Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Veri yolu (BUS), anakarttaki tüm aygıtlar arası veri iletişimini sa ğ layan devrelerdir. Yani bilgisayarın bir bileşeninden di ğ erine verileri iletmek.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Veri yolu (BUS), anakarttaki tüm aygıtlar arası veri iletişimini sa ğ layan devrelerdir. Yani bilgisayarın bir bileşeninden di ğ erine verileri iletmek."— Sunum transkripti:

1

2 Veri yolu (BUS), anakarttaki tüm aygıtlar arası veri iletişimini sa ğ layan devrelerdir. Yani bilgisayarın bir bileşeninden di ğ erine verileri iletmek için kullanılan devrelere veri yolu (Bus) adı verilir. Bilgisayarlarda genellikle iki tip veri yolu (bus) kullanılmaktadır. Birinci tür veri yolları köprüler aracılı ğ ı ile sisteme ba ğ lanan ( ISA, AGP, PCI gibi) veri yollarıdır. İ kinci tür veri yolları ise do ğ rudan işlemciye ve sistem belle ğ ine ba ğ lanan Sistem Veri Yolu (System BUS) ya da di ğ er ismi ile Yerel Veri Yolu’dur (Local BUS). İ lk veri yolu çeşidimizde ba ğ lantılar köprüler aracılı ğ ı ile sa ğ lanmaktadır. Köprü dedi ğ imiz birimler esasen veri trafi ğ inin düzeni ile meşgul olan yonga setleridir.

3 Yonga seti, anakartın beyni niteli ğ ini taşıyan entegre devrelerdir. Bilgisayarın içerisindeki işlemci, önbellek, sistem veri yolları, çevre birimleri.. kısaca tüm birimler arasındaki iletişimi denetler.

4  FSB  ISA  PCI  AGP  USB veri yolu  Firewire (IEEE 1394) veri yolu  PCI Express veri yolu  IDE  EIDE  SATA

5 -FSB (Front Side Bus) Veri Yolu Anakart üzerindeki bütün bileşenlerin haberleşmesinde kullanılan paralel veriyoludur. DMI,SATA,PCI-Express gibi birimlerin noktadan noktaya seri haberleşme kullanmaya başlaması ile birlikte FSB, sadece işlemciye kalmış oldu, işlemci FSB’yi kuzey köprüsü üzerinden belleklere erişmek için kullanıyor. Güncel FSB teknolojisi 64-bit genişli ğ inde 266 Mhz ile 400 Mhz arasında çalışmakta ve her bir saat darbesinde 4 bit gönderildi ğ i için etkin de ğ eri 1066 Mhz ile 1600 Mhz arasında olmakta. Ucuz ve gerçekleşmesi kolay bir teknoloji oldu ğ u için eski olmasına ra ğ men günümüze kadar kullanıla geldi

6 1984 yılında geliştirilmiş bir bus veri yoludur. 16 adet veri aktarım bitine sahip bu veri yolunun sadece ilk bölümü kullanıldı ğ ında 8 bit olarak çalışabilmektedir. Teorik olarak saniyede 8 Megabit transfer yapabilmektedir. Pratikteyse en fazla 1 ya da 2 Megabit hızında çalışabilmektedir. İ lk tak-çalıştır(plug-play) standardı 1993 yılında ISA slot üzerinde çalışan kartlar için geliştirilmiştir. Bu veri yolu her seferde 16 bit veri transfer edebildi ğ i için sistemde beklemeye neden olmaktadır. -ISA (Industry Standard Architecture) Veri Yolu

7 Anakartta ISA veri yollarının hemen yanında bulunan, ISA' ye daha kısa olan beyaz renkli kart yuvalarıdır. PCI veri yolları, PCI kartlarının genişleme yuvalarına takılması ile çalışır. PCI veri yolu tak-çalıştır özelli ğ inde üretilirler. Tak-çalıştır özelli ğ i, sisteme takılan herhangi bir birimin sistem tarafından otomatik olarak tanınabilmesi ve ona ait sürücülerin yine otomatik olarak yüklenebilmesi özelli ğ idir. 1993'te 64 bitlik bir kapasite ile Intel tarafından üretilen bu veri yolu uyumluluk sorunları nedeni ile 32 bitlik kapasite ile çalışmaktadır. -PCI (Peripheral Component Interconnect) Veri Yolu

8 PCI Express PCI veri yolunda kullanılan paralel veri iletimi mimarisinin yerine seri çalışan ve noktadan noktaya iletişim mimarisini kullanan bir teknoloji getiriyor. Grafik kartları için kullanılan PCI Express x16 veri yolunun anlamı, “16 adet paralel yolun birleştirilerek” bu yolun sa ğ lanması demek. Tahmin edebilece ğ iniz gibi sistemde en fazla bant genişli ğ ine ihtiyaç duyan veri yolu, grafik kartlarının kullanmak zorunda oldukları veri yolları. Bu önceden AGP iken, şimdi PCI Express x16 hâline gelmiş. Bu da her yönde saniyede 4Gb’lik bir veri akışı demek. Yakın bir gelecekte linklerin sahip oldu ğ u sinyal oranının artırılarak ya da yan yana daha fazla yol konarak daha fazla bant genişli ğ inin elde edilmesi düşünülmektedir. -PCI ExPress Veri Yolu

9

10 -AGP (Advanced Graphics Port) Veri Yolu Yalnızca ekran kartları için üretilmiş olan bu veri yolu, ekran kartının işlemciye do ğ rudan ulaşmasını sa ğ lar. PCI veri yolu, sınırlı bant genişli ğ inden dolayı 3D grafiklerinin işlenmesi gereken uygulamalarda yetersiz kalıyordu. AGP, PCI'a göre daha hızlı oldu ğ undan ve sistem belle ğ ine erişebilmesi gibi özelliklerinden dolayı tercih edilmiştir. Peki AGP Neden Hızlı? AGP kanalı, 32 bitlik veri yolu kullanarak 66 Mhz hızında veri taşır; yani saniyede 66 Milyon kere 32 bitlik veri transfer eder. Anakart üzerinde e ğ er tek bir AGP var ise bu veri yolu başka aygıtlarca paylaşıma kapalıdır. Böylesi bir durumda ekran kartı en yüksek kapasitesi ile çalışır. AGP daha hızlı çalışabilmek için Pipeline denilen, verileri toplu olarak işletme temelli teknolojiyi kullanır.

11 -USB (Universal Serial BUS) Veri Yolu USB, bilgisayar ile bilgisayara harici olarak takılabilir aygıtlar arasında kullanılan arabirimdir. Joystick, klavye, fare, dijital kamera, taşınabilir bellekler, modem, bluetooth, tarayıcı, yazıcı, TV kartı gibi birimler USB veri yolunu kullanabilen çevre birimleridir. Harici bir veri yolu olan USB saniyede 12 Mbps hızında veri transferi yapabilmektedir. USB 1.0, USB 1.1, USB 2.0 ve USB 3.0 çeşitleri olan bu veri yolu beş metreden fazla kablo ile kullanılmamalıdır. Kullanılması halinde performansta gözle görülür bir düşüş olacaktır. E ğ er göbe ğ i (hub) USB ile ba ğ lıyor isek, bu mesafe otuz metreye kadar çıkarılabilir. Günümüzde çok yaygın bir şekilde kullanılan USB ba ğ lantı noktalarına aynı anda 127 adet çevre birimi ba ğ lanabilir.

12 -IEEE 1394 (FIREWIRE) Veri Yolu Saniyede 400 megabitlik veri transferine olanak sa ğ layan, henüz yeni olmasına ra ğ men hızlı bir yol standardıdır. 400 Mbps ile 1200 Mbps arasında bir bant genişli ğ ine sahip olan bu veri yolu, tek bir ba ğ lantı noktasına 63 adet çevre birimi takılabilmesini desteklemektedir. Tasarlanma amacı temelde hız olsa da, aslen IDE, EIDE, SCSI ve Paralel Port gibi veri yollarının yerine geçmektir. Bu teknolojiyi aslen gerçekleştiren üretici firma Apple, bu teknolojisine Firewire ismini vermiştir. Hızı düşünürken tabii ki tak-çalıştır özelli ğ i de unutulmamıştır. Çok hızlı olmasına ra ğ men maliyeti yüksek bir teknolojidir. Bu nedenle dijital kamera, dizüstü bilgisayar gibi yüksek veri transfer hızı gerektiren aygıtlar için kullanılması beklenmektedir.

13 -IDE (Integrated Device Elektronics) Veri Yolu Öncelikli olarak sabit sürücüleri kontrol etmek amacı ile geliştiren bu veri yolu aslen bir arabirimden başka bir şey de ğ ildir. CD ROM, DVD ROM, sabit sürücü gibi saklama birimleri bilgisayara IDE ara birimi aracılı ğ ı ile ba ğ lanırlar. Bu ba ğ lanma işlemi ise IDE kablosu ile sa ğ lanmaktadır. IDE Kablosu 40 ya da 80 telden oluşturulmuş veri kablolarına IDE kablosu denilmektedir. Her kablonun baş ve sonunda bir ba ğ lantı birimi (connector) bulunmaktadır. Bazı kablolarda ortada bir ba ğ lantı birimi daha bulunmaktadır. Mavi uçlu ba ğ layıcı her durumda ana karta ba ğ lanmalıdır. Siyah olan daima birincil (primary, master) aygıta ba ğ lanmalıdır. Gri ba ğ layıcı ise daima ikincil (secondary- slave) aygıta ba ğ lanmalıdır. Bir kişisel bilgisayar (PC- Personal Computer) dört adet IDE aygıtını destekler. IDE kablosunun ilk ucuna takılı olan aygıt birincil olarak işlem görürken; orta uca takılan aygıt ikincil olarak işlem görür.

14 -EIDE (Enhanced IDE) Bu standart sabit disk kapasitesini 528 MB sınırının üzerine çıkartmak amaçlı tasarlanmıştır. Anakarta eklenmiş şekilde gelen bu teknoloji, daha fazla disk erişimi sa ğ lamaktadır. Saniyede 100 MB veri transferine olanak sa ğ laması da bir avantajıdır.

15 -Serial ATA (SATA) Veri Yolu SATA kablosu, düşük voltajda çalışmakla birlikte görünüşü ince ve uzundur. 150 MB veri transferine olanak sa ğ layan SATA, Master/Slave Jumper ayarlarına gereksinim duymaz. Paralel ATA (PATA) 80 telden yapılmış iken; SATA yalnızca 7 telden oluşmaktadır.

16 Ana kart ile kasa dışındaki parçaları birbirine ba ğ layan portlar PS2 Fare PS2 Klavye RJ-45 Network Ses Giriş Ses Çıkış Mikrofon Giriş USB VGA Monitor Seri Port Paralel Port

17 PS2(Fare Klavye) Yeşil olana fare, mor olana klavye takılır. Konnektör 6 pinlidir

18 PARALEL PORT Konnektörün ucunda 25 pin bulunur Yazıcı, tarayıcı vb. parçalar takılır.

19 Ethernet Port Yerel a ğ lara ba ğ lanmak için kullanılır

20 USB Port Universal Serial Bus Her türlü cihaz ba ğ lanabilir Seri ve Paralel portlara göre çok hızlıdır USB portları ço ğ altılabilir

21 Monitör 15 pin bulunmaktadır Resim ve görüntü gibi yüksek çözünürlük gerektiren bilgileri göndermek için idealdir.

22 S-Video Port Super Video Video bilgisini renk ve parlaklık olmak üzere iki farklı sinyale bölerek gönderir. Televizyona görüntü aktarmada kullanılır. Bilgisayar, projeksiyon gibi aletlerde ise S-video iyi bir performans sa ğ lamaz. 4 adet pin vardır.

23 Disket (Floppy) Yuvası ve Kablosu Disket sürücünün iki kablosu vardır: 1) Güç 2) Data Data kablosundaki kırmızı renkli çizgi ana karttaki konnektörün PIN1 yazısına denk getirilerek takılır. Disket sürücü tarafında ise güç kablosunun kırmızı çizgisi ile data kablosunun kırmızı çizgisi yan yana getirilerek takılır.

24 Dijital Ses Yuvaları ve Kabloları Disk sürücüler ile ses kartı arasına takılır. Sürücülere takılan müzik disklerinin seslerinin hoparlörlerden çıkmasını sa ğ lar..

25 Fan Kablosu ve Yuvası Fan kablosunun ana kart üzerindeki uygun sokete takılması gerekir E ğ er unutulursa so ğ utucu çalışmaz ve işlemci so ğ utulamaz..

26 Anakart Güç Kablosu ve Yuvası Bir ucu güç kayna ğ ına ba ğ lı olan güç kablosu ana karta ba ğ lanarak anakart elektrik ile beslenir.

27 USB Konnektörleri Çevre birimlerinin ana karta ba ğ lanmasını sa ğ lar US konnektörleri ana kart üzerindeki uygun yuvalara takılmalıdır…

28 Sistem Panel Konnektörleri Kasanın dışındaki buton ve ışıkların çalışabilmesi için ana kart üzerindeki yuvalara düzgün şekilde takılmalıdır.. Ba ğ lanması gereken kablolar : Güç butonu Reset butonu Güç ışı ğ ı Sabit disk ışı ğ ı Kasa hoparlörü.

29 İ şlemci soketi Anakart üzerinde işlemciyi takmak için bir soket veya slot bulunur. Soket, yassı dikdörtgen şeklindeki işlemciler için iki düzlem üzerine (enine ve boyuna) uzanan i ğ nelerin oturdu ğ u yuvaya verilen addır.

30 Anakartın trafik polisleridirler. Bilgi akışını kontrol ederler. Kuzey ve güney köprüsü olmak üzere iki tanedir..

31 Intel Chipsetleri Intel tarafından geliştirilen son üç chipset (Mayıs 2006 itibariyle) 975X, 955X ve 925X dir. Bu chipsetler içinde 975X sa ğ ladı ğ ı daha çok PCIe veri yolu ile öne çıkmaktadır. Bu chipsetler sadece İ ntel işlemcileri ile çalışmaktadır.

32 Sis Chipsetleri Sis hem Intel hem de Amd işlemcileri için chipset üreten bir firmadır. İ ntel için geliştirdi ğ i son chipset olan SiS662 de 64 bit teknolojisini, çift çekirdekli işlemcileri ve PCIe veri yolunu tam olarak desteklemektedir.

33 Via Chipsetleri Via tarafından geliştirilen son iki chipset VIA K8T900 ve VIA PT890 dir. VIA K8T900 AMD işlemcileri desteklemektedir. VIA PT890 ise Pentium işlemcilere uyumludur; ancak LGA yapısını kullanan işlemcilerle uyumsuzdur.

34 AMD Chipsetleri Amd firması da intelde oldu ğ u gibi sadece kendi işlemcilerine uygun chipsetler üretmektedir. Firmanın son geliştirdi ğ i chipset olan AMD de PCI-X veri yolu ile HyperTransport teknolojisi mevcuttur. AMD’nin bir önceki Chipseti olan AMD ise AGP veri yolu deste ğ i mevcuttur.

35


"Veri yolu (BUS), anakarttaki tüm aygıtlar arası veri iletişimini sa ğ layan devrelerdir. Yani bilgisayarın bir bileşeninden di ğ erine verileri iletmek." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları