Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

YARA BAKIMI Dr. Yiğit Özer Tiftikcioğlu Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi AD.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "YARA BAKIMI Dr. Yiğit Özer Tiftikcioğlu Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi AD."— Sunum transkripti:

1 YARA BAKIMI Dr. Yiğit Özer Tiftikcioğlu Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi AD

2 Yara, doku bütünlüğünün cerrahi veya travmatik olarak bozulmasıdır.

3 YARA İYİLEŞMESİ Yaralanmış dokuyu tekrar normal durumuna getirmeye çalışan normal bir doku cevabıdır.

4 YARA İYİLEŞMESİ Primer iyileşme (Temiz yara) Primer iyileşme (Temiz yara) Doku kaybı yok Doku kaybı yok Yara kenarları yaklaşabiliyor Yara kenarları yaklaşabiliyor Enfeksiyon yok Enfeksiyon yok Minimal skar formasyonu Minimal skar formasyonu Sekonder iyileşme (Doku kaybı) Sekonder iyileşme (Doku kaybı) Enfeksiyon Enfeksiyon Travma Travma Granülasyon dokusu Granülasyon dokusu Epitelizasyon Epitelizasyon Uzun sürer Uzun sürer Skar formasyonu fazladır Skar formasyonu fazladır

5 Yara iyileşmesinin fazları İnflamasyon fazı (Metabolitler toplanır, 1-6 gün) Erken dönem (hemostaz) Platelet Geç dönem (fagositoz) Makrofaj Yaralanma anında başlar Kızarıklık, şişlik, sıcaklık, ağrı, fonksiyon kaybı

6 Yara iyileşmesinin fazları Proliferasyon fazı (Angioplazi & Fibroplazi, 6-14 gün) Fibroblast   Kollajen sentezi   Angiogenez   Epitelizasyon   Doku kuvveti dereceli olarak artar   Beslenme önemli

7 Bu dönem yarada granulasyon dokusunun şekillenmesiyle karakterizedir Granülasyon dokusu fibroblastlar, inflamatuar hücreler, yeni kapiller damarlar, gevşek ekstraselüler kollajen matriks, fibronektin ve hiyaluronik asit içerir

8 Diferansiasyon fazı (Remodelling, gün)  Kollajen çapraz bağlarla şekillenir  Doku kuvveti daha da artar  Normal kuvvetin %80’ i  2 yıla kadar sürebilir Yara iyileşmesinin fazları

9 Yara iyileşmesini olumsuz etkileyen faktörler Lokal faktörler Sistemik faktörler

10 Lokal faktörler Enfeksiyon Enfeksiyon Ölü doku Ölü doku DEBRİDMAN Cerrahi materyal Cerrahi materyal Lokalizasyon Lokalizasyon İskemi (Sigara, DM, Şok, Şişlik, Anemi) İskemi (Sigara, DM, Şok, Şişlik, Anemi) Yabancı cisim Yabancı cisim Doku gerginliği Doku gerginliği

11 Sistemik faktörler  Malnütrisyon, dehidratasyon  Protein (Albumin)  Vitamin A, C, D  Kalsiyum, Çinko, Bakır  Yaş  Bağ dokusu ve damar hastalıkları  Üremi  Karaciğer hastalıkları

12  Hemopoetik hastalıklar  Radyasyon  DM  Sigara  Steroidler/sitotoksik ilaçlar  Ağrı (vazokonstrüksiyon)  Obezite  Anemi Sistemik faktörler

13 Davranışına göre yara tipleri Akut yaralar Beklenen sürede iyileşir Beklenen sürede iyileşir Etken geçicidir Etken geçicidir İyileşmeyi engelleyen faktörler az sayıdadır İyileşmeyi engelleyen faktörler az sayıdadır İyileşme devamlıdır İyileşme devamlıdır Kronik yaralar İyileşmeyen, yavaş iyileşen Etken devamlıdır İyileşmeyi engelleyen bir çok sistemik ve lokal faktör vardır Yara sıklıkla tekrar eder

14 Yara bakımı Daha çok kronik yaraların bakımı akla gelmektedir. Daha çok kronik yaraların bakımı akla gelmektedir. Genellikle bireysel yaklaşımlarla yürütülmeye çalışılan bir tedavidir. Genellikle bireysel yaklaşımlarla yürütülmeye çalışılan bir tedavidir.

15 Yaranın tedavi süreci Kronik yaraların ancak %50’ si uygun tanısal incelemeden geçmektedir. Kronik yaraların ancak %50’ si uygun tanısal incelemeden geçmektedir. Venöz bacak ülserlerinin %40’ ı kompresyon tedavisi almamaktadır. Venöz bacak ülserlerinin %40’ ı kompresyon tedavisi almamaktadır. Ayak ülserlerinin %35’ inde Diyabet soruşturması yapılmamaktadır. Ayak ülserlerinin %35’ inde Diyabet soruşturması yapılmamaktadır. Bası yaralarının %50’ si basınç giderici tedaviden yoksundur. Bası yaralarının %50’ si basınç giderici tedaviden yoksundur.

16 Multidisipliner yapıda yeralması önerilen bölümler Plastik rekonstrüktif ve estetik cerrahi Plastik rekonstrüktif ve estetik cerrahi İlgili cerrahi dal İlgili cerrahi dal Vasküler cerrah Vasküler cerrah Ortopedi Ortopedi Dermatoloji Dermatoloji Fizik tedavi ve rehabilitasyon Fizik tedavi ve rehabilitasyon Endokrinoloji ve iç hastalıkları Endokrinoloji ve iç hastalıkları Enfeksiyon hastalıkları Enfeksiyon hastalıkları Yara bakım hemşiresi, Fizyoterapist, Diyetisyen, psikolog, Podiatrist Yara bakım hemşiresi, Fizyoterapist, Diyetisyen, psikolog, Podiatrist

17 Yaranın bakımı Hastanın genel durumunu değerlendirmek Hastanın genel durumunu değerlendirmek Yaranın durumunu değerlendirmek Yaranın durumunu değerlendirmek Haftalık kontrolde yara ölçümü ve fotoğraf kaydı yapmak Haftalık kontrolde yara ölçümü ve fotoğraf kaydı yapmak Tedavi yöntemine karar vererek uygulamak Tedavi yöntemine karar vererek uygulamak Hastanın beslenme, ağrı ve aktivite durumunu düzenlemek Hastanın beslenme, ağrı ve aktivite durumunu düzenlemek Hasta ve yakınlarını eğitmek Hasta ve yakınlarını eğitmek

18 Yaranın değerlendirilmesi Sebep: Etyolojinin belirlenmesi Sebep: Etyolojinin belirlenmesi Lokal yara özellikleri: Lokal yara özellikleri: 1. Lokalizasyon 2. Boyut 3. ( uzunluk, genişlik, derinlik ) 4. Yara yatağı 5. (siyah, sarı, kırmızı, pembe, dekole) 6. Eksuda 7. ( aşırı, çok, orta derecede, yok ) 8. Yara kenarları 9. ( kallus veya pul olması, masere, eritemli, ödemli) 10. Koku ( yok veya var ) Hastanın şikayeti : Ağrı ( yok veya var ) Çevre derinin durumu ( normal, ödemli, sıcak, eritemli ) Kritik kolonizasyon / lokal enfeksiyon ve enfeksiyon bulguları

19 Yaranın değerlendirilmesi Paraplejik 2.5 aylık 12.4x5.3x1.5 cm cm2 Tabanı fibrinli ve granüle Çevresi masere Minimal akıntılı Evre 3 Sakral bası yarası

20 Spesifik gereksinimi olan yaralar Enfekte yaralar Enfekte yaralar Aşırı eksudalı yaralar Aşırı eksudalı yaralar Kuru yaralar Kuru yaralar Nekrotik materyal içeren yaralar Nekrotik materyal içeren yaralar Toksik materyal içeren yaralar Toksik materyal içeren yaralar

21 İdeal pansuman malzemesi kriterleri Koruma: yarayı bakteri ve yabancı maddelerden korumalıdır Koruma: yarayı bakteri ve yabancı maddelerden korumalıdır Kayıpları önleme: ısı ve sıvı kaybını önlemeli, sıcak ve nemli bir ortam oluşturmalıdır. Kayıpları önleme: ısı ve sıvı kaybını önlemeli, sıcak ve nemli bir ortam oluşturmalıdır. Eksuda: Değişik miktarlardaki eksudayı tutabilmelidir. Eksuda: Değişik miktarlardaki eksudayı tutabilmelidir. Olumsuz etkiler: Toksik ve alerjik olmamalı, yapısını koruyabilmelidir Olumsuz etkiler: Toksik ve alerjik olmamalı, yapısını koruyabilmelidir Yerinde sabit durma: Günlük aktiviteler sırasında yerinde sabit durabilmelidir. Yerinde sabit durma: Günlük aktiviteler sırasında yerinde sabit durabilmelidir. Kolay değiştirilebilme: Yarayı ve çevre deriyi travmatize etmeden kolaylıkla uygulanbilmeli ve değiştirlebilmelidir Kolay değiştirilebilme: Yarayı ve çevre deriyi travmatize etmeden kolaylıkla uygulanbilmeli ve değiştirlebilmelidir

22 İdeal pansuman malzemesi kriterleri Pansuman – Zaman: Minimal sayıda pansuman değişimini sağlamalıdır Pansuman – Zaman: Minimal sayıda pansuman değişimini sağlamalıdır (iyileşme sürecini kesintiye uğratmamak ve gerekli yara bakımı süresini kısaltmak için) (iyileşme sürecini kesintiye uğratmamak ve gerekli yara bakımı süresini kısaltmak için) Maliyet: Düşük maliyetle malzeme ve bakım sağlamalıdır Maliyet: Düşük maliyetle malzeme ve bakım sağlamalıdır Konfor: Hastaya iyi bir yaşam kalitesi sağlamalı ve estetik olmalıdır. Konfor: Hastaya iyi bir yaşam kalitesi sağlamalı ve estetik olmalıdır.

23 TÜRK YARA BAKIMI ÜRÜNLERİ SINIFLANDIRMA VE KODLAMA SİSTEMİ ( TYBÜKS ) Bu sistem İngiltere ‘Drug Tariff’ ve Amerikan ‘Reimbursement Guide’ a uygun olarak hazırlanmıştır. Ve iki ana gruptan oluşmaktadır Bu sistem İngiltere ‘Drug Tariff’ ve Amerikan ‘Reimbursement Guide’ a uygun olarak hazırlanmıştır. Ve iki ana gruptan oluşmaktadır Pasif kapamalar Pasif kapamalar Aktif kapamalar Aktif kapamalar

24 A. PASİF KAPAMA ÜRÜNLERİ 1. KOMPOZİT ÖRTÜLER (A01) Tek bir örtü üzerine yapılmış fiziksel ilavelerle elde edilen ve birkaç işlevi olan ürünlerdir. Bu materyaller Tek bir örtü üzerine yapılmış fiziksel ilavelerle elde edilen ve birkaç işlevi olan ürünlerdir. Bu materyaller Bariyer ürün özelliği taşırlar Bariyer ürün özelliği taşırlar Alginat, sünger, hidrokolloid veya hidrojelden oluşan tabakaları olabilir Alginat, sünger, hidrokolloid veya hidrojelden oluşan tabakaları olabilir Yapışmaz özelliktedirler Yapışmaz özelliktedirler

25 2. TRANSPARAN FİLM ÖRTÜLER (A02) Yapısı: Yarı geçirgendirler, adeziv bir madde ile kaplı çok ince poliüretan yaprak yapısındadırlar. Yapısı: Yarı geçirgendirler, adeziv bir madde ile kaplı çok ince poliüretan yaprak yapısındadırlar. Etki: Nem, buhar ve gazların geçişine izin verirler, sıvılara geçirgen değildirler. Bakteriyel kontaminasyona engel olurlar, Yaranın nemli ortamını korurlar Etki: Nem, buhar ve gazların geçişine izin verirler, sıvılara geçirgen değildirler. Bakteriyel kontaminasyona engel olurlar, Yaranın nemli ortamını korurlar Endikasyon: İyileşmenin son aşamasında, yeni epitelin travmadan korunması amacı ile ve yüzeyel az eksudalı yaralarda uygundur Endikasyon: İyileşmenin son aşamasında, yeni epitelin travmadan korunması amacı ile ve yüzeyel az eksudalı yaralarda uygundur Sekonder pansuman materyali olarak da kullanılır. Sekonder pansuman materyali olarak da kullanılır. Uygulama: Haftada 3 kez değişmesi önerilmektedir. Uygulama: Haftada 3 kez değişmesi önerilmektedir.

26 2. TRANSPARAN FİLM ÖRTÜLER (A02) Biobrane Biobrane Opsite Opsite Omiderm Omiderm Tegaderm Tegaderm Üzerine basınçlı pansuman uygulanarak Biobrane’in yaraya yapışması sağlanır. Daha sonra yerinde bırakılır ve epitelizasyon tamamlanana kadar çıkarılmaz.

27 3. HİDROKOLLOİDLER (A03) Yapısı: Orijinal olarak stoma ürünlerinden geliştirilmiş bir malzemedir. Genellikle selüloz yapısındadır. Yapısı: Orijinal olarak stoma ürünlerinden geliştirilmiş bir malzemedir. Genellikle selüloz yapısındadır. Etki: Eksudayı absorbe ederler, eksuda ile temasa geçince jel haline gelerek, mikroorganizmalara karşı bariyer oluşturur, nekrotik dokuların rehidrasyonunu hızlandırıp otolitik debritmana yardımcı olurlar Etki: Eksudayı absorbe ederler, eksuda ile temasa geçince jel haline gelerek, mikroorganizmalara karşı bariyer oluşturur, nekrotik dokuların rehidrasyonunu hızlandırıp otolitik debritmana yardımcı olurlar Endikasyon: Granülasyon dokusu ve epitelizasyon aşamasında kullanımı önerilmektedir. Yaranın sağlam kenarını 2 cm aşacak boyutta kullanılmalıdır. Endikasyon: Granülasyon dokusu ve epitelizasyon aşamasında kullanımı önerilmektedir. Yaranın sağlam kenarını 2 cm aşacak boyutta kullanılmalıdır. Uygulama: Yarada 3-5 gün kalabilirler, ideal olarak haftada 3 kez değişim önerilmektedir. Uygulama: Yarada 3-5 gün kalabilirler, ideal olarak haftada 3 kez değişim önerilmektedir.

28 3. HİDROKOLLOİDLER (A03) Yapışkan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03a) Yapışkan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03a) Yapışkan olmayan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03b) Yapışkan olmayan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03b) Yapışkan kenarlı ince yarı geçirgen örtüler (A03c) Yapışkan kenarlı ince yarı geçirgen örtüler (A03c) Yapışkan olmayan kenarlı ince yarı geçirgen örtüler (A03d) Yapışkan olmayan kenarlı ince yarı geçirgen örtüler (A03d) Yapışkan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03e) Yapışkan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03e) Yapışkan olmayan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03f) Yapışkan olmayan kenarlı yarı geçirgen örtüler (A03f) Hidrokolloid pasta (A03g) Hidrokolloid pasta (A03g) Hidrokolloid pudra (A03h) Hidrokolloid pudra (A03h)

29 3. HİDROKOLLOİDLER (A03) Granufleks Granufleks Comfeel Comfeel Cutinova Hydro, Cutinova Hydro, Biofilm, Biofilm, Duo-Derm Duo-Derm Restore, Restore, Replycare, Replycare, Tegasorb Tegasorb Nu-derm Nu-derm 3-7 günde bir değiştirilmeleri önerilir

30 4. HİDROFİBER ÖRTÜLER (A04) Yapısı: Dokunmamış liflerden oluşan, hidrofilik malzemelerdir. Yapısı: Dokunmamış liflerden oluşan, hidrofilik malzemelerdir. Etki: Sıvıyı direkt liflerin içine çekerek jelleşirler, hapsettikleri sıvıyı çevre deri üzerinde bırakmadığından maserasyon riskini azaltırlar Etki: Sıvıyı direkt liflerin içine çekerek jelleşirler, hapsettikleri sıvıyı çevre deri üzerinde bırakmadığından maserasyon riskini azaltırlar Endikasyon: Orta ve aşırı eksüdalı yaralarda kullanılması önerilmektedir. Endikasyon: Orta ve aşırı eksüdalı yaralarda kullanılması önerilmektedir. Uygulama: Günlük veya gün aşırı pansuman değişimi Uygulama: Günlük veya gün aşırı pansuman değişimi Yapışkan olmayan kenarlı hidrofiber örtüler (A04a) Yapışkan olmayan kenarlı hidrofiber örtüler (A04a)

31 5. HİDROKAPİLLER ÖRTÜLER (A05) 6. KÖPÜK (FOAM) ÖRTÜLER (AO6) 5. HİDROKAPİLLER ÖRTÜLER (A05) 6. KÖPÜK (FOAM) ÖRTÜLER (AO6) Yapısı: Köpük materyaller değişik yapıda malzemelerden, farklı şekil, boyut ve kalınlıkta üretilen materyallerdir Yapısı: Köpük materyaller değişik yapıda malzemelerden, farklı şekil, boyut ve kalınlıkta üretilen materyallerdir Allevyn- hidrosellüler Allevyn- hidrosellüler Biatain - poliüretan Biatain - poliüretan Mepilex- yumuşak silikon Mepilex- yumuşak silikon Tielle - hidropolimer Tielle - hidropolimer Endikasyon: Eskarın ayrılması ve granülasyon dokusu aşamasında, Eksuda miktarı az-orta olan yaralarda endikedir Endikasyon: Eskarın ayrılması ve granülasyon dokusu aşamasında, Eksuda miktarı az-orta olan yaralarda endikedir Uygulama: Kompresyon bandajları altında veya flaster ile kullanılabilirler. Uygulama: Kompresyon bandajları altında veya flaster ile kullanılabilirler.

32 6. KÖPÜK (FOAM) ÖRTÜLER (AO6) AVANTAJLARI Yapışkan değildir, çevrelediği dokuyu travmatize etmez. Yapışkan değildir, çevrelediği dokuyu travmatize etmez. Kontaminantlara karşı geçirgen değildir. Kontaminantlara karşı geçirgen değildir. Uygulaması ve kaldırması kolaydır. Uygulaması ve kaldırması kolaydır. Orta düzeydeki eksudayı absorbe eder. Orta düzeydeki eksudayı absorbe eder. Basınç altında kullanılabilir. Basınç altında kullanılabilir. DEZAVANTAJLARI Eksudası olmayan kuru yaralar için önerilmez. Deri korunmazsa çevrelediği dokuyu masere edebilir. İkinci bir pansuman ve flaster kullanımını gerektirir.

33 6. KÖPÜK (FOAM) ÖRTÜLER (AO6) Allevyn, Allevyn, Allevyn cavity, Allevyn cavity, EPILOCK, EPILOCK, Flexzan, Flexzan, Lyofoam, Lyofoam, Mıtraflex, Mıtraflex, NUDERM NUDERM Tielle Tielle Biatain Biatain günde bir değiştirilirler.

34 TİELLE Antibakteriyel aktiviteye sahiptir. Povidon iodine içeren polyetilen glycolle kaplanmış yapışmayan materyaldir.

35 6. KÖPÜK (FOAM) ÖRTÜLER (AO6) Poliüretan köpük örtüler (A06a) Poliüretan köpük örtüler (A06a) Poliüretan köpük film örtüler (A06b) Poliüretan köpük film örtüler (A06b) 1.Yapışkan kenarlı, az-orta eksudalı yaralar için (A06b1) 1.Yapışkan kenarlı, az-orta eksudalı yaralar için (A06b1) 2.Yapışkan kenarsız, az-orta eksudalı yaralar için (A06b2) 2.Yapışkan kenarsız, az-orta eksudalı yaralar için (A06b2) 3.Yapışkan kenarlı, az-eksudasız yaralar için (A06b3) 3.Yapışkan kenarlı, az-eksudasız yaralar için (A06b3) 4.Yapışkan kenarlı, az-ağır eksudalı yaralar için (A06b4) 4.Yapışkan kenarlı, az-ağır eksudalı yaralar için (A06b4) 5.Yapışkan kenarsız, az-ağır eksudalı yaralar için (A06b5) 5.Yapışkan kenarsız, az-ağır eksudalı yaralar için (A06b5) Poliüretan matriks örtüler (A06c) Poliüretan matriks örtüler (A06c) Jelleşen köpükler (A06d) Jelleşen köpükler (A06d)

36 7. ALGİNAT ÖRTÜLER ve ALGİNATLI YARA DOLDURUCULAR (A07) Yapısı: Yosunların bir komponenti olan kalsiyum alginattan elde edilen dokunmamış lifler halindedirler. Yapısı: Yosunların bir komponenti olan kalsiyum alginattan elde edilen dokunmamış lifler halindedirler. Yara yüzeyindeki kalsiyum, eksudadaki sodyum ile değişerek, ürünü jel haline getirir. Yara yüzeyindeki kalsiyum, eksudadaki sodyum ile değişerek, ürünü jel haline getirir. Atravmatik olduklarından yaradan kaldırılmaları Atravmatik olduklarından yaradan kaldırılmaları ağrısızdır. Adeziv bir poliüretan veya yarı geçirgen bir film sekonder örtü ile kullanılması uygundur. ağrısızdır. Adeziv bir poliüretan veya yarı geçirgen bir film sekonder örtü ile kullanılması uygundur. Endikasyon: Orta ve ağır eksudalı yaralarda kullanım endikasyonu vardır. Endikasyon: Orta ve ağır eksudalı yaralarda kullanım endikasyonu vardır. Alginat örtüler (A07a) Alginat örtüler (A07a) Hidrokolloid içeren alginatlar (A07b) Hidrokolloid içeren alginatlar (A07b)

37 7. ALGİNAT ÖRTÜLER ve ALGİNATLI YARA DOLDURUCULAR (A07) AVANTAJLARI Ağırlığından 20 kat fazla miktarda eksudayı emebilir. Ağırlığından 20 kat fazla miktarda eksudayı emebilir. Yara üzerinde jel formuna dönüşür. Yara üzerinde jel formuna dönüşür. Debridmanı sağlar. Debridmanı sağlar. Ölü boşlukları doldurur. Ölü boşlukları doldurur. Uygulaması ve kaldırılması kolaydır. Uygulaması ve kaldırılması kolaydır. DEZAVANTAJLARI Eksuda miktarı az olan veya kuru yaralar için kullanımı önerilmez. Yaranın kurumasına neden olabillir. Enfekte yarada önerilmez Çevre deride maserasyon yapabilir. İkincil pansuman kullanımını gerektirir.

38 7. ALGİNAT ÖRTÜLER ve ALGİNATLI YARA DOLDURUCULAR (A07) Algisite Algisite Algosteril Algosteril Melgisorb Melgisorb Curasorb, Curasorb, Kaltostat, Kaltostat, Sorbsan Sorbsan Sorbalgon Sorbalgon 12 saat ile 4 gün içinde değiştirilirler.

39 8. YARA DOLDURUCULAR (A08) 9. SİLİKON JEL TABAKALAR (A09) 9. SİLİKON JEL TABAKALAR (A09) Silikon jel tabakalar (A09a) Silikon jel tabakalar (A09a) Topikal silikon krem ve jeller (A09b) Topikal silikon krem ve jeller (A09b) 1. Silgel 2. Dermatix-Sigel

40 10. ANTİBAKTERİYEL ÖRTÜLER (A10) Genel kural olarak antibiyotikler yaraya topikal uygulanmaz Genel kural olarak antibiyotikler yaraya topikal uygulanmaz Kritik kolonizasyon aşamasından itibaren Kritik kolonizasyon aşamasından itibaren kullanım endikasyonları vardır. kullanım endikasyonları vardır. Topikal antimikrobiyal olarak: Topikal antimikrobiyal olarak: 1. Cadexomer iodine, 2. Povidone iodine, 3. chlorhexidine, 4. gümüş sulphadiazine ve gümüş içerikli pansuman malzemeleri tercih edilir.

41 10. ANTİBAKTERİYEL ÖRTÜLER (A10) Gümüşlü örtüler (A10a) Gümüşlü örtüler (A10a) 1. Üzerine emici tabaka gerekenler (A10a1) 1. Üzerine emici tabaka gerekenler (A10a1) 2. Kendisi emici olanlar (A10a2) 2. Kendisi emici olanlar (A10a2) İyot beşiği içeren örtüler (A10b) İyot beşiği içeren örtüler (A10b) Chlorhexidine içerenler (A10c) Chlorhexidine içerenler (A10c) Diğerleri (A10d) Diğerleri (A10d)

42 Gümüşün etki mekanizması Bakteri elektron transportunu engeller Bakteri elektron transportunu engeller Bakteri DNA ve sporlarına bağlanarak double heliks yapısını bozar Bakteri DNA ve sporlarına bağlanarak double heliks yapısını bozar Bakteri membranındaki reseptörlere bağlanıp reseptör fonksiyonlarını bozar. Bakteri membranındaki reseptörlere bağlanıp reseptör fonksiyonlarını bozar.

43 Gümüşlü pansuman kullanma endikasyonları Kritik kolonizasyon, lokal enfeksiyonlu yara: Kritik kolonizasyon, lokal enfeksiyonlu yara: 1. Yeni başlayan veya artan bir ağrı 2. Ateş yok, ancak kötü koku var, 3. Granülasyon sağlıksız ve soluk, 4. Aşırı veya artmış seröz eksüda, 5. Yara kenarlarında tünel veya cepler olabilir. Böyle bir yarada; Topikal antimikrobiyal, tercihen gümüş salınımı yapan bir yara bakım malzemesi uygundur. Böyle bir yarada; Topikal antimikrobiyal, tercihen gümüş salınımı yapan bir yara bakım malzemesi uygundur.

44 Gümüşlü pansuman kullanma endikasyonları Enfeksiyonlu yara: Enfeksiyonlu yara: 1. Yara ve çevre dokuda aşırı ve artan ağrı, 2. Ateş ve sistemik semptomlar, 3. Pis ve aşırı bir koku, 4. Yetersiz granülasyon veya nekrotik materyal, 5. Aşırı ve pürülan bir eksüda salınımı vardır. 6. Tünel, cep, maserasyon, eritem, ödem, ısı artışı 7. Yara boyutları büyümektedir Sistemik antibiyotik kullanılması gerekir. Topikal antimikrobiyal tercihen gümüş salınımı yapan bir yara bakım malzemesi eklenmelidir. Sistemik antibiyotik kullanılması gerekir. Topikal antimikrobiyal tercihen gümüş salınımı yapan bir yara bakım malzemesi eklenmelidir.

45 Acticoat Acticoat Actisorb silver 220 Actisorb silver 220 Metrotop jel Metrotop jel Aquacel Ag Aquacel Ag 1-3 günde bir pansuman değişimi önerilmektedir

46 Gümüşlü pansumanların AVANTAJLARI Bakterisid etkisi Bakterisid etkisi Kolay uygulanabilir. Kolay uygulanabilir. Ağırlığından 10 kat fazla miktarda eksudayı emebilir. Ağırlığından 10 kat fazla miktarda eksudayı emebilir. Tümör, bası yarası gibi yaralaradaki anaerobik enfeksiyona bağlı kokuyu azaltmak için metronidazole içeren metrotop jel kullanılabilir. Tümör, bası yarası gibi yaralaradaki anaerobik enfeksiyona bağlı kokuyu azaltmak için metronidazole içeren metrotop jel kullanılabilir. Yaradaki kokuyuda absorbe ederler. Yaradaki kokuyuda absorbe ederler. Basınç altında kullanılabilir. Basınç altında kullanılabilir. Hızlı granülasyon Hızlı granülasyon DEZAVANTAJLARI Kuru yarada tercih edilmez. Üzerine ikincil kapama gerekir (Tielle, Gazlı bez vb.). Kömür içerirler ve aktiflenmeleri için üzerlerine serum fizyolojik dökülmesi gerekir. ( Actisorp silver 220 hariç )

47 11. HİDROJEL ÖRTÜLER (A11) Yapısı:Yapısının %80’inden fazlası sudan oluşmaktadır. Hidrokolloid, alginat ya da nişasta bazlı polimerlerle kombine edilmiştir. Yapısı:Yapısının %80’inden fazlası sudan oluşmaktadır. Hidrokolloid, alginat ya da nişasta bazlı polimerlerle kombine edilmiştir. Etki: Asıl olarak otoliz ve debritman yaparlar. Yarada mükemmel nemli ortam oluşmasını sağlarlar. Etki: Asıl olarak otoliz ve debritman yaparlar. Yarada mükemmel nemli ortam oluşmasını sağlarlar.

48 11. HİDROJEL ÖRTÜLER (A11) Endikasyon: Minimal eksüdalı veya eksüda içermeyen nekrotik yaralarda kullanılır. Günlük pansuman değişimi gerekmektedir. Endikasyon: Minimal eksüdalı veya eksüda içermeyen nekrotik yaralarda kullanılır. Günlük pansuman değişimi gerekmektedir. 1. Jel formu (A11a) 2. Yapışkan kenarlı hidrojel tabaka (A11b) 3. Yapışkan kenarsız hidrojel tabaka (A11c)

49 11. HİDROJEL ÖRTÜLER (A11) AVANTAJLARI Yumuşatıcı özelliğine sahiptir, ağrıyı azaltır. Yumuşatıcı özelliğine sahiptir, ağrıyı azaltır. Yara yatağını nemlendirir. Yara yatağını nemlendirir. Debridmanı sağlar. Debridmanı sağlar. Ölü boşlukları doldurur. Ölü boşlukları doldurur. Belirli düzeyde emilim sağlar. Belirli düzeyde emilim sağlar. DEZAVANTAJLARI Eksuda miktarı ortadan fazlaya kadar olan yaralar için kullanımı önerilmez. İkinci bir pansuman kullanımını gerektirir.

50 11. HİDROJEL ÖRTÜLER (A11) Aquaform Aquaform Aquajel Aquajel Geliperm Geliperm Granujel Granujel Hydrosorp Hydrosorp İntrasite jel İntrasite jel Novojel Novojel Nu – jel Nu – jel Primskin Primskin Purilon jel Purilon jel Sterijel vb. Sterijel vb saat arasında pansuman değişimi yapılmalıdır

51 12. TEK ve ÇOK KATLI YÜKSEK KOMPRESYON BANDAJ VE ÇORAPLARI (A12) Bu gruptaki bandajlar özellikle venöz ülser tedavisinde mutlaka kullanılmalıdır ve kompresyon çoraplarına tercih edilirler. Sentetik deforme olmayan ipliklerden yapılmıştır. Bu gruptaki bandajlar özellikle venöz ülser tedavisinde mutlaka kullanılmalıdır ve kompresyon çoraplarına tercih edilirler. Sentetik deforme olmayan ipliklerden yapılmıştır. Hafif, orta, yüksek ve ekstra yüksek kompresyon sağlayan türleri vardır. Hafif, orta, yüksek ve ekstra yüksek kompresyon sağlayan türleri vardır.

52 13. ÖZEL EMİCİ ve YAPIŞMAZ YARA ÖRTÜLERİ (A13) 14. KOKU ABSORBE EDİCİLER (A14) 14. KOKU ABSORBE EDİCİLER (A14) Koku gidericidirler, kömür içeren, yani gaz moleküllerini absorbe eden köpük, gümüş, alginat, ve absorban petlerle kombine olarak bulunan ürünlerdir Koku gidericidirler, kömür içeren, yani gaz moleküllerini absorbe eden köpük, gümüş, alginat, ve absorban petlerle kombine olarak bulunan ürünlerdir

53 15. YARA TEMAS TABAKALARI (A15) Poröz yapıda olduklarından emilime izin verirler. İnce ve şeffaftırlar, yaraya direkt uygulanır ve diğer ajanların temasını önlerler. Yaraya yapışmazlar. Poröz yapıda olduklarından emilime izin verirler. İnce ve şeffaftırlar, yaraya direkt uygulanır ve diğer ajanların temasını önlerler. Yaraya yapışmazlar. Endikasyon: Az eksudalı yaralarda kullanılır. Haftada bir değişime uygundur. Endikasyon: Az eksudalı yaralarda kullanılır. Haftada bir değişime uygundur. Bir absorban tabaka ile kombine edilmiş olanları orta-yüksek eksüdalı yaralarda kullanılabilir Bir absorban tabaka ile kombine edilmiş olanları orta-yüksek eksüdalı yaralarda kullanılabilir

54 16. YARA TEMİZLİK ÜRÜNLERİ (A16) 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Epidermal, dermal, kombine epidermal-dermal ve asellüler tipleri vardır. Epidermal, dermal, kombine epidermal-dermal ve asellüler tipleri vardır. Farklı tipleri: Kültüre keratinosit, allojenik diğer hücreler, sığır kollajeni, asellüler dermal matriks ve neonatal fibroblastlar içerebilir. Farklı tipleri: Kültüre keratinosit, allojenik diğer hücreler, sığır kollajeni, asellüler dermal matriks ve neonatal fibroblastlar içerebilir.

55 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Epidermal eşdeğer Epicel (Kültüre otolog keratinosit) Otolog keratinosit tabakası Otolog keratinosit tabakası Rejeksiyon doğal olarak yok Rejeksiyon doğal olarak yok (2 cm x 6 cm ) lik tam kalınlıkta deri örneği (2 cm x 6 cm ) lik tam kalınlıkta deri örneği 3 – 4 hafta 3 – 4 hafta Yaşam kurtarıcı ve kalıcı kapama sağlayabilir Yaşam kurtarıcı ve kalıcı kapama sağlayabilir Stabil ve normal epidermis Stabil ve normal epidermis Donör alan morbiditesi çok az Donör alan morbiditesi çok az

56 Epicel DEZAVANTAJLARI Mekanik instabilite Mekanik instabilite Frajilite Frajilite Blistering Blistering Elastik özelliğin kaybı Elastik özelliğin kaybı Görünüm bozukluğu Görünüm bozukluğu Kontraktür Kontraktür

57 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Dermal eşdeğer Kollajen ve diğer matriks proteinlerini içerir Kollajen ve diğer matriks proteinlerini içerir Alloderm: Allojenik insan dermal matriksi. Hücre içermez. Otogrefte ön hazırlık olarak kullanılır. Alloderm: Allojenik insan dermal matriksi. Hücre içermez. Otogrefte ön hazırlık olarak kullanılır. Trancyte: Naylon mesh üzerinde tabakalandırılmış ölü fibroblastlar.(Dondurulmuş şekilde nakil) Trancyte: Naylon mesh üzerinde tabakalandırılmış ölü fibroblastlar.(Dondurulmuş şekilde nakil) Integra: Hücresiz matriks ve silikon. Sığır kollajeni, köpekbalığı kartilajı (collagen/chondroitin-6 sulfate matriks) Integra: Hücresiz matriks ve silikon. Sığır kollajeni, köpekbalığı kartilajı (collagen/chondroitin-6 sulfate matriks) Dermagraft: Poliglaktin mesh üzerinde non- immunojenik neonatal fibroblastlar. Dermagraft: Poliglaktin mesh üzerinde non- immunojenik neonatal fibroblastlar.

58 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Dermal eşdeğer Alloderm Kadavra kaynaklı Kadavra kaynaklı Acellüler insan dermal dokusu Acellüler insan dermal dokusu Bilinen yöntemlerle dondurulmuş ve kurutulmuş, önemli yapı taşları korunmuş (kollagen, elastin ve proteoglikanlar) Bilinen yöntemlerle dondurulmuş ve kurutulmuş, önemli yapı taşları korunmuş (kollagen, elastin ve proteoglikanlar) İki yıla kadar raf ömrü İki yıla kadar raf ömrü Çabuk revaskülarize olur ve hastanın kendi hücreleri tarafından istila edilir. Çabuk revaskülarize olur ve hastanın kendi hücreleri tarafından istila edilir.

59 Alloderm Normal doku şekillenmesinde biyolojik bir matriks Normal doku şekillenmesinde biyolojik bir matriks Yapısındaki vasküler yapılar revaskülarizasyona yön verir Yapısındaki vasküler yapılar revaskülarizasyona yön verir Korunmuş proteoglikanlar ve proteinler revaskülarizasyon ve hücre istilasını başlatır Korunmuş proteoglikanlar ve proteinler revaskülarizasyon ve hücre istilasını başlatır

60 45. Gün : Transplant alıcı kaynaklı kollajen depolanması ile daha normal dokuya benzer 45. Gün : Transplant alıcı kaynaklı kollajen depolanması ile daha normal dokuya benzer 90. Gün : AlloDerm hastanın kendi hücreleri ile tamamen istila edilmiş ve entegre olmuştur 90. Gün : AlloDerm hastanın kendi hücreleri ile tamamen istila edilmiş ve entegre olmuştur

61 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Dermal eşdeğer İntegra (Dermal regeneration template İki tabakalı sistem İki tabakalı sistem Dış tabaka epidermisi taklit eden ince silikon film, yarayı ısı ve sıvı kaybı ile enfeksiyondan korur Dış tabaka epidermisi taklit eden ince silikon film, yarayı ısı ve sıvı kaybı ile enfeksiyondan korur İç tabaka dermal yapının oluşması için uygun bir matriks ( sığır kollajeni ve köpekbalığı glikozaminoglikanları) İç tabaka dermal yapının oluşması için uygun bir matriks ( sığır kollajeni ve köpekbalığı glikozaminoglikanları) Dermis oluşumunu takiben ( 14 – 21 gün ) silikon tabaka ince bir otogreft ile değiştirilir Dermis oluşumunu takiben ( 14 – 21 gün ) silikon tabaka ince bir otogreft ile değiştirilir FDA onaylı FDA onaylı

62 17. DERİ GREFTLERİ ve EŞDEĞERLERİ (A17) Epidermal-Dermal eşdeğer Apligraf (Graftskin) Hem dermal hem de epidermal komponenti olan tek ürün Hem dermal hem de epidermal komponenti olan tek ürün İki tabakalı canlı deri eşdeğeri İki tabakalı canlı deri eşdeğeri Epidermal tabakada stratum korneum benzeri canlı keratinositler Epidermal tabakada stratum korneum benzeri canlı keratinositler Dermal tabaka Tip-I kollajen yapı içinde dermal fibroblastlar Dermal tabaka Tip-I kollajen yapı içinde dermal fibroblastlar

63 Apligraf (Graftskin) Kollajen jel içinde dağılmış fibroblastlar ve üzerinde epidermal hücreler yer alır Kollajen jel içinde dağılmış fibroblastlar ve üzerinde epidermal hücreler yer alır Keratinositler ve fibroblastlar insan yenidoğan hücreleridir Keratinositler ve fibroblastlar insan yenidoğan hücreleridir 0.5 – 0.75 mm kalınlık 0.5 – 0.75 mm kalınlık

64 Apligraf ( Graftskin) uygulaması

65 18. DİĞERLERİ (A18) Polisakkaritli ve Gliserinli ürünler (A18a) Polisakkaritli ve Gliserinli ürünler (A18a) Paste bandajlar (A18b) Paste bandajlar (A18b) Ballı örtüler (a18c) Ballı örtüler (a18c) Parafin gaz (tül) yara örtüleri (A18d) Parafin gaz (tül) yara örtüleri (A18d) Bariyer krem ve örtüler (A18e) Bariyer krem ve örtüler (A18e) Kollajenli örtüler (A18f) Kollajenli örtüler (A18f) Büyüme Faktörlü örtüler (A18g) Büyüme Faktörlü örtüler (A18g) Hyalüronik asitli ürünler (A18h) Hyalüronik asitli ürünler (A18h) Enzimatik Debritman ürünleri (A18ı) Enzimatik Debritman ürünleri (A18ı)

66 18. DİĞERLERİ (A18) Emdirilmiş tül ürünleri(A18d) Adaptic: Petrolatum jel emdirilmiş Adaptic: Petrolatum jel emdirilmiş İnadine: Povidon iyot emdirilmiş İnadine: Povidon iyot emdirilmiş Bactigras: Klorhxidin emdirilmiş Bactigras: Klorhxidin emdirilmiş Furacinli gazlı bez: Nitrofurazon emdirilmiş Furacinli gazlı bez: Nitrofurazon emdirilmiş Vazelinli gazlı bez: Vazelin veya parafin emdirilmiş gazlı bez Vazelinli gazlı bez: Vazelin veya parafin emdirilmiş gazlı bez

67 18. DİĞERLERİ (A18) Büyüme faktörlü örtüler (A18g) Yara iyileşmesi için gerekli büyüme faktörlerini içerir Yara iyileşmesi için gerekli büyüme faktörlerini içerir Endikasyon: Az eksudalı, temiz garnülasyon dokusu olan yaralarda kullanılır. Endikasyon: Az eksudalı, temiz garnülasyon dokusu olan yaralarda kullanılır.

68 Pasif kapama ürünlerinin karşılaştırılması MateryalAbsorbsiyonAdezivite Yaraya uyum Hidrasyon debritman Koku kontrolu Klinik uygulama Filmleryoktamtamyavaşyok yüzeyel y. Az eksuda Hidrojel yaprak Çok az Nonadez/ ad.kenarlı uyumlu Orta derece yok yüzeyel y. Az/orta eks. Amorf jeller Hafif/ortaNonadez. Kaviteye uyumlu hızlıyok Yüz/derin y. Az/orta eks. Hidro-kolloidHafif/ortatamuyumluOrta/hızlı Koku yapabilir yüzeyel y. Az/orta eks. Köpükleryüksek Nonadez/ ad.kenarlı Kaviteye uyumlu yokhafif Yüz/derin y. orta/ağr eks. AljinatlarYüksekNonadez Kaviteye uyumlu yokhafif Yüz/derin y. orta/ağr eks. Kontak tabakalar yokNonadezuyumluhafifyok Hertürlü yüzeyel y.

69 B. AKTİF KAPAMA ÜRÜNLERİ 1. Topikal negatif basınç (B01) 2. Elektrik stimülasyonu (B02) 3. Işın Tedavisi (B03) 4. Hiperbarik oksijen (B04) 5. Topikal oksijen Tedavisi (B05) 6. Ozon Tedavisi (B06) 7. Larva Debritmanı (Maggot Terapi) (B07) 8. Jet Lavaj irrigasyon sistemi (B08) 9. Kök hücre teknolojileri (B09) 10. Lazer Tedavi (B10) 11. Ultrasound tedavisi (B11)

70 1. TOPİKAL NEGATİF BASINÇ TEDAVİSİ (B01) Yaraya lokal, sub- atmosferik basınç uygulanmasıdır. Yaraya lokal, sub- atmosferik basınç uygulanmasıdır. Yara iyileşmesini hızlandıran, farmakolojik olmayan yeni fiziksel bir metodtur. Yara iyileşmesini hızlandıran, farmakolojik olmayan yeni fiziksel bir metodtur.

71 TNP PANSUMAN MALZEMELERİ TNP pansuman malzemeleri temelde ” pol ü retan eter ” veya “ polivinil alkol ” i ç eren, yaraya g ö re şekillendirilebilen, porları kapanmayan s ü ngerden ve bunun ü zerine yerleştirilen yapışkan semi-okl ü zif ö rt ü den ibarettir. TNP pansuman malzemeleri temelde ” pol ü retan eter ” veya “ polivinil alkol ” i ç eren, yaraya g ö re şekillendirilebilen, porları kapanmayan s ü ngerden ve bunun ü zerine yerleştirilen yapışkan semi-okl ü zif ö rt ü den ibarettir. S ü nger i ç ine g ö m ü lm ü ş drenaj t ü p ü vasıtası ile yara yatağına negatif basın ç uygulanır. S ü nger i ç ine g ö m ü lm ü ş drenaj t ü p ü vasıtası ile yara yatağına negatif basın ç uygulanır.

72 UYGULAMA ŞEKLİ 1. Negatif basınç mmHg, 125 mmHg ye kadar çıkılabilir: Kronik ülserler, özellikle bacak ülserleri mmHg, 125 mmHg ye kadar çıkılabilir: Kronik ülserler, özellikle bacak ülserleri mmHg : cilt greftleri mmHg : cilt greftleri 125 mmHg: Diğer yaralar, poliüretan sünger 125 mmHg: Diğer yaralar, poliüretan sünger mmHg:Diğer tüm yaralar, polivinil alkol sünger mmHg:Diğer tüm yaralar, polivinil alkol sünger 2. Siklus İlk 48 saat devamlı, sonra aralıklı( 5 dak açık/ 2 dak kapalı) İlk 48 saat devamlı, sonra aralıklı( 5 dak açık/ 2 dak kapalı) 3. Pansuman değişimi 48 saat veya daha az süre: enfekte yaralar 48 saat veya daha az süre: enfekte yaralar 4-5 gün : temiz yaralar 4-5 gün : temiz yaralar

73 TNP ETKİ MEKANİZMASI 1. Dermal perfüzyon artışı 2. Ödem kontrolü (intertisyel sıvının azaltılması) 3. Yara eksudasının kontrolü 4. Mekanik stresin granülasyon dokusunu indüksiyonu 5. Ters doku ekspansiyonu 6. Bakteriyel yükün azaltılması

74 TNP ENDİKASYONLARI 1) Akut Travma Travma Açık kırıkların örtümü için zaman kazanma Açık kırıkların örtümü için zaman kazanma Cerrahi işlemleri geciktirme Cerrahi işlemleri geciktirme Doku kaybı Doku kaybı Enfekte travmatik yara Enfekte travmatik yara Kompleks yaralanmalar Kompleks yaralanmalar Yanıklar Yanıklar Eksizyon sonrası örtüm Eksizyon sonrası örtüm STCG tespiti STCG tespiti Deri eşlenikleri Deri eşlenikleri 2) Post-operatif Sternal ayrışma Açık batın Cilt grefti tespiti Flepler 3) Kronik Bası yaraları Diyabetik ayak Venöz ülserler Yara enfeksiyonu

75 TNP KONTRAENDİKASYONLARI 1- Malignite 2- Tedavi edilmemiş osteomyelit 3- Organ yada vücut boşluklarına açılan fistüller 4- Eskarla birlikte nekrotik doku varlığı 5- Çıplak arter ve ven üzeri

76 7) LARVA (maggot terapi) DEBRİTMANI (B07) Biyolojik debritman olarak da bilinmektedir. Kurtçuklar yardımı ile yaranın debride edilmesidir. Biyolojik debritman olarak da bilinmektedir. Kurtçuklar yardımı ile yaranın debride edilmesidir. Phormia, Protophormia ve Phaenicia türleri kullanılmaktadır Phormia, Protophormia ve Phaenicia türleri kullanılmaktadır Larvalar sadece ölü dokuları etkilemelidir. Larvalar sadece ölü dokuları etkilemelidir.

77 MAGGOT DEBRİTMAN TEDAVİSİ (MDT) Genellikle diğer yöntemlerin debritmanda başarılı olmadığı durumlarda uygulanır. Genellikle diğer yöntemlerin debritmanda başarılı olmadığı durumlarda uygulanır. Ulaşılması güç, dar ağızlı ve gizli cepli yaralarda etkili olmaktadır. Ulaşılması güç, dar ağızlı ve gizli cepli yaralarda etkili olmaktadır.

78 MDT- TARİHÇE Maya yerlileri, ve Avustralya Aborjinleri Maya yerlileri, ve Avustralya Aborjinleri FDA, Ocak 2004’te tıbbi larva üretilmesine ve kullanılmasına izin verdi. FDA, Ocak 2004’te tıbbi larva üretilmesine ve kullanılmasına izin verdi. University of California yasal tıbbi maggot üretim yeri olarak onaylandı. University of California yasal tıbbi maggot üretim yeri olarak onaylandı. Sağlık çalışanlarına MDT ile ilgili bir kurs ve çalıştay düzenlendi Sağlık çalışanlarına MDT ile ilgili bir kurs ve çalıştay düzenlendi (Costa Mesa, CA, 29 Ocak 2005) (Costa Mesa, CA, 29 Ocak 2005)

79 MDT ENDİKASYONLAR Bütün yara tipleri Bütün yara tipleri bacak ülserleri, bacak ülserleri, bası yaraları, bası yaraları, kaviteli yaralar, kaviteli yaralar, diabetik ayak… diabetik ayak… MRSA içeren yaralar MRSA içeren yaralar KONTRAENDİKASYONLAR Bilinen kesin bir kontrendikasyon yok, Vücut boşluklarına komşu alanlar, Ana damar yapılara komşu alanlar

80 MDT UYGULANMASI Yara boyutuna uygun hidrokolloid bir materyal hazırlanır, Yara boyutuna uygun hidrokolloid bir materyal hazırlanır, Steril maggotlar (10/cm2) salin ile irrige edilir, Steril maggotlar (10/cm2) salin ile irrige edilir, Maggotlar pansuman malzemesinin yapışkan yüzeyine konur, Maggotlar pansuman malzemesinin yapışkan yüzeyine konur, Maggot içeren pansuman malzemesi yara üzerine kapatılır, ve bantla yapıştırılır, Maggot içeren pansuman malzemesi yara üzerine kapatılır, ve bantla yapıştırılır, Üzerine emici bir ped konur, Üzerine emici bir ped konur, 1-3 gün sonra, pansuman malzemesi açılır ve larvalarla birlikte ortamdan uzaklaştırılır. 1-3 gün sonra, pansuman malzemesi açılır ve larvalarla birlikte ortamdan uzaklaştırılır.

81 MDT ETKİ MEKANİZMASI Proteolitik salgı: Likefaksiyon Proteolitik salgı: Likefaksiyon Yara pH’sını değiştirirler, Yara pH’sını değiştirirler, Bakteriler larva sindirim sisteminde yok edilir, Bakteriler larva sindirim sisteminde yok edilir, In vitro, S. aureus ve group A ve B streptokokları öldürür veya çoğalmasını inhibe eder, In vitro, S. aureus ve group A ve B streptokokları öldürür veya çoğalmasını inhibe eder, Pseudomonas türlerine karşı da etkilidir. Pseudomonas türlerine karşı da etkilidir. Granülasyon dokusu gelişimini arttırır, Granülasyon dokusu gelişimini arttırır, Sindirim sekresyonları fibroblastlar üzerine (+) etkili Sindirim sekresyonları fibroblastlar üzerine (+) etkili

82 MDT AVANTAJLARI Hızlı debridman Hızlı debridman Enfeksiyon eliminasyonu Enfeksiyon eliminasyonu Çabuk iyileşme Çabuk iyileşme Düşük maliyet Düşük maliyet Yaşam kalitesine katkı: Yaşam kalitesine katkı: -Kötü kokuların önlenmesi -Kötü kokuların önlenmesi -Hastanede geçen sürenin kısalması -Hastanede geçen sürenin kısalması DEZAVANTAJLARI Kötü imaj Psikolojik uyumsuzluk Sterilite Fiziksel yan etkiler, Uygulanma tekniği Ağrı Ateş Lokal enfeksiyon Amonyum zehirlenmesi Kanama

83 8. JET LAVAJ İRRİGASYONU (B08) Sıkıştırılmış oksijen ve salin solusyonu kullanılarak yaranın temizlenmesi ve debride edilmesi işlemidir. Sıkıştırılmış oksijen ve salin solusyonu kullanılarak yaranın temizlenmesi ve debride edilmesi işlemidir. Karışım, özel bir düzenek yardımıyla yaranın üzerine yüksek veya düşük basınçla tatbik edilir. Karışım, özel bir düzenek yardımıyla yaranın üzerine yüksek veya düşük basınçla tatbik edilir. Diğer yöntemlere yardımcı bir tekniktir, Diğer yöntemlere yardımcı bir tekniktir, Yara üzerindeki biofilmler temizlenebilir. Yara üzerindeki biofilmler temizlenebilir.

84 JET LAVAJ AVANTAJLARI Doğal oksijen ve salin kullanılır Doğal oksijen ve salin kullanılır Standard hastane konnektörleri ile çalışır Standard hastane konnektörleri ile çalışır Klinikte ve evde uygulanabilir, Klinikte ve evde uygulanabilir, Hafif, portable, ve tek kullanımlıktır Hafif, portable, ve tek kullanımlıktır DEZAVANTAJLARI Özel düzenek Enfekte yaralarda kontaminasyon Fiyat Fibroblastlara zarar verebilme Kullanımının öğretilmesi

85 Sonuç Her yaraya uygun, ideal, bir pansuman malzemesi yoktur. Yaranın gereksinimlerine göre seçilecek ürün ile yara uygun eşleştirilmelidir. Her yaraya uygun, ideal, bir pansuman malzemesi yoktur. Yaranın gereksinimlerine göre seçilecek ürün ile yara uygun eşleştirilmelidir. Önemli olan; yaranın Önemli olan; yaranın varsa nekrotik dokulardan arındırılması varsa nekrotik dokulardan arındırılması enfeksiyondan korunması enfeksiyondan korunması uygun nemli ortamın sağlanmasıdır. uygun nemli ortamın sağlanmasıdır.

86 Nazik davetinize ve ilginize teşekkürler…


"YARA BAKIMI Dr. Yiğit Özer Tiftikcioğlu Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi AD." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları