Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

GEBEL İ KTE D İ YABET. GEBELİK Kadının normal metobolik düzeni + fetal büyüme ve gelişme kadının metobolik düzeninde değişimlerin olduğu fizyolojik.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "GEBEL İ KTE D İ YABET. GEBELİK Kadının normal metobolik düzeni + fetal büyüme ve gelişme kadının metobolik düzeninde değişimlerin olduğu fizyolojik."— Sunum transkripti:

1 GEBEL İ KTE D İ YABET

2

3 GEBELİK Kadının normal metobolik düzeni + fetal büyüme ve gelişme kadının metobolik düzeninde değişimlerin olduğu fizyolojik bir durum GÖKMEN ÖZEL H. tez(2004)., ARSLAN P. ( ). Ana Çoçuk Beslenmesi Ders notları

4 DİYABET kronik seyirli, kalıtsal kökenli, insülinin yetersiz salınımı & insülinin yeterli kullanılamaması veya bu iki etkinin birden gelişmesiyle oluşup... ANDREW P. H., MELANİE J. D. (2008).

5 başta karbonhidrat, protein, yağ, elektrolit metabolizmasında değişikliklere yol açıp, kan glukoz düzey yaşam kalitesini düşüren bir hastalıktır.

6 I. Tip 1 DM (Genellikle mutlak insulin eksikliğine yol açan beta- hücre harabiyeti ) A. immun kaynaklı B. idiyopatik II. Tip 2 DM (insulin direncine bağlı relatif insulin yetmezliği veya insulin sekresyonunda defekt) III. Diğer spesifik tipler A. beta hucre fonksiyonunda genetik bozukluklar B. insulin etkisinde genetik bozukluklar C. ekzokrin pankreas hastalıkları D. endokrinopatiler E. ilac ve kimyasal maddelerin induklediği diyabet F. infeksiyonlar G. immun kaynaklı diyabetin sık gorulmeyen formları H. diyabetin bazen eşlik ettiği diğer genetik sendromlar IV. Gestasyonel diabetes mellitus (GDM) 2005 yılında ise Amerikan Diyabet Birliği tarafından DM sınıflanması TAŞPINAR B. TEZ (2006).

7 T1DM, β-hücrelerinin yıkımından dolayı ortaya çıkar. İnsülinin yetersiz salınımına neden olur. İnsülinin tam eksikliği ile seyreder. İnsülinin dışardan yerine konmasıyla tedavi edilir. T1DM her yaşta ortaya çıkabiliceği gibi, genelde 30'lu yaşın altında başlar. Ketoasidoza bu hastalarda sık rastlanır.

8 T2DM, Diyabet hastalarının % 85 i T2DM'lidir. insulin direncine bağlı, insulin yetmezliği veya insulin salınımında eksiklik nedeniyle oluşur Hastaların çoğu obezdir, Genellikle insüline ihtiyaç duymazlar ve hastalık ileri yaşlarda ortaya çıkar. Ketoasidoza bu hastalarda sık rastlanmazken daha çok hiperglisemiye rastlanır.

9 Gebelikte Diyabet; Gebelikte diyabet iki farklı şekilde görülür; 1. Tip 3 DM “gestasyonel diabetes mellitusdur” (GDM) 2. Pregestasyonel diabetes mellitus (PGMD)

10 Gebelik boyunca artan insulin direnci sonucunda maternal öglisemiyi sağlamak için pankreastan salgılanan insulin miktarı gebe olmayanlara göre 2 kattan fazla artar

11 Normal gebelerde bu durum fizyolojik olarak tolere edilebilir Diyabetli kadınlarda gebelik sırasında kompanse edilemez ve karbonhidrat metabolizmasının dengesi bozulur

12 Pregestasyonel Diabetes Mellitus Gebelikten öncede var olan diyabete pregestasyonel diabetes mellitus denir. AKALIN S., GÜNAY T. (2002).

13 Gestasyonel Diabetes Mellitus İlk defa gebelik sırasında ortaya çıkan glukoz intöleransına Gestosyonel Diabetes Mellitus denir.. j. Clin. Endocrin Metab /jc

14 GENELLİKLE, Antiinsüliner hormonların en fazla ikinci ve üçüncü trimesterde GDM

15 , Doğumdan sonra, glikoz toleransı

16 Fakat; ! GDM oluşumu, T2DM gelişiminin de önemli bir habercisi

17 GDM' li gebelerin %89 unda gebeliğinden ortalama 10 yıl sonra T2DM gelişimi gözlendiği saptanmıştır.. j. Clin. Endocrin Metab /jc

18 VEEEE Tüm gebeliklerin yaklaşık %7 si GDM ile komplike olmaktadır. Populasyonlara göre %1 ile %14 TAŞPINAR B. TEZ (2006).

19 GESTASYONEL DİYABETİN RİSK FAKTÖRLERİ

20 Diyabet oranının yüksek olduğu etnik kökene sahip olmak; Ülkemizde 20 yaş üzeri toplumlarda diyabet oranının % 7.2 olması nedeniyle Türk toplumu, GDM açısından orta derecede riskli bir toplum sayılabilir. GEBELİKTE DİABET BİLİMİ6,6,

21 Obezite; Avrupa ve ABD de özellikle ortalama BKİ VE; kadınlar gebeliğe daha yüksek ağırlıkta başlamakta

22 Obezite; DIYABET OLMADIĞI DURUMDA!!!!!! kısırlık düşük riskini Hipertansiyon ölü doğumlar sezeryanla doğumlar

23 obezite glikoz intöleransı OBEZİTE GDM Yinede!!!!!! obezlerde insülin seviyesini normal seviyede tutulup glisemik kontrol sağlanırsa gebelikte sorun yaşanmaz!!!!!

24 Kötü gebelik öyküsü olanlar; Ağırlığı >4000g olan bebek doğurma Açıklanamayan anne karnında ölüm Anormali doğum Polihidramnios veya fetal makrosomi

25 Risk faktörleri; Glukoz intoleransı Mevcut gebelikde bebeğin yaşına göre büyük oluşu Yaşı > 25 olan gebeler Ailede birinci derece akrabalarda diyabet öyküsü Amniyotik sıvısı fazla olanlar Gebelik ve Diyabet. Diabet Bilimi. (2008)6, 6, Gestational Diabetes. Gale Encyclpedia of Medicine.(1999)

26 BELIRTI VE BULGULARI

27 Aşırı susuzluk Sık sık idrara çıkma Açlık Açıklanamayan kilo kaybı ya da alımı Bulanık görme Kuvetsizlik yorgunluk grip benzeri şikayetler

28 Huzursuzluk Yavaş iyileşen kesiler Ya da morluklar Ellerde ya da ayaklarda karıncalanma ya da hissizlik Diş etlerinde ya da ciltde tekrar eden enfeksiyonlar Tekrar eden vajinal ya da mesane enfeksiyonları Mayo Clinic-Diyabet Tedavisi., 23,12,28,26.

29 GESTASYONEL DIYABETIN TANI KRITERLERI

30 ADA, hafta arasındaki tüm gebe kadınların tarama programına alınmasını önermektedir. WHO, gestasyonel diyabet gelişimi açısından düşük risk grubunda olan kadınlara tarama gerekmediğini belirtmektedir. AKALIN S., GÜNAY T. (2002).

31 Orta-yüksek bireylerin araştırılması daha pratik ve yeterli Açlık kan şekeri 95 mg/dl mutlaka test yapılmalı

32 Glukoz Challenge Test (GCT): Bu test; Plazma Glukozu 50 g glikoz 1. saat >140 mg/dl Sonuç 185 mg/dl ve üzerinde ise; OGTT yapmaya gerek kalmadan GDM tanısı konur. HAS.DİYET DERS NOTLRI( )

33 Üç saatlik OGTT: 8-14 saatlik bir açlıktan sonra 100 g glukozlu 400 ml su ile içirilir. Testten önceki üç gün herhangi bir diyet kısıtlaması yapılmaz.

34 OGTT Venöz plazma Açlık 95 mg/dl 1.saat 180 mg/dl 2.saat 155 mg/dl 3.saat 140 mg/dl AKALIN S., GÜNAY T. (2002).

35 İki ya da daha fazla sonucun anormal gelmesi halinde test "pozitif" kabul edilir. Eğer sadece bir sonuç anormal gelirse bir ay sonra testi yinelemek gerekir.

36 DIYABETLI GEBEDE OLUŞAN KOMPLIKASYONLAR

37 Metobolik Komplikasyonlar Akut Metobolik Komplikasyonlar Kronik Metobolik Komplikasyonlar Gestasyonel Komlikasyonlar Fetal Komplikasyonlar

38 anne ölümü sezeryan oranı yüksek riskli GDM lilerde diyabetin ileri dönemde kalıcı olma riski

39 METOBOLiK KOMPLiKASYONLAR

40 Akut Metobolik Komplikasyonlar; Hipoglisemisi: Kanda 60 mg/ dl den daha düşük glukoz bulunması durumudur. İnsülin tedavisi gören kişilerde sık rastlanır.

41 NEDENLERİ; Öğün atlama, Aşırı/uzun süreli egzersiz yapma, İnsülin alımının kan şekerindeki değişimlere göre ayarlanmaması

42 Hipoglisemi riski; gebeliğin, ilk trimesterinde özellikle uyku esanasında yükselirken, bu oran daha sonraki trimestrlerde insülin direncinin artmasına bağlı olarak giderek azalmaktadır. Mayo Clinic-Diyabet Tedavisi., 23,12,28,26. GÖKMEN ÖZEL H. tez(2004).,

43 Hiperglisemi: Gebelik açlığı hızlandırır ve ketogenezi arttırır Bu yüzden diyabetik ketoasidoz gebelerde gebe olmayanlara göre daha hızlı gelişebilir GÖKMEN ÖZEL H. tez(2004)., TAŞPINAR B. TEZ (2006).

44 diyabetik ketoasidozda fetal kayıp yaklaşık %20 olduğundan fetal durum sürekli takip edilmeli

45 Kronik Metobolik Komplikasyonlar Retinopati: Retina damarları tutulur ve tedavi edilmediği taktirde kalıcı görme kaybına yol açar.

46 – Gelişmiş ülkelerde önlenebilir körlük nedenleri arasında ilk sıralarda gelmektedir. – Gebelikle birlikte ağırlaşabilir.

47 Gebelikte, diyabetik retinopatinin gelişimini hızlandırıcı etmenler; – glisemik kontrolün sağlanamaması – hipertansiyon – kan dolaşımında damar oluşumunu sağlayıcı büyüme etmenlerinin artması

48 Nefropati: Böbrek yetmezliğinin başlıca nedenlerinden biridir. Günümüzde son evre böbrek yetmezliği vakalarının ¼' ünden sorumludur. Hastanın şikayeti yokken bile böbreği hasara uğratabilir.

49 Gebeliğin seyri üzerine etki eden en önemli komplikasyondur. HBA1c düzeyi %10 u aştığında diyabetik nefropati riski artmaktadır.

50 Gebelerde nefropati, kronik hipertansiyonla beraber olduğunda preeklampsi riski %60 a kadar çıkar. PGDM' li gebelerde nefropati sıklığı %3.8 civarındadır.

51 Nöropati: Diyabetin en uzun ve en sık görülen komplikasyonudur. Diyabetik nöropati, diyabeti olan her 10 kişiden 6' sını etkilemektedir. H.GÖKMEN ÖZEL(2004)

52 GESTASYONEL KOMPLİKASYONLAR

53 Preeklampsi veya eklampsi: Özellikle proteinüri gibi vasküler komplikasyonları olan diyabetiklerde görülmektedir Kan basıncı ve idrar protein takibi Kan basıncı <130/80

54 Normal gebelerde preeklapmsi oranı %5iken, diyabetli gebelerde bu oran %10-25' e çıkmaktadır ve anne ölümü 20 kat artmaktadır.

55 Polihidroamnison: Amniyotik sıvı 2000 ml Normal gebelerde %2 diyabetik gebelerde %10-20 görülür.

56 Prematüre doğum Aminos sıvının erken gelmesi Kordon sarkması riskini arttırır.

57 Enfeksiyonlar: deri enfeksiyonları diş eti enfeksiyonları diyabetik ayak idrar yolu enfeksiyonlar sık görülür ve seyri ağır olur

58 Polikistik over sendromu (PCOS): Obezite insülin direnci hiperinsülinemi ile karakterize bir hastalıktır.

59 GDM ve PGDM gelişen kadınlar PCOS için, PCOS gelişmiş kadınlar GDM ve DM için risk altındadır

60 Kardiyovasküler Hastalıklar: Diyabetli gebelerin diyabetli olmayan gebelerle karşılaştırıldıklarında yaşamları boyunca kardiyovasküler hastalıklar bakımından 5 kat daha fazla risk altındadır.

61 Koroner Arter Hastalıkları: Diyabetli kadınlar aterosklerozis ve miyokard enfarktüsü bakımından 3 kat daha fazla risk altındadır. H.GÖKMEN ÖZEL(2004) TAŞPINAR B. TEZ (2006) Diyabetik Vasküler Komplikasyonlar Sözlüğü. 24,57.

62 FETAL KOMLİKASYONLAR

63 Spontan Abartus (nedeni belirsiz düşük): Diabetik kadınlarda spontan düşük oranlarının daha fazla olduğu saptanmıştır.

64 Preterm Doğum: Diyabetiklerde preterm doğum sıklığı yüksektir!!! populasyonda %10 iken, diyabetli gebelerde %25

65 Makrozomi: Yeni doğanda vücut ağırlığının >4000 gram olması halidir. Normoglisemiklerle karşılaştırıldığında makrozomi diyabetiklerde 3 kat daha fazla dır.

66 Makrozomi derecesini belirleyen faktörler; – gestasyon haftası – annenin gebelik başlangıcındaki ağırlığı – gebelik süresince aldığı kilo – gebelik sayısı – maternal hiperglisemi

67 Hiperglisemi makrosomi için en önemli belirleyicidir.

68 Hipoglisemi: Yeni doğan hipoglisemi GDM' nin sık komplikasyonlarındandır. Anne adayında gliseminin > 180 mg/dl olmasında ise kaçınılmaz!!!!!!!!!!!!!

69 Bu nedenle; GDM' li anneden doğan bebeklerin mümkün olduğunca erken beslenmeleri önemlidir.

70 Hiperbilirubinemi: Yenidoğan hipibulirinemisi diyabetik anne bebeklerinin yaklaşık %25' inde, normal popülasyonun iki katı sıklıkta görülür.

71 diğer sorunlar; – hipokalsemi – respiratuvar sıkıntılı sendrom(solunum) – polisitemi(alyuvar hacmi artımı) – in utero mort fetalis(anne karnında ölüm) Gebelik ve Diyabet. Diabet Bilimi. 6, 6, H.GÖKMEN ÖZEL(2004) TAŞPINAR B. TEZ (2006)

72 GEBELIK ÖNCESI BAKIM

73 diabetolog kadın doğum uzmanı pediatrist diyabet hemşiresi sosyal hizmet uzmanı psikolog aile hekimi diyetisyen

74 GEBELIK SIRASINDA BAKIM VE TEDAVI

75 TEMEL AMAÇ!!!!!!!! kan seviyelerini optimal düzeyde iyileştirmek.

76 Gebenin tedavisinde öncelik; 1. tıbbi beslenme tedavisi 2. egzersiz 3. hasta eğitimi 4. gerektiğinde de insülin tedavisi ULUDAĞ S., GEZER A. (2005). Gebelik Diabeti.

77 TIBBI BESLENME TEDAViSi

78 hormon metobolizmasındaki değişiklikler plazma hacmindeki artış böbrek fonksiyonlarının değişmesi vücutta besin öğelerinin miktarındaki değişmekte gebelikte beslenmeyi tanımlamak zordur!!!!! BAĞCI T., Halk Sağlığı Temel Bilgiler. 789,794.

79 Gebelikte beslenmenin iki temel amacı vardır: – Annenin sağlığını korumak – Bebeğin normal büyüme ve gelişmesini sağlamak BAĞCI T., Halk Sağlığı Temel Bilgiler. 789,794..

80 Gebelikte; enerji, protein, mineral ve vitaminlere gereksinmesi BAĞCI T., Halk Sağlığı Temel Bilgiler. 789,794.

81 Tıbbi beslenme tedavisi GDM' li bireyler için tedavinin en önemli bileşenidir ve tüm DM' li bireylerde mutlaka uygulanmalıdır

82 DM' li tüm bireyler; konusunda uzman bir diyetisyen tarafından değerlendirilmeli,

83 Gebelikde ağırlık artışı oldukça önemlidir. Gebeliğin ilk trimesterında ağırlık artışı çok azdır (1-3 kg). Gebelik boyunca annenin alması gereken ağırlık, annenin gebelik başlangıcındaki ağırlığı ile yakından ilişkilidir. BAĞCI T., Halk Sağlığı Temel Bilgiler. 789,794..

84 Gebelikte ağırlık kazanımı bileşeni Bileşen kg kkal Fetus 3, Plesanta 0,6 700 Uterus,sıvı,göğüs Yağ Bazal met. hız TOPLAM 13,

85 Diyabetli gebeler; kendilerine özgü hazırlanmış tıbbi beslenme tedavisi almalı anne kan glukoz hedefleri ile uyumlu olmalı!!!!!!!!!!!! DİNÇÇAĞ N. (Kasım 2008). H.GÖKMEN ÖZEL(2004)

86 GDM' de tıbbi beslenme tedavisinin üç amacı bulunmaktadır : kan glukozu enerji alımı ağırlığın izlenmesi

87 TEDAVİDE;

88 Enerji; Gebenin tüm ek ihtiyaçları için enerji ihtiyacına günde ortalama kkal Ancak enerji ilk trimestrda 150 kkal

89 Enerjinin yetersiz alımı fetal komplikasyonların ortaya çıkmasına neden olur.

90 Obez kadınlarda 25 kkal/kg/gün idealdir kkal/gün' ün altına inilmesi, ketozise neden olmaktadır.

91 Karbonhidrat; Yapılan çalışmalarda GDM' li kadınlarda karbonhidrat tüketimi enerjinin %40 ına kadar sınırlandırıldığında; yüksek tüketenlere göre iri bebek doğurma oranı daha sezeryan doğuma gereksinim daha az olduğu saptanmıştır.

92 Protein; Gebe kadına günlük ek protein ihtiyacı trimestra göre; 1. 0,6 – 1 g 2. 4 – 8 g 3. 6,1 - 8 g ortalama 1,5 g/kg/gün

93 Yağ; Diyabetli bireylerde doymuş yağ ve kolestrol alımı sınırlandırılmalıdır. Doymuş yağ alımı LDL kolestrol düzeyini BAĞCI T., Halk Sağlığı Temel Bilgiler. 789,794.. H.GÖKMEN ÖZEL(2004

94 BESİN ÖĞELERİ NORMAL KADIN GEBELİK enerji-Kcal protein-g demir-mg 18 9 kalsiyum-mg vitamin A-mc thiamin-mg 1,1 0,4 riboflavin-mg 1,1 0,4 niasin-mg 14 4 vitamin C-mg 90 – n-3 yağ asitleri 1,1 0,4 n-6 yağ asitleri 12 1

95 EGZERSİZ TEDAVİSİ

96 Fiziksel aktivite; kan şekeri düzeylerini kan basıncını ve kolestrolü kalp hastalığı inme riskini stresi kalbi kasları kemikleri

97 Ayrıca!!!!!!!!!! düzenli egzersiz; insülin kullanımı gereksinmesinin ortaya çıkması olasılığını insülin etkinliğini kan dolaşımını iyileştirir ve eklemlerin esnekliğini artırır.

98 Aşırı egzersiz yapan annelerde bebeklerinde büyüme geriliği saptanmıştır. Bu nedenle egzersizin egzersiz süresi dk ile sınırlandırılmalı Diyabette Beslenme Rehberi. 12.

99 İNSÜLİN TEDAVİSİ

100 Tıbbi beslenme tedavisine rağmen!!!!!!!!!! açlık glisemisi <95 mg/dl, 2. saat tokluk glisemisi <120 mg/dl ise tedaviye insülin +

101 Sadece beslenme tedavisi alan grupta; iri olan bebekler Beslenme ve insülin tedavisini birlikte alanlara göre 2 kat fazladır!!!!!!!

102 Tıbbi beslenme tedavisi yeterli olmadığı durumda GDM de kullanılacak güvenli tek ilacın insülin olduğu bilinmektedir.

103 insülin + tıbbi beslenme tedavisi = fetal morbidite GDM' li bireylerin tedavisinde standart bir insülin tedavisi önerilmemektedir.

104 PGDM'de; insülin dozları hipoglisemiyi önlemek için birinci trimesterde sonra veT1DM' ler için %50-100, T2DM' ler için iki katından fazla. ULUDAĞ S., GEZER A. (2005).

105 KAN GLUKOZ TAKIBI

106 GDM' de başlangıç aşamasında bireyden günde 4 kez kan glukoz ölçümü alımı önerilmektedir. Kan glukozu kontrol altına alındığında glukoz ölçüm sıklığı azaltılmalıdır.

107 PGDM' liler gebelik öncesi değerlendirilmelidirler. Gebelik öncesinde tüm testleri yapılmalıdır.

108 HbA1c düzeyi HbA1c düzeyleri 4-6 haftada bir tekrar edilmelidir.

109 Doğum Sonrasında Uzun Dönemde Bakım

110 GDM olgularında doğumdan hemen sonra diyabetin kalıcı olma ihtimali %5 civarındadır. Gebelik öncesinde; – BKİ yüksek – gebelik süresince aşırı kilo alan – diyabeti erken gestasyon döneminde oluşan – tedavide insülin ihtiyacı gelişmiş – hiperglisemi doğumdan sonra devam eden

111 Bu nedenle; doğumdan sonra 6. haftada yeniden 75 gram glukozlu OGTT yapılmalı!!!!!!!!! Bu anneler en az 3 yıl izlenmelidir.

112 doğum sonrası diyabetli gebe kadınların bebekleri içinde anne sütü tek ve en önemli besindir.

113 DM' li annelerin çocuklarında en yaygı görülen uzun dönemdeki komplikasyon çocukluk ve adelosen dönemde obezitedir. Düzenli ve dengeli beslenmelerine dikkat edilmelidir.

114 TE Ş EKKÜRLER


"GEBEL İ KTE D İ YABET. GEBELİK Kadının normal metobolik düzeni + fetal büyüme ve gelişme kadının metobolik düzeninde değişimlerin olduğu fizyolojik." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları