Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

TÜKETİCİLERİN KİŞİLİK TİPLERİNİN SATIN ALMA TARZLARINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Buket BORA SEMİZ SİNOP ÜNİVERSİTESİ 12.06.2015 20. Ulusal Pazarlama.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "TÜKETİCİLERİN KİŞİLİK TİPLERİNİN SATIN ALMA TARZLARINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Buket BORA SEMİZ SİNOP ÜNİVERSİTESİ 12.06.2015 20. Ulusal Pazarlama."— Sunum transkripti:

1 TÜKETİCİLERİN KİŞİLİK TİPLERİNİN SATIN ALMA TARZLARINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Buket BORA SEMİZ SİNOP ÜNİVERSİTESİ Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

2 Satın Alma Tarzları  Splores ve Kendall (1986)  Mükemmeliyetçilik- Yüksek Kalite Odaklılık  Marka Odaklılık  Yenilikçilik- Moda Odaklılık  Eğlence ve Hazcı Alışveriş Odaklılık  Fiyat-Değer Odaklılık  Plansızlık  Çeşit Karmaşası Yaşama  Alışkanlıklar ve Marka Bağlılığı Odaklılık Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

3 TTE & Kültür Çalışmaları  Hafstrom ve diğ. (1992)- Koreli ve Amerikalı öğrenciler  Dursuvala ve diğ. (1993)- 210 Yeni Zelandalı genç tüketiciler  Lyonshki ve diğ. (1996)-Yeni Zelandalı, Amerikalı, Yunan ve Hindistanlı tüketiciler  Mitchell ve Bates (1997)- İngiliz tüketiciler (zaman ve enerjiyi koruma, mağaza sadakati boyutları)  Fan ve diğ. (1998)- Çinli üniversiteli tüketiciler  Dursun ve diğ. (2013)- 849 Türk tüketici  Ceylan (2013)- 389 Türk tüketici Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

4 TTE & Farklı Değişkenler  Wang ve diğ. (2004)- Ürün grupları  Bauer ve diğ. (2002)- Kolayda ve beğenmeli ürünler  Splores ve Kendall (1990)- Öğrenme  Ünal ve Erciş (2006)- Kişisel değerler  Alnıaçık (2012)- SMS reklamlarına yönelik tutumlar Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

5 TTE & Demografik Özellikler  Mitchell ve Walsh (2004)- Cinsiyet  Backewell ve Mitchell (2004) yaş arası erkek öğrenciler (n=245)  Backewell ve Mitchell (2003)- Y jenerasyonu kadın tüketiciler Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

6 Kişilik  A ve B tipi kişilik tipolojileri – Friedman ve Rosenman (1950s)  A tipi: agresif, sabırsız, yükselme ve başarı hırsı, heyecanlı, duygusal, aceleci, insan ilişkilerinde zayıf, planlama yapmayan, hafta sonları ve akşamları eve iş götüren, tatilini yarıda bırakıp işe dönen, devamlı yarış halinde, kariyerde üst seviyeleri hedefleyen, iş koşullarından memnun olmayan, başkalarının çabalarından rahatsız olan, başkalarının sözünü kesen, yerinde duramayan vb.  B tipi: sıkı çalışmaz, başarıya önem vermez, sabırlı, olaylara geniş açıdan bakabilme ve dikkatli düşünerek üst düzey kariyer elde etme, gösterişe meraklı değil, az stres, özel yaşamları ile iş yaşamları arasına sınır koyabilen, kendisinden emin, beklentileri değiştirme esnekliğine sahip Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

7 Araştırmanın Amacı  Bu çalışmanın amacı, tüketicilerin satın alma tarzlarının kişilik tiplerine göre farklılık gösterip göstermediğini ortaya koymaktır.  Ayrıca, A tipi ve B tipi kişiliğe sahip kişilerin tüketim tarzlarını belirleyerek A tipi ve B tipi tüketici profillerini ortaya çıkarmaktır Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

8 Araştırma Soruları  Tüketici satın alma tarzları kişilik tiplerine göre farklılık gösterir mi?  A tipi ve B tipi kişiliğe sahip kişilerin tüketim tarzlarını belirleyerek A tipi ve B tipi tüketici profili ortaya çıkarılabilir mi? Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

9 Araştırmanın Yöntemi  Anket yöntemi  6-16 Ocak 2015  n= 343, %74,4  Keşifsel ve tanımlayıcı Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

10 Ölçeklerin Değerlendirilmesi  Tüketici Tarzları Envanteri (Consumer Style Inventory)- Splores ve Kendall,1986  40 ifade 5’li Likert ölçeği, α= 0,784  Kişilik Envanteri -Friedman ve Rosenman, 1950s  7 ifade 8’li Semantik Farklar ölçeği, α= 0,72  Ölçek puanı x 3 ( arası skala)  Eğer toplam skor 100 puanın üstünde ise A tipi  Eğer toplam skor 100 puan ve altında ise B tipi kişilik Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

11 Kişilik Tipleri Envanteri 1.Zaman kullanımı konusunda titiz değilim Zamana karşı aşırı derecede duyarlıyım. 2.İş yaşamında rekabetçi değilim İş yaşamında oldukça rekabetçiyim. 3.Baskı altında bile kendimi asla acele içinde hissetmem Kendimi her zaman acele içinde hissederim 4.Her şeyi detaylı bir şekilde düşündükten sonra karar veririm Bir defada çok şeyi yapmayı denerim, daha sonra ne yapacağımı düşünürüm. 5.Bir şeyi yavaşça yaparım Bir şeyi hızlı şekilde yaparım. 6.Duygularımı ifade ederim Duygularımı saklarım. 7. Birçok konuya ilgim vardır İş yaşamı dışında çok az konuya ilgim vardır Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

12 Araştırmanın Bulguları-1 Demografik Özellikler ve Kişilik Tipi Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

13 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,693 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 1: Mükemmeliyetçilik-Yüksek Kalite Odaklılık S3. Genellikle alışverişlerimde kalitesi en iyi olan ürünü almaya çalışırım. 0,820 % 10,8280,817 S1. Yüksek kaliteli ürünler almak benim için çok önemlidir. 0,783 S4. En kaliteli ürünleri seçmek için özel bir çaba sarf ederim. 0,755 S2. Bir ürün satın alacak olduğumda, en iyisini veya en kusursuzunu almaya çalışırım. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir «Bir ürünün beni memnun edebilmesi için en iyisi olması yeterli değildir.» ifadesi orijinal ölçekte olduğu gibi hem mükemmeliyetçilik-yüksek kalite odaklılık hem de marka odaklılık boyutuna girmiştir. «Satın aldıklarım üzerine çok düşünmem» farklı boyuta girdi. «Satın aldığım ürünlere yönelik standartlarım ve beklentilerim oldukça yüksektir.» ve «Yeterince iyi görünen bir ürün veya markayı ilk defa satın alırken oldukça hızlı davranırım.» ifadelerinin faktör yükleri 0,5 in altında çıkmıştır.

14 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,693 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 2: Çeşit Karmaşası Yaşama S35. Farklı ürünlerle ilgili edindiğim bilgiler kafamın karışmasına neden oluyor. 0,763 % 8,9760,741 S34. Ürünler hakkında ne kadar çok şey öğrenirsem, aralarından seçim yaparken o kadar zorlanırım. 0,753 S32. Çok fazla marka seçeneği olmasından dolayı seçim yaparken kafam karışıyor. 0,661 S33. Bazen hangi mağazadan alışveriş yapacağıma karar vermek benim için çok zordur. 0,605 S29. Sonradan pişman olduğum birçok alışveriş yapmışımdır. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir «Sonradan pişman olduğum birçok alışveriş yapmışımdır» ifadesi girdi. Bu madde orijinal ölçekte plansız/dikkatsiz alışveriş odaklılık boyutundaydı.

15 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,693 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 3: Eğlence ve Hazcı Alışveriş Odaklılık S22. Alışveriş yapmak eğlenceli olduğu için zevk alırım. 0,780 % 8,7160,703 S20. Alışverişe gitmek hayatımdaki en eğlenceli aktivitelerden biridir. 0,717 S21. Alışveriş yapmak zaman kaybıdır.* 0,663 S18. Yeni bir şeyler satın almak eğlenceli ve heyecan vericidir. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir «Benim için alışveriş hoş bir etkinlik değildir» ifadesi ölçekten çıkmıştır. Alışverişi hızlı bir şekilde yaparım» ifadesi başka bir boyuta girmiştir. «Yeni bir şeyler almak eğlenceli ve heyecan vericidir.» ifadesi ise yenilikçilik ve moda odaklılık boyutundan bu boyuta girmiştir.

16 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,693 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 4: Marka Odaklılık S10. Bir ürün pahalı olduğu ölçüde kalitelidir. 0,726 % 8,7030,727 S13. En çok reklamı yapılan markalar her zaman en iyi seçimdir. 0,695 S11. Şık mağazalar ve dükkânlar bana en iyi ürünü sunarlar. 0,639 S5. Satın aldıklarım üzerine çok düşünmem ve özen göstermem. 0,502 S9. Genellikle pahalı markaları tercih ederim. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir «Tanınmış yerel markalar benim içindir» ve «En çok satılan markaları almayı tercih ederim.» faktör yükleri düşük olduğu için analizden çıkarılmıştır. «Satın aldıklarım üzerine çok düşünmem ve özen göstermem» ifadesi ise mükemmeliyetçilik- yüksek kalite odaklılık boyutundan çıkarak bu boyuta girmiştir.

17 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,6 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 5: Moda Odaklılık S15. Sürekli olarak gardırobumu değişen modaya uygun olarak yenilerim. 0,812 % 7,4930,778 S16. Tarzımın modaya uygun olması benim için çok önemlidir. 0,733 S14. Genellikle, bir veya daha fazla modaya uygun kıyafetlerim vardır. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir «Yeni bir şeyler satın almak eğlenceli ve heyecan vericidir» ifadesi başka bir boyuta geçmiştir. «Çeşitlilik açısından farklı mağazalardan alışveriş yaparım.» ifadesinin faktör yükü düşük çıkmıştır. Geri kalan maddelerde yenilikten daha çok moda ile ilgili olduğu için moda odaklılık olarak isimlendirilmiştir. Dursun ve diğ. (2013)’ün bulgularını desteklemektedir.

18 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,6 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 6: Fiyat- Değer Odaklılık/Planlı Alışveriş S26. Verdiğim paraya değer ürünü dikkatlice bulmaya çalışırım. 0,821 % 7,2130,693 S31.Alışveriş esnasında ne kadar harcadığıma dikkat ederim. 0,777 S24. Çoğunlukla indirimde olan ürünleri satın alırım. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir Fiyat-değer odaklılık/planlı alışveriş boyutu orijinal ölçekteki plansız ve dikkatsiz alışveriş boyutundan bir madde «alışveriş esnasında ne kadar harcadığıma dikkat ederim» içermektedir. Bu nedenle bu faktörün ismi orijinalinden farklı adlandırılmıştır.

19 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,6 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 7: Fiyat Odaklılık/Eğlence İçin Alışveriş Odaklılık S23. Alışverişi hızlı bir şekilde yaparım. 0,682 % 5,8960,551 S25. Genellikle düşük fiyatlı ürünleri satın alırım. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir Fiyat odaklılık/Eğlence için alışveriş odaklılık boyutunda yer alan 2 ifadenin biri tüketicilerin fiyata verdiği önemle ilgili iken, diğeri ise alışverişin hızlı yapılmasıyla ilgilidir. Bu nedenle de orijinal ölçekteki iki boyutun ismi birlikte verilerek isimlendirilmiştir.

20 Araştırma Bulguları-2 Satın Alma Tarzları Boyutları KMO=0,766; p<0,000; s.d.=406; χ 2 = 3673,337 Açıklanan Toplam Varyans= %63,6 İfadeler Faktör Yükü Açıklanan Varyans Cronbach Alpha Faktör 8: Alışkanlıklar ve Marka Bağlılığı Odaklılık S37.Beğendiğim bir ürün veya marka bulduğumda onu kolay kolay bırakmam. 0,712 % 5,8680,577 S38. Alışveriş yapmak için her zaman aynı mağazalara giderim. 0,683 S36. Tekrar tekrar satın aldığım favori markalarım vardır. 0, Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir Literatüre uygun boyutlardan biri olup, sadece «düzenli bir şekilde satın aldığım markaları değiştiririm.» ifadesinin faktör yükü düşük olduğundan analizden çıkarılmıştır.

21 Araştırma Bulguları-3 Kişilik Tipleri ile Tüketici Tarzları Arasındaki Farklar Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

22 A ve B Tipi Tüketici Profilleri A Tipi TüketiciB Tipi Tüketici En iyi ve kusursuz ürünleri satın almak isterler. Aşırı ürün bilgisinden dolayı çeşit karmaşası yaşarlar. Ürün kalitesi önemlidir.İndirimde olan ürünleri tercih ederler. Markalı ürünleri kullanmayı severler.Alışverişten zevk alırlar. Lüks ve pahalılığa önem verirler.Para harcarken dikkatli davranırlar. Modayı takip ederler. Marka bağlılıkları vardır. Kolay kolay kullandıkları markadan vazgeçmezler. Alışveriş yapmayı zaman kaybı olarak gördükleri için hızlı bir şekilde alışverişlerini tamamlarlar. Reklamı çok yapılan ürünleri ve en çok satılan ürünleri satın almayı tercih ederler. Plansız (impulse) alışveriş eğilimlidirler Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

23 Sonuç  Orijinal TTE’ye benzer bir yapı elde edilmiştir.  1-Mükemmeliyetçilik- yüksek kalite odaklılık, 2-çeşit karmaşası yaşama, 3-eğlence ve hazcı alışveriş odaklılık, 4-marka odaklılık, 5-moda odaklılık, 6-fiyat-değer odaklılık/planlı alışveriş, 7-fiyat odaklılık/ eğlence için alışveriş odaklılık ve 8-alışkanlıklar ve marka bağlılığı odaklılık  Mükemmeliyetçilik-yüksek kalite odaklılık boyutu ile marka odaklılık boyutu açısından A ve B tipi kişiliğe sahip tüketiciler arasında istatistiksel farklar ortaya çıkmıştır Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

24 Sonuç  A tipi tüketiciler, kusursuz, kaliteli ve markalı ürünleri tercih eden, gösterişe, lükse önem veren, pahalı ürünleri satın almaktan hoşlanan, modayı takip ederek, sürekli değişen modaya uygun gardırobunu yenileyen, kişisel özellikleri itibariyle zamanla yarıştıklarından alışverişi de zaman kaybı olarak gören, planlı programlı hareket etmeyi sevmediklerinden plansız ve düşünmeden satın alan tüketicilerdir  B tipi tüketiciler ise, A tipi tüketicilerin aksine, pahalılıktan yana değil indirimden yanadırlar. Ayrıca, alışverişlerinde plansız hareket etmezler, ne kadar harcadıklarına dikkat ederler. Alışveriş onlar için bir zevktir. Reklamı çok yapılan ve çok satılan ürünleri tercih ederek, riski minimize etmeye çalışırlar. Bu durumda bütçenin onlar için önemli olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır. Aşırı ürün bilgisinden ve çeşitlilikten dolayı karmaşa yaşarlar. Marka bağlılıkları vardır. Kullandıkları markayı kolay kolay bırakamazlar. Aslında bu da bir çeşit risk almaktan kaçınma olarak değerlendirilebilir. Çünkü B tipi kişiliğe sahip olanlar ortam koşullarına rahatlıkla adapte olabilen, esnek tiplerdir. Ancak, söz konusu maddi konular olduğunda bu konuda temkinli yaklaşıyor olabilirler Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

25 Öneriler  Kişilik tipleri envanteri ile geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış hedonik, impulsive ve compulsive satın alma ölçekleri karşılaştırılabilir. Böylelikle A tipi ve B tipi kişilik özelliklerine sahip kişilerin tüketim özellikleri daha belirgin hale getirilebilir ve daha farklı özellikler ortaya konabilir.  Gelir durumu incelenmesi gereken bir başka konu olarak görülmektedir. Çünkü bulgular B tipi kişilikler için bütçenin önemli olduğu kanısı uyandırmaktadır. Bu nedenle bu konunun açığa kavuşturulması bilimsel açıdan literatürdeki bir eksiği gidermiş olacaktır Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

26 Kısıtlar  Zaman  Örneklemi sadece Sinop halkının oluşturması Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir

27 Teşekkür ederim… Ulusal Pazarlama Kongresi-Eskişehir


"TÜKETİCİLERİN KİŞİLİK TİPLERİNİN SATIN ALMA TARZLARINA ETKİSİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Buket BORA SEMİZ SİNOP ÜNİVERSİTESİ 12.06.2015 20. Ulusal Pazarlama." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları