Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ÜST SOLUNUM YOLU OBSTRÜKSİYONU VE TRAKEOTOMİ Hem. Yeliz ACAR KBB Kliniği Mart 2006 Sağlık Slayt Arşivi:

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ÜST SOLUNUM YOLU OBSTRÜKSİYONU VE TRAKEOTOMİ Hem. Yeliz ACAR KBB Kliniği Mart 2006 Sağlık Slayt Arşivi:"— Sunum transkripti:

1 ÜST SOLUNUM YOLU OBSTRÜKSİYONU VE TRAKEOTOMİ Hem. Yeliz ACAR KBB Kliniği Mart 2006 Sağlık Slayt Arşivi:

2  Üst solunum yolu - Burun ve oral kavite - Farinks (nazofarinks, orofarinks, hipofarinks) - Larinks

3 Burun:  Konjenital -koana atrezisi -ensefalosel -nazal atrezi  Enfeksiyon -enfeksiyöz rinit -rinosinüzit -allerjik rinit -granülomatöz lezyonlar

4 Burun:  Tümör -malign (SCC, adeno ca, vs..) -benign (papilloma, glandüler tm.,)  Diğer -travma (nazal fraktür, septal hematom) -nazal polipozis -yabancı cisim

5 Nazofarinks:  Konjenital -Thornwald kisti -ensefalosel  Enfeksiyon -nazofarenjit -adenoidit -granülomatöz lezyonlar

6 Nazofarinks:  Tümöral -nazofarinks ca. -Juvenil nazofaringeal anjiofibrom -lenfoma  Adenoid vejetasyon

7 Oral kavite ve orofarinks:  Konjenital -makroglossi -mikrognati  İnfeksiyon -Ludwig anjini -Peritonsiller abse -Retrofaringeal abse

8 Oral kavite ve orofarinks:  Tümör  Hipertrofik tonsil  Travma -mandibula kırığı -dilve ağız tabanı hematomu -kanama

9 Larinks ve hipofarinks  Konjenital -laringomalazi -larinks atrezisi -laringeal kleft -vokal kord paralizisi -trakeoözofageal fistül -laringeal veb -subglottik stenoz -sakküler kistler (laringosel vs..)

10 Larinks ve hipofarinks  İnfeksiyon -epiglotit -larenjit -laringotrakeobronşit -granülomatöz infeksiyonlar  Tümör -larinks ca -benign tümörler -laringeal papilloma

11 Larinks ve hipofarinks  Travma -hematom -fraktür -vokal kord paralizisi -yanık -edinsel stenoz

12 TRAKEOTOMİ NEDİR?  Trakeada, solunum yolunu sağlamak için pencere açmaya trakeotomi bunu cilt ile ağızlaştırıp stoma oluşturmasına trakeostomi denir. Completed tracheostomy: 1 - Vocal cords 2 - Thyroid cartilage 3 - Cricoid cartilage 4 - Tracheal cartileges 5 - Balloon cuff

13

14  Trakeotominin tarihçesi m.ö. 2. yy’a dayanır.  1800’lerde en sık endikasyon larengeal difteriydi.  Enfeksiyon nedeniyle açılan trakeotomiler azalırken konjenital malformasyonlar nedeniyle açılanlar artmıştır.

15 1966 Karakoçan, Elazığ

16 1966 Karakoçan, Elazığ

17

18 Trakeotomi endikasyonları  Üst solunum yolu obstrüksiyonları  Pulmoner bakım  Uzun süreli ventilasyon

19 Üst solunum yolu obstrüksiyonları  Konjenital - kraniyofasiyal anomaliler - konj. larengeal anomaliler - bilateral vokal kord paralizisi - konj. trakea anomalileri - lenfatik anomaliler

20 Üst solunum yolu obstrüksiyonları  Edinsel - travma entübasyon, eksternal travma, koroziv maddeler, yanıklar, yabancı cisim - enfeksiyon krup, trakeit, epiglotit, difteri, derin boyun enfeksiyonu - tümör papillomatozis, hemanjiyoma - obstrüktif uyku apnesi sendromu

21

22 Pulmoner bakım  Aspirasyon (IX veya X paralizisi, diskoordinasyon)  Larengeal kleft  Trakeo-özofageal fistül  Yetersiz öksürük (hipotoni, CP)  Kronik enfeksiyon

23 Uzun süreli ventilasyon  Respiratuvar distres sendromu  Reaktif havayolu hastalığı  Konj. santral hipoventilasyon send.  Adale zayıflığı  Konj. kalp hastalığı  Toraks travması  Santral solunum yetmezliği (zehirlenme, ilaç vs..)

24 Kontrendikasyon ?  Kesin kontrendikasyon yoktur.  Nadiren boyunda trakeaya ulaşmayı engelleyen vasküler dev kitleler, veya stabil olmayan servikal vertebralar trakeotomiye engel olabilir.

25 teknik  Elektif trakeotominin acil trakeotomiye göre komplikasyonları çok azdır.  Acil trakeotomi mümkünse entübasyonla elektife döndürülmelidir.  Genel anestezi ve ameliyathane koşulları şarttır.

26

27 teknik  Hastanın omuz altına destek koyarak boyun ekstansiyona getirilir

28 teknik  Uygun traketomi kanülü hazırlanmalıdır.  Kanülün balonu kontrol edilmelidir.  Uygun trakeotomi seti, aspirasyon için sonda ve diğer malzemeler mutlaka hazır olmalıdır.

29

30 teknik  Orta hatta vertikal insizyon ( krikoid ve manubrium bir parmak üzeri arası)  Horizontal insizyon  Cilt altı yağ dokusu kısmen eksize edilebilir  Orta hatta kalmak çok önemlidir!  Gerekirse tiroid isthmus kesilip bağlanır.

31

32 teknik  Trakea ortaya konur ve üstte krikoid palpe edilerek halkalar sayılır.  Dördüncü trakea halkasından iki taraflı traksiyon sütürleri geçilir.

33 teknik  trakeal halkalara orta hatta vertikal kesi yapılır.

34 teknik  İstenirse abzorbe olabilen sütürlerle trakea cilde ağızlaştırılır.  Traksiyon sütürleri boyuna yapıştırılır (daha sonra kazayla çıkma durumunda pasajı ortaya koymak için)

35 teknik  Kanül yerleştirildikten sonra içinden geçen sondayla pasajdan emin olmak gerekir.  Kanül üzerinden kesinlikle el kaldırılmadan ekartörler çıkarılır.  Kanül balonu şişirilir.  Kanül ekstraforlar geçirilerek boyun etrafından dolaştırılıp bağlanır. (Çok sıkı olmamalıdır)

36 teknik  Kanül bakımı çok önemlidir. Sık aspirasyonla tıkanması engellenmeli, 1-2 saatte 15 dak. balonu indirilmelidir. Buhar verilmelidir.  İlk kanül değişimi için 3 gün beklenir. İlk değişimde trakeotomi açılıyor gibi dikkat edilir.

37

38 teknik  Trakeotomi bakımı aileye çok iyi öğretilmelidir.  Gümüş kanül varsa iç kanül sık sık temizlenmelidir.

39

40 Trakeotomi komplikasyonları  Değişik serilerde % 2-% 36 arasında bildirilmiştir.  Acil trakeotomide elektif trakeotominin 2- 5 katı fazla komplikasyon olur.

41 Trakeotomi komplikasyonları  Erken komplikasyonlar: - kanama - pnömotoraks - pnömomediasten - cilt altı amfizem

42 Trakeotomi komplikasyonları  Geç komplikasyonlar: - suprastomal kollaps - trakea stenozu - suprastomal granulasyon - trakeal granuloma - trakeoözofageal fistül - trakea-innominate fistül - subglottik stenoz

43 Trakeotomi komplikasyonları  Herzaman görülebilecek komplikasyonlar: - istemsiz tüp çıkması - tüp tıkanması - infeksiyon

44  Hücre aktivasyonunu ölçen tekniktir.  Aktivasyon artışı olan bölge koyu gözükmektedir.  Trakeotomili hastada boyun orta hattındabelirgin aktivasyon artışı (+)  Enfeksiyon? Doku iyileşmesi (?) PET Görüntüleme

45 TRAKEOTOMİ SONRASI BAKIM  Trakeotominin en önemli bölümlerinden birini postoperatif bakım oluşturur.  Düzenli aspirasyon  Isı ve nem ayarlanması  Kanül değiştirilmesi  Profilaktik antibiyotik  Ev bakımı

46 Isı 25 derece nem de %90 civarında olmalıdır. Yetersiz olması durumunda sekresyon kurur ve enfeksiyonlara neden olabilir. Nem ayarı için hastaya sık aralıklarla buhar verilir. Hastanın dış kanülü ilk 2-3 gün çıkarılmaz, bu süre içinde bir traktus oluşur ve kanül değişimi daha rahat olur. İç kanül ise her 2-3 saatte bir çıkarılıp temizlenmelidir. Hastada trakebronşial sistemde ya da yara yerinde bir enfeksiyon olmadıkça antibiyotik gerekmez. Hasta ve ailesinin eğitimi çok önemlidir. Özellikle steril aspirasyon tekniği, nemlendirme ve kanül değişimi öğretilmelidir. Mümkünse eğitimli bir hemşire hastayı düzenli ziyaret etmelidir

47 Vaka A.Ö. 53 yaş Kadın Şikayeti: nefes almakta güçlük Hikayesi: hastanın eşinden alınan öyküde nefes alamama ve morarma şikayetiyle acile başvurmuş ve kliniğimize yatışı yapılmış. Özgeçmiş: Şizofreni Soygeçmiş: Özellik yok Ön tanı: c/v paralizisi

48 Tanı için istenen tetkikler  Hemogram  Hemostaz  Tam biyokimya  Hepatit markerları  Boyun MR  PA-AC grafi; EKG  Direkt laringoskopi(hasta tolere edemedi)

49 Tedavi  Bilateral c/v paralizi tanısıyla tarihinde gaa ile trakeotomi açılmıştır

50 Tedavi  1500 cc %5 dekstroz  Antibiyotik(cefamezin)  Ağrı kesici (novalgine)  Mide rahatlatıcı(ulcuran,primperan)  Mukolitik(asist)  Soğuk buhar  Sık aspirasyon  Uygun pozisyon  Beslenme rejim 1  Psikiyatri ilacının kullanımının sağlanması

51 Postoperatif dönemde hemşirelik bakımı Hemşirelik tanısıAmaç/ beklenen hasta sonuçları Hemşirelik girişimleri Tıkanma riskiHastanın solunumunun rahat olması. Hastanın sık aralıklarla aspirasyonunun yapılması. Derin aspirasyondan kaçınılmalıdır.segresyon drenajı sağlanır. Saat başı soğuk buhar verilmesi Solunum yetmezliği açısından hasta takibi İç kanülün 2-3 saatte bir temizlenmesi Hava yolu açıklığında yetersizlik riski Hava yolu açıklığının sağlanması Komplikasyonlar yönünden gözlem Kanülün boyna tespiti çok sıkı veya çok gevşek olmamalıdır

52 Hemşirelik tanısı Amaç/beklenen asta sonuçları Hemşirelik girişimleri Enfeksiyon riskiHastanın ateşinin olmaması Ateş takibi yapılmalıdır Trekeotomi bölgesinde kızarıklık ve ödem olmaması Yara yeri enfeksiyonlarında kültür alınarak doktor istemiyle uygun antibiyotik başlanır. Hastanın sıvı alması sağlanmalıdır.

53 Hemşirelik tanısıAmaç/beklenen hasta sonuçları Hemşirelik girişimi AğrıAğrı ve ödemi azaltmak Uygun analjezik verilmesi Ödemi azaltmak kas fonksiyonları için pozisyon vermek Bilgi eksikliğiHasta ve ailesine eğitim vermek hastanın Beslenme, kanül bakımı, buhar uygulaması,birey sel hijyen hakkında eğitim verilmelidir.

54 Hemşirelik Girişimleri  Ameliyat sonrası iletişimin nasıl sağlanacağı, ameliyat öncesinde planlanmalıdır.  Okuma-yazması olan hastalar için ameliyat öncesinde bazı sözcükler, istekler ve sorular bir liste halinde hastayla birlikte hazırlanabilir ve ameliyat sonrası da, hasta bu listede söylemek istediğini işaret ederek iletişim kurabilir.  Çağırma zili daima hastanın yakınında olmalıdır. Zil için önceden sinyaller ayarlanabilir.  Hastanın yanında kağıt-kalem yada ufak yazı tahtası bulundurulmalıdır. Bu nedenle İ.V. sıvılar yazı için kullanmadığı koluna takılmalıdır.

55 Günlük yaşam aktiviteleri  Hasta çevreye uyumlu (temizlik; ilaçlarını zamanında kullanma)  İletişim (konuşması mümkün olmadığından hareketle anlatımı mevcut.işitmesi ve görmesi normal)  Solunumu rahat  Yeme içme normal  Kişisel temizliği iyi  Hastanın mobilizasyonu iyi fakat şizofren olduğundan yakınları yalnız bırakmıyor. Hasta bağımlı

56 İletişim Hasta, iletişim kurmayı başaramadığı, anlaşılamadığı zaman öfke ve kızgınlık duyabilir, o nedenle sakin olmaya çalışmalı, hastaya zaman ayrılmalı, hastanın söylemek istediği, dinleyen tarafından tekrarlanarak anlaşılıp anlaşılamadığı açığa çıkmalıdır. Hastanın psikiyatrik sorunundan dolayı hastaya net cevaplar verilmeli ve iyi gözlenmelidir. Bu konuda hasta yakınlarıyla işbirliği yapılmalıdır.

57 Hastanın yanında sosyal hayatta tanıtıcı bir kart bulunmalıdır. Kartta, solunumun sadece boyundaki delikten yapıldığı, bu deliğin acil durumlarda açık tutulması gerektiği, Resüsitasyonda ağızdan boyun deliğine solunum yapılması gerektiği, Ayrıca; İsim, Gerekli telefon numaraları, Kan grubu Adres gibi bazı bilgiler yer almalıdır.

58 Hastanın öz bakımı konusunda eğitimi  Hava yolu açıklığının sağlanması,  Kanül temizliği,takılması ve  Aspirasyonu hakkında hastaya ve yakınına eğitim verilmelidir. Hijyen çok önemlidir. Traketomide kanül temizlik için çıkarıldıktan sonra tekrar takılmalıdır. Çünkü trakeotomi alanı daralır. Bu konuda aile bilinçlendirilmelidir.

59 Sağlık Slayt Arşivi:


"ÜST SOLUNUM YOLU OBSTRÜKSİYONU VE TRAKEOTOMİ Hem. Yeliz ACAR KBB Kliniği Mart 2006 Sağlık Slayt Arşivi:" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları