Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İç Paydaşlar Paylaşım Çalıştayı: Uygulamalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri 29.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İç Paydaşlar Paylaşım Çalıştayı: Uygulamalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri 29."— Sunum transkripti:

1 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İç Paydaşlar Paylaşım Çalıştayı: Uygulamalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri 29 Mart 2016 Salı K Salonu, Beytepe

2 -Aile ve Tüketici Bilimleri -Alman Dili ve Edebiyatı -Amerikan Kültürü ve Edebiyatı -Barış Çalışmaları -Bilgi ve Belge Yönetimi -Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları -İktisat -İletişim Bilimleri -İngiliz Dilbilimi -İngiliz Dili ve Edebiyatı -İşletme GÖRÜŞ BİLDİREN ANABİLİM DALLARI

3 -Kamu Hukuku -Müzikoloji -Özel Hukuk -Sağlık Kurumları Yönetimi -Sanat Tarihi -Sosyoloji -Tarih -Türk Dili ve Edebiyatı -Türk Halkbilimi GÖRÜŞ BİLDİREN ANABİLİM DALLARI

4 -Antropoloji -Arkeoloji -Felsefe -Fransız Dili ve Edebiyatı -İnsan Hakları -Psikoloji -Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi -Sosyal Hizmet CEVAP VEREN ANCAK GÖRÜŞ BİLDİRMEYEN ANABİLİM DALLARI

5 -Mütercim-Tercümanlık CEVAP VEREN ANCAK GÖRÜŞÜ GEÇ BİLDİREN ANABİLİM DALI

6 -Maliye -Sağlık Ekonomisi ve Farmakoekonomi -Uluslararası İlişkiler CEVAP VERMEYEN GÖRÜŞ BİLDİRMEYEN ANABİLİM DALLARI

7 HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İç Paydaşlar Paylaşım Çalıştayı: Uygulamalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri 29 Mart 2016 Salı K Salonu, Beytepe

8 MODERATÖR Prof.Dr.Azize ERGENELİ İşletme Ana Bilim Dalı Başkanı 1.OTURUM

9 Görüş Bildiren Anabilim Dalı Başkanlıkları a. Aile ve Tüketici Bilimleri Ana Bilim Dalı b. İktisat Ana Bilim Dalı c. İşletme Ana Bilim Dalı d. Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi

10 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

11 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği’nde sık sık yapılan değişiklikler, öğrencilerin kendileri için önemli olan konularda karmaşa yaşamalarına sebep olmaktadır. Yapılan değişikliklerin hangi dönemdeki ya da hangi yıllarda kayıt olan öğrencileri kapsadığı, kimin yapılan değişikliklerden etkilenip kimin etkilenmeyeceğinin açık bir şekilde belirtilmesi ve ilan edilmesi gerekmektedir. Doktora yeterlik sınavı ile ilgili olarak yönetmelikte, yeterlik sınavı jürisinin kimlerden oluşacağı ve sınavın nasıl yapılması gerektiği hakkında gerekli bilgiler yer almakta; fakat, yeterlik sınav jürisinin enstitüye ne zaman (ya da en geç ne zaman) bildirileceği ile ilgili bir ifade yer almamaktadır. 1.OTURUM

12 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Enstitü binası fiziksel olarak öğrencilerin taleplerini karşılayamamakta, fiziki koşulların yetersizliği ciddi bir sorun teşkil etmektedir. Özellikle kayıt dönemlerinde oluşan kuyruk ve kalabalığın, kayıt işlemlerini zorlaştırdığı öğrenciler tarafından sıklıkla dile getirilmektedir. Öğrenci belgesi, transkript vb. belgeleri almak için başvuru sürecindeki prosedürlerin (başvuru dilekçesi yazdıktan sonra dakika almak için beklenilmesi, telefonla başvuruda bulunulamaması ya da ilgili belgelerin sistem üzerinden alınamaması gibi) öğrenci adına kolaylaştırılması gerekmektedir. 1.OTURUM

13 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Tez çalışmasının orjinalliğini belirlemek amacıyla üniversitemizde kullanılmaya başlanan Turnitin programında yaşanan aksaklıkların düzeltilmesi ya da öğrencilerin herhangi bir mağduriyet yaşamaması için benzerlik oranının artırılması gerekmektedir. 1.OTURUM

14 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Örneğin; Tezin yalnızca kapak sayfası, giriş, ana bölümler ve sonuç bölümlerinden oluşan kısmının Turnitin programına konularak benzerlik durumunun karşılaştırılması istenmektedir. Fakat araştırmanın yöntemi, bulguları ve tartışma kısmında yazılan temel ifadelerin de (istatistiksel değerlendirmeler, bağımlı-bağımsız değişkenler, kullanılan ölçeğin adının yazılması, ölçek maddelerinin tablo yapılması vb.) programın başka çalışmalarla eşleştirmesi sonucunda benzerlik oranının artması, Kullanan ölçek başka bir çalışmada da (tez,makale vb.) kullanılmışsa, ölçeğin sahibine atıfta bulunulsa dahi diğer çalışmadan yararlanılmış gibi benzerlik oranı bulması, 1.OTURUM

15 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Örneğin; Tezde birinci kaynak olarak bir kitaptan yararlanılarak ve atıfta bulunarak yazılan kısmın, konuyla ilgili sadece görüş bildirmek amacıyla yazılmış ve kaynak gösterilmemiş bilimsel olmayan ınternet sayfalarından ya da bloglardan yararlanılmış gibi benzerlik oranı bulması ya da yabancı dillerden Türkçeye yapılan çevirileri programın görmemesi gibi sorunlar, öğrencilerin mağdur olmasına neden olmaktadır. 1.OTURUM

16 AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI ÖNERİLER; İşe yeni başlayan araştırma görevlilerine yönelik olarak üniversitenin Personel Daire Başkanlığı ile işbirliği içerisinde bir oryantasyon eğitiminin verilmesi Yüksek lisans ders döneminde zorunlu olarak verilen Sosyal Bilimlerde İstatistiksel Analiz dersiyle birlikte Bilimsel Araştırma Yöntemlerine yönelik bir dersin de zorunlu olarak verilmesi Sosyal Bilimler Enstitüsü web sayfasında formlar kısmına “yeterlik sınav jürisi atama formu” nun eklenmesi. 1.OTURUM

17 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI İKTİSAT ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

18 İKTİSAT ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Sosyal Bilimler Enstitüsü olarak bu kadar yoğun iş yükünün bu kadar az çalışan ve idareci ile yapılmasının takdire değer bir özveriden kaynaklandığını düşünmekteyim. Şahsınızda tüm çalışanlarınıza takdir ve teşekkürlerimi sunuyorum. Sıkıştığımız hemen her alanda kalıcı, mantıklı ve çabuk çözümler üreten, her müracaatımızda bilgili ve ilgili çalışanlar ile sorunumuzun giderildiği, SBE nün karşılaşmadığımız ama karşılaşılması mümkün sorunlarının bir kısmının farklı ve oldukça fazla anabilim dallarının bir arada olmasından kaynaklandığını düşünüyorum. Bu kadar büyük bir Enstitünün yerine 1) Hukuk ve Sosyal Bilimler, 2) İktisadi ve İdari Bilimler ve 3) Edebiyat olmak üzere 3 ayrı Enstitüye dönüştürülmesinin sorunları hafifleteceği, 1.OTURUM

19 İKTİSAT ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Kayıt dönemimdeki yoğunluk ve danışman onayı olmaksızın yapılan öğrenci kayıtlarının daha sonra onaylanması pratikte bizim gibi 1000 in üzerinde öğrencisi olan bölümler için gayri ciddi onaylamalar ve yanlışlıklara neden olmaktadır. Bu nedenle öğrenci kayıtlarının önceden danışmanlara onaylatılarak sonrasında kayıt edilebilmesinin sağlanması, Özellikle program açılması konusunda farklı ve alakasız dallardan görüş ve soru gelmesi ve açıklama istenmesi kurulların çalışmalarında sorun oluşturmaktadır. Bunun önlenmesi veya azaltılması da Enstitümüzün ilgili alan uzmanlaşması, 1.OTURUM

20 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI İŞLETME ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

21 İŞLETME ANA BİLİM DALI Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde görev yapmakta olan bütün çalışanların canla basla çalışmakta olduklarını ve konularında yetkin, öğrencilerle iyi iletişim kuran, yardımcı olmak isteyen bireyler olduklarını düşünmekteyiz. Ancak, Enstitümüzde aşağıda bildirdiğimiz konularda görüşülmesinin yararlı olacağı inancındayız. a) Yüksek Lisans ve Doktora derecesi alan öğrenciler için diploma töreni yapılması. b) II. Ögretim gibi her anabilim dalında bulunmayan programlarla ilgili konuların görüsülmesi sırasında, sadece bu tür programları bulunan anabilim dallarının görüslerini birbirleriyle paylasılmalarına imkan saglanması. c) II. Ögretim programlarında uygulanan proje derslerinde sunum yapılması durumunda bu sunumlar için hazırlanan posterlerin asılacagı düzeneklerin teminine yardımcı olunması, o gün yapılacak ikramlar için finansman saglanması. 1.OTURUM

22 İŞLETME ANA BİLİM DALI d) Enstitüde kullanılan PRENS yazılımı ile ilgili olarak bir çok eksiklik bulunmaktadır. Aşağıda yapılması gerekenlere ilişkin öneriler sunulmuştur: Anabilim dalı başkanlıklarının ihtiyaçlarını karşılayacak düzeyde raporlama yeteneklerinin geliştirilmesi. Yürütülen programlar hakkında istatistiki bilgi üretilmesinin saglanması. Örnegin mezun sayısı, okuyan ögrenci sayısı, pasif ögrenci sayısı, ögrenci bası dönemde alınan ortalama ders sayısı, seçmeli derslerin talep durumu vb. 1.OTURUM

23 İŞLETME ANA BİLİM DALI d) Enstitüde kullanılan PRENS yazılımı ile ilgili olarak bir çok eksiklik bulunmaktadır. Aşağıda yapılması gerekenlere ilişkin öneriler sunulmuştur: Danısman ekranlarında olan tutarsızlıkların giderilmesi. Ana ekranda yer alan duyuruların ilgili menüde karşılıklarının bulunamaması gibi sorunların çözümlenmesi (örneğin onay bekleyen ögrencilerin onay ekranına gidildiginde listede yer almaması). Kota islemlerinin yönetilmesinin kayıt dönemi ve ekle- sil dönemlerinde tamamen anabilimdalı baskanlıklarına bırakılmasının ve ilgili ekranların kayıt döneminden önce de veri girisi için açılmasının yazılımla saglanması. 1.OTURUM

24 İŞLETME ANA BİLİM DALI e) Enstitüde kadrosunda görev yapmakta olan ÖYP araştırma görevlilerin durumlarının tarih ve sayılı Yükseköğretim Kurumu Başkanlığı’nın yazıları uyarınca görüşülmesi. 1.OTURUM

25 İŞLETME ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

26 İŞLETME ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

27 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİMİ ANA BİLİM DALI 1.OTURUM

28 SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİMİ ANA BİLİM DALI ÖNERİ; İntihal Raporunun hazırlanma süreci ile ilgili düzenleme ; Mevcut hali ile Turnitin programında danışman tarafından tezin taratılmasından sonra, bu programın oluşturacağı Turnitin Orijinallik Raporu’nun kullanılması söz konusudur. Ancak danışman tarafından gerek ilgili programın elde edilememesi, kullanılamaması veya kullanılmaması nedeniyle bu işin öğrenciye yaptırılması, raporun güvenilirliği açısından sıkıntı oluşturmaktadır. Bu nedenle jüriye girecek tezlerinde Enstitü tarafından hazırlanan takvime uyması açısından, öncelikle İntihal Raporunun Enstitü bünyesinde oluşturulacak bir birim tarafından hazırlanması hem güvenilirlik hem de tezlere verilecek inceleme süresinin uygunluğu ve dolayısıyla da tezin kalitesi bakımından daha uygun olacağı düşünülmektedir. 1.OTURUM

29 MODERATÖR Prof.Dr.Onur BİLGE KULA Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Başkanı 2.OTURUM

30 Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı; Prof.Dr.Mehmet YÜKSEL Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı Başkanı 2.OTURUM

31 Özel Hukuk Ana Bilim Dalı; Prof.Dr.Çağlar ÖZEL Özel Hukuk Ana Bilim Dalı Başkanı 2.OTURUM

32 Barış Çalışmaları Ana Bilim Dalı; Doç.Dr.Havva KÖK ARSLAN Barış Çalışmaları Ana Bilim Dalı Başkanı 2.OTURUM

33 BARIŞ ÇALIŞMALARI ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Barış ve Çatışma Çalışmaları Tezli Yüksek Lisans programına kabul koşullarında değişiklik yapılması: ALES, GRE, GMAT sınavlarının başvuru ve kabul koşullarından kaldırılması: Barış Çalışmaları eğitim, iş ve sosyal yaşamı kapsayan bir alandır. Sadece lisans öğrencilerine hitap etmemektedir. Hangi disiplinden mezun olmuş olursa olsun bir kişi yaşamının bir döneminde mutlaka Barış konusuyla karşılaşmaktadır. Dış ilişkiler alanında, kamu kurum/ kuruluşlarında, Birleşmiş Milletler ’de, güvenlik güçlerinde çalışanlara, sivil toplum kuruluşlarına, düşünce kuruluşlarına ve aktivistlere kadar birçok kişiyi ve alanı ilgilendirmesi nedeniyle hem multidisipliner hem de interdisipliner bir programdır. Ulusal değil, uluslararası bir programdır. Tüm bu nedenlerden dolayı programa giriş koşullarının her kesimden her alandan bireyleri kapsamasını amaçlıyoruz. 2.OTURUM

34 BARIŞ ÇALIŞMALARI ANA BİLİM DALI Uygulamada Yaşanan Sorunlar Kadro ve Personel ihtiyacı: Anabilim dalında akademik işlemlerin, günlük işlemlerin ve ulusal-uluslararası ilişkiler ve işlemlerin zamanında ve doğru olarak planlanması ve uygulanması amacıyla eleman ihtiyacımız bulunmaktadır. Araştırma Görevlisi kadrosunun verilmesi ile ÖYP’li araştırma görevlisi kontenjanından yararlanmamız yüksek lisans programının daha da büyümesine önemli katkı sağlayacaktır. Ayrıca öğrencilerimizin ve misafir akademisyenlerimizin resmi kurumlarla ilgili işlemlerinin yürütülmesinde, anabilim dalının sekretarya ve organizasyon işlerinin yapılmasında yardımcı olacak İngilizce bilen memur ihtiyacımız da bulunmaktadır. 2.OTURUM

35 BARIŞ ÇALIŞMALARI ANA BİLİM DALI Yüksek lisans programının devamı olarak doktora programını açmayı planlamaktayız. 2.OTURUM

36 MODERATÖR Prof.Dr.Burçin EROL İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Başkanı 3.OTURUM

37 Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı; Prof.Dr.Şükrü Haluk AKALIN Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Başkanı 3.OTURUM

38 Yüksek Lisansta Yabancı Dil Sorunu; Ana Bilim Dalımız, yüksek lisans başvurusunda yabancı dil barajının aşılmasını zorunlu tutmayıp yazılı/sözlü bilim sınavını geçen öğrencilere Üniversitemizin Yabancı Diller Yüksekokulunda yabancı dil programı açılması gerektiği görüşündedir. Böylece gerek Bölümümüzden gerekse başka üniversitelerden mezun olan öğrencileri öncelikle alanımızın temel bilgileri düzeyinde tanıyıp bilimsel araştırmaya yatkınlıklarını tartıp, başarılarına göre sıraladıktan sonra yabancı dil puanı çerçevesinde üniversitemizin koşullarında değerlendirmiş olacağız. Öğrencilerimizin yabancı dil koşulu yüzünden başvuramadığını görmek çok üzücüdür. Ne yazık ki öğrencilerimizin sosyoekonomik görüntüsü lisans eğitimi sırasında kendilerini İngilizce konusunda yetiştirebilmelerine sağlayacak düzeyde değil. Bu şansı yüksek lisans sırasında onlara vermeliyiz. Yabancı dil hazırlık, Hacettepe Üniversitesi'nin temel özelliklerinden biridir. Şimdiye dek bu konuda Türkiye'de en yüksek tanınırlığa sahip birkaç üniversiteden biri Hacettepe’dir. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

39 Yüksek Lisansta Yabancı Dil Sorunu; Bu, bizim için gurur verici bir özelliktir. Sürdürmemizin her anlamda bize katkısı olacağı tartışılmaz. Ana Bilim Dalımız için yabancı dil koşulunun 50 düzeyinde olması önermiştir. Tamamen kaldırılması düşünülmemektedir. Gerçekten akademik çalışma yapmak isteyen öğrencimizin bu puanı alabileceğine inanıyoruz. Geçmişte yabancı dil hazırlığı şansı verilen öğrencilerimiz, bu konuda kendilerini kanıtlayarak ders aşamasını geçip tezlerine başladılar. Bu, şans tanındığında ve fırsat verildiğinde gayretli öğrencilerin başarıya ulaşacaklarının bir kanıtıdır. Yabancı dil hazırlık eğitiminin standart dilbilgisi eğitimi düzeyinden çıkarılarak akademik okuma, akademik çeviri çalışması düzeyinde verilmesinin çok daha faydalı olacağı düşünülmektedir. Bu nedenle belki de Edebiyat Fakültesi öğrencilerinin birlikte ders alması, ortak çalışmalara yönlendirilmesi daha doğru ve akademik açıdan yetişmelerinde etkili olacaktır Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

40 Programlar için asgari öğretim üyesi koşulu ; Bir yüksek lisans, doktora programının açılması ve yürütülmesi, sadece sayısal yeterlikle değil esasen nitelik sorunuyla ilgilidir. Kurulduğundan bugüne değin geçen kırk yedi yılda Bölümümüzün hiçbir zaman bir yüksek lisans ve doktora programlarını açma, sürdürme sorunu olmamıştır. Şu anda üç programda da yeter sayıda öğretim üyesi derslerini ve tez danışmanlıklarını başarıyla ve yüksek verimlilikte yürütmektedir. Büyük ve köklü üniversitelerin görevi, kendi alanlarında yüksek nitelikli bilim insanları yetiştirmektir. Bölümümüz, bu konuda ülkemizde olduğu kadar dış dünyadaki Türkoloji alanında da kendisini kanıtlamış yarım yüzyıllık bir bölümdür. Sayısal sınırlandırmalar, yeni kurulmuş bölümler için uygulanabilir. Elli yıllık bir üniversitenin tarihiyle özdeş bir bölümün yüksek lisans ve doktora programlarıyla ilgili olarak bu türden sayısal sınırlandırmaların geçerli olması dahi düşünülemez. Bölüm öğretim üyesi sayımızın var olan ve ileriki dönemlerde gelecek öğrenci sayılarıyla orantılı ve yeterli olduğu düşünülmektedir. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

41 Programlar için asgari öğretim üyesi koşulu ; Öte yandan bir bilim dalındaki öğretim üyelerinin teklifi ve akademik kurulun onayıyla, alanımızla ilişkili bir programdan öğretim üyesinin kendi alanının yanı sıra bölümümüz yüksek lisans ve doktora programı öğretim üyeleri arasında yer almasının, hem alanımızın doğasına uygun hem de bilimsel alışverişe katkıda bulunacak bir yaklaşım olduğu kanısındayız. Tarih, sanat tarihi, antropoloji, arkeoloji, sosyoloji, psikoloji gibi insani bilimlerden ve Fakültemizin diğer filoloji bölümlerinden öğretim üyeleri de programımızın çatısı altında görevlendirilebilir. Bu konuda Bölüm akademik kurulu onayı ve kararı yeterlidir. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

42 Programlar için asgari öğretim üyesi koşulu ; Programlarımızın yürütülebilmesi için istenen ilgili bilim dalında doktora yapmış olmak veya doçentlik unvanını almış olmak kuralının alt bilim dallarına indirgenmesi de doğru bir uygulama olmayacaktır. Ana Bilim Dalımızda Türk Dili, Eski Türk Edebiyatı, Yeni Türk Edebiyatı programlarında ilgili bilim dallarından öğretim üyeleri görev yapmaktadır. Bu alanlar aynı zamanda doçentlik bilim dallarıdır. Ancak geçen aylarda gönderilen bir yazının ekindeki tabloda dipnot olarak Eski Türk Dili, Yeni Türk Dili gibi ayrıntıların da verilmesi isteniyordu. Böyle bir uygulama programların tamamen sonlandırılmasına yol açacaktır. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

43 Programlar için asgari öğretim üyesi koşulu ; Bu durumda Türkiye’deki hiçbir üniversitede program açılması, yürütülmesi mümkün olamaz. Şu anda pek çok üniversitede Türk Dili ve Edebiyatı Programı adı altında tek program yürütülmekte ve bu programlarda Türk Dili, Yeni Türk Edebiyatı, Eski Türk Edebiyatı alanlarında doktora yapmış, doçentlik unvanını almış öğretim üyeleri görev yapmaktadır. Nasıl ki bu programlarda alt bilim dalı adları sorgulanmıyorsa Ana Bilim Dalımızdaki programlarda da alt bilim dalı uygulaması yapılmamalıdır. Disiplinler arası çalışmaların dünyada giderek yaygınlaştığı bir ortamda Eski Türk Edebiyatı Programındaki bir öğretim üyemiz gerektiğinde Yeni Türk Edebiyatı Programında veya Türk Dili Programında yer alabilmelidir. Hatta İngiliz Dilbilimi Programındaki bir öğretim üyesi de Türk Dili Programı içerisinde bulunabilmelidir. Birbiriyle ilgisi son derece açık bu bilim dallarının aralarına duvar örmeye çalışmak bilimsel bir tavır değildir. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

44 Kontenjan sorunu ; Ana Bilim dalımız programlarına ayrılan kontenjanların yabancı dil koşulu veya başka nedenlerle yeterince başvuru olmaması, başvuranların bir bölümünün başarısız olması durumunda kontenjanların dolmaması sorun oluşturmaktadır. Bu konudaki önerilerimiz şöyledir: Programda ders veren öğretim üyesi sayısı, bu öğretim üyelerinin ders ve danışmanlık yükü dikkate alınarak kontenjanların belirlenmesi uygun olacaktır. Bu durum dikkate alınmadan “yuvarlak sayılarla” kontenjan bildirildiğinde aday çokluğu karşısında çok seçici davranılmakta bu kez de kontenjanlar doldurulamamaktadır. Her dönem öğrenci kontenjanları belirlenirken öğretim üyelerinin o yarıyıl için danışmanlığını üstlenebileceği öğrenci sayısı belirlenmeli, buna göre kontenjan ilan edilmelidir. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

45 Kontenjan sorunu ; Fiziksel olanaklar kısıtlayıcıdır. Lisansüstü dersler genellikle öğretim üyelerinin odalarında yapıldığından odaların durumu da dikkate alınmalıdır. Programlarda öğrencilerin iş olanaklarını genişletecek derslere de yer verilmelidir. Lisans programımızda yeni açılan editörlük, redaktörlük, etkili Türkçe konuşma, Türk İşaret Dili gibi derslerin lisansüstü düzeyde de açılması için girişimde bulunulacaktır. Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

46 Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı; Prof.Dr.Onur Bilge KULA Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Başkanı 3.OTURUM

47 1. Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesinde Sosyal ve Beşeri Bilimlerin farklı birimlerini barındırdığı için Anabilim Dallarında alınan kararları denetlemekten ya da düzeltmekten ziyade bu kararların uygulanması yönünde kolaylık sağlayıcı katkı sağlamalıdır. 2. Bunun yanı sıra herhangi bir Anabilim Dalında Sosyal Bilimler Enstitüsü idaresinde olan herhangi bir işlemde uygunsuzluk tespit edildiği ya da Öğretim Elemanları arasında eşitsizliğe yol açacak (danışmanlık, kadro) uygulamalarda müdahale etmesinin yerinde olacağı düşünülmektedir. Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

48 3. Lisansüstü savunma sınavlarında ya da Tez İzleme Komitelerinde dışarıdan görevli olarak gelen jürilerin yolluk ve yevmiyelerinin karşılanmasının, gerek Üniversitemizin gerekse Anabilim Dalımızın kimliği ve saygınlığı açısından yararlı olacağı düşünülmektedir. 4. Anabilim Dalları ile Enstitü arasında yürütülen bürokratik işlemlerin, özellikle bilişim çağında evrak çıktıklarının en aza indirilmesinin gerektiği düşünülmektedir Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

49 Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı; Prof.Dr.Sacit PEKAK Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı Başkanı 3.OTURUM

50 Sosyoloji Ana Bilim Dalı; Doç.Dr.Abdülkerim SÖNMEZ Sosyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi 3.OTURUM

51 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI Amerikan Kültürü ve Edebiyatı 3.OTURUM

52 Sosyal Bilimler Enstitüsü kullanıcı arayüzü (Prens) mevcut haliyle programa devam eden ve etmeyen öğrencilerin ayırd edilememesi, yapılan faaliyetlerin tam olarak sisteme işlenmemesi,açılan derslerin görünmemesi gibi çeşitli zorluklara neden olmaktadır. Bu arayüzün değiştirilmesi ve olabildiğince kullanıcı dostu hale getirilmesi pratikte karşılaşılan sorunların çözümüne yardımcı olacaktır. Ekle-Sil haftasından sonra öğrenci tarafından herhangi bir değişiklik yapılmamış olmasına rağmen enstitü tarafından öğretim üyelerini uyaran bir e-posta gelmektedir. Düzenlemenin değişiklik yapmayan öğrenciler için ekle-sil onayı verilmesine gerek kalmayacak şekilde yapılması zaman kaybını önleyecektir. Amerikan Kültürü ve Edebiyatı

53 Tez önerilerinin teslimi ve tez izleme komisyonlarının toplanma tarihlerinin netleştirilmesi ve bu tarihlerin akademik takvimde belirtilmesi bu konudaki muğlaklığın giderilmesine yardımcı olacaktır. Sosyal Bilimler Enstitüsü’ne telefonla ulaşmak konusunda zorluklar yaşanmaktadır. Telefon hatlarının ve/veya telefonla iletişim kurulacak personelin sayısının arttırılması bu konuda yaşanan sorunları en aza indirgeyecektir. Enstitü kadrosu arasındaki iletişimsizlik ve sorulara verilen çelişkili yanıtlar,izlenmesi gereken yol konusunda soru işaretlerine neden olmaktadır. Sorunların çözümüne ilişkin yanıtlar net olmalı, gerekirse bu konuda enstitü kadrosu arasında işbirliği sağlanmalıdır. Amerikan Kültürü ve Edebiyatı

54 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI Bilgi ve Belge Yönetimi 3.OTURUM

55 SBE’de kullanılan Prens adlı otomasyon yazılımında güncellemelerin yapılması gerekiyor. Çünkü Hoca-öğrenci eşleşmesinde hatalar bulunuyor, öğrencilerin alıp geçtiği dersler güncel olarak görünmüyor. Üniversite içerisinde birbiriyle ilgili içeriklerin konuşmasının sağlanması (örneğin, anabilim dalları ilgili döneme yönelik hangi derslerin açılacağı bilgisini sisteme girmelerine rağmen, olayın tahakkuk kısmında dersin sistemde olmadığı ortaya çıkmakta ve birtakım yazışmaların yapılmasına gereksinim duyulmakta). Sorun: Enstitü ile telefon üzerinden iletişim kurulamaması. Çözüm önerisi: Fazladan birkaç hat temin edilebilir. Eğer insan kaynağı problemi varsa yönetimden ek personel talebinde bulunabilir (belki yarı zamanlı çalışan öğrenci istihdam edilebilir). Ayrıca her anabilim dalından sorumlu kişi olabilirse bu durum sorunların çözülmesine hız kazandırabilir. Bilgi ve Belge Yönetimi

56 SBE’de kullanılan Prens adlı otomasyon yazılımında güncellemelerin yapılması gerekiyor. Çünkü Hoca-öğrenci eşleşmesinde hatalar bulunuyor, öğrencilerin alıp geçtiği dersler güncel olarak görünmüyor. Aktif-pasif öğrenci bilgilerine doğrudan Hocaların erişebilmesi gerekmektedir. Derslerin şube kodlarında (örneğin, 600, 700 kodlu özel dersler) dönemden döneme farklılık olmaması sağlanmalıdır (emekli olan Hocaların kodları kaydırılmazsa belki bu sorun çözülebilir). Etik kurul sürecinin hızlandırılması için çalışma yapılmalıdır. Ayrıca “Etik Kurul İzin Formu’nda belirtilen “Gözlemsel ve betimsel araştırma (anket, ölçek/skala çalışmaları, dosya taramaları, veri kaynakları taraması, sistem-model geliştirme çalışmaları) niteliğinde değildir.” ifadesinin formdan çıkarılması gerekiyor. Bilgi ve Belge Yönetimi

57 Enstitü web sitesi sadeleştirilebilir, çünkü bu haliyle oldukça “dolu” görünmekte ve “kullanıcı dostu” olmaktan uzak. Örneğin, sayfasına bakıldığında bir sürü “yeni” şey var ama bunlar yeni değil. Sayfanın İngilizce sürümünün elden geçmesi gerekmekte ve yapılabilirse engellilere yönelik olarak bir sürüm de eklenebilir. Enstitü sayfasında yer alan Sıkça Sorulan Sorular başlığı altındaki dokümanlar (http://www.sosyalbilimler.hacettepe.edu.tr/basvuru_soru_cevap.pdf; öğrencilere yönelik olarak hazırlanmış durumda. Eğer mümkünse akademik personelin sorunlarına (ders açma-kapatma, danışmanlık yapılan öğrencilerin doğru bilgiler ışığında güncellenmesi işlemleri gibi) yanıt verebilecek içeriğe sahip bir düzenleme yapılmalı. Bu durum Enstitü’nün iş yükünde azalma da sağlayabilir. Bilgi ve Belge Yönetimi

58 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı 3.OTURUM

59 Lisansüstü eğitimin en önemli güncel sorunu, Yükseköğretim Kurumu’nun yeni kriterlerine bağlı olarak program başına düşen öğretim üyesi sayısı yetersizliğidir. Her türlü teknolojik gelişme ve farklı yöntemlere rağmen Lisansüstü eğitimin kalitesini belirleyen en önemli etken öğretim üyeleri ile öğrenciler arasında yüzyüze gerçekleştirilen derslerdir.Bu nedenle ders saatlerinin programda görülen süre kadar olması ve ücretlerin haftalık ders yükü üzerinden aldığımıza göre, derslerin haftalık periyotlar halinde yapılması son derece önemlidir.Öğretim üyelerinin önceliği öğrenci ve akademik araştırma olmalıdır. Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları

60 Tez İzleme Komisyonlarının fiilen toplanması öğrencinin tezini sağlıklı yürütebilmesi açısından son derece önemlidir.TİK formlarının «sadece imzalandığı» durumların belirlenmesi ve komisyonların toplanmasının sağlanması gerekmektedir. Sosyal Bilimler Enstitüsü tarafından 29 Mart 2016 tarihinde gerçekleştirilecek olan çalıştayda Edebiyat Fakültesine ayrılan 60 dakikalık sürede bölüm başına 3 dakika düşmektedir. Bu nedenele sorunların enstitü kurullarında ele alınması etkili olacaktır. Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları

61 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI İngiliz Dilbilimi Ana Bilim Dalı 3.OTURUM

62 Yüksek lisans ve doktora öğrencileri ve öğretim üye ve yardımcılarının bilimsel yayınlarının basılabileceği bir Sosyal Bilimler Dergisi çıkarılabilmesi için çalışmalar yapılması Yüksek lisans ve doktora programlarından mezun olan öğrenciler için mezuniyet töreni düzenlenmesi Sosyal Bilimler Web sitesinin Türk ve yabancı öğrenciler için daha ayrıntılı ve bilgilendirici bir biçimde düzenlenmesi. Özellikle yabancı öğrenciler için girmeleri gereken sınavlar ve bunların zamanları ile ilgili İngilizce olarak ve daha ayrıntılı yönlendirme yapılması Lisansüstü sınav ve jürilerde üniversite dışından katılacak olan öğretim üyesi sayısının artması ile birlikte dışarıdan katılacak jüri üyeleri ile ilgili sıkıntı yaşanmaktadır. Bu nedenle Ankara dışından davet edilen öğretim üyeleri için yolluk/yevmiye ödenebilmesi konusunda düzenleme yapılması İngiliz Dilbilimi

63 Öğretim üyeleri tarafından online ders giriş işlemleri sırasında kullanılan lisansüstü ders listelerinin güncellenmesi çalışmasının yapılması. Bu bağlamda ayrıca tez danışmanları ve lisansüstü koordinatörlerin de düzenli olarak güncellenmesi Lisansüstü öğrencilerinin bilimsel bilgi paylaşımlarını sağlamak amacıyla öğrenci konferansı düzenlenmesi Yönetmelikte yapılan tüm değişikliklerin tarihleri ile birlikte web sayfasında güncellenmesi ve ayrıca basılı olarak da düzenli bir şekilde anabilim dallarına iletilmesi. İngiliz Dilbilimi

64 Turn-it-in yazılımının uygulanmasıyla ilgili aşağıda belirtilen ve problem yaratan konular yeniden değerlendirilmelidir A- Yazılımın Türkçe ve İngilizce tezlerde ayrı ayrı olarak uygulanabilirliğinin tartışılması B- Yazılımın geçerlilik eşiğinin yeniden gözden geçirilmesi C- Yazılımın tanıtım ve kullanımına ilişkin eğitim seminerlerinin yapılması İngiliz Dilbilimi

65 Yüksek Lisans ve Doktora tez yazımında standartlaşmaya gidilebilmesi için Sosyal Bilimler Tez Yazım Kılavuzu oluşturulması Lisansüstü öğrencilerinin Erasmus değişim programına katılmalarının özendirilmesi, lisansüstü düzeyde Erasmus anlaşmalarının yapılabilmesi için AB Ofisi ile ortak çalışmaların yapılması. Anabilim Dallarına bu konuda açılımlar sağlanması. Yönetmelik maddeleri dışında kalan diğer kararlar ya da uygulamalar bağlamında yeniliklerin Anabilim Dalları ile mutlaka paylaşılarak, bilgi sağlanması. Yeni bir değişime gidilecek ise, görüşlerin paylaşılarak olası sorunların ortaya çıkmadan değerlendirilmesi. İngiliz Dilbilimi

66 Uygulamaların sık sık değiştirilmesi yerine, uzun değerlendirmelerden sonra alınan kararlara sistem yapılanması içinde sadık kalınması. Tüm yoğunluğuna karşın, Sosyal Bilimler Enstitü görevlilerine telefonla ulaşılabilmesinde kolaylık sağlanmak üzere gerekiyorsa daha kapsamlı bir santralin yapılanması. Yabancı uyruklu ve yeterince ya da hiç Türkçe bilmeyen öğrencilerin akademik soru ve sorunlarını dile getirmek için Enstitü elemanları ile iletişimlerinde dil sorunlarını ortadan kaldırmak üzere İngilizce bilen ve iletişim sürecinde yardımcı olacak bir personelin bulunması. İngiliz Dilbilimi

67 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI İngiliz Dili ve Edebiyatı 3.OTURUM

68 Bilgi Sistemi ve İletişim 1.Ders kodlama ve ek ders işlemleri için kullanılmakta olan PRENS programında bazı düzeltmelere gidilmişse de halihazırda bir bilgisayar sisteminde olmaması gereken eksiklikler ve yanlışlıklar vardır. a. Sistem açıldığında Enstitü bareminin altında Bölümler için bir barem olmasına rağmen buradan bölüm seçimi yapılarak doğrudan bölüme gidilememekte ve neredyse sayfa sayfa ilerleyerek bölüm dersleri bulunabilmektedir ve bu her ders için baştan yapılmaktadır. b. Bu sistem içinde ne hikmetse bölümler alfabetik sıralı değildir, ders danışmanlıkları için ayrılan kodlar da daha garip bir düzen içinde verilmiştir. Çok basit bir bilgisayar programı düzenlemesi ile bu iki husus berteraf edilip düzeltilebilir. PRENS programını yapan firma Enstitünün ihtiyaçlarına yönelik düzeltmeleri yıllardır yapmamakta direnmektedir. Bu taleplerin iyi bir firma tarafından giderilmesi çok kolay olabilecektir. İngiliz Dili ve Edebiyatı

69 Bilgi Sistemi ve İletişim 2. Özellikle kayıt zamanları ve problemli zamanlarda Enstitü yetkililerinin telefonları hep meşgul olmaktadır. Bu problemli dönemlerde ulaşılabilir olmak işlerin doğru yapılabilmesi açısından çok önemlidir. Büyük bir olasılıkla, öğrenci sayıları göz önüne alındığında personel sayısının ihtiyacın çok altında olması bunun ana nedenidir. Rektörlüğün personel sayısını arttırması bu problemi çözebilir. İngiliz Dili ve Edebiyatı

70 Bilgi Sistemi ve İletişim 3. Akademik Takvim. a. Üniversitemizde bundan iki yıl öncesine kadar yıllık akademik takvim eğitim yılının başında açıklanmaktaydı. Bu sayede Yüksek lisans ve Doktora programlarına başvuracak tüm öğrenciler başvuru ve sınav tarihlerini bilmekte ve barınma, çalışma vb gibi pek çok konuda ayarlama yapabilmekteydiler. Bu faydalı ve dünya standartlarındaki uygulamanın en kısa zamanda geri getirilmesi gereklidir. Bilindiği üzere Hacettepe Üniversitesine yurt içi ve yurt dışından çok başvuru olamktadır ve bu tarihlerin bir akademik yıl öncesinden belirlenmesi çok önemlidir.Üniversitemizin disiplin ve ciddiyetinin bir göstergesidir. b. Akademik takvim önemli günler ve uyarıcı bilgileri (eskiden yapıldığı gibi) içermelidir. Bu bilgiler hem öğrencilere, hem danışmanlara hem de idari kararların zamanında alınması açısından çok faydalı olmaktadır. İngiliz Dili ve Edebiyatı

71 Ders Dönemi Öğrenciler bazı dersleri aldıktan sonra düşük not aldıkları dersleri transkriptlerinden sildirebilmektedirler. Bu uygulama sonucunda öğrenci olduğundan daha başarılı görünmekte, daha sonra başarısız olup mahkemeye bile gittiğinde sanki daha önceki derslerinde hep başarılı olmuş da tez veya yeterlilikte haksızlık yapılmış görüntüsü oluşmaktadır. Öğrencilerin hastalık, tayin ve bunun gibi gerçek ve geçerli gerekçelerle aldıkları “F1” notları belki düşülebilir fakat ortalamalarını yapay bir şekilde düşük not aldıkları dersleri sildirerek yükseltmeleri engellenmelidir. Öğrenci ilave ders alarak ortalamasını yükseltme yoluna gitmeye teşvik edilmelidir. İngiliz Dili ve Edebiyatı

72 Yeterlilik Sınavı Yeni yönetmeliklerde yeterlilik sınavına girme sayısı sınırlandırılmıştır(Daha önceki uygulamalarda olduğu gibi). Bu çok isabetlidir. Anabilim Dalımızda 11(onbir) kere yeterlilik sınavına girmiş ve başarılı olamamış öğrenci bulunmaktadır. Bu durumda öğrencinin de öğretim üyelerinin de zaman ve emeği boşa harcanmaktadır. İngiliz Dili ve Edebiyatı

73 Tez Öğrencilerin tez danışmanı seçmesi uygulaması yanlıştır. Bu seçim Akademik kurulda tartışılarak alınmalıdır. Öğrenci öğretim üyelerinin ihtisas alanlarını bilmemekte, onların ders ve tez yükünü bilmemekte ve anlamlı seçim yapamamaktadır. Tez teslim sürelerinde genellikle öğrenciler tecrübesizlikleri dolayısı ile tezi yetiştirememekte ve jüri üyelerine oldukça geç teslim etmektedirler. Öğrencilerin tezlerini jüri gününden hiç olmazsa 15 gün önce teslim etmelerini sağlayacak kontrollu bir sistem geliştirilmesi faydalı olacaktır. Bu son tez teslim tarihi de Akademik Takvimde belirtilmelidir. İngiliz Dili ve Edebiyatı

74 Tez Daha önce bir süre Enstitüde uygulanmış olan tezlere not verme uygulamasının yeniden başlatılması faydalı olacaktır. Geçen tezlerin hepsi aynı başarı düzeyinde değildir ve bu farklı başarıların belirtilmesi faydalı olacaktır. Yine daha önce bir süre Enstitüde en başarılı tez ödülü verilmekteydi, bu uygulamanın yeniden başlatılması hem başarının ödüllendirilmesi hem de öğrencinin motivasyonunu arttırması açısından önemlidir. İngiliz Dili ve Edebiyatı

75 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI Tarih Ana Bilim Dalı 3.OTURUM

76 Lisansüstü program faaliyetlerinin yürütüldüğü "prens" adlı yazılımın yenilenerek yeni fonksiyonlarla güçlendirilmesi, bu çerçevede bir istatistik modülünün eklenmesi ve Yönetim Bilgi Sistemi, Bologna Sistemi, Lisans Öğrenci İşleri Sistemi gibi üniversitemizdeki diğer sistemlerle entegre edilmesi acilen gereklidir. Bologna Sisteminin Senato Kararı gerektiren güncellemeler hariç, diğer güncellemelerin ders sorumlusu öğretim elemanları tarafından sürekli yapılabilecek şekilde açık tutulması yerinde olacaktır. Tarih

77 MODERATÖR Prof. Dr. Şükrü Haluk AKALIN Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Başkanı 4.OTURUM

78 İletişim Bilimleri Ana Bilim dalı Yrd.Doç.Dr.Çağla KARABAĞ SARI İletişim Bilimleri Öğretim Üyesi 4.OTURUM

79 Hacettepe Üniversitesi Lisansüstü Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’ndeki bazı belirsizlikler sorun yaratmaktadır: MADDE 31 – (1) “Yüksek lisans tezi/sanat çalışması önerisi Tez/sanat çalışması önerisi ikinci yarıyılın başından itibaren verilebilir.” İfadesi öğrencinin en geç ne zaman tez önerisi verebileceği konusunda belirsizlik yaratmaktadır. Bu durumda örneğin öğrenci tez jürisine girmeden 1 ay önce öneri verebilir mi? MADDE 21 – (5) “Akademik takvimde belirlenen süre sonuna kadar program kaydı yaptırmamış veya özel konular dersinden iki kez üst üste (K) notu almış öğrenciler pasif öğrenci olarak kabul edilirler. Öğretim üyelerinin danışmanlık yapabilecekleri öğrenci sayılarının belirlenmesinde pasif öğrenci sayısı dikkate alınmaz.” Denilmekte ancak “pasif öğrenci”liğin ne anlama geldiği tarif edilmemektedir. İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı

80 İletişim Bilimleri Doktora Programı öğrencilerinin doktora yeterlik sınavına girmeden önce kodlamaları gereken İLT800 Doktora Yeterlik Sınavına Giriş dersinin sistemde yalnızca ders danışmanın üzerinde görülmesi karışıklık yaratmaktadır. Bu karışıklığın giderilmesi için öğrencilerin sisteminde tüm öğretim üyelerinin açtığı ilgili dersi görebilme ve seçebilme imkanına sahip olmaları gerekir. Prens yazılımda bir programa kayıtlı tüm öğrencilerin aynı anda görülebildiği ve bu listenin çıktısının alınabildiği bir ekran bulunmalıdır. Öğrencilerin tez jürisine girmeleri gereken en geç tarihin ne olduğu konusunda da belirleyici bir düzenleme bulunmamaktadır. Örneğin temmuz ayında jüriye girme talebi olan öğrencilere akademik dönem için girmeleri gerektiği söylenmekte ise de bunun herhangi bir yazılı dayanağı bulunmamaktadır.. İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı

81 GÖRÜŞ BİLDİREN ANA BİLİM DALLARI Müzikoloji 4.OTURUM

82 Müzikoloji Ana Bilim dalı Bölüm olarak Yüksek Lisans eğitimi işleyişinde temel olarak yaşanan sorunlar; --Öğrencilerin harç yatırmasına karşın, ders kayıt programlarının sistemden hemen açılamamasından Kayıt aşamasında sorun yaşanmaktadır. -- YÖK ilkeleri doğrultusunda yaşanan Öğretim Üyesi sıkıntısı nedeniyle, öğrenci alımımız durdurulduğu için şimdilik yukarıda belirtilen sorun dışında yaşadığımız bir sıkıntı yoktur. 4.OTURUM


"HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü İç Paydaşlar Paylaşım Çalıştayı: Uygulamalar, Sorunlar ve Çözüm Önerileri 29." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları