Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

10.04.2015Dr.Ergün kuramsal081 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ (R. Gagne) (D. Ausubel)

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "10.04.2015Dr.Ergün kuramsal081 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ (R. Gagne) (D. Ausubel)"— Sunum transkripti:

1 Dr.Ergün kuramsal081 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ (R. Gagne) (D. Ausubel)

2 Dr.Ergün kuramsal082 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Öğrenme, insanın beyninde gerçekleşir. Öğrenmede iç faktörler de dış faktörler kadar önemlidir. İç faktörler: Daha önce öğrenilmiş olan bilgiler, Zihinsel beceriler Bilişsel stratejiler Duyuşsal özellikler

3 Dr.Ergün kuramsal083 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Öğrenmenin farklı seviyeleri veya tipleri vardır. Yani her farklı birey (ve bilgi) tipi, farklı öğretim tipleri gerektirir. Gagne, beş ana öğrenme kategorisi (öğrenme ürünü) belirlemiştir: sözel bilgiler, zihinsel beceriler, bilişsel stratejiler, motor beceriler ve tutumlar.

4 Dr.Ergün kuramsal084 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Gagne, entellektüel becerileri basitten karmaşığa doğru sıralıyor: 1. İşaret öğrenme. Şartlı refleks, korkular.. 2. Uyaran-davranım arasında bağ kurma. Operant koşullanma 3. Basit zincirleme. Uyaran-tepki bağlantısını otomatikleştirme. Yazı yazma, araba kullanma. 4. Sözel bağ kurma, konuşma, şiir ezberleme 5. Ayırtetmeyi öğrenme. Farklı anahtarlar, farklı trafik ışıkları, farklı tepkiler 6. Kavram öğrenme, sınıflama yapabilme 7. İlke ve ilişkileri öğrenme 8. Problem çözme.

5 Dr.Ergün kuramsal085 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Sözel bilgiler İsimler, kavramlar, özellikler, fonksiyonlar vs. Öğrenci, öğrenme alanının genel bilgi ve kavramlarını önceden bilmelidir. Konu ile ilgili gerekli yeni kelimeleri öğrenmelidir. Açık-seçik ve bütün halinde bir öğrenme ve anlatma olmalıdır.

6 Dr.Ergün kuramsal086 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Tutumlar Olaylara, kişilere, nesnelere karşı vaziyetalış. Öğrenilecek konuya, anlatan kişiye, sınıfa karşı olumlu bir vaziyetalış en başta şarttır. Psikomotor beceriler Ayakkabı bağlama, bisiklete binme, araba kullanma, ev aletlerini kullanma. Gerekli bilgi ve bedensel olgunluk şarttır. Her doğru öğrenme pekiştireçlerle desteklenmelidir.

7 Dr.Ergün kuramsal087 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Bilişsel stratejiler: Her bireyin öğrenirken, hatırlarken, problem çözerken kullandığı kendine has yöntemler. Bir bilgiye nasıl yaklaşıyor, anlamaya mı çalışıyor, yoksa ezberlemeye mi? Değişik yaklaşım ve yorumları var mı? Analiz ve sentez gücü, çözüm geliştirme yolları vs. (“Her yiğidin bir yoğurt yeyişi vardır”)

8 Dr.Ergün kuramsal088 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Gagne teorisi dokuz öğretim ilkesi ve bunlara uygun bilişsel olgular belirlemiştir: 1. Dikkat etme (algılama) 2. Öğrenmenin amaçları hakkında bilgi toplama (ümitler, beklentiler ne?) 3. Daha önceki öğrenilenleri hatırlatarak uyarma (tekrar uyarma) 4. Yeni uyaranları sunma (seçici algılama) 5. Öğrenmede rehberlik etme (semantik kodlama) 6. Performansı ortaya çıkarma 7. Geribildirim verme (pekiştirme) 8. Performansı değerlendirme 9. Akılda tutmayı ve bilgi transferini geliştirme (genelleme)

9 Dr.Ergün kuramsal089

10 Dr.Ergün kuramsal0810

11 Dr.Ergün kuramsal0811 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Gagne’nin öğrenme prensipleri 1. Farklı öğrenme hedefleri için farklı öğretimler gerekir. 2. Öğrenme ortamlarını oluşturarak, öğrenmenin öğrenen üzerinde gerçekleşmesi sağlanmalıdır. 3. Her öğrenme sonucu için özel öğretim işlemleri yapılmalıdır. 4. Öğrenme sıralaması, zihinsel becerileri ve öğretimin mantıklı bir sıraya konulması için gereklidir.

12 Dr.Ergün kuramsal0812 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Gagne, öğrenmede öğretim teknolojilerinin rolüne şöyle işaret etmiştir. * Dikkat çek – Bilgisayarları kullan * Hedefleri bil – soru sor * Önceki öğrendiklerini hatırla, gözden geçir * Uyaranları sun * Öğrenmeye rehberlik et, örnekler ver * Performansı ortaya çıkar – öğrencilerin farklı örnekler vermelerini iste * Geribildirim ver – verilen örneklerin doğru olup olmadıklarını kontrol et * Öğrenilenleri değerlendir – puanla ve teşvik et * Öğrenmenin kalıcılığını ve yeni alanlara transferini sağla.

13 Dr.Ergün kuramsal0813 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Zihinde Bağlantılar Kurma Teorisi Anlamlı öğrenme

14 Dr.Ergün kuramsal0814 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Öğrencinin her şeyi yeniden keşfetmesine (buluş) gerek yoktur. Öğrenci yeni bilgileri kendi varolan bilgi sisteminin içine yerleştirerek öğrenir. Birey yeni öğrendiklerini zihindeki eski bilgiler yapısı içine yerleştirerek (organize edilerek) anlamlı hale getirir. İnsan zihnindeki düzenleyiciler (organize ediciler), belli ilkelere göre yeni bilgileri eskiler içine yerleştirir ve yeniden düzenler.

15 Dr.Ergün kuramsal0815 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Ausubel’e göre öğrenme, bilgi alma sırasında ortaya çıkan bilgi parçalarının üst düzeyde düzenlenmesi, temsil edilmesi ve aralarında bağ kurulması işlemlerine dayanır. Öğrenmede en önemli işlem, yeni malzemeleri daha önce zihinde var olan sağlam –ama yeninin aynı olmayan- bilişsel yapılardaki uygun fikirlerle bağlantı haline getirmedir (subsumption).

16 Dr.Ergün kuramsal0816

17 Dr.Ergün kuramsal0817 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Bilişsel yapılar, bütün öğrenilmiş deneyimlerden zihinde kalan tortulardır, çünkü deneyimlerin birçok ayrıntıları, zamana ve duruma bağlı olan özellikleri kaybolmuştur. Ausubel tarafından ileri sürülen ana öğretimsel mekanizma, gelişmiş düzenleyicilerdir.

18 Dr.Ergün kuramsal0818 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Bu düzenleyiciler bir üst düzeyde soyutlama, genelleme ve kapsama (inclusiveness) yaparlar. Öğrenilmekte olan materyalleri açıklama, bütünleştirme ve aralarında bağ kurma bu düzenleyicilerin işidir. Düzenleyiciler (organizer) yeni öğrenilen bilgilerle, bunlarla ilgili olarak eskiden var olan fikirler arasında bağlantı köprüleri kurarlar.

19 Dr.Ergün kuramsal0819 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Anlamlı öğrenmede organize ediciler: Üst düzey kavramların oluşturduğu başlangıç ifadeleri; bir kavram, ilke, kural veya genelleme, işlenecek konunun ana hatları... Mesela, “üçgenler açılarına ve kenarlarına göre isimlendirilir” kuralı bir organize edicidir. Eğitim bilimlerinde “hedefler-giriş davranışları- öğretim ortamları hazırlama ve uygulama- değerlendirme” yapısı her derste öğrenciye hatırlatılması gereken bir şablondur.

20 Dr.Ergün kuramsal0820 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Organize ediciler, daha sonra öğrenilecek bilgileri anlamlı bir duruma getirir. Yeni bilgilerin içine yerleştirileceği çerçeve hazırlanır. Yeni ve eski bilgiler arasında bir köprü oluşturur. Organize ediciler: a) Açıklayıcı (hiç karşılaşılmamış bir konu hakkında genel açıklamalar) b) Karşılaştırıcı (benzerlik ve farklılıkların ortaya konması, olumlu ve olumsuz pekiştireçlerin benzerlik ve farklılıkları gibi) olmak üzere iki türlüdür.

21 Dr.Ergün kuramsal0821 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Bu öğrenmede en önemli şey anlam ağları (semantic network) oluşturmaktır. Yeni bir üçgen öğrenildiğinde diğer üçgenlerle, geometrik şekillerle, açılarla vs. bir bağlantı kurulur, bir ağ içine yerleşir. Bir itfaiye arabası; yangın, ev, sokak, duman, siren, ışık gibi birçok kavramlar içine yerleşir. Anlam ağı bir açıdan zihindeki şemalardır. İnsan yüzü bebek ve çocuklarda bir şema olarak yerleşir. Ancak maskeler bu şemayı çarpıttığı için çocukları korkutur.

22 Dr.Ergün kuramsal0822 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Anlatma ne kadar açık-seçik olursa, anlaşılması ve eskilerle birleştirilmesi o kadar kolay olur. Bu teori ezberlemeye kesinlikle karşıdır; hiç olmazsa öğrenci anladığı konuyu kendi ifadeleriyle anlatabilmelidir. Bu teoriye en uygun öğretim metodu takrirdir. Ancak derse başlamadan öğrencinin eski bilgi yapısını bilmek öğretmede birçok avantajlar sağlar.

23 Dr.Ergün kuramsal0823 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Ausubel’in teorisi Gestalt teorisi ve şema kavramını temel prensip olarak kullanan diğer teorilerle ortak noktalara sahiptir. Yapısalcılar gibi yeni bilişsel yapıların geliştirilmesini değil de varolan bilişsel yapıların yeniden düzenlenmesini öngörmesine rağmen Bruner’in “spiral öğrenme modeli” ile de benzerlikleri vardır.

24 Dr.Ergün kuramsal0824 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Ausubel, alıp kabul edici (reception) öğrenme ile ezber ve keşif türü öğrenmeyi birbirinden ayırıyor. Ezberciler yenilerle eskiler arasında bağlantılar kurma ve anlamlı bilgiler haline getirmeyi düşünmüyorlar. Keşifçiler de bilgileri problem çözme yoluyla keşfetmeyi amaçlıyorlar.

25 Dr.Ergün kuramsal0825 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Anlamlı öğrenmede iki temel vardır: Öğretilecek bilgiler kendi içinde anlamlı bir bütün oluşturmalı (öğretmenin yapacağı), öğretim malzemeleri eski ve yeni fikirleri birbiriyle karşılaştırarak bütünleştirmelidir. Öğrenci öğrenmeye hazır, istekli ve kararlı olmalıdır. (öğrencinin yapacağı)

26 Dr.Ergün kuramsal0826 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ Hazırlanmış bilgilerin öğrencilere sunulmasında dikkat edilecek hususlar: * Anlamlı öğrenmede sözel iletişim esastır. Öğretmen ve öğrenciler karşılıklı olarak sürekli konuşmalıdır. Öğrencinin, yeni bilgileri kendi sistemi içine yerleştirip yerleştirmediği anlaşılmalıdır. * Ağırlık anlatımda olmasına rağmen, bol örnek, çizimler ve görsel araç-gereçler kullanmalıdır. * Önce genel ilke ve kavramlar verilir, tümdengelim düşünme yolu kullanılır, ayrıntılar ve örnekler daha sonra kullanılır. * Öğrenme mantıklı bir sıra içinde gerçekleşir. Bütün içinde ögelerin birbirleriyle ilişkileri açık ve net olarak gösterilmelidir.


"10.04.2015Dr.Ergün kuramsal081 ÖĞRENME VE ÖĞRETMENİN KURAMSAL TEMELLERİ (R. Gagne) (D. Ausubel)" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları