoksal içe çekilme Juguler venöz dolgunluk Karaciğerde büyüme ve hassasiyet Siyanoz Periferik ödem Erken dönemde Terminal dönemde Hastalık geliştiğinde

26

27 AYIRICI TANI

28 Astım Bronşektazi Konjestif kalp yetmezliği Tüberküloz

29 ASTIM ve KOAH Hava yollarının kronik inflamatuar hastalıklarıdır

30 Reversibl ve değişken hava yolu obstrüksiyonu. ASTIM KOAH Tam olarak reversibl olmayan progressif hava yolu obstrüksiyonu.

31 KOAH ve ASTIM Ayırıcı tanısı KOAH ASTIM Orta yaşta başlangıç Yavaş ilerleyen semptomlar Uzun süre sigara içme öyküsü Egzersiz dispnesi Büyük ölçüde geri dönüşsüz hava akım kısıtlılığı Erken başlangıç(sıklıkla çocuklukta) Semptomların günler içinde değişmesi Semptomların gece ve erken sabah saatlerinde görülmesi Eş zamanlı alerji, rinit ve/veya egzema varlığı Ailede astım öyküsü Büyük ölçüde geri dönüşlü hava akım kısıtlılığı

32 Bronkodilatör reversibilite testi Beta- 2 agonist 400 mcg 30 dakika sonra FEV 1 ’de; Bazal değere göre %12 ve Mutlak değer olarak 200 mL

33 AMFİZEM

34 KOAH’ın Sistemik Bulguları Kaşeksi İskelet kas kütlesinde azalma ve kas disfonksiyonu Osteoporoz Depresyon Normokromik normositik anemi Kardiyovasküler risk 

35 TEDAVİ

36 Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease GOLD

37 KOAH TEDAVİSİNİN AMAÇLARI Semptomları azaltmak Egzersiz toleransını artırmak Atakları önlemek ve tedavi etmek Komplikasyonları önlemek ve tedavi etmek Yaşam kalitesini artırmak Hastalık progresyonunu yavaşlatmak Mortaliteyi önlemek

38 KOAH Tedavisinin Temel Hedefi Hastayı mümkün olduğu kadar iyi yaşatmaktır.

39 Sigaranın bırakılması; KOAH gelişmesi ve ilerlemesinin engellenmesi açısından en etkili ve en ucuz tedavi yöntemidir.

40 KOAH’da sigara içiminin bırakılması dışında hiçbir tedavi girişimi akciğer fonksiyonlarındaki yıllık azalma hızını ve hastalığın doğal gidişini önleyemez.

41 KOAH DOĞAL GİDİŞİ

42 SİGARA VAZGEÇİLEBİLİR BİR ALIŞKANLIKTIR

43 KOAH’da ilaç tedavisinin temelini bronkodilatör ilaçlar oluşturur.

44 Bronkodilatör ilaçlar, semptomatik KOAH tedavisinde merkezi rol üstlenmiştir. 1- Antikolinerjikler, 2- Beta2-agonistler, 3- Teofilin Terapötik sınır darlığı Zayıf bronkodilatör etki

45 Uzun etkili beta2-agonistler Salmeterol Formoterol Uzun etkili antikolinerjik Tiotropium Kısa etkili beta-2 agonistler Salbutamol Terbutalin Kısa etkili antikolinerjik İpratropium

46 Akciğer Volüm Parametreleri Hacim VTVT KOAH IC Normal RV IC TLC FRC ERV IRV

47 Hava hapsini azaltır Nefes darlığını azaltır Sağlığa bağlı yaşam kalitesini iyileştirir Egzersiz toleransını artırır Ekspiratuar hava akımı sınırlanmasını iyileştirir Uzun Etkili Bronkodilatörler

48 KOAH’da düzenli inhaler glukokortikosteroid tedavisi endikasyonları; 1- Astım ile KOAH birlikteliği 2- Ağır KOAH KOAH’da uzun süreli sistemik glukokortikosteroid tedavisi uygulanmaz.

49 KOAH’da Evrelendirme Postbronkodilatör FEV1 FEV1/FVC Evre I (Hafif) > % 80 Evre II (Orta) % 50 – 80 < % 70 Evre III (Şiddetli) % 30 – 50 Evre IV (Çok şiddetli) < % 30 veya solunum yetmezliği

50 KOAH Sınıflaması Evre I: Hafif KOAH-(FEV 1 /FVC <%70 ve FEV 1 ≥%80) Her zaman olmamakla birlikte, genellikle kronik öksürük ve balgam çıkarma. Bu evrede kişi, akciğer fonksiyonunun anormal olduğunun farkında olmayabilir. Evre II: Orta KOAH - (FEV 1 /FVC <%70 ve %50≤ FEV 1 <%80) Eforda oluşan nefes darlığı ile birlikte, genellikle semptomlarda ilerleme.

51 Evre III: Ağır KOAH -(FEV 1 /FVC <%70 ve %30≤FEV<%50) Artan nefes darlığı ve hastanın yaşam kalitesini etkileyen tekrarlayıcı ataklar görülür. Evre IV:Çok Ağır KOAH - (FEV 1 /FVC <%70 ve FEV 1 <%30) Kronik solunum yetmezliği varsa, FEV 1 değeri beklenenin %30’unun üstünde olsa bile, hastada çok ağır KOAH bulunabilir. Bu evrede yaşam kalitesi ileri derecede bozulmuştur ve ataklar yaşamı tehdit edici olabilir. KOAH Sınıflaması

52 Basamak Tedavi Şeması Evre I Hafif Evre II Orta Evre III İleri Evre IV Çok Ileri Risk faktörlerinden kaçınma, influenza aşısı + Gerektikce kısa etkili bronkodilatör eklenmesi + Bir veya birden fazla uzun etkili bronkodilatör ile düzenli tedavi + Rehabilitasyon + Sık alevlenmeler görülüyorsa inhale glukokortikosteroid eklenmesi + Uzun süreli oksijen tedavisi (Kronik solunum yetmezliği varsa) + Cerrahi girişim düşünülebilir FEV1/FVC <%70 FEV1 ≥ %80 Semptomlu ya da semptomsuz FEV1/FVC < %70 %50 ≤ FEV1 < %80 Semptomlu ya da semptomsuz FEV1/FVC < %70 %30 ≤ FEV1 <%50 Semptomlu ya da semptomsuz FEV1/FVC < %70 FEV1< %30 veya kronik solunum yetmezliği ya da sağ kalp yetmezliği bulunması

53 Kısa etkili bronkodilatörler Ventolin inhaler Salbutamol Combivent inhaler İpratropium + Salbutamol Bricanyl turbuhaler Terbutalin

54 UZUN SÜRELİ OKSİJEN TEDAVİSİ ENDİKASYONLARI 1- PaO2 < 55 mmHg (KKP-Polisitemi < 60 mmHg) veya 2- SaO2 < %88

55 İnfluenza aşısı Yılda bir kez (sonbaharda) Pn ö moni aşısı 5 yılda bir kez  >65 yaş KOAH  FEV1 < %40

56 KOAH DİSPNEHAREKETSİZLİK EGZERSİZ KAPASİTESİ AZALMASI SOSYAL İZOLASYON DEPRESYON

57 PULMONER REHABİLİTASYON Hasta eğitimi Egzersiz - Üst ekstremite - Alt ekstremite Kontrollü solunum teknikleri Beslenme Psiko-sosyal destek

58 PULMONER REHABİLİTASYON YARARLARI Egzersiz kapasitesi artar Semptomlar azalır Yaşam kalitesi yükselir Hospitalizasyon sayısı ve süresi azalır Anksiyete ve depresyon azalır

59

60 ALEVLENME TEDAVİSİ

61 Ö ks ü r ü k Wheezing Dispne Balgam vol ü m ü Balgam p ü r ü lansı

62 Alevlenmeler morbidite ve mortaliteyi artırır. COPD exacerbations lead to: Semptomlarda şiddetlenme Hospitalizasyon artışı Mortalite artışı Akciğer fonksiyon kaybı Yaşam kalitesi düşmesi

63 Nedenler Trakeobronşiyal sistem enfeksiyonu Pn ö moni Hava kirliliği Sağ veya sol kalp yetmezliği veya aritmiler Pulmoner emboli Spontan pn ö motoraks Oksijenin uygunsuz kullanılması İla ç lar (hipnotikler, trankilizanlar, di ü retikler, vb) Metabolik hastalıklar (diyabet, elektrolit bozukluğu, vb) Beslenme bozukluğu Son d ö nem solunum hastalığı (solunum kasları yorgunluğu, vb) Tedaviye uyumsuzluk Diğer hastalıklar (gastrointestinal kanama, vb) Şiddetli alevlenmelerin yaklaşık 1/3’ünde neden saptanamaz.

64 Nedenler Trakeobronşiyal sistem enfeksiyonu Pn ö moni Hava kirliliği Sağ veya sol kalp yetmezliği veya aritmiler Pulmoner emboli Spontan pn ö motoraks Oksijenin uygunsuz kullanılması İla ç lar (hipnotikler, trankilizanlar, di ü retikler, vb) Metabolik hastalıklar (diyabet, elektrolit bozukluğu, vb) Beslenme bozukluğu Son d ö nem solunum hastalığı (solunum kasları yorgunluğu, vb) Tedaviye uyumsuzluk Diğer hastalıklar (gastrointestinal kanama, vb) %50 Bakterial enfeksiyon %40 Viral enfeksiyon %10 Atipik bakteriler S. pneumoniae H. influenzae M. catarrhalis %50-70 Ball P. Chest 1995; 108: 43S Connors AF. AJRCCM 1996; 154: 959 Sethi S. JAC 1999; 43(suppl A): 97 Lieberman D. Diag Microb Infect Dis 2001;40:95

65 En sık etken olan bakteriler: S. pneumoniae H. İnfluenzae M. Catarrhalis Ciddi havayolu obstrüksiyonu Hipoksemi Malnütrisyon Sık hospitalizasyon Gram (-) basiller

66 TEDAVİ ÖNLEMLERİNE YÖNELİK EVRELENDİRME DERECE TEDAVİ GEREKSİNİMİ HAFİF İlaç tedavisi gereksinimi artmıştır. Evde tedavi edilebilir. ORTA İlaç tedavisi gereksinimi artmıştır. Ek tıbbi yardım gereklidir. AĞIR Hastanede tedaviyi gerektirir. Rodrigues-Roisin. Chest 2000; 117: 398S ATS /ERS TASK FORCE - Eur Respir J 2004; 23: 932–946

67 KOAH ATAKLARINDA HOSPİTALİZASYON ENDİKASYONLARI Ani başlayan şiddetli semptomlar Şiddetli KOAH’lı hastada atak Başlangıç tedavisinde yetersiz yanıt Yeni başlayan siyanoz, periferik ödem Önemli komorbidite Sık ataklar İleri yaş

68 Evde KOAH atak tedavisi Antibiyotik tedavisi 7 – 14 gün Bronkodilatör tedavi - Gerektiği zaman kısa etkili beta-2 agonist ± Kısa etkili antikolinerjik (ipratropium bromür) - Uzun etkili bronkodilatör eklenmesi Sistemik glukokortikosteroid tedavisi Metilprednizolon 5 gün 2 x 16 mg 5 gün 1 x 16 mg 10 gün 1 x 8 mg - Ampisilin - Makrolid - Amoksisilin - Sefalosporin - Ko-amoksilav - Kinolon

69 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi

70 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi

71 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi

72 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi

73 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi

74 ORTA-AĞIR KOAH ATAĞININ ACİL TEDAVİSİ 1- Oksijen tedavisi 2- Kısa etkili beta-2 agonist inhalasyonu 3- Antikolinerjik inhalasyonu 4- İntravenöz teofilin tedavisi 5- Sistemik kortikosteroid tedavisi 0.5 – 1 mg/kg metilprednisolon

75 NIPPV Seçme kriterleri (en az ikisi olmalı) 1. Yardımcı solunum kaslarının kullanımı ve paradoksal abdominal hareket 2. pH 45 mmHg 3. Solunum sayısı > 25/dk

76 İnvaziv mekanik ventilasyon endikasyonları 1.NIPPV yetersizliği veya uygulayamama kriterleri 2. Çok şiddetli dispne 3. Solunum sayısı > 35/dk 4. PaO2 < 40 mmHg 5. PaCO2 > 60 mmHg 6. Solunumsal arrest 7. Somnolans 8. Hayatı tehdit edici şiddette komplikasyonlar Şok Kalp yetmezliği Metabolik anormallikler Sepsis Pnömoni Pulmoner emboli Barotravma Massif plevral effüzyon

77 İşte bu yüzden dinazorlar yok oldular


"Kronik obstrüktif akciğer hastalığı YARD. DOÇ. DR. EMİN MADEN S.Ü. MERAM TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI AD." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları