Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Gebelikte ve Laktasyonda İlaç Seçimi Dr. Çağdaş ŞAHİN EÜTF Hastanesi Kadın Hast. Ve Doğum ABD 2015.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Gebelikte ve Laktasyonda İlaç Seçimi Dr. Çağdaş ŞAHİN EÜTF Hastanesi Kadın Hast. Ve Doğum ABD 2015."— Sunum transkripti:

1 Gebelikte ve Laktasyonda İlaç Seçimi Dr. Çağdaş ŞAHİN EÜTF Hastanesi Kadın Hast. Ve Doğum ABD 2015

2 Teratojen Teratojen, embriyonik veya fetal gelişim sırasında kalıcı bir fonksiyon ya da şekil değişikliklerine yol açan herhangi bir ajandır –kimyasallar, –virüsler, –çevresel ajanlar, –fiziksel faktörler –ilaçlar

3 Teratojenik Etki Canlı doğumların % (minör % ) –% bilinmeyen nedenler –% genetik (monogenik / kromozomal) –% 10 çevresel etkenler/anneye ait (enfeksiyon) – % 1 ilaçlar, kimyasal ajanlar, radyasyon

4 Teratojenik Etki Günümüzde klinik kullanım için serbest bırakılan bir ilacın teratojenitesini saptamak için –İzlem –Olgu-kontrol çalışmaları Özel istisnaları olsa da, tüm ilaçlar plasentadan geçer, fakat ilacın fetus gelişimini doğrudan etkileyecek şekilde maternal veya plasental metabolizmayı değiştirmek için yeterli miktarda olması gereklidir.

5 Teratojenik Etki İlaçlar Döllenme bozukluğu Embriyo ölümü Düşük Konjenital malformasyonlar Prematür doğum Düşük doğum ağırlığı Uzun dönemli sekeller

6 Teratojenik Etki Erken gebelikte plasenta, diffüzyonu zorlaştıracak şekilde görece daha kalın bir membrana sahiptir (Leppik ve Rask, 1998) Maruziyet, kritik bir gelişim döneminde olmalıdır Embriyopati İlk 8 hafta Fetopati

7 «Ya Hep Ya Da Hiç» Preimplantasyon dönemi, fertilizasyondan implantasyona kadar süren 2 hafta –Zigot, bir dizi yarıklanmaya uğrar ve fazla sayıda hücreye hasar veren bir olay, genellikle embriyonun ölümüne neden olur. –Yalnızca bir kaç hücre zarar gördüyse, kompansasyon mekanizmasıyla normal gelişimin devamı genellikle olanaklıdır

8 Teratojenik Etki Embriyonik dönem, –2. haftadan 8. haftaya kadar olan dönemdir. Organogenezi içerir ve bu nedenle, yapısal malformasyonlar açısından en önemli dönemdir. Matürasyon ve fonksiyonel gelişme, –8. haftadan sonra devam eder ve bu fetal dönem boyunca belli organlar, hala tehlikeye açıktır. (Clark, 1984)

9 SSS, iskelet, KVAS > GIS > GUS

10

11 Hayvan Deneyleri Ne kadar Güvenilir? Talidomid, en güçlü insan teratojenlerinden bir olmasına karşın birçok hayvan türünde yapılan çalışmalarda defekte neden olmamıştı !!!! Dietilstilbesterol (DES) Bu ilaç da yine hayvan deneyi sonuçlarına göre onay almıştır. Anormal (T şekilli) uterus ve erken yaşlarda vajenin berrak hücreli kanserleri Erkek çocuklarında jinekomasti, asospermi

12 Teratoloji İlkeleri Talidomid kullanımı sayesinde 3 temel ilke: 1.Plasenta mükemmel bir bariyer değil 2.Türler arası farklılıklar 3.Etki sadece belirli günlerde

13 Gebelikte Önemli Noktalar Danışmadan ilaç kullanımının engellenmesi Gebelik dönemine göre ilaç yazılması Etkinliği araştırılmamış ilaçların verilmemesi İlacın en düşük etkin dozunun kullanılması Yarar / zarar oranının belirlenmesi ve ailenin bilgilendirilmesi

14 Gebelikte İlaç Kullanımı

15 Antibiyotikler PenisilinlerB Klavulanik asidB SulbaktamB TazobaktamB SefalosporinlerB MetronidazolB Makrolidler B ( Klaritromisin C) LinkozamidlerB Etambutol B VankomisinB

16 Antibiyotikler SulfonamidlerC/D YD hiperbilurubinemi TrimetoprimC Folik asit ↓ NTD TetrasiklinlerD >25 hft süt dişlerinde boyanma/kemiklerde birikme KloramfenikolC Aminoglikozidler C/D KinolonlarC RifampinC İzoniazid C SipiramisinC toxoplasma gondii, –Anne-fetus geçişini azaltmada kullanılır. –Penisilin yerine tercih edilmemeli

17 Antifungallar Amfoterisin B B KlotrimazolB Nistatin B KetokonazolC GriseofulvinC

18 Antiviraller Amantadin –Yüksek dozlarda hayvanlarda embriyotoksik ve teratojeniktir, –Gebelikte güvenilir bir şekilde kullanılmasıyla ilgili veriler kısıtlıdır. Ribavirin –Çalışılan tüm hayvan türlerinde oldukça teratojeniktir –İnsan maruziyeti nadir olsa da, üreticiler ribavirinin katogori X ve gebelik sırasında kullanımının kontrendike olduğunu düşünmektedir.

19 Antiviraller Gebelik sırasında HIV infeksiyonları için antiviral ilaç kullanımı artmaktadır. Lamuvidin, nelfinavir, neviparin, stavudin veya zidovudin maruziyetinden sonra doğum defektlerinde anlamlı bir artış görülmediğini bildirmiştir. Efavirenz deneyimi İlk trimesterde maruz kalan 159 insan gebeliği bildirmiş ve ne doğum defekti riskinde, ne de özel bir defekt paterninde risk artışı saptamamıştır. Antiretroviral Pregnancy Registry Steering Committee (2004)

20 Analjezikler Morfin vb opioid analjezikler I. trimesterC III. trimesterD Analjezik-antipiretik Parasetamol B Analjezik-antipiretik-antiinflamatuar (NSAİİ) I. trimesterC III. trimesterD

21 Antiemetikler Antihistaminikler –Klasik antihistaminikler B/C –Sedasyon yapmayanlar B/C SkopolaminC 5-HT 3 antagonistleri B AntidopaminerjiklerC Metoklopramid B

22 GİS İlaçları H 2 reseptör antagonistleri B Proton pompa inhibitörleri B/C Antasidler, MgSO 4 B MizoprostolX –Etkin kotraseptif yöntem ile Laksatif-purgatiflerC

23 Antihipertansifler ACE inhibitörleriD –Kaptopril ve Lizinopril'in de ilişkili olduğu gösterilse de, en sık ilişki kurulan ajan, Enalapril’dir. Kalsiyum kanal blokerleri C (nifedipin)  -blokerler –I. ve II. trimester B/C –III. trimesterD a-blokerlerC DiüretiklerD Klonidin, metildopa, rezerpin C** VazodilatörlerC

24 Diğer KVS İlaçları Digoksin, digitoksinC Ouabain B AntiaritmiklerC NitratlarC Heparinler B –Plasentayı geçmezler Oral antikoagülanlarD –Warfarin embriyopatisi StatinlerX Kolestiramin, kolestipolB

25 Solunum Sistemi 1. trimesterde salbutomolün teratojenik etkisi gösterilememiştir. Kromolin sodyum İnhaler glukokortikoidler kullanılabilir.

26 Antimalaryalar Klorokin, Kemoprofilakside ve ilk basamak antimalaryal tedavide Gebelik sırasında kullanım ile konjenital anomali riskinde artış bildirilmemiştir. Meflokin, İkinci veya üçüncü trimesterde asemptomatik malarya tedavisi Ölü doğum riskindeki beş katlık bir artışla ilişkilidir

27 Antidepresanlar Amitriptilin, nortriptilin D İmipramin, klomipramin, desipraminC Serotonin re-uptake inhibitörleri C / D Maprotilin(nörepinefrin RUI) B Bupropion (dopamin-norepinefrin RUI) B

28 Psikotroplar BenzodiazepinlerD/X BarbituratlarC/D Buspiron (Buspon) B Klasik antipsikotiklerC Atipik antipsikotikler (Klozapin)B LityumD –1/148 Ebstein anomalisi, fetal EKO

29 Antiepileptikler Fenobarbital-barbituratlarD FenitoinD ( Fetal hidantoin sendromu) Valproik asidD ( Fetal valproat sendromu) Karbamazepin D Etosuksimid C

30 Hormonlar Kortikosteroidler B/C –Yarık damak OR 3 Antitiroidal ilaçlar D –1.trimester PTU Radyoaktif iyod X –6 ay gebelik Ø Tiroid hormonları A İnsülin B Oral hipoglisemikler C Östrojenler X Progesteronlar D/X Oral kontraseptifler X Androjenler X Antiöstrojenler D Antiprogesteronlar X

31 A Vitamini İzotretinoin (ROACCUTANE) Kategori X MSS, CVS En sik rastlanan kranyofasyal malformasyonlardir - küçük kulak veya kulak yokluğu - bilateral, fakat sıklıkla asimetriktir. thymus anomalileri (aplazi, hipoplazi ya da malpozisyon) İsotretinoin kullanmış ise 1 ay Acitretin kullanıldıysa 3 yıl gebe kalınmamalı.

32 FDA Sınıflaması Ne Kadar Güvenilir? Örnek Fenitoin: –FDA kategorisi D –Birçok çalışmada teratojenik etki gösterilmiş –Teratojenik bu etki ?? İlaçtan Hastalıktan Genetik faktörler Multifaktörial

33

34 İNSANDA TERATOJEN ETKİ OLASILIĞI YÜKSEK OLAN BİR İLACIN UYGULANMASINDA HEKİMİN UNUTMAMASI GEREKEN !! Bu ilaçlar sadece gebede değil, doğurganlık çağındaki bütün kadınlarda kontrendikedir.

35 Teratojen İlaç Kullanımı Hangi Koşullarda? Hastanın teratojenitenin bilincinde olması, Gebeliği koruyucu önlemler alınması, Hastanın ilaç kullanımı sırasında olabilecek bir gebeliğin sonuçlarının bilincinde olması, Hastanın önlemlerin gerekliliğini anladığını onaylaması, Tedaviye başlamadan önce negatif gebelik testinin olması durumlarında.

36 Laktasyonda İlaç Kullanımı Kullanılan ilaç –Anne sütünü azaltabilir –Bebeğe geçerek etki yapabilir. Anne sütünün pH’sının düşük olması, bazı ilaçların plazmadan daha fazla sütte bulunmasına neden olabilir Büyük moleküllü ilaçlar (insulin, heparin vb.) alveoler asinilere geçemezler.

37 Laktasyonda İlaç Kullanımı Gebelikte kullanılan bir ilacın, laktasyonda güvenle kullanılacağı anlamı çıkmaz. İntrauterin hayatta, ilacın geçişini plasenta düzenler, maternal böbrek ve karaciğer ile elemine olur. YD’da bebeğin barsaklarından emilir ve kendi organları ile elemine olur (Prematurite !!!) Genel kural olarak YD’da güvenle kullanılan ilaçlar, emzirme dönemide de kullanılabilir.

38 Laktasyonda İlaç Kullanımı İlaçların YD’a etkilerini belirten kataloglar mevcuttur ve sürekli güncellenir. Laktasyondaki bir kadına ilaç yazılırken, seçilecek ilacın emzirmeyi kestirmeyecek türden olmasına özen gösterilmelidir. Böyle bir durumda, emzirme gerçekleşmeyecekse süt boşa sağılabilir.

39

40

41 Laktasyonda İlaç Kullanımı Emzirmenin devam ettiği durumlarda, ilacın emzirmeden hemen sonra veya bebek gece uyuduğunda alınması, diğer emzirmeye kadar 4 saatlik bir sürecin geçmesi önerilebilir.

42 Laktasyonda İlaç Kullanımı Karbamazepin, valproik asit, Mg sülfat, Fenobarbütal ve difenilhidantoin; serum seviyeleri kontrol Heparin anne sütüne geçmez, warfarinde çok az geçer. Kaptopril, Ca kanal blk, Digital, diüretikler, Beta blk, anne sütüne geçer ancak yüksek olmayan dozlarda kullanıldığında sorun teşkil etmez Levotiroksin, propiltiourasil güvenle kullanılabilir. İbuprofen, naproksen yan etki bildirilmemiş. Sefalosporin, tetrasiklin, trimetoprim kullanılabilir. Eritromisin, sulfonamid anne sütüne geçer

43

44 Teşekkürler


"Gebelikte ve Laktasyonda İlaç Seçimi Dr. Çağdaş ŞAHİN EÜTF Hastanesi Kadın Hast. Ve Doğum ABD 2015." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları