Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BÖLÜM B İ R SOSYAL PSİKOLOJİYE GİRİŞ ve SOSYAL PSİKOLOJİNİN TARİHÇESİ 1.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BÖLÜM B İ R SOSYAL PSİKOLOJİYE GİRİŞ ve SOSYAL PSİKOLOJİNİN TARİHÇESİ 1."— Sunum transkripti:

1 BÖLÜM B İ R SOSYAL PSİKOLOJİYE GİRİŞ ve SOSYAL PSİKOLOJİNİN TARİHÇESİ 1

2 Sosyal Psikoloji Nedir?  Sosyal ve kültürel ortamdaki birey davranı ş larının özelliklerinin ve nedenlerinin bilimsel ş ekilde incelenmesi  Ki ş inin ba ş ka ki ş ilere ili ş kin davranı ş larının incelenmesi  KLAS İ K B İ R SOSYAL PS İ KOLOJ İ TANIMI: Bireylerin dü ş ünce, duygu ve davranı ş larının, ba ş kalarının gerçek, hayal edilen veya gizli varlı ğ ından etkileni ş tarzını anlama ve açıklama çabası (Allport, 1968) 2

3  BU TANIMLARA GÖRE SOSYAL PS İ KOLOJ İ  Toplum içindeki birey davranı ş ı bilimi  BU TANIMLARA GÖRE SOSYAL PS İ KOLOJ İ N İ N ÇALI Ş MA B İ R İ M İ  Birey 3

4 Başka Sosyal Psikoloji Tanımları  İ nsanların sosyal gruplara katılmaları sonucu ortaya çıkan davranı ş düzenliliklerini incelemesi  Ço ğ unlukla sembolik nitelikteki etkile ş imi incelemesi ve organizma-çevre kar ş ılıklı etkile ş imini kapsaması  Sosyal çevre tarafından kontrol edilen, etkilenen ve sınırlandırılan insan davranı ş ını incelemesi 4

5  İ K İ NC İ GRUP TANIMLARIN ÖZELL İĞİ  Vurgunun bireyin davranı ş ından SOSYAL ETK İ LE Şİ ME ve SOSYAL ÇEVREYE kayması 5

6 Sosyal Psikolojinin iki akımı  Psikolojik Sosyal Psikoloji  Sosyolojik Sosyal Psikoloji  1908: 2 sosyal bilimci ayrı ayrı 2 sosyal psikoloji kitabı yazmı ş  Psikolog  Sosyolog 6

7 Sosyal Psikolojinin iki akımı  Psikolojik Sosyal Psikoloji  İ çten-dı ş a (bireyden-çevreye)  Sosyolojik Sosyal Psikoloji  Dı ş tan-içe (çevreden-bireye) 7

8 En Genel Şekliyle Sosyal Psikolojinin konusu  Birey-Toplum (Grup) etkile ş imi 8

9 Sosyal Psikolojinin diğer sosyal bilimler arasındaki yeri  Kökü:  Psikoloji ve sosyoloji  Bu disiplinlerin birle ş me noktası  Sosyal psikolojiye neden ihtiyaç duyulmu ş tur?  Yeni bir bakı ş açısı  Sosyal psikoloji için önemli bir ba ş ka sosyal bilim:  Antropoloji 9

10 Sosyal Psikoloji’ye Yöneltilen Eleştiriler  Sosyal psikolojinin herkesin bildi ğ i gerçekleri göstermesi ve bu sebeple önemsiz olması  Ara ş tırma sonuçlarının insanları belli amaçlar u ğ runda yönlendirmek için kullanılabilece ğ i ve bu sebeple tehlikeli oldu ğ u 10

11 Sosyal Psikolojinin Tarihsel Gelişimi  Eski YUNAN felsefesi  NEDEN??  Eflatun: insan-toplum ili ş kisi  Aristo: sosyal etki ve ikna konusu  ANCAK,  Sosyal psikoloji konusu ve cevaplamaya çalı ş tı ğ ı sorular bakımından eski olsa da,  Soruların cevaplarına yakla ş ımı, yani bilimsel bir yakla ş ımla sorunlara e ğ ilmesi çok da yenidir. 11

12 Sosyal Psikolojinin Tarihsel Gelişimi  Bilim dalı olarak ortaya çıkı ş ı: 19. yy sonları  17. ve 18. yy daki geli ş melerin sosyal psikolojinin olu ş masına katkısı büyük:  İ ngiliz filozofları  Birey-toplum ili ş kisi kapsamında, sosyal davranı ş ın dayandı ğ ı güdüler  Toplum-birey ili ş kisi:  Bilimsel yakla ş ımla de ğ il  Ki ş isel gözlem, sezgi, tahmin, mantı ğ a dayalı  Sosyolojinin bir bilim olarak belirmesi  Comte “morale positive” sosyal psi. benzeyen bir kavramı geli ş tirdi…  “sosyal kontrat” yani ki ş i-toplum uyumunu ve sosyal düzeni açıklamaya yönelik bir kavram 12

13 Sosyal Psikolojinin Tarihsel Gelişimi  Toplum ve toplumsal konuların ön plana çıktı ğ ı grup ruhu,grup zihni kavramı vurgulandı  Grubun birey üstündeki varlı ğ ı, niteli ğ i  Kar ş ı Görü ş : Sembolik etkile ş im görü ş ü hakim  Bireyde sosyal benli ğ in geli ş mesini açıklamaya yönelik  Farklı ki ş iliklere ra ğ men nasıl insanlar benzer davranı ş lar gösterek sosyal bir düzen olu ş turuyorlar?  Di ğ er Kar ş ı Görü ş : Bireyi ve birey davranı ş ını vurgulayan grup psikolojisi diye bir ş ey olmadı ğ ını söyleyen görü ş  1920lerde ise:  Pozitivizm ve deneysel yöntem  Sosyal gerçekle u ğ ra ş maya ba ş ladılar  Görgül ara ş tırmalar ön planda 13

14 Sosyal Psikolojinin Bir Çalışma Alanı Olarak Belirmesi  Sosyal psikolojinin ba ş langıcı olarak kabul edilen tarih: 1908  Sosyal psikoloji adını ta ş ıyan 2 ders kitabı  İ ngiliz psikolog: Mc Dougall  Amerikalı sosyolog: Ross 14

15 Bu kitaplarda ileri sürülen temel görüşler: Mc Dougall: Sosyal Psikolojiye GirişRoss: Sosyal Psikoloji  Psikoloji bir bilimdir.  Güdülenmenin önemi  İ çgüdü, sosyal davranı ş ın anahtarıdır. (Darwin’in etkisi)  Birey ön planda: bu zamana kadar ki sosyal psikolojik dü ş ünce tarzından farklı  Grup zihni kavramını kabul etmi ş  Sosyolojiye grup ve sosyal yapı ile ilgilenir.  Taklit, sosyal davranışın anahtarıdır. (Fransız yazar Tarde’nin etkisi) 15

16 Sosyal Psikolojinin Bir Çalışma Alanı Olarak Belirmesi  1924: F. H. Allport, Sosyal Psikoloji  Mc Dougall’ın bireysel yakla ş ımını kabul etmi ş, grup zihni kavramına kar ş ı çıkmı ş  Davranı ş çılık akımına uyarak:  ö ğ renilmemi ş içgüdü kavramını reddetmi ş,  sosyal davranı ş ta ö ğ renmenin önemini belirtmi ş  Gözlem, iç-gözlem gibi yöntemler yerine DENEY yöntemine a ğ ırlık vermi ş  Deneysel sosyal psikolojinin ilk örnekleri: Triplett, Moede ve Allport’un gruplarla yaptı ğ ı laboratuvar deneyi ara ş tırmaları 16

17 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  lar arası:  Davranı ş çılık görü ş ünün yaygınla ş ması  Deneysel yakla ş ıma verilen önem  Psikolog kökenli sosyal psikologlar:  Sayısal çalı ş malara, ölçme ve deney yapmaya önem verme  Tutum örne ğ i… 17

18 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  lar arası  Sosyolog sosyal psikologlar ise:  Kuram geli ş tirme çabasında  G. H. Mead  C. H. Cooley oSembolik etkile ş im kuramı oKuramsal görü ş ün görgül ara ş tırmalarla desteklenmesi eksik 18

19 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  1930ların sonları:  Sosyolog sosyal psikologlar: kuramsal düzeyde  Psikolog sosyal psikologlar: görgül ara ş tırma düzeyinde ilerleme gösterdiler.  Birbirleriyle yeterli ili ş ki yok 19

20 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  2. Dünya Sava ş ı hemen öncesindeki 3 temel geli ş me:  Kurt Lewin ve ö ğ rencilerinin GRUP D İ NAM İĞİ ÇALI Ş MALARI  Grup yapısı ve sürecini hem kuramsal hem de görgül olarak incelemi ş ler  Grup konusunun sosyal psikolojideki biçimleni ş ine katkıda bulunmu ş  Zamanın önemli sosyolojik görü ş lerini bilen ve özellikle SEMBOL İ K ETK İ LE Şİ M kuramını benimsemi ş psikolog neslinin ortaya çıkması  Öncüsü: Muzaffer Sherif (1935, 1936): ilk defa laboratuvar ortamında sosyal normların olu ş umunu gerçekle ş tiren ve inceleyen  Amerika’da ilk defa endüstri ve devlet fonlarının sosyal psikolojik ara ş tırmalar için kullanılmaya ba ş lanması  Sosyal psikolojinin uygulama alanlarını geni ş letmi ş  Sosyal psikolojinin niteli ğ ini de ğ i ş tirmi ş  Hawthorne çalı ş maları: sosyal davranı ş ın incelenmesi  Carl Hovland ve ark. çalı ş ması: etkileyici ileti ş im ilgili laboratuvar deneyi 20

21 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  Sosyal psikolojinin ilerlemesine katkıda bulunan di ğ er etkenler:  Akademik hayatta davranı ş çılı ğ ın geli ş imi, kavram ve yöntem bakımından katkı  Sosyal ö ğ renme kuramı  Sosyal-ki ş isel etkenlerin algıya etkisi: YEN İ GÖRÜ Ş  Ki ş ilik psikolojisindeki geli ş meler  Psikanalitik görü ş ün önyargılı ayırımcı tutumları çözümlemede uygulanması  Kamuoyu yoklamalarıyla politik tutum ve bunlardaki de ğ i ş imin ölçülmesi 21

22 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  Sosyal psikolojinin ilerlemesine katkıda bulunan di ğ er etkenler:  1930lardan sonra sosyolojideki çe ş itli geli ş meler:  Mead ve Cooley’in katkıları (Sembolik etkile ş im)  Göreli yoksunluk, rol, rol çatı ş ması, statü, yabancıla ş ma,  Gruplara katılarak gözlem yöntemiyle yapılan sosyolojik çalı ş malar: do ğ al grup hakkında bilgi  Küçük toplum yapısı ve kültür incelenmesi 22

23 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  Sosyal psikolojinin ilerlemesine katkıda bulunan di ğ er etkenler:  Antropolojide 1930larda ba ş layan ve 1940ların sonuna kadar devam eden kültür-ki ş ilik akımı, antropoloji ve psikolojinin yakınla ş masını sa ğ lamı ş  Bu akım içinde psikolojik kavramlar antropologlar tarafından çok fazla kullanılmı ş  1950lerde bu çok fazla tepki almı ş ve antropoloji ve psikoloji tekrar birbirinden uzakla ş mı ş 23

24 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  Sosyal psikolojinin ilerlemesine katkıda bulunan di ğ er etkenler:  1930 ve 1940ların antropoloji ve psikoloji ortaklı ğ ı sadece belirli konularda kendini göstermi ş (Kluckhohn, 1954):  Psikanalitik kavramlar  Ö ğ renme psikolojisi kavramları  Projektif testler  Günümüzde de antropoloji ve psikoloji ortaklıkları görülmekte  Kültürler arası ara ş tırmaların artı ş ı (özellikle 1970ler) 24

25 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi  Sosyal psikoloji  Psikoloji  Sosyoloji  Antropoloji  Psikolinguistik  Siyaset bilimi  İ leti ş im  İ ktisat  Nüfus bilimi 25

26 Sosyal Psikolojinin Alanının Bilimsel Gelişimi ÖZETLE,  1950ler: sosyal psikoloji içinde sosyoloji ve psikolojinin ilk sentezi  Newcomb (1950): sosyal psikoloji kitabı  Lindzey (1954): 2 ciltlik sosyal psikoloji el kitabı  1950ler de sosyal psikolojik ara ş tırmalar sayıca artmı ş  1960 ve 1970lerin ki ise sayıca daha da fazla  Lindzey’in sosyal psikoloji el kitabı yenilenmi ş : 5 cilt halinde basılmı ş (Lindzey ve Aronson, 1968)  1960larda ders kitapları ve okuma kitapları sayısı da artmı ş,  Paralel bir ş ekilde, sosyal psikolojik konulara de ğ inen bilimsel dergiler de sayıca ve kapsam bakımından artmı ş … 26

27 1970lerden Günümüze Sosyal Psikoloji  Sosyal psikoloji tanımı, çalı ş tı ğ ı temel konular ya da problem açısından yapılmaktadır.  Sosyal davranı ş ya da ele alınan problem  Tek seferde (kesitsel)  Zaman içinde (boylamsal) incelenebilir  Boylamsal inceleme  Sosyalle ş me ve sosyal geli ş im süreci  Kesitsel inceleme  Sosyalle ş mi ş ki ş ilerin sosyal ortam içindeki ili ş kileri 27

28 1970lerden Günümüze Sosyal Psikoloji  1980lerden sonra sosyal psikolojiyi sistematik bir ş ekilde incelemek pek mümkün de ğ il  Yeni ve devam eden bir dönem olması ve içinde bulundu ğ umuz geli ş imi zamanın sa ğ ladı ğ ı yakla ş ımla incelemek biraz zor  Son 10 yılda sosyal psikolojik çalı ş maların genel olarak ve özellikle Amerika’da çok artması, ana hatlarının belirlenmesinin zor olması 28

29 1970lerden Günümüze Sosyal Psikoloji  Buna ra ğ men 1980lerden sonra sosyal psikolojide geli ş meler  Bili ş sel sosyal psikoloji  Amerikalı psikolog A. Anastasia (1992) psikoloji içinde geli ş en iki yeni alandan bahsediyor:  Ya ş am boyu geli ş im psikolojisi  Kültürler arası psikoloji  Sosyal ve psikolojik ara ş tırma ve kuramların uygulamalara yönelmesi  Sosyal psikolojik bilgi birikiminin insan refahına hizmet etmesi 29


"BÖLÜM B İ R SOSYAL PSİKOLOJİYE GİRİŞ ve SOSYAL PSİKOLOJİNİN TARİHÇESİ 1." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları