Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

KAY 361 Türk İdare Tarihi Ders 5 Konu: Osmanlı Toprak Sistemi Okuma:Ortaylı, 2007, sf. 113-166.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "KAY 361 Türk İdare Tarihi Ders 5 Konu: Osmanlı Toprak Sistemi Okuma:Ortaylı, 2007, sf. 113-166."— Sunum transkripti:

1 KAY 361 Türk İdare Tarihi Ders 5 Konu: Osmanlı Toprak Sistemi Okuma:Ortaylı, 2007, sf

2 Osmanlı Öncesi Balkanlar ve Doğu Avrupa 7. ve 10. Asırlar arası Bizans Rönesansı 11. Asır’dan itibaren Bizans’ta gerileme Bulgarlar 9. Asır’dan itibaren Hıristiyanlığı kabul eden, Balkanlar’a hakim olan Bulgar Çarlığı (1.) Slav/ Kiril alfabesinin kullanılmaya başlanması Bulgar Ortodoks Kilisesi’nin kurulması Feodal beylerin (Boyarlar) nüfuzunun kırılması ve merkezi devletin güçlenmesi 1. Bulgar Çarlığı 1018’de Bizans tarafından yıkıldı 1185’te Bulgar Çarlığı tekrar kuruldu (2.) 13. Asır sonunda ayaklanmalar yaşadı, zayıfladı ve bölündü

3 Osmanlı Öncesi Balkanlar ve Doğu Avrupa Stefan Duşan zamanındaki güçlü Sırbistan, 14. Asır sonunda parçalandı ve beyliklere bölündü 14. Asır’da genişleyen ve güçlenen bir Rusya Osmanlı fetihleri öncesi Balkanlar ve Doğu Avrupa bölünmüş ve huzursuz

4

5

6

7 Osmanlı İmparatorluğu: Genel Bir Bakış 1243 Kösedağ Savaşı sonucunda İran İlhanlıları’na tabi bir devlet haline gelen Selçuklular’ın yerini aldı Uç bölgelerdeki serbestlikten yararlandı Önce Balkanlar’da büyüdü Roma, Bizans ve Abbasiler’i andıran toplumsal, iktisadi ve kültürel bir birlik Asırlar boyu parlak bir devir Pax Ottomana (Osmanlı Barışı) 18. Asır’da başlayan çöküş Yerini ulus devletlere bıraktı

8

9 Neden Osmanlı Beyliği? Gaza Ruhu Batı’ya doğru ilerleme misyonu Uç bölgelerdeki ortam Savaşçı ve girişken bir yaşam tarzı Selçuklu ümera ve fukahasının ve teşkilat geleneğinin devam ettirilmesi Demografik etkenler Sürekli insan yığınlarının akışı Kısmi asimilasyon Mihaloğlu Bizans’ın zaman zaman Osmanlı askeri yardımına başvurması Fethedilen yerdeki vergi ve angaryaların hafifletilmesi Hıristiyan halk cizye ve haraca bağlanıyor, din serbestisi

10 Osmanlı Fetihleri Gelibolu 1361 Edirne 1387 Selanik 1396 Niğbolu Savaşı ile Bulgaristan Hakimiyeti I. (Yıldırım) Beyazid döneminde ( ) Batı Anadolu Beylikleri, Karaman, Kadı Burhaneddin Beyliği fethedildi Fetret Devri Timur istilası İran ve Memluklular gibi diğer Ortadoğu devletleri de zayıfladı

11

12 Osmanlı Fetihleri Varna, 1448 II. Kosova zaferleri ile Balkanlar’da kesin hakimiyet 1453 İstanbul’un fethi 1460 Mora 1468 Karaman Beyliği’nin ilhakı 1473 Otlukbeli Savaşı- Akkoyunlular 1475 Kırım Hanlığı Osmanlı himayesine alındı 1514 Çaldıran Zaferi 1516 Merc-i Dabık, 1517 Ridaniye- Memluklar 1526 Mohaç Zaferi- Macaristan hakimiyeti

13

14 Osmanlı‘da Din-1 İstanbul’un fethinden sonra Batı-Doğu kiliselerinin birleşmesine karşı çıkan Gennadios patrik ilan edildi Ermenilere de bir patrikhane verildi Bosna’da Bogomolizm Hz. İsa sadece peygamber Kilise hiyerarşisini red, manastır feodalizmine karşı direniş Katolik Zulmü Osmanlı fethinden (1463) sonra ahali İslamiyet’e dönmeye başladı Arnavutluk’ta da benzer bir durum

15 Osmanlı‘da Din-2 I. Selim ve Kanuni devrinde Osmanlı İmparatorluğu bir Sünnilik misyonu yüklendi Fatih döneminde Rönesans’a ilgi Oğlu II. Beyazid Osmanlı kurumlarını şeriata göre restore ettirdi Devlette şeriat düzeni güçlendi Ulemanın egemenliği arttı 1517’de Mekke Şerifi Yavuz Selim’e halifelik alametlerini teslim etti Habsburglar ile Fransa ve Protestanlar arasındaki rekabetten yararlanıldı

16 Tımar Sistemi-1 Sasaniler, Bizans, Araplar ve Selçuklular’daki sisteme benzer İki temel toplumsal grup Yöneten (kontrol eden) ve yönetilen (üreten, itaat eden, reaya) ayrımı Bir yerin vergi gelirlerinin tümünün ya da bir kısmının hizmet karşılığı devri Mali, idari ve askeri amaçları olan bir sistem Sadece arazi geliri değil, diğer vergi kalemleri de tımara konu olabilir Ülkenin bazı bölümlerinde istisnai rejimler uygulanmıştır

17 Tımar Sistemi-2 Neden Tımar Sistemi? Bürokrasinin yetersizliği Vergi tahsilatı güç Para ekonomisine geçilememesi Ulaşım, haberleşme ve kayıt tutma güçlükleri İmparatorluk büyüdükçe her fethedilen arazi savaşçılara dağıtılmayıp devlet adına bir kısmının elde tutulması Miri arazi Fetihten hemen sonra tahrir işlemleri uygulanır Arazinin tahmini geliri, kime dirlik olarak verileceği Padişah tasdiki ile geçerlilik kazanır Hıristiyan askerlere de verilmiştir

18 Osmanlı’da Arazi Türleri 1. Miri Arazi Has Padişah ve yüksek yöneticilere Yöneticilere kural olarak irsi olarak geçmezdi, ama uygulamada işlemediği de oldu Zeamet ( akçe ve üstü) Irsi olarak geçen sipahi dirliği Tımar ( akçe) 2. Vakıf Topraklar 3. Özel mülkiyet, emlak topraklar

19 Osmanlı’da Vergiler-1 1. Şer’i Vergiler Zekat Aşar (Öşür) Müslümanlardan alınan arazi vergisi ½, 1/10 arası Sipahiye verilir Haraç Hıristiyanlardan alınan arazi vergisi Cizye Baş vergisi Mali duruma göre değişir Hazineye alınır Tanzimat’tan sonra toplanması gayrimüslim cemaat liderlerine bırakıldı

20 Osmanlı’da Vergiler-2 2. Örfi Vergiler Sultan fermanı ile Nitelik ve miktarları bölgelere göre farklı Her sancağa ait kanunnamelerle düzenlenir Dirlik sahipleri para veya hizmet olarak toplar Örn: Hıristiyanlardan baş vergisi: İspençe 3. Zamanla ortaya çıkan diğer vergiler Örn: Tapu resmi Zamanla artmış, yolsuzluk ve usülsüzlüğe neden olmuştur 4. Olağanüstü durum (Avarız) vergileri Zamanla sürekli hale geldi Tımar sistemi bozulunca sürekli arttı, Tanzimat ile kaldırıldı Stratejik hizmet yapanlar ve madde üretenlere bazı muafiyetler

21 Osmanlı’da Toplumsal Sınıflar Yöneten ve yönetilen Yöneten, vergilerden muaf Askeri Sınıf Saray Divan Merkezi hükümet memurları Beylerbeyi, sancakbeyi ve hane halkları Ulema sınıfı Yönetilen Şehir esnafı Kırsal bölgelerdeki tarımsal üreticiler Silah taşımak ve yönetime katılmak yasak

22 Osmanlı’da Kırsal Hayat Bizans-İran, Bizans-Arap çatışmaları, Moğol İlhanlı istilası Köyü ve köylüyü harap etti Anarşi artmış, insanlar kalelere çekilmiştir Yollar emniyetsiz Anadolu’nun kolonizasyonu Göçebelerin toprağa yerleştirilmesi Sipahi yolsuzlukları Türkmen göçebe ve köylülerin isyanları Örn: Celali isyanları Vakıf ve zaviye köyleri Ruhani feodalizm Manastırlara bırakılan köyler

23

24 17. Asır ve Sonrası Ateşli silahların gelişmesi Ticaret yollarının kayması Gümüş para enflasyonu 15. Asır sonu İltizam sisteminin yaygınlaşması 16. Asır’dan itibaren köylü, vergisini nakdi olarak vermeye zorlandı Yerel nüfuz gruplarının oluşması Tarımsal zenginlik artmadığı için güçlü bir burjuva grubu ortaya çıkmamıştır Absentee landlords Atlantik ekonomisinin etkileri Ticareti yasak hammaddeler dışarıya çıkmaya başladı Ülkeye ucuz mamul madde girmeye başladı


"KAY 361 Türk İdare Tarihi Ders 5 Konu: Osmanlı Toprak Sistemi Okuma:Ortaylı, 2007, sf. 113-166." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları