Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Doç.Dr.Pınar Ergün Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ OBSTRÜKTİF AKCİĞER.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Doç.Dr.Pınar Ergün Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ OBSTRÜKTİF AKCİĞER."— Sunum transkripti:

1 Doç.Dr.Pınar Ergün Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIKLARINDA PULMONER REHABİLİTASYON; ADAY OLGUNUN SEÇİMİ; DEĞERLENDİRİLMESİ

2 Pulmoner rehabilitasyona gereklilik oluşturan durumlar Pulmoner rehabilitasyona gereklilik oluşturan durumlar İstirahat ya da egzersiz dispnesi İstirahat ya da egzersiz dispnesi Egzersiz toleransında azalma Egzersiz toleransında azalma Günlük yaşam aktivitelerinde yetersizlik Günlük yaşam aktivitelerinde yetersizlik Sağlık durumunda bozulma Sağlık durumunda bozulma Mesleki performansda azalma Mesleki performansda azalma Beslenme yetersizliği Beslenme yetersizliği Acil başvurusu, hospitalizasyon, akut bakım ihtiyacında artma Acil başvurusu, hospitalizasyon, akut bakım ihtiyacında artma Tıbbi harcamalarda artış Tıbbi harcamalarda artış

3 PULMONER REHABİLİTASYONDA HARİÇ TUTMA KRİTERLERİ Eşlik eden co-morbid hastalık Eşlik eden co-morbid hastalık - Ciddi pulmoner hipertansiyon ? - Anstabil kardiyovasküler hastalık Rehabilitasyonu engelleyecek Rehabilitasyonu engelleyecek - Artrit - Ciddi nörolojik, bilişsel,psikiatrik hastalık

4 Pulmoner rehabilitasyon: aday olgunun değerlendirilmesi Uygun yaklaşım Uygun yaklaşım Program güvenliği Program güvenliği Hastaya özel program Hastaya özel program

5  PULMONER REHABİLİTASYONDA BAŞARININ ANAHTARI ? Hasta seçimi Hasta seçimi Program Komponentleri Program Komponentleri

6 KİM İYİ ADAYDIR ?

7 Adayların Seçimi Stabil durumdaki semptomatik her hasta Stabil durumdaki semptomatik her hasta (ACCP/AACVPR, ATS, ERS) (ACCP/AACVPR, ATS, ERS) Yaş? Yaş? Sigara? Sigara? Solunum Fonksiyonları? Solunum Fonksiyonları? Eşlik eden hastalık? Eşlik eden hastalık? Psikososyal durum? Psikososyal durum? Kas zayıflığı? Kas zayıflığı? Atak sonrası erken dönem ? Atak sonrası erken dönem ? ?

8 Genç (<75 y) 12 DYT PR öncesi PR sonrası Artış (adım) % Artış Eğitim skoru (% Doğru) PR öncesi PR sonrası Yaşlı (≥75 y) 1,361 ± 658 1,683 ± 728* 322 ± ± ± 8* 1,298 ± 791 1,800 ± 841* 502 ± ± ± 7* Couser et al. Chest 1995; 107:

9 Aday olgunun değerlendirilmesi Aday olgunun değerlendirilmesi Değerlendirme İlgili veri SonuçKarar Klinik pratikte tercih edilecek test yöntemi Sigara alışkanlığı Halen içiyor* Bırakmış Hiç içmemiş *Sigara bıraktırma programına yönlendirilmeli Görüşme,biomarkerlar

10 Sigara ve Pulmoner Rehabilitasyon Halen sigara içenlerin içmeyenlere göre PR’a uyumları azdır. Halen sigara içenlerin içmeyenlere göre PR’a uyumları azdır. Eur Respir J 1999; 13: Eur Respir J 1999; 13: Sigara içenlerle içmeyenler arasında egzersiz Sigara içenlerle içmeyenler arasında egzersiz toleransındaki artış benzerdir. toleransındaki artış benzerdir. Am J Respir Crit Care Med 1999; 159: A64 Am J Respir Crit Care Med 1999; 159: A64 Sigara içenlerde PR etkinliğinin daha az olduğunu gösteren veri yoktur. Sigara içenlerde PR etkinliğinin daha az olduğunu gösteren veri yoktur. Thorax 1999; 54(suppl. 2): 3-7 Thorax 1999; 54(suppl. 2): 3-7

11 Sigara ve Pulmoner Rehabilitasyon Aktif sigara içimi mutlak kontrendikasyon değildir. Aktif sigara içimi mutlak kontrendikasyon değildir. ATS, BTS, ACCP/AACVPR Pulmonary Rehabilitation Guidelines ATS, BTS, ACCP/AACVPR Pulmonary Rehabilitation Guidelines

12 Aday olgunun değerlendirilmesi Değerlendirme İlgili veri SonuçKarar Klinik pratikte tercih edilecek test yöntemi Solunum fonksiyonları Tanı*Evreleme*Reversibilite**Hiperinflasyon Difüzyon kapasitesi FEV1, FVC,IC* % beklenen değişimi** FRC, TLC DLCOTanısal Medikal tedavinin optimize edilmesi Spirometri Tüm vücut pletismografi Karbonmonoksit difüzyon kapasitesi Karbonmonoksit difüzyon kapasitesi

13 FEV1≥40% ** FEV1<40% **p< Maltais,AJRCCM, 155, , V O 2max (%) W max (%) V E (%) HR (%) Lactate (%). ADAYLARIN SEÇİMİ: Solunum fonksiyonları

14 YANIT VERENLER / VERMEYENLER * * * * Troosters et al. J Cardiopulm Rehab 21, 10-17, 2001

15

16 Erken Hastalık Evresinde Pulmoner Rehabilitasyon Yaşam stilinin modifiye edilmesi Yaşam stilinin modifiye edilmesi Uzun süre ve/veya yüksek yoğunlukta egzersiz Uzun süre ve/veya yüksek yoğunlukta egzersiz İdeal vücut ağırlığı ve/veya kas kitlesine ulaşım İdeal vücut ağırlığı ve/veya kas kitlesine ulaşım Sigaranın bırakılmasını Sigaranın bırakılmasını

17 KOAH’da erken ve geç hastalık evresinde Pulmoner Rehabilitasyon etkinliğinin karşılaştırılması Gold 1+2: Erken evre 28 olgu Alt ve Üst ekstremite; endurans + güçlendirme Solunum kas eğitimi,Eğitim, Nutrisyonel destek, Psikososyal destek 1,5 saat/gün, Haftada 2 gün, 8 hafta-direkt gözetimli Gold 3+4: Geç evre 27 olgu Egzersiz kapasitesinde artma Yaşam kalitesinde artış Dispne algısında azalma Etkinlik gruplar arasında farklı değil

18 Multidisipliner PR; KOAH’ın evresinden bağımsız olarak etkin bir yaklaşımdır Erken hastalık evresinde, hastanın farkındalılığını artırmak, semptom kontrolü sağlamak ve hastalık progresyonunun önlenmesinde önemlidir Respiratory medicine 2007;101:326-32

19 Kan gazları Hipoksemi* Solunum yetmezliği PO2 PaCO2, pH, HCO3 Uzun süreli oksijen tedavisi* NIMV İstirahatte arter kanı incelemesi Değerlendirme İlgili veri SonuçKarar Klinik pratikte tercih edilecek test yöntemi Aday olgunun değerlendirilmesi

20 Respiratory Medicine 2007;101: Sonuç: Pulmoner rehabilitasyon solunum yetmezliği olan ciddi KOAH’lı olgularda eşit etkinliktedir.

21 Eur Respir J 2006;27: Dispne algılama düzeyi belirleyici olabilir mi? Bazal MRC skoru Pulmoner rehabilitasyon başarısında belirleyici değildir.

22 Kronik Komorbid hastalık varlığı hariç tutma kriteri değildir. Komormid hastalığı olanların > %50 PR etkin olabilmektedir PR kazanımlarında (Egzersiz kapasitesi ve yaşam kalitesi) Komorbiditeye bağlı kayıplar olabilir Thorax 2008;63;487-92

23 Psikolojik Değişkenler; Anksiyete, Depresyon *Arch Phys Med Rehabil. 2005;86: ** Am. J. Phys. Med. Rehab 2007;86:30-6 *Anksiyete ve depresyon multidisipliner pulmoner rehabilitasyona hasta seçiminde hariç tutma kriteri değildir. ** PR dispne ve yaşam kalitesinden bağımsız olarak Anksiyete ve depresyonda iyileşme sağlar

24 Table-1: Baseline caracteristics (mean ± SD) of the two groups of COPD patients SGRQ-Total score ± ± 18.67NS SGRQ- Symptoms ± ± 17.77NS SGRQ- Activity ± ± 20.42NS SGRQ-Impact46.29 ± ± 23.03NS HAD- Depression 9.28 ± ± 2.51NS HAD- Anxiety9.07 ± ± 3.17NS Table-1: Baseline caracteristics (mean ± SD) of the two groups of COPD patients ParameterEarly stage; n=28 (GOLD; I + II) Late stage; n=27 ( GOLD; III + IV) p- value

25 ∆ISWT(m)71.42 ± 72.71**80.18 ± 57.75** ∆ESWT (min)7.33 ± 5.73 **5.77 ± 6.16** ∆SGRQ-Total score ± 17.68** ± 17.06** ∆SGRQ-Symptoms ± # ± 19.72** ∆SGRQ-Activity ± 25.12** ± 21.56** ∆SGRQ-Impact ± 19.80** ± 23.54** ∆HAD- Depression ± 2.37**-1.96 ± 3.01** ∆HAD- Anxiety-2.7 ± 2.6**-2.3 ± 3.02** Table-2: Variation of the principal parameters after rehabilitation (mean ± S.D ) **p<0.001 versus baseline.

26 Adayların Seçimi Solunum Fonksiyonları ? Solunum Fonksiyonları ? Yaş ? Yaş ? Sigara ? Sigara ? Eşlik eden hastalık? Eşlik eden hastalık? Psikososyal durum? Psikososyal durum? Kas zayıflığı? Kas zayıflığı? *Programlar hastaya özel yapılandırılmalı Belirleyici değildir

27 Hasta seçimi; REHABİLİTASYONUN ZAMANLAMASI ? REHABİLİTASYONUN ZAMANLAMASI ? Kronik Stabil Hasta Atak sonrası erken dönem ?

28 Atak sonrası erken dönemde PR Kas güçsüzlüğü Kas güçsüzlüğü Egzersiz toleransında azalma Egzersiz toleransında azalma Yaşam kalitesinde bozulma Yaşam kalitesinde bozulma Nutrisyonel bozulma Nutrisyonel bozulma Depresyon Depresyon Amaç; atakla birlikte kötüleşen sistemik etkilerin geri döndürülmesidir.

29 Atak sonrası erken PR yaşam kalitesinde artış Atak sonrası erken PR hastane başvurularında azalma Atak sonrası erken PRmortalite gelişim riskinde azalma Atak sonrası erken PR mortalite gelişim riskinde azalma SAĞLAMAKTADIR Respiratory research 2005 Atak sonrası erken PR egzersiz kapasitesinde artış sağlar

30 SONUÇ;hasta seçiminde;  Yaş, Cins, Solunum fonksiyonları, Başlangıç yetersizlik ve Dispne algı düzeyleri ve Sigara içimi belirleyici değildir.  Kazanımlar, periferik kas güçsüzlüğü olup, düşük anaerobik eşik, solunum rezervi korunmuş olgularda daha fazladır.  Ciddi ortopedik ve nörolojik hastalık, kontrol altında olmayan psikiyatrik ve kardiyak hastalık dışlanma kriterleridir  Motivasyon eksikliği ve sigara içiminin devamı programa devam ve uyumu bozan önemli nedenlerdir.

31 Programlar kişiye özel yapılandırılmalı Hasta seçiminde merkez ve ekip yapılanması dikkate alınmalı. PULMONER REHABİLİTASYON MULTİDİSİPLİNER BİR YAKLAŞIMDIR

32 Teşekkürler


"Doç.Dr.Pınar Ergün Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ OBSTRÜKTİF AKCİĞER." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları