Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

TÜKETİCİ SATIN ALMA DAVRANIŞI KAPSAMINDA HEDONİK (HAZCI) TÜKETİMİN PLANSIZ ALIŞVERİŞ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZ Öğr. Gör. Seval.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "TÜKETİCİ SATIN ALMA DAVRANIŞI KAPSAMINDA HEDONİK (HAZCI) TÜKETİMİN PLANSIZ ALIŞVERİŞ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZ Öğr. Gör. Seval."— Sunum transkripti:

1 TÜKETİCİ SATIN ALMA DAVRANIŞI KAPSAMINDA HEDONİK (HAZCI) TÜKETİMİN PLANSIZ ALIŞVERİŞ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZ Öğr. Gör. Seval MUCUK

2 TÜKETİCİ DAVRANIŞI Son yıllarda gelişen teknoloji ile birlikte dünya globalleşmiş pazarda ki mal ve hizmet çeşidi artmış buna bağlı olarak da işletmeler arasındaki rekabetin artması sonucu üretici kontrolünde olan güç tüketicinin eline geçmiştir (İslamoğlu ve Altunışık, 5:2013). Bu güç değişiminin ardından işletmeler tüketicinin ihtiyaç ve isteklerini hedef almıştır. Bu ihtiyaç ve isteklerin giderilmesi ve pazarlama stratejilerinin uzun dönemli başarısı için tüketici davranışlarının göz ardı edilmemesi gerekir. Tüketici davranışlarının anlaşılması çağdaş pazarlama anlayışının temel taşını oluşturmaktadır (Odabaşı ve Barış, 2012: 20).

3 TÜKETİCİ DAVRANIŞINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER Kültür Sosyal Sınıf Referans Grupları Aile Güdü (Motivasyon) Algılama Öğrenme Tutum ve İnançlar Kişilik Cinsiyet Yaş ve Yaşam Dönemi Yaşam Tarzı Ekonomik Özellikler Medeni Durum Meslek ve Eğitim Düzeyi

4 HEDONIK TÜKETIM VE PLANSıZ ALıŞVERIŞ KAVRAMı

5 HEDONIZM Hedonizm, bir felsefi terim olarak yaşamın amacı için hazzı temel alan felsefe sistemini ya da hazza aşırı düşkünlüğü ifade etmektedir. Hedonizm yaklaşımı haz almayı yaşamın amacı olarak görmekte ve sürekli olarak metalardan edinilebilecek hazları ön plana çıkarmaktadır. Bunun sonucunda ise tüketim var olma ya da ihtiyaçları karşılamak yerine, haz almak için tüketmek anlamına gelmektedir (Baudrillard, 2004: 94).

6 H EDONIK ( HAZCı ) TÜKETIM Hedonik tüketim; mutluluk, fantezi, uyanış, nefsine düşkünlük ve eğlence arayışındaki tüketici davranışlarını ifade eder. Hedonik tüketimin çıkarcı tarafı, tecrübelere dayalı ve duygusal etkiye sahip olmasıdır. Hedonik tüketicilerin alışveriş yapmayı sevmelerinin nedeni ise, alışveriş sürecinden zevk almalarıdır. Bunun fiziksel bir nesne almayla ya da herhangi bir hedef gerçekleştirmeyle ilgisi yoktur (To ve diğ., 2007:776). Hedonik tüketiciler, rol oynama, eğlence, bireysel tatmin, yeni trendleri öğrenme, fiziksel aktivite, duyumsal uyarım, sosyal deneyim, benzer ilgilere sahip kişilerle iletişim, referans grubunun çekiciliği, statü ve otorite, pazarlık yapmanın keyfi gibi nedenlerden dolayı alışveriş yaparlar (Ebrahimi, 2013:46).

7 P LANSıZ ALıŞVERIŞ Rook, plansız satın alma davranışının, tüketicinin içinden gelen şiddetli bir dürtü ile bir ürüne anında sahip olma isteği çerçevesinde gerçekleştirildiğini ileri sürmüştür. Piron ise daha kapsamlı bir tanım yapmış ve dört temel noktaya odaklanmıştır. Bu tanıma göre bu satın alma davranışı plansızdır, anlık karar vermeye dayanır, belirli bir uyarana maruz kalma sonucunda ortaya çıkar ve duygusal reaksiyon içerir (Piron, 1993: ). Eğer birey bir ihtiyacı alışveriş öncesi belirlemeden, yani alım niyeti yokken, alışveriş ortamında alım yapıyor ise plansız satın alma söz konusudur (Odabaşı ve Barış, 2012:376)

8 P LANSıZ A LıŞVERIŞI E TKILEYEN U NSURLAR Ürünün Özellikleri Tüketicinin Kişilik Özellikleri Tüketicinin Ruh Hali Demografik Özellikler Mağaza Unsurları Durumsal Faktörler Kültür Yapısı Ekonomik Yapı

9 TÜKETİCİ SATIN ALMA DAVRANIŞI KAPSAMINDA HEDONİK (HAZCI) TÜKETİMİN PLANSIZ ALIŞVERİŞ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

10 A RAŞTıRMANıN MODELI HEDONİK ALIŞVERİŞ DAVRANIŞI PLANSIZ ALIŞVERİŞ DAVRANIŞI

11 K ATıLıMCıLARıN D EMOGRAFIK Ö ZELLIKLERI Katılımcıların 312’si kadın, 313’ü erkektir. Cevaplayıcıların %41,6’sı; yaş aralığındadır, bekarların oranı ise %50.7’dir. Katılımcıların çoğunluğu özel sektör çalışanı ya da memurken, %37’si lisans mezunudur. Bunun yanında katılımcıların %29,0’u TL aylık gelire sahiptir. Yapılan analiz sonucunda cevaplayıcıların çoğunluğunun (%36.8) bütçesine göre alışveriş yaptığı ve %52’sinin ara sıra ihtiyacı olmadığı halde haz duyacağı ürünler için ihtiyacı olan ürünleri ertelediği görülmüştür. Katılımcılar %40.8’i ihtiyacı olmadığı halde yaptığı alışverişler sonucu plansız hareket etiğini fakat bunun mutlu olmasına engel olmadığını belirtmiştir.

12 A RAŞTıRMAYA K ATıLAN K ATıLıMCıLARıN H EDONIK VE P LANSıZ A LıŞVERIŞ Y APMA D ÜZEYLERININ O RTALAMALARı NOrtSsMin.Max. Plansız Alışveriş Davranışı 6252,7840,8941,005,00 Hedonik Alışveriş Davranışı ,8621,005,00

13 Araştırmaya Katılan Katılımcıların Hedonik ve Plansız Alışveriş Davranış Düzeylerinin Cinsiyete Göre Ortalamaları GrupNOrtSstp Plansız Alışveriş Davranışı Kadın3122,6670,918-3,3030,001 Erkek3132,9010,855 Hedonik Alışveriş Davranışı Kadın3122,7600,849-3,6700,000 Erkek3133,0110,858

14 Araştırmaya Katılan Katılımcıların Hedonik ve Plansız Alışveriş Davranış Düzeylerinin Medeni Durumu Göre Ortalamaları GrupNOrtSstp Plansız Alışveriş Davranışı Bekar3172,6650,782-3,4020,001 Evli3082,9070,982 Hedonik Alışveriş Davranışı Bekar3172,8300,825-1,6230,105 Evli3082,9420,896

15 Araştırmaya Katılan Katılımcıların Hedonik ve Plansız Alışveriş Davranış Düzeylerinin Aylık Geliri Göre Ortalamaları GrupNOrtSsFPFark Plansız Alışveriş Davranışı TL1762,8370,893 4,0610,003 1>5 2>5 3> TL1812,7860, TL1572,9030, TL582,6860, TL ve üstü532,3610,938 Hedonik Alışveriş Davranışı TL1762,9420,866 8,3700,000 3>4 1>5 2>5 3> TL1812,8910, TL1573,0740, TL582,6690, TL ve üstü532,3560,992

16 Plansız Alışveriş Davranışı ile Hedonik Alışveriş Davranış Arasındaki İlişkinin Belirlenmesine Yönelik Korelasyon Analizi Plansız Alışveriş DavranışıHedonik Alışveriş Davranışı Plansız Alışveriş Davranışı R1,000 P0,000 Hedonik Alıveriş Davranışı R0,6781,000 P0,000

17 Hedonik Alışveriş Davranışın Plansız Alışveriş Davranışı Üzerine Etkisi Bağımlı Değişken Bağımsız değişken ßtpfModel (p) R2R2 Plansız Alışveriş Davranışı Sabit0,7558,2100, ,9640,0000,459 Hedonik Alışveriş Davranışı 0,70323,0210,000

18 Sonuç Model

19 ÖNERILER İleride yapılacak olan çalışmalarda hedonik tüketimin plansız alışveriş üzerindeki etkisi perakende sektöründe, katılımcıların çoğunluğunun gıda ve tekstil ürünlerinde plansız alışveriş yaptığı düşünüldüğünde gıda ve tekstil ürünleri kapsamında araştırılabilir. Ayrıca Ürün, fiyat, ambalaj, mağaza ortamı, satış elemanları gibi sosyal faktörlerin hedonik tüketim ve plansız alışveriş arasındaki ilişki üzerindeki etkisi araştırılabilir. Pazarlamanın gelişen teknoloji ile birlikte yeni bir boyut kazanması sonucu ortaya çıkan internette pazarlama kavramı çerçevesinde hedonik tüketimin plansız alışveriş üzerindeki etkisi araştırılabilir.

20 ÖNERILER İşletmelerin reklam ve tutundurma faaliyetlerinin ürün ve hizmet kapsamında tüketicilerin plansız satın alımlarına ve hedonik beklentilerine yönelik geliştirilmeleri işletmelere rekabet avantajı sağlayabilecektir. Ayrıca mağaza düzeninde, tüketicilerin plansız alışveriş davranışına yönelik raf düzenlemeleri yapılmalıdır. Yine mağaza çalışanlarının görüş ve önerileri tüketiciler için önemli bir yere sahip olup, onların hedonik alışveriş ve plansız alışveriş davranışı sergilemelerine neden olabilmektedir. Bu nedenle çalışanlar bu konu hakkında bilgilendirmeli ve bu konuya yönelik olarak eğitilmelidirler.

21 DİNLEDİĞİNİZ İÇİN TEŞEKKÜR EDERİZ..


"TÜKETİCİ SATIN ALMA DAVRANIŞI KAPSAMINDA HEDONİK (HAZCI) TÜKETİMİN PLANSIZ ALIŞVERİŞ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZ Öğr. Gör. Seval." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları