Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

5520 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNU Osman KIRBAŞ Devlet Gelir Uzmanı / Gelir İdaresi Müdürü Kurumlar Vergisi Şubesi.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "5520 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNU Osman KIRBAŞ Devlet Gelir Uzmanı / Gelir İdaresi Müdürü Kurumlar Vergisi Şubesi."— Sunum transkripti:

1 5520 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNU Osman KIRBAŞ Devlet Gelir Uzmanı / Gelir İdaresi Müdürü Kurumlar Vergisi Şubesi

2 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu 13/06/2006 tarih ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu 21/06/2006 tarih ve sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

3 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 3 I - Kurumlar vergisinin konusu (KVK/1m.) Kurumlar vergisinin konusu, kurumlar vergisi mükelleflerince elde edilen kurum kazancıdır. Kurum kazancı, gelir vergisinin konusuna giren gelir unsurlarından oluşmaktadır.

4 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 4 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 1 - Sermaye şirketleri 2 - Kooperatifler 3 - İktisadi kamu kuruluşları 4 - Dernek veya vakıflara ait iktisadi işletmeler 5 - İş ortaklıkları Aynı nitelikteki yabancı kurumlar

5 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 5 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 1 - Sermaye şirketleri •Anonim şirketler •Limited şirketleri •Eshamlı komandit şirketler •SPK’nin düzenleme ve denetimine tabi fonlar - Yatırım fonu - Emeklilik yatırım fonları - Konut finansmanı fonları - Varlık finansmanı fonları •Aynı nitelikteki yabancı kurumlar sermaye şirketidirler. Eshamlı komandit şirketlerde - Komanditer ortağın payı kurum kazancı - Komandite ortağın payı şahsi ticari kazanç

6 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 6 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 2 - Kooperatifler Kooperatifler,  1163 sayılı Kooperatifler Kanununa kurulan kooperatifler  Özel kanunlarına göre kurulan kooperatifler  Benzer nitelikteki yabancı kooperatifler Hangi türde olursa olsun kooperatifler kurumlar vergisi mükellefi olarak değerlendirilmektedir. Okul kooperatifleri (dernek veya adi şirket mahiyetinde olanlar) bu Kanunun uygulanmasında kooperatif sayılmayacak ve Kurumlar vergisi mükellefi de olmayacaklardır.

7 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 7 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 3 - İktisadi Kamu Kuruluşları (1) İktisadi kamu kuruluşları, kamu idare ve kuruluşlarına ait veya bağlı olan tüm iktisadi işletmeleri kapsar. Bir iktisadi kamu kuruluşunun varlığından söz edebilmek için kuruluşun;  Kamu idare veya kamu kuruluşlarına ait veya bağlı olması (ait olma sermaye bakımından, bağlı olma ise idari bakımdan bağlılığı ifade eder.),  Sermaye şirketi ve kooperatif şeklinde kurulmamış olması,  Ticari, sınai veya zirai alanda devamlı olarak faaliyette bulunması gerekmektedir.

8 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 8 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 3 - İktisadi Kamu Kuruluşları (2) İktisadi kamu kuruluşlarının  Kazanç amacı gütmemeleri,  Faaliyetlerinin kanunla verilmiş görevler arasında bulunması,  Tüzel kişiliklerinin olmaması,  Bağımsız muhasebelerinin ve kendilerine ayrılmış sermayelerinin veya işyerlerinin bulunmaması mükellefiyetlerini etkileyemeyecektir.  Mal ve hizmet bedelinin sadece maliyeti karşılayacak kadar olması,  Kâr edilmemesi veya  Kârın kuruluş amaçlarına tahsil edilmesi de bunların iktisadi niteliklerini değiştirmeyecektir.

9 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 9 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 3 - İktisadi Kamu Kuruluşları (3) Yabancı Devletlere, Yabancı Kamu İdare ve Kuruluşlarına Ait İktisadi İşletmeler  Yabancı devletlere, yabancı kamu idare ve kuruluşlarına ait veya bağlı olup, sermaye şirketleri ve kooperatifler dışında kalan ticari, sınai ve zirai işletmeler, iktisadi kamu kuruluşu olarak kurumlar vergisine tabiidir.  Yabancı kamu idare ve kuruluşlarının vergilendirilmesinde yerli iktisadi kamu kuruluşlarının vergilendirilme ilkeleri geçerlidir.

10 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 10 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 4 - Dernek veya Vakıflara Ait İktisadi İşletmeler (1) Dernek ve vakıflar tüzel kişilikleri itibariyle kurumlar vergisinin konusu dışında olup, bunlara ait iktisadi işletmeler kurumlar vergisi mükellefidir. Bir iktisadi işletmeden söz edebilmek için işletmenin,  Vakıf veya derneğe ait veya bağlı olması (ait olma sermaye bakımından, bağlı olma ise idari bakımdan bağlılığı ifade eder.),  Sermaye şirketi ve kooperatif şeklinde kurulmamış olması,  Ticari, sınai veya zirai alanda devamlı olarak faaliyette bulunması gerekmektedir. Devamlılık unsuru, bir hesap dönemi içinde aynı veya ayrı faaliyet alanında ticari mahiyet arz eden işlemlerin birden fazla yapılmasını ifade etmektedir. Aynı hesap döneminde tek işlem nedeniyle ticari faaliyetin organizasyon gerektirmesi veya amacının ticari olması durumunda devamlılık unsurunun varlığı kabul edilir.

11 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 11 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 4 - Dernek veya Vakıflara Ait İktisadi İşletmeler (2) Ticari organizasyon; sermaye tahsisi, işyeri açılması, personel istihdamı, ticaret siciline kaydolmak gibi unsur ve şartların tümü veya bir kısmı yerine getirilmek suretiyle kurulmuş olacaktır. Ticari organizasyonun varlığı halinde bir faaliyet bir defa da yapılmış olsa dahi iktisadi işletme oluşacaktır. *** Bedel karşılığı mal veya hizmet satışı yoksa iktisadi işletme de söz konusu olmayacaktır.  Kanarya Sevenler Derneğinin kanarya satış faaliyeti  Kamuya Yararlı (A) Derneğinin dergi satış faaliyeti  Özel kanunlarla her türlü vergi ve harçtan muaf tutulan bir derneğin maden suyu işletmesi  nedeniyle iktisadi işletme oluşacak ve kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edilecektir.

12 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 12 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 4 - Dernek veya Vakıflara Ait İktisadi İşletmeler (3) Vergi uygulamaları bakımından dernek veya vakıf olarak kabul edilen •Odalar, •Borsalar, •Meslek örgütleri ve bunların üst kuruluşları, •Siyasi partiler ile emekli ve yardım sandıkları tüzel kişilikleri itibarıyla kurumlar vergisi mükellefiyeti kapsamında olmayıp söz konusu kuruluşların iktisadi işletmelerinin bulunması durumunda, bu iktisadi işletmeler her hal ve takdirde kurumlar vergisine tabi olacaklardır.

13 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 13 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 5 - İş Ortaklıkları (1)  Kurumlar vergisi mükelleflerinin kendi aralarında veya şahıs ortakları ya da gerçek kişilerle  Belli bir işin birlikte yapılmasını ortaklaşa yüklenmek ve kazancını paylaşmak amacıyla kurdukları ortaklıklardan  “iş ortaklığı” olarak mükellefiyet tesis edilmesini talep edenlerdir. Ancak talep edilmesi halinde iş ortaklığı kurulabilir.

14 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 14 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 5 - İş Ortaklıkları (2) Adi ortaklıkİş ortaklığı KV Mükellefi + KV mükellefixx KV Mükellefi + Gerçek kişixx KV Mükellefi + Şahıs ortaklığıxx Gerçek kişi + Gerçek kişix---- Gerçek kişi + Şahıs ortaklığıx----

15 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 15 II - Kurumlar vergisinin mükellefleri (KVK/2) 5 - İş Ortaklıkları (3) / Unsurları 1.Ortaklardan en az birisinin kurumlar vergisi mükellefi olması, 2.Ortaklığı belli bir işi sonuçlandırmak üzere yazılı bir sözleşmeyle kurulması, 3.İş ortaklığı konusunun belli bir iş olması, 4.Birlikte yapılacak olan işin, belli bir süre içinde gerçekleştirilmesinin öngörülmesi, 5.İş ortaklığı ile işveren arasında bir taahhüt sözleşmesinin olması, 6.Tarafların, müştereken taahhüt edilen işin, belli bir veya birden fazla bölümünden değil, tamamından işverene karşı sorumlu olmaları, 7.İşin bitiminde kazancın paylaşılması, 8.Birlikte yapılması öngörülen ve müştereken taahhüt edilen işin bitimi ve Vergi Usul Kanununda belirtilen mükellefiyetle ilgili ödevlerin tamamının yerine getirilmesiyle mükellefiyetin sona ermesi

16 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 16 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Mükellefiyet

17 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 17 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Dar mükellefiyet kapsamında Türkiye’de elde edilebilecek gelirler 1.Türkiye’de işyeri veya daimi temsilcisi vasıtasıyla yapılan işlerden elde edilen ticari kazançlar 2.Türkiye’de bulunan zirai işletmeden elde edilen kazançlar 3.Türkiye’de elde edilen serbest meslek kazançları 4.Taşınır ve taşınmazlar ile hakların Türkiye’de kiralanmasından elde edilen iratlar 5.Türkiye’de elde edilen menkul sermaye iratları 6.Türkiye’de elde edilen diğer kazanç ve iratlar

18 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 18 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Dar mükellefiyet kapsamında Türkiye’de elde edilebilecek gelirler 1-Ticari kazanç: Türkiye’de, işyeri veya daimi temsilci bulunduran yabancı kurumlar tarafından bu yerlerde veya bu temsilciler vasıtasıyla yapılan işlerde elde edilen ticari kazançlar, dar mükelleflerin kazanç unsurlarından birini oluşturmaktadır. Ancak, bu şartları taşısalar dahi kurumların ihraç edilmek üzere Türkiye’de satın aldıkları malları Türkiye'de satmaksızın yabancı memleketlere göndermelerinden doğan kazançlar Türkiye’de elde edilmiş sayılmayacaktır. Yine Türkiye’de satmaktan maksat, alıcı veya satıcının veya her ikisinin Türkiye’de olması veya satış akdinin Türkiye’de yapılmasıdır.

19 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 19 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Dar mükellefiyet kapsamında Türkiye’de elde edilebilecek gelirler 2-Zirai Kazanç: Dar mükellef yabancı kurumların Türkiye’de zirai kazanç elde edebilmeleri için, her şeyden önce Türkiye’de bir zirai işletmenin varlığı ve zirai faaliyetin bu işletmede yürütülmesi gerekmektedir. 3-Serbest Meslek Kazancı: Serbest meslek faaliyeti esas itibarıyla gerçek kişilerce icra edilen ve Gelir Vergisi Kanununun 65 inci maddesinde tanımlanan faaliyet türüdür. Dar mükellef kurumların bu tür kazanç elde etmeleri personelleri aracılığı ile olur. *** Serbest meslek kazançlarının Türkiye’de elde edilmiş sayılması için serbest meslek faaliyetinin Türkiye’de icra edilmesi veya Türkiye’de değerlendirilmesi gerekmektedir. *** Türkiye’de değerlendirme, ödemenin Türkiye’de yapılması veya ödeme yabancı memlekette yapılmışsa Türkiye’de ödeyenin veya nam ve hesabına ödeme yapılanın hesaplarına intikal ettirilmesi veya kârından ayrılmasıdır.

20 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 20 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Dar mükellefiyet kapsamında Türkiye’de elde edilebilecek gelirler 4-GMSİ: Taşınmazların, hakların ve taşınır malların Türkiye’de kiralanmasından elde edilen iratlar dar mükellef yabancı kurumların gayrimenkul sermaye iradı niteliğindeki kazançlarıdır. Bu tür kazançların elde edilmiş sayılması için taşınmaz ve taşınır malların Türkiye’de bulunması ve bu malların ve hakların Türkiye’de kullanılması veya Türkiye’de değerlendirilmesi gerekir. 5-Menkul Sermaye İradı: Dar mükellef yabancı kurumların Türkiye’de menkul sermaye iradı elde etmelerinin tek koşulu sermayenin Türkiye’ye yatırılmış olmasıdır. Sermayenin Türkiye’ye yatırılmış olması demek, Türkiye’de sermaye olarak konulması, borç olarak verilmesi ve benzeri şekillerde Türkiye’de nemalandırılmasıdır. Böylece yatırılmış bulunan sermaye karşılığında elde edilen kâr payı, faiz, kira ve benzeri iratlar, dar mükellef kurumun Türkiye’de elde ettiği menkul sermaye iradıdır. Türkiye’de işyeri veya daimi temsilcisi yoksa dar mükellef kuruma bu geliri sağlayanlar vergi tevkifatı yaparlar.

21 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 21 III – Tam Mükellefiyet – Dar Mükellefiyet (KVK/3) Dar mükellefiyet kapsamında Türkiye’de elde edilebilecek gelirler 6- Diğer kazanç ve iratlar Diğer kazanç ve iratların Türkiye’de elde edilmiş sayılması için • Kazanç ve iradı doğuran kıymetin Türkiye’de bulunması, • İş veya işlemlerin Türkiye’de yapılması veya • Türkiye’de değerlendirilmesi gerekir. Dar mükellefiyet kapsamında kurumlar Türkiye’de ücret geliri elde edememektedirler. (5520 sayılı KVK)

22 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 22 IV - Muafiyetler (KVK/4) 1- Kamu idare ve kuruluşları tarafından tarım ve hayvancılığı, bilimi, fenni ve güzel sanatları öğretmek, yaymak, geliştirmek ve teşvik etmek amacıyla işletilen kuruluşlar [KVK 4/1 (a)] Kamu idare ve kuruluşları Merkezi yönetim kapsamına dahil olan •Genel bütçeli kuruluşlar •Özel bütçeli kuruluşlar •İl özel idareleri •Belediyeler •Köyler •Okul atölyelerl •Konservatuvarlar •Kütüphaneler •Tiyatrolar •Müzeler •Sergiler •Numune fidanlıkları •Tohum ve hayvan geliştirme istasyonları •Yarış yerleri •Kitap, gazete ve dergi yayınevleri vb. kuruluşlar Bu muafiyetten yararlanabilmek için kuruluşun •Yukarıda sayılan kamu idare ve kuruluşları tarafından işletilmesi ve •Amacının bilim, fen ve güzel sanatlar ile tarım ve hayvancılığı öğretmek, yaymak, geliştirmek ve teşvik etmek olması gerekmektedir.

23 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 23 IV - Muafiyetler (KVK/4) 2-Kamu idare ve kuruluşları tarafından genel insan ve hayvan sağlığını korumak ve tedavi etmek amacıyla işletilen kuruluşlar [KVK 4/1 (b)] Kamu idare ve kuruluşları tarafından işletilmek şartıyla •Hastane •Klinik •Dispanser •Sanatoryum •Huzurevi •Çocuk bakımevi •Hayvan hastanesi ve dispanseri •Hayvan bakımevi •Veteriner … vb kuruluşlar Vakıf üniversitelerine bağlı sağlık kurumları bu muafiyetten yararlanmaktadır. (2547 s. Yüksek Öğretim Kanunu 56/6 )

24 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 24 IV - Muafiyetler (KVK/4) 3- Kamu idare ve kuruluşları tarafından sosyal amaçla işletilen kuruluşlar [KVK 4/1 (c)] Kamu idare ve kuruluşları tarafından işletilmek şartıyla •Şefkat, rehin ve yardım sandıkları •Sosyal yardım kurumları •Yoksul aşevleri •Ceza ve infaz kurumları •Tutukevlerine ait iş yurtları •Darülaceze atölyeleri •Öğrenci yurtları, pansiyonları vb. kuruluşlar

25 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 25 IV - Muafiyetler (KVK/4) 4- Kamu idare ve kuruluşları tarafından açılan sergiler, fuarlar ve panayırlar [KVK 4/1 (ç)] Yerel ve ulusal nitelikteki sergiler, fuarlar ve panayırlar Bu muafiyet, fuar alanında ticari faaliyet gösteren mükellefleri kapsamaktadır. 5- Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait kreş ve konukevleri ile askeri kışlalardaki kantinler [KVK 4/1 (d)]

26 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 26 IV - Muafiyetler (KVK/4) 5- Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait kreş ve konukevleri ile askeri kışlalardaki kantinler [KVK 4/1 (d)] Kreş: Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait kreşlerin muafiyetten yararlanabilmeleri için •Sadece kamu görevlilerine hizmet verilmesi •Kâr amacı güdülmemesi •Üçüncü kişilere kiralanmaması gerekmektedir Konukevi: Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerine ait konukevlerinin muafiyetten yararlanabilmeleri için •Sadece kamu görevlilerine barınma hizmeti verilmesi •Barınma dışında sadece barınmanın gerektirdiği kahvaltı ve yemek gibi zaruri ihtiyaçların karşılanması gerekmektedir. Askeri kışlalardaki kantinler: Askeri kışlalarda açılan ve askerlerin zaruri ihtiyaçları karşılamak amacıyla kurulan, kısıtlı türden malların satışının yapıldığı kantinler, kurumlar vergisinden muaf tutulacaktır. •Askeri kışlalarda kurulacak •Sadece askerlerin zaruri ihtiyaçları karşılanacak •Ev ihtiyaçları karşılanmayacak •Dışarıya satış yapılmayacak •Dolayısıyla iktisadi alanda rekabet eşitsizliği yaratmayacak

27 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 27 IV - Muafiyetler (KVK/4) 6- Kanunla kurulan emekli ve yardım sandıkları ile sosyal güvenlik kurumları [KVK 4/1 (e)] “Kanunla kurulmuş olması” şart 7- Yaptıkları iş veya hizmet karşılığında resim ve harç alan kamu kuruluşları [KVK 4/1 (f)] 8-Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, Özelleştirme Fonu, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı ve şans oyunları lisans veya işletim hakkını veren kuruluşlar [KVK 4/1 (g)] Bu kuruluşlar kurumlar vergisinden muaftır. Toplu Konut İdaresi Başkanlığının konut tedariki ile ilgili iktisadi işletmeleri de muafiyet kapsamındadır. 9 -Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü ile askeri fabrika ve atölyeler (Kuruluşlarındaki amaca uygun işlerle sınırlı) [KVK 4/1 (h)]

28 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 28 IV - Muafiyetler (KVK/4) 10- İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile bunların oluşturdukları birlikler veya bunlara bağlı kuruluşlar tarafından işletilen işletmeler [KVK 4/1 (ı)] •İl özel idareleri •Belediyeler •Köyler ile •Bunların oluşturdukları birlikler veya •Bunlara bağlı kuruluşlar tarafından işletilen •Kanal, boru ve benzeri yollarla dağıtım yapan su işletmeleri •Belediye sınırları içinde faaliyette bulunan yolcu taşıma işletmeleri (Yük taşınırsa ticari) •Kesim, taşıma ve muhafaza işleri ile sınırlı olmak üzere mezbahalar

29 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 29 IV - Muafiyetler (KVK/4) 11-Köyler ve köy birlikleri tarafından işletilen işletmeler [KVK 4/1 (i)] •Köylerin ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla işletilen hamam, çamaşırhane, soğuk hava deposu •Bulundukları il sınırları içinde faaliyet göstermek şartıyla yolcu taşıma işletmeleri (il sınırını aşarsa yolcu taşıma işletmeleri muaf değil) •Köylere ve köy birliklerine ait tarım işletmeleri

30 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 30 IV - Muafiyetler (KVK/4) 12- Spor klüplerinin idman ve spor faaliyetlerinde bulunan iktisadi işletmeleri ile sadece idman ve spor faaliyetinde bulunan anonim şirketler [KVK 4/1 (j)] •İktisadi işletmeler ile •Spor faaliyetinde bulunan anonim şirketler •Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünde özerk spor federasyonlarına tescil edilmiş spor klüplerine ait olması •Faaliyetlerinin sadece idman ve spor faaliyetlerinden ibaret olması

31 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 31 IV - Muafiyetler (KVK/4) 12- Spor klüplerinin idman ve spor faaliyetlerinde bulunan iktisadi işletmeleri ile sadece idman ve spor faaliyetinde bulunan anonim şirketler [KVK 4/1 (j)] •İdman ve spor faaliyeti sayılanlarİdman ve spor faaliyeti sayılmayanlar •Transfer ve bonservis gelirleri •Saha reklam gelirleri •Maç bileti satışları •Sporcuların formalarına aldıkları reklamlar •Maç yayın hakkının satılması •İddia gelirleri •Forma, ayakkabı ve diğer malzeme satışı •Otopork •Benzin istasyonu •Restoran •Otel, büfe ve plaj işletmeciliği

32 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 32 IV - Muafiyetler (KVK/4) 13- Kooperatifler [KVK 4/1 (k)] Ana sözleşmelerinde •Sermaye üzerinden kazanç dağıtılmamasına •Yönetim kurulu başkan ve üyelerine kazanç üzerinden pay verilmemesine •Yedek akçelerin ortaklara dağıtılmamasına •Sadece ortaklarla iş görülmesine dair hükümlerin bulunması ve bu kayıt ve şartlara da fiilen uyulması halinde kooperatifler muafiyet hükmünden yararlanabilirler. Yapı kooperatiflerinde özel şartlar (Yukarıdaki şartlar ilaveten) •Yönetim ve denetim kurullarında ilişkili kişilere ve işçi-işveren ilişkisi bulunan kişilere yer verilmemesi •Yapı ruhsatı ile arsa tapusunun kooperatif tüzel kişiliği adına olması

33 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 33 IV - Muafiyetler (KVK/4) 14- KOBİ’lere Kredi temini sağlamak üzere kurulmuş olan kuruluşlar [KVK 4/1 (l)] 15-Sadece bilimsel araştırma ve geliştirme faaliyetinde bulunan kurum ve kuruluşlar [KVK 4/1 (m)] 16-Organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerine ait iktisadi işletmeler [KVK 4/1 (n)] •Organize sanayi bölgeleri ile küçük sanayi sitelerinin alt yapılarını hazırlamak ve •Buralarda faaliyette bulunanların arsa, elektrik, gaz, buhar ve su gibi ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla •Kamu kurumları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek üst kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce birlikte oluşturulan ve •Kazancın tamamı bu yerlerin ortak ihtiyaçlarının karşılanmasında kullanılan iktisadi işletmeler kurumlar vergisinden muaftır.

34 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 34 IV - Muafiyetler (KVK/4) Şarta bağlı muafiyetlerin kazanılması ve kaybedilmesi (1 Seri No.lu KVGT 14.17) •Kurumlar vergisinden belirli şartlara bağlı olarak muaf tutulan bir kurum ya da kuruluşun muafiyet şartlarını ihlal etmesi halinde bu şartların ihlal edildiği tarihten itibaren kurumlar vergisine tabi tutulması •Muafiyet şartlarının tekrar kazanılması halinde ise izleyen hesap dönemin başından itibaren muafiyetten yararlanılması gerekmektedir. Şekilsel bir şartın gerçekleşmesi suretiyle ilk defa muafiyete hak kazanılması halinde ise şekilsel şartın sağlandığı tarihten itibaren kurumlar vergisinden muaf olunacaktır.

35 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 35 V - İstisnalar (KVK/5) 1.İştirak kazançları istisnası 2.Yurtdışı iştirak kazançları istisnası 3.Yurtdışı iştirak hisseleri satış istisnası 4.Emisyon primi kazancı istisnası 5.Türkiye’de kurulu fonları ile yatırım ortaklıklarının kazançlarına ilişkin istisna 6.Taşınmazlar ve iştirak hisseleri ile kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan hakları satış kazancı istisnası 7.Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlar ile bankalara tanınan istisna 8.Yurtdışı şube kazançları istisnası 9.Yurtdışında yapılan inşaat, onarım, montaj işleri ile teknik hizmetlerden sağlanan kazançlara ilişkin istisna 10.Eğitim tesisleri ve rehabilitasyon merkezlerinin işletilmesinden elde edilecek kazançlara ilişkin istisna 11.Risturn istisnası 12.Diğer kanunlarda yer alan istisnalar

36 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 36 V - İstisnalar (KVK/5) 1- İştirak kazançları istisnası [KVK 5/1 (a)] Kurumların; 1- Tam mükellefiyete tabi başka bir kurumun sermayesine katılmaları sebebiyle elde ettikleri kazançlar 2- Tam mükellefiyete tabi başka bir kurumun kârına katılma imkanı veren kurucu senetleri ve diğer intifa senetlerinden elde ettikleri kâr payları kurumlar vergisinden istisna edilmiştir. İştirak oranı veya iştirak süresi aranmıyor •Katılma belgeleri •Hisse senetlerinden elde edilen kâr payları bu istisna kapsamında değildir

37 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 37 V - İstisnalar (KVK/5) 2- Yurtdışı iştirak kazançları istisnası [KVK 5/1 (b)] (1) 1- İştirak edilen kurumun A.Ş. veya Limited şirketi niteliğinden bir kurum olması 2- İştirak edilen kurumun kanuni ve iş merkezinin Türkiye’de bulunmaması 3- İştirak payını elinde tutan kurumun, yurtdışı iştirakin ödenmiş sermayesinin en az %10’un sahip olması 4-İştirak kazancının elde edildiği tarih itibarıyla iştirak payının kesintisiz olarak en az bir yıl süreyle elde tutulması 5- İştirak kazancının (Kâr payı dağıtımına kaynak olan kazançlar üzerinden ödenen vergiler dahil olmak üzere) iştirak edilen kurumun faaliyette bulunduğu ülke vergi kanunları uyarınca en az %15 oranında gelir ve kurumlar vergisi benzeri vergi yükü taşıması İştirak edilen kurumun esas faaliyet konusunun finansman temini veya sigorta hizmetlerinin sunulması ya da menkul kıymet yatırımı olması durumunda en az Türkiye’de uygulanan kurumlar vergisi oranında (%20) toplam vergi yükü taşıması 6- İştirak kazancının elde edildiği hesap dönemine ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihte kadar Türkiye’ye transfer edilmesi

38 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 38 V - İstisnalar (KVK/5) 2- Yurtdışı iştirak kazançları istisnası [KVK 5/1 (b)] (2) Örnek: (A) A.Ş. yaklaşık iki yıldır sermayesine %30 oranında iştirak ettiği inşaat işiyle uğraşan, yurtdışındaki (B) A.Ş.nin Ticari kazancı 270 TL Kanunen kabul edilmeyen gider 30 TL Vergiye tabi kazanç 300 TL Vergiden istisna kazanç 200 TL Vergi oranı %25 Ödenecek vergi ( =)100 x %25 = 25 TL Dağıtılabilir kazanç : (270 – 25=) 245 TL Vergi yükü: 25/270 : %9,26 (Kanunen kabul edilmeyen gideri ticari kazanca ekliyoruz.) (Kanunen kabul edilmeyen gideri vergiye tabi kazançtan çıkarıp sonra da vergiyi indiriyoruz ve dağıtılabilir kara ulaşabiliyoruz.) 1- İştirak edilen kurum A.Ş. 2- İştirak edilen kurumun kanuni ve iş merkezi yurtdışında 3- İştirak payı %10 ‘un üzerinde (%30) 4- Bir yıl elinde tutma şartını sağlıyor (İki yıl) 5- En az %15 oranında GV ve KV benzeri vergi yükü taşıması (%9,26: Bu şartı sağlamıyor.) 6-Kazancın Türkiye’ye getirilmesi (5 inci şartı taşımadığından bu şartın önemi yok)

39 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 39 V - İstisnalar (KVK/5) 3- Yurtdışı iştirak hisseleri satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (c)] (1) Tam mükellef bir A.Ş.’nin bu istisnadan yararlanabilmesi için 1.Yurtdışı iştiraklerin anonim veya limited şirket niteliğinde olması 2.Bu şirketlerin Türkiye’de tam mükellef olmaması 3.Kazancın elde edildiği tarih itibarıyla, aralıksız olarak en az bir yıl süreyle nakit varlıklar dışında kalan aktif toplamının %75 veya daha fazlasının iştirak hisselerinden oluşması 4.Yurt dışı iştiraklerin her birinin sermayesine en az %10 oranında iştirak edilmesi 5.Satışa konu iştirak hisselerini elden çıkarma tarihi itibarıyla en az iki tam yıl (730) gün süreyle aktifte tutulmuş olması gerekmektedir.

40 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 40 V - İstisnalar (KVK/5) 3- Yurtdışı iştirak hisseleri satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (c)] (2) Örnek: Türkiye’de tam mükellef olan (A) A.Ş.nin tarihi itibarıyla üç tam yıldır aktifinde bulunan ve aralıksız olarak en az bir süreyle nakit varlıklar dışındaki aktif toplamının %80’i tam mükellef olmayan A.Ş. veya Ltd. Şti. mahiyetinde (B), (C) ve (D) şirketlerine iştirakten oluşmaktadır. Söz konusu yurtdışı iştiraklerin bilançoda görülen kayıtlı değeri TL, nakit varlıklar dışındaki aktif toplamı ise TL’dir. (A)A.Ş.’nin bu şirketlerin sermayesine iştirak payları şöyledir. Şirketin adıSermayesi(A) A.Ş.nin sermaye payı İştirak Oranı (B) A.Ş TL TL%50 (C) A.Ş TL TL%50 (D) A.Ş TL TL%5

41 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 41 V - İstisnalar (KVK/5) 3- Yurtdışı iştirak hisseleri satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (c)] (3) Değerlendirme 1-(B), (C) ve (D) şirketleri A.Ş. veya Ltd. Şti mahiyetinde 2-Bu şirketler Türkiye’de tam mükellef değil 3- İştirak hisseleri satış tarihi itibarıyla en 2 yıl (730 gün) aktifte tutulmuş 4- Yurtdışındaki iştiraklerin her birinin sermayesine en %10 oranında iştirak etmesi gerekiyor ancak (D) A.Ş.’ye iştirak oranı %5 olduğu için şartı taşımıyor. 5- Nakit varlıklar dışındaki aktif toplamı TL İştirak toplamı (%10 şartını sağlayamayan (D) A.Ş.yi dikkate almıyoruz.) = = TL İştirak toplamı / Nakit varlıklar dışındaki aktif toplamı / TL = %70 Nakit varlıklar dışında kalan aktif toplamının en az %75’inin iştirak hisselerinden oluşması şartını sağlayamıyor. Dolayısıyla bu istisnadan yararlanılması mümkün değildir.

42 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 42 V - İstisnalar (KVK/5) 4- Emisyon primi kazancı istisnası [KVK 5/1 (d)] A.Ş.lerin  gerek kuruluşlarında gerekse sermayelerini artırdıkları sırada çıkardıkları payların,  itibarı değerin üzerinde bir bedelle elden çıkarılması halinde oluşan kazançlar kurumlar vergisinden istisna edilmektedir. Bu istisna, A.Ş.lerin portföylerinde bulunan başka şirketlere ait hisse senetlerinin elden çıkarılmasından sağlanan kazançları kapsamamaktadır.

43 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 43 V - İstisnalar (KVK/5) 4- Emisyon primi kazancı istisnası [KVK 5/1 (d)] A.Ş.lerin  gerek kuruluşlarında gerekse sermayelerini artırdıkları sırada çıkardıkları payların,  itibarı değerin üzerinde bir bedelle elden çıkarılması halinde oluşan kazançlar kurumlar vergisinden istisna edilmektedir. Bu istisna, A.Ş.lerin portföylerinde bulunan başka şirketlere ait hisse senetlerinin elden çıkarılmasından sağlanan kazançları kapsamamaktadır. Örnek: (D) A.Ş. sermayesini artırmaya karar veriyor. 250 TL nominal bedelle adet pay çıkarıyor. Söz konusu paylardan adedi nominal bedelle satılırken, 500 adedi pay başına 300 TL ‘den satılıyor. Emisyon primi = 300 – 250 = 50 TL 50 TL x 500 = TL TL lik bu fark emisyon primi kazancı olup KV’den istisnadır.

44 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 44 V - İstisnalar (KVK/5) 5- Türkiye’de kurulu fonlar ile yatırım ortaklıklarının kazançlarına ilişkin istisna [KVK 5/1 (e)]  Menkul kıymetler yatırım fonları veya ortaklıklarının portföy işletmeciliğinden doğan kazançları  Portföyü Türkiye’de kurulu borsalarda işlem gören altın ve kıymetleri madenlere dayalı yatırım fonları veya ortaklıklarının portföy işletmeciliğinden doğan kazançları  Girişim sermayesi yatırım fonları veya ortaklıklarının kazançları  Gayrimenkul yatırım fon ve ortaklarının kazançları  Emeklilik yatırım fonlarının kazançları  Konut finansmanı fonları ile varlık finansmanı fonlarının kazançları Anılan fon ve ortaklıkların söz konusu kazançları Türkiye’de kurulmuş olmaları şartıyla kurumlar vergisinden istisna edilmiştir. Bu istisna, anılan fon ve ortaklıkların söz konusu kazançları üzerinden kesinti yoluyla vergi alınmasına engel teşkil etmemektedir.

45 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 45 V - İstisnalar (KVK/5) 6- Taşınmazlar, iştirak hisseleri ile kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan hakları satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (e)] İstisnaya konu iktisadi kıymetler •Taşınmazlar •İştirak hisseleri •Kurucu senetleri •İntifa senetleri •Rüçhan hakları (Öncelikli alım hakkı) Kimler yararlanabilir? Bu istisna hükmünden, dar mükellef kurumlar da dahil olmak üzere, tüm kurumlar vergisi mükellefleri yararlanabilecektir. Satış ister peşin ister vadeli olsun istisna satışın yapıldığı dönemde uygulanacaktır. Şartlar 1.İki tam yıl süreyle (730 gün) aktifte bulundurma 2.Satış kazancının fon hesabında tutulması 3.Fon hesabında tutulan kazançları işletmeden çekilmemesi 4.Menkul kıymet veya taşınmaz ticareti ile uğraşılmaması

46 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 46 V - İstisnalar (KVK/5) 6- Taşınmazlar, iştirak hisseleri ile kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan hakları satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (e)] Örneğin 2 Şubat 2005 tarihinde iktisap edilmiş ve aktife alınmış bir iştirak hissesi veya taşınmazın 2 Şubat 2007 tarihinden sonra (bu tarih dahil) satılması halinde, bu satıştan doğan kazanç (diğer şartların da sağlanması şartıyla) KV’den istisnadır. Şartlar 1.İki tam yıl süreyle (730 gün) aktifte bulundurma 2.Satış kazancının fon hesabında tutulması 3.Fon hesabında tutulan kazançları işletmeden çekilmemesi (Sermayeye ilave hariç) 4.Menkul kıymet veya taşınmaz ticareti ile uğraşılmaması

47 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 47 V - İstisnalar (KVK/5) 6- Taşınmazlar, iştirak hisseleri ile kurucu senetleri, intifa senetleri ve rüçhan hakları satış kazancı istisnası [KVK 5/1 (e)] Örnek: (F) A.Ş., 16 Temmuz 2004 tarihinde aktifine girmiş olan taşınmazı 10 Ağustos 2006 tarihinde satmış ve TL satış kazancı elde etmiştir. Satış tarihi itibariyle 2 tam yıl aktifinde bulundurulmuş olma şartını taşıyor. İstisna uygulanacak kazanç tutarı TL İstisna tutarı: x %75 = TL TL’lik tutar satışın yapıldığı dönem itibariyle KV’den istisna tutulacaktır. (İstisna satış bedeline değil satış kazancına uygulanıyor)  TL’lik bu satış kazancı istisnasının pasifte özel bir hesapta tutulması gerekmektedir. Sermayeye ilave dışında herhangi bir şekilde başka bir hesaba aktarılırsa veya kullanılırsa istisna şartları ihlal edilmiş olacak ve zamanında tahsil edilemeyen vergiler, vergi ziyaı cezalı ve gecikme faizi olarak tahsil edilecektir.  Fon hesabında tutulma süresi, satışın yapıldığı yılı izleyen takvim yılından başlamak üzere 5 yıldır. Satış 2006 yılında yapılmış olduğundan TL’lik istisna tutarı tarihine kadar pasifte özel bir fon hesabında tutulacaktır. Sadece sermayeye ilave edilebilir.

48 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 48 V - İstisnalar (KVK/5) 7- Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlar ile bankalara tanınan istisna [KVK 5/1 (f)] 7/1 : Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlara tanınan istisna Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) borçlu durumda olan kurumlar ile bunların kefillerinin ve ipotek verenlerin sahip oldukları * Taşınmazlar * İştirak hisseleri * Kurucu senetleri* İntifa senetleri ve * Rüçhan haklarının bu borçlara karşılık bankalara veya bu Fona devrinden sağlanan hasılatın bu borçların tasfiyesinde kullanılan kısmına isabet eden kazançlarının tamamı KV den istisna edilmiştir. Bu istisnadan yararlanacak kurumların, •Banka borçları nedeniyle 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca takibe alınmış olması veya •TMSF’ye borçlu durumda olmaları gerekmektedir.

49 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 49 V - İstisnalar (KVK/5) 7- Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlar ile bankalara tanınan istisna [KVK 5/1 (f)] 7/1 : Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlara tanınan istisna / İstisnadan yararlanabilecek kazanç; Örnek: (A) A.Ş., (B) Bankasında TL kredi kullanmış, bu krediye karşılık olarak iştiraki olan (C) Ltd. Şti.nin bir yıl süreyle aktifinde bulunan TL maliyet bedelli taşınmazı ipotek olarak göstermiştir. Kredi vadesinde ödenmeyince (B) Bankası kanuni takibe gitmiş ve bu taşınmaz TL’ye icra yoluyla satılmıştır. Borç faiziyle birlikte TL’dir. Taşınmaz (İktisap:Bir yıl süre) TL Satış (icra kanalıyla) TL Bankaya borç (faiziyle) TL Satış kazancı TL İstisnaya isabet eden tutar ( x1/2) TL ( / = 1/2) 2 tam yıl süreyle elde bulundurma şartıYOK 5 yıl süreyle fon hesabında tutma şartıYOK Satış kazancının %75’i şartı YOK 5/1 (e) ile 5/1 (f)’den aynı anda yararlanılamaz. Mükellefin tercihine bağlı.

50 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 50 V - İstisnalar (KVK/5) 7- Bankalara veya TMSF’ye borçlu durumda olan kurumlar ile bankalara tanınan istisna [KVK 5/1 (f)] 7/2 : Bankalara tanınan istisna (Banka: 5411 sayılı Kanuna tabi bankalar) Bankaların kanuni takibe alınmış alacakları nedeniyle iktisap ettikleri •Taşınmazlar •İştirak hisseleri •Kurucu senetleri •İntifa senetleri ve •Rüçhan haklarının satışından doğan kazançlarının %75’lik kısmı KV den istisna edilmiştir. 2 tam yıl süreyle elde bulundurma şartı YOK 5 yıl süreyle fon hesabında tutma şartıYOK *** Bankaların diğer nedenlerle iktisap ettikleri kıymetlerin satışında 5/1 (e) hükmü uygulanacaktır.

51 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 51 V - İstisnalar (KVK/5) 8- Yurtdışı şube kazançları istisnası [KVK 5/1 (g)] Kurumların yurtdışında bulunan işyerleri veya daimi temsilcileri aracılığıyla elde ettikleri kurum kazançları belli şartlar altında KV den istisna edilmiştir. 1.Doğduğu ülke vergi kanunları uyarınca en %15 oranında GV ve KV benzeri toplam vergi yükü taşıması 2.Elde edildiği hesap dönemine ilişkin yıllık KV beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar TR’ye transfer edilmiş olması 3.İştirak edilen şirketin ana faaliyet konusunun - finansal kiralama dahil finansman temini, - sigorta hizmetlerinin sunumu, - menkul kıymet yatırımı olması durumunda bu kazançların doğduğu ülke vergi kanunları uyarınca en az TR’de uygulanan KV oranında (%20) GV ve KV benzeri vergi yükü taşıması

52 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 52 V - İstisnalar (KVK/5) 9- Yurtdışında yapılan inşaat, onarım, montaj işleri ile teknik hizmetlerden sağlanan kazançlarda istisna [KVK 5/1 (h)] Yurtdışında yapılan inşaat, onarım, montaj ve teknik hizmetlerden sağlanarak Türkiye’de genel sonuç hesaplarına aktarılan kazançlar herhangi bir şarta bağlanmaksızın kurumlar vergisinden istisna edilmiştir. •İnşaat, onarım, montaj ve teknik hizmetlerden sağlanacak •Yurtdışında yapılacak (Teknik hizmetler Türkiye’den de gerçekleştirilebilir) •Türkiye’de genel sonuç hesaplarına aktarılacak (Getirilme zorunluluğu yok) Vergi yükü şartıYOK

53 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 53 V - İstisnalar (KVK/5) 10- Eğitim tesisleri ile rehabilitasyon merkezlerinin işletilmesine ilişkin istisna [KVK 5/1 (ı)] 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununu kapsamında yer alan Okul öncesi eğitim İlköğretim Özel eğitim ve Orta öğretim özel okullarının işletilmesinden elde edilen kazançlar ile Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan vakıflara veya kamu yararına çalışan derneklere bağlı rehabilitasyon merkezlerinin işletilmesinden elde edilen kazançlara istisna uygulanmaktadır. İstisna süresi: Faaliyete geçilen dönemden itibaren 5 hesap dönemi

54 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 54 V - İstisnalar (KVK/5) 11- Risturn İstisnası [KVK 5/1 (i)] Risturn, kooperatiflerin ortakları ile yaptıkları muamelelerden doğan karların ortaklara kooperatifle yaptıkları muameleler nispetinde dağıtımıdır. Tüketim, üretim ve kredi kooperatiflerinde ortaklar yapılan işlemlerden doğan gelir gider farkının ortaklar iadesi yani ortakları için hesapladıkları risturnlar kurumlar vergisinden istisnadır. Risturn istisnası, yalnızca ortaklarla ortaklık statüsü içinde yapılan işlemler için geçerlidir. •Tüketim kooperatiflerinde, ortakların kişisel ve ailevi gıda ve giyecek ihtiyaçlarını karşılamak için satın aldıkları malların değerine göre hesaplanan risturnlar KV den istisna •“Kişisel ve ailevi gıda ve giyecek ihtiyaçlarını karşılama” şarttır. Gıda ve giyecek maddeleri dışında satılan mallar (buzdolabı, ev aletleri, halı, mobilya vb.) KV’ye tabidir. •Üretim kooperatiflerinde, ortakların üreterek kooperatiflere sattıkları veya kooperatiften üretim faaliyetinde kullanmak üzere satın aldıkları malların değerine göre hesaplanan risturnlar KV den istisna •Kredi kooperatiflerinde, ortakların kullandıkları kredilere göre hesaplanan risturnlar KV den istisna edilmiştir. •Ayrıca, bütün kooperatifler için ortakları yönetim gider karşılığı olarak ödedikleri paralardan harcanmayarak ortaklara iade edilen kısımlar, risturn istisnasından yararlanacaktır.

55 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 55 V - İstisnalar (KVK/5) 11- Risturn İstisnası [KVK 5/1 (i)] Muafiyetİstisna Üretim kooperatifleri √√ Yapı kooperatifleri √ –––– Kredi kooperatifleri √√ Tüketim kooperatifleri –––– √ Taşımacılık kooperatifleri –––– Diğer kooperatifler √ ––––

56 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 56 V - İstisnalar (KVK/5) 12- Diğer kanunlarda yer alan istisnalar 12/1: Türk Uluslar arası gemi siciline kayıtlı gemilerin işletilmesinden ve devrinden elde edilecek kazançlara ilişkin istisna 12/2: 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu/ Geçici Madde 2 12/3: Serbest bölgelerde uygulanan KV istisnası 12/4: GVK Geçici 69 Yatırım indirimi istisnası

57 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 57 VI - Safi Kurum Kazancı (KVK/6) Kurumlar vergisi, mükelleflerin bir hesap dönemi içerinde elde ettikleri safi kurum kazancı üzerinden hesaplanır. Safi kurum kazancının tespitinde GVK’nın ticari kazanç hakkındaki hükümleri dikkate alınır. Zirai faaliyetle uğraşan kurumların bu faaliyetinden doğan kazançlarının tespitinde, GVK’nın zirai kazancın tespitine ilişkin hükümleri dikkate alınır.

58 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 58 VII - Kontrol Edilen Kurum Kazancı (KVK/7) Belirli şartlar altında, yurtdışı iştiraklere yatırım yapan mükelleflere bu iştiraklerden fiilen kâr payı dağıtılmasa bile vergi uygulamaları açısından kâr payı dağıtılmış kabul edilmekte ve bu şekilde söz konusu iştiraklerin kazançlarının TR’de kurumlar vergisine tabi tutulması sağlanmaktadır. Kontrol oranının hesap dönemi içinde herhangi bir tarihte en yüksek olduğu oran dikkate alınacaktır. (%50 kontrol oranı sağlandıktan sonra aşağıdaki şartların varlığı aranacaktır.)

59 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 59 VII - Kontrol Edilen Kurum Kazancı (KVK/7) Şartlar 1- Yurtdışı iştirakin ilgili yıldaki toplam gayrisafi hasılatının %25 veya fazlasının pasif nitelikli gelirlerden oluşması Pasif nitelikli gelir: Ticari, zirai veya serbest meslek faaliyetlerinden elde edilen gelir dışındaki faiz, kâr payı, kira, lisans ücreti, menkul kıymet satış gelirleri vb. Örneğin, yurtdışı iştirakin toplam 100 birim olan gayrisafi hasılatının bileşimi aşağıdaki gibi olsun: -Ticari kazanç30 -Kâr payı10Pasif nitelikli -Faiz50Pasif nitelikli -Menkul kıymet alım satım kazancı10Pasif nitelikli Bu durumda pasif nitelikli gelirlerin toplam gayrisafi hasılata oranı (70/100=) %70 2- Yurtdışı iştirakin kurum kazancının %10’dan az oranda GV ve KV benzeri toplam vergi yükü taşıması 3- Yurtdışı iştirakin ilgili yıldaki gayrisafi hasılatının TL karşılığı yabancı paranın üzerinde olması gerekmektedir. Kazancın hesaplanmasında, hesap dönemi sonunda sahip olunan iştirak oranı dikkate alınır.

60 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 60 VII - Kontrol Edilen Kurum Kazancı (KVK/7) Türkiye’de vergiye tabi tutulacak kazanç: Bu madde kapsamında giren kontrol edilen yabancı kurumların Türkiye’de vergiye tabi tutulacak kazancı, •zarar mahsubu dahil giderler düşüldükten sonra •istisnalar düşülmeden önceki vergi öncesi kurum kazançlarıdır. Kazancın hesaplanmasında, hesap dönemi sonunda sahip olunan iştirak oranı dikkate alınır. Örnek: Yurtdışındaki (CFC) şirketinin 01 Ocak 2006 itibarıyla ortaklık yapısı aşağıdaki gibidir: Ortak Ortaklık payı Tam mükellef gerçek kişi (A) % 40 Tam mükellef kurum (B)% 25 Dar mükellef gerçek kişi (C)% 35 Anılan şirketin bulunduğu ülkede 01 Temmuz - 30 Haziran hesap dönemi kullanmaktadır. Şirketin hesap dönemi sonu itibarıyla kurum kazancı TL, Bulunduğu ülkede ödemiş olduğu kurumlar vergisi ise YTL dir. Şirketin gayrisafi hasılatının tamamı pasif nitelikli gelirlerden oluşmaktadır. 30 Haziran 2006 tarihi itibarıyla tam mükellef kurum (B)’nin aktifinde söz konusu (CFC) hisselerinin % 5’i bulunmaktadır.

61 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 61 VII - Kontrol Edilen Kurum Kazancı (KVK/7) Cevap: 1- Kontrol oranı Tam mükellef gerçek kişi (A)’nın elinde bulunan % 40’lık ortaklık payı ile tam mükellef kurum (B)’nin % 25’lik ortaklık payı (CFC) şirketinin kontrol edilen yabancı kurum olup olmadığı hususunda birlikte değerlendirilecek olup, tam mükellef gerçek kişi (A) ile tam mükellef kurum (B)’nin (CFC) şirketine toplam iştirak oranı % 65 olduğundan (CFC) şirketinin kontrol edilen yabancı kurum olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. (Dar mükellefi dikkate almıyoruz.) 2- Yurtdışı iştirakin gayrisafi hasılatının niteliği Şirketin gayrisafi hasılatının tamamı pasif nitelikli gelirlerden oluşmaktadır. 3- Yurtdışı iştirakin taşıması gereken vergi yükü / TL = % 5 (% 10’un altında kalmaktadır.) 4- Yurtdışı iştirakin asgari gayrisafi hasılat tutarı (Kurum kazancı TL ( TL’nin üzerinde) 30 Haziran 2006 tarihi itibarıyla tam mükellef kurum (B)’nin aktifinde söz konusu (CFC) hisselerinin % 5’i bulunmaktadır. (CFC) şirketinin tabi olduğu hesap döneminin kapandığı 31 Haziran 2006 tarihi itibarıyla tam mükellef kurum (B)’nin aktifinde, anılan şirketin % 5 hissesi bulunduğundan, bu tarih itibarıyla şirketin kazancının % 5’i dağıtılsın veya dağıtılmasın tam mükellef kurum (B) tarafından elde edilmiş sayılacaktır. Bu oran dahilinde hesaplanan ( x % 5 =) TL tam mükellef kurum tarafından tarihi itibarıyla elde edilmiş sayılacak ve ikinci geçici vergilendirme döneminin vergi matrahına dahil edilecektir. Söz konusu kazanca isabet eden mahallinde ödenmiş olan ( x % 5 =) 500 TL vergi Kurumlar Vergisi Kanununun 33 üncü maddesinin beşinci fıkrasında yer alan hükümler çerçevesinde geçici vergi dahil Türkiye’de hesaplanan vergiden mahsup edilebilecektir.

62 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 62 VIII - İndirilecek giderler (KVK/8) KVK’ya göre indirilecek giderler 8/1- Menkul kıymet ihraç giderleri [KVK 8/1 (a)] 8/2- Kuruluş ve örgütlenme giderleri [KVK 8/1 (b)] 8/3- Genel kurul toplantıları için yapılan giderler ile birleşme, devir, bölünme, fesih ve tasfiye giderleri [KVK 8/1 (c)] 8/4- Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde komandite ortağın kâr payı [KVK 8/1 (ç)] 8/5-Katılım bankalarınca katılma hesabı karşılığında ödenen kâr payları [KVK 8/1 (d)] 8/6-Sigorta ve reasürans şirketlerince ayrılan teknik karşılıklar [KVK 8/1 (e)] 8/7- Holding şirketlerin genel idare giderlerinin bağlı şirketlere dağıtımı

63 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 63 VIII - İndirilecek giderler (KVK/8) GVK’ya göre indirilecek giderler 1.Ticari kazancın elde edilmesi ve idamesi ile ilgili genel giderler 2.Çalışanları iaşe, ibate, tedavi, giyim ve sigorta giderleri 3.İşle ilgili zarar, ziyan ve tazminatlar 4.İşle ilgili seyahat ve ikamet giderleri 5.Kiralanan veya aktife alınan ve işletmede kullanılan taşıtların giderleri 6.İşletmeyle ilglii bina, arazi, damga, belediye vergileri gibi ayni vergi, resim ve harçlar 7.Amortismanlar 8.İşverenlerce Sendikalar Kanununa göre ödenen aidatlar 9.İşverenlerce ücretliler adına ödenen bireysel emeklilik sistemi katkı payları 10.Gıda bankacılığı yapan dernek ve vakıflara bağışlanan malların maliyet bedeli

64 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 64 IX - Zarar mahsubu (KVK/9) Geçmiş yıl zararları  KV beyannamesinde her yılı ilişkin tutarlar ayrı ayrı gösterilmek ve  5 yıldan fazla nakledilmemek şartıyla geçmiş yılların beyannamelerinde yer alan zararlar kurum kazancından indirilebilir. Bir hesap dönemi içinde oluşan zarar, müteakip 5 hesap döneminde oluşacak kârlarla mahsup edilemezse mahsup imkanı ortadan kalkmaktadır.

65 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 65 IX - Zarar mahsubu (KVK/9) Devir ve bölünme halinde zarar mahsubu Devralınan/bölünen kurumun öz sermaye tutarını geçmeyen zararları kazançtan indirilebilir. Devir bölünmelerde zarar mahsubunda şartlar:  Devralınan veya bölünen kurumların son 5 yıla ilişkin KV beyannameleri kanuni süresi içinde verilmiş olacak  Devir veya bölünme neticesinde zarar mahsubu yapacak kurum, aynı faaliyete devir/bölünmenin meydana geldiği hesap döneminden itibaren 5 yıl süreyle devam edecek (Bunlarda öz sermaye sıfır veya negatif olursa bu kurumların zarar mahsubu mümkün olmayacaktır.) Örnek: (B) A.Ş.ye devrolan (C) A.Ş.’nin devir tarihindeki öz sermaye tutarı TL’dir. (B) A.Ş.’ye ait zararların en fazla TL lik kısmı mahsup edilebilecektir.

66 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 66 IX - Zarar mahsubu (KVK/9) Yurtdışı zararların mahsubu Kurumların yurtdışı faaliyetlerinden zarar doğması halinde, maddede belirtilen şartlar dahilinde yurtdışı zararlar kurum kazancından indirilebilir. Ancak, kazançları Türkiye’de KV’den istisna edilmiş faaliyetlere ilişkin yurtdışı zararların mahsup imkanı yoktur. (Ör: Yurtdışı inşaat ve onarım işlerinden elde edilen kazançlar KVK 5/1 (h) uyarınca kurumlar vergisinden istisna edilmiş olduğundan bu faaliyetten zarar doğması halinde, bu zarar diğer faaliyetlerden elde edilen kazançlardan indirilemez.) Şartlar 1-Yurtdışı zarar, faaliyette bulunulan ülkenin vergi kanunların göre beyan ettikleri vergi matrahlarının (zararlar dahil) her yıl o ülke mevzuatına göre devletin yetkisine haiz kuruluşlara incelettirilip rapora bağlanması ve aslı ile birlikte tercümesini Türkiye’deki ilgili vergi dairesine vermesi 2- Yukarıdaki esaslara göre hazırlanmış son 5 yıla ilişkin raporlarını ilgili vergi dairesine ibraz etmiş olması (Zararın mahsup edileceği dönemde de bu ibraz yapılabilir.)

67 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 67 X - Diğer indirimler (KVK/10) 1.Ar-Ge İndirimi 2.Sponsorluk Harcamaları 3.Bağış ve Yardımlar 1-Ar-Ge İndirimi: [KVK 10/1 (a)] Mükelleflerin işletmeleri bünyesinde gerçekleştirdikleri münhasıran yeni teknoloji ve bilgi arayışına yönelik araştırma ve geliştirme faaliyetleri çerçevesinde işletme bünyesinde yapmış oldukları harcamaların %100’ü kurum kazancının tespitinde indirim unsuru olarak dikkate alınabilecektir 2- Sponsorluk harcamaları [KVK 10/1 (b)] 3289 ve 3813 sayılı Kanunlar kapsamında yapılan sponsorluk harcamalarının bu Kanunlar uyarınca tespit edilen  Amatör spor dalları için %100’ü  Profesyonel spor dalları için %50’si KV matrahının tespitinde kurum kazancından indirilebilecektir.

68 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 68 X - Diğer indirimler (KVK/10) 3- Bağış ve Yardımlar İndirilebilecek bağış ve yardım tutarının tespitinde kurum kazancı: Zarar mahsubu dahil giderler ve iştirak kazançları istisnası düşüldükten sonra indirimler ve istisnalar düşülmeden önceki tutardır.

69 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 69 X - Diğer indirimler (KVK/10) 3- Bağış ve Yardımlar 1-Kurum kazancının %5’i ile sınırlı bağış ve yardımlar [KVK 10/1 (c)]

70 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 70 X - Diğer indirimler (KVK/10) 3- Bağış ve Yardımlar 2-%100’ü indirilebilecek bağış ve yardımlar [KVK 10/1 (ç)]

71 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 71 X - Diğer indirimler (KVK/10) 3- Bağış ve Yardımlar 3-Kültür ve turizm amaçlı bağış ve yardımlar [KVK 10/1 (d)] Tamamı indirilebilir. 4- Doğal afetlere ilişkin bağış ve yardımlar [KVK 10/1 (e)] Tamamı indirilebilir. 5- Türk Kızılay Derneğine yapılan nakdi bağış ve yardımlar [KVK 10/1 (f)] Türk Kızılay Derneğine yapılan, nakdi bağış ve yardımların tamamı ayni bağış ve yardımlar ise %5 ile sınırlı bağış ve yardımlar kapsamında kurum kazancından indirilebilir.

72 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 72 XI - Kabul Edilmeyen İndirimler (KVK/11) Kurum kazancının tespitinde aşağıdaki indirimlerin yapılması kabul edilmez. •Öz sermaye üzerinden ödenen veya hesaplanan faizler •Örtülü sermaye üzerinden ödenen veya hesaplanan faiz, kur farkları vb giderler •Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazançlar •Her ne şekilde ve ne isimle olursa olsun ayrılan yedek akçeler (Yedek akçe: İşletme bünyesinde elde edilen kazancın dağıtılmayıp alıkonulan kısmıdır.) 5.Hesaplanan kurumlar vergisi ile her türlü para cezaları ile vergi cezaları ve gecikme zamları 6.Menkul kıymetlerin itibarı değerlerinin altında ihracından doğan zararlar 7.Kiralama yoluyla edinilen veya işletmede kayıtlı olmakla birlikte işletmenin esas faaliyet konusuyla ilgili olmayan taşıtlara ilişkin giderler ve amortismanlar 8.Kurumun kendisinin, ortaklarının, yöneticilerinin ve çalışanlarının suçlarından doğan tazminat giderleri (Sözleşmelerde ceza şartı olarak konulan tazminatlar hariç) 9.Basın yoluyla işlenen fiillerden dolayı ödenen tazminatlar 10.Bazı ürünlere ilişkin ilan ve reklam giderleri 11.Kurumların yönetim kurulu başkan ve üyelerine verilen temettü ikramiyeleri Kâr payı - yönetim kurulu başkan ve üyelerine dağıtıldığında GVK/75 (MSI) - kurum personeline dağıtıldığında GVK/61 (ücret) 12.Kanunen yasaklanmış fiiller nedeniyle katlanılan giderler

73 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 73 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Kurumların ortaklarından veya ilişkili kişilerden doğrudan ya da dolaylı olarak temin ederek işletmede kullandıkları borçların herhangi bir tarihte kurum öz sermayesinin üç katını aşan kısmı, ilgili hesap dönemi için örtülü sermaye sayılır. İşletmede kullanılan borçların örtülü sermaye sayılabilmesi için,  Bu borçların ortak veya ortakla ilişkili kişiden doğrudan veya dolaylı olarak temin edilmesi,  İşletmede kullanılması,  Bu şekilde kullanılan borcun hesap dönemi içinde herhangi bir tarihte kurumun öz sermayesinin üç katını aşması, gerekmektedir. Ortaklık ilişkisi, bir kurumun hem ortak olduğu kurumlar hem de söz konusu kuruma ortak olan gerçek kişi ve kurumlar ile olan ilişkisini kapsamaktadır.

74 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 74 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örtülü sermaye uygulamasında temin edilen borcun tamamı değil, sadece öz sermayenin üç katını aşan kısmının örtülü sermaye sayılması ve bu kısma ilişkin faiz, kur farkı vb.nin gider olarak kabul edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır. Örtülü sermaye üzerinden kur farkı hariç faiz vb ödemeler ve hesaplanan tutarlar GVK ve KVK uygulamasında şartların gerçekleştiği hesap döneminin son günü itibarıyla dağıtılmış kâr payı veya dar mükellef kurumlar için ana merkeze aktarılmış tutar sayılır. Dağıtılmış sayılan kâr payı net tutar olarak kabul edilip brüte tamamlanmalı ve bunun üzerinden tevkifat yapılmalıdır.

75 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 75 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örnek: itibarıyla öz sermayesi TL olan (A) A.Ş’ nin, %20 oranında ortak olduğu (B) Ltd.Şti.’nden yaptığı borçlanmalar, örtülü sermaye kullanımına ilişkin diğer şartlarının da bulunması durumunda örtülü sermaye olarak değerlendirilecektir. •Ortak veya ortakla ilişkili sayılan banka vb. kredi kurumlarından borçlanmalar %50 dikkate alınır. Yani Kurum (A) Bankasından TL borç almış, örtülü sermayenin hesabından borç tutarı ( /2=) TL olarak dikkate alınacaktır. Öz sermaye: Kurumun VUK/192m. uyarınca hesap dönemi başında hesaplanan öz sermayesini ifade eder. Örtülü sermaye uygulamasında ortakla ilişkili sayılan kişi: Ortağın,  Doğrudan veya dolaylı olarak en az %10 oranında ortağı olduğu veya en az %10 oranında oy veya kâr payı hakkında sahip olduğu bir kurumu  Doğrudan veya dolaylı olarak, ortağın veya ortakla ilişkili bu kurumun sermayesinin, oy veya kâr payı hakkına sahip hisselerinin en az %10’unu elinde bulunduran bir gerçek kişi veya kurumu ifade etmektedir. Bu oran %10’un altında ise borçlanma örtülü sermaye sayılmaz.

76 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 76 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örnek: itibarıyla öz sermayesi TL olan (A) A.Ş’ nin, %20 oranında ortak olduğu (B) Ltd.Şti.’nden yaptığı borçlanmalar, örtülü sermaye kullanımına ilişkin diğer şartlarının da bulunması durumunda örtülü sermaye olarak değerlendirilecektir. Örnek : 2 (Alınan borcun işletmede kullanılması) Kurum A, Kurum B’ nin %100 oranında ortağı, Kurum B de Kurum C’ nin aynı oranda ortağıdır. Kurum B, Kurum A’ dan aldığı 1 milyon YTL borcun yarısını aynı şartlarla Kurum C’ ye borç vermiştir. Bu durumda, kurum B’ nin Kurum A dan almış olduğu borcun yarısı işletmeden kullanılmadan devredildiğinden bu tutar kadar borcun Kurum B için örtülü sermaye olduğundan söz edilemez. Diğer tarafta, kurum C’ nin kullandığı borç her halükarda örtülü sermaye sayılacaktır.

77 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 77 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örnek: 3 (Y) Kurumunun öz sermayesi 100 birim olup, kurumun 2006 takvim yılı hesap dönemine ilişkin olarak yaptığı borçlanmalar aşağıda verilmektedir. a) Ortak (A) dan doğrudan alınan 100 birim, b) Kurumun Ortak (B) nin aktifine kayıtlı bir arsanın teminat gösterilmesi suretiyle Bay (Y) den aldığı 200 birim, c) Ortak (C) den doğrudan alınan 150 birim, d) Kurumun ortağı olan (D) Bankasından alınan 1000 birim, e) Kurumun iştiraki durumunda bulunan (Y) A.Ş.’nin (E) Bankasından temin ederek aynı şartlarla kullandırdığı 300 birim.

78 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 78 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örnek: 3 (devam) (b) ve (e) de yer alan borçlanmalar, örtülü sermayenin tespitinde dikkate alınmayacaktır. Ortak (B)’nin borçlanması Ayrıca, D Bankasından temin edilen borç Kanunun 12/2 nci maddesi gereğince %50 oranında dikkate alınacaktır. Buna göre, örtülü sermayenin tespitinde dikkate alınacak toplam borçlanma tutarı; Ortak (A) dan 100 Ortak (C) den 150 Ortak (D) Bankasından 500 olmak üzere, Toplam = 750 birim bulunur. (Öz sermayesinin 3 katı 100 x 3 = 300) Örtülü sermaye tutarı, 450 birimdir. ( ) Söz konusu örtülü sermayenin dağılımı aşağıdaki gibi olacaktır. Ortak (A) için = (100 / 750) x 450 = 60, Ortak (C) için = (150/ 750) x 450 = 90, Ortak (D) için = (500/ 750) x 450 = 300 Örtülü sermaye sayılan bu tutarlar üzerinden hesaplanan faiz vb. giderler dönem sonu itibarıyla dağıtılmış kâr payı sayılacaktır.

79 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 79 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Borcun, ortak ya da ortakla ilişkili kişiden ancak üçüncü kişi üzerinden dolaylı olarak temin edilmesi durumunda da örtülü sermaye söz konusu olabilecektir. Dolaylı olarak temin edilen borçlanmalarda araya birden fazla kurumun girmesi borcun örtülü sermaye olarak kabul edilmesine engel teşkil etmemektedir. Örnek: Kurum (B), Kurum (A)’nın %70 oranında ortağıdır. Kurum (B) hem kendisi hem de ortağı olan Kurum (A)’nın ortaklık ilişkisi içinde olmadığı Kurum (C)’ye, Kurum (C) de Kurum (A)’ya borç vermiştir.

80 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 80 XII - Örtülü Sermaye (KVK/12) Örtülü sermaye sayılmayan borçlanmalar 1.Ortakların veya ortakla ilişkili kişilerin sağladığı gayrinakdi teminatlar karşılığında üçüncü kişilerden sağlanan borçlanmalar 2.Kurumların iştiraklerinin, ortaklarının veya ortakla ilişkili kişilerin bankalardan veya sermaye piyasalarından temin ederek aynı şartlarla kullandırdığı krediler 3.Bankalarca yapılan borçlanmalar 4.Finansal kiralama, finansman ve faktoring şirketleriyle ipotek finansman kuruluşlarının faaliyetleriyle ilgili olarak ortak veya ortakla ilişkili kişi sayılan bankalardan yaptıkları borçlanmalar

81 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 81 XIII - Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı (KVK/13)  Kazancın elde edildiği ülke vergi sisteminin, Türk vergi sisteminin yarattığı vergilendirme kapasitesi ile aynı düzeyde bir vergilendirme imkânı sağlayıp sağlamadığı ve bilgi değişimi hususunun göz önünde bulundurulması suretiyle Bakanlar Kurulunca ilan edilen ülkelerde veya bölgelerde bulunan kişilerle yapılmış tüm işlemler, ilişkili kişilerle yapılmış sayılır.  Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılan kazanç, koşulların gerçekleştiği hesap döneminin son günü itibarıyla dağıtılmış kâr payı, dar mükellef kurumlar için de ana merkeze aktarılmış tutar olarak kabul edilir.  Söz konusu kar payının başka bir kuruma aktarılmış olması durumunda bu kazanç iştirak kazancı olarak değerlendirilecek olup, kar payının gerçek kişilere aktarılmış olması (örtülü sermaye niteliğindeki borçlanmanın gerçek kişilerden yapılması) durumunda, bu kar payının net kar payı olarak kabul edilerek bu tutarın brüte tamamlanması sonucu bulanan tutar üzerinden kâr dağıtım tevkifatı yapılması gerekecektir.

82 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 82 XIII - Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı (KVK/13) Kurumların,  ilişkili kişilerle  emsallere uygunluk ilkesine aykırı olarak tespit ettikleri bedel veya fiyat üzerinden  mal veya hizmet alım ya da satımında bulunmaları durumunda, kazanç tamamen veya kısmen transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü olarak dağıtılmış sayılır.  Alım, satım, imalat ve inşaat işlemleri,  Kiralama ve kiraya verme işlemleri,  Ödünç para alınması ve verilmesi,  İkramiye, ücret ve benzeri ödemeleri gerektiren işlemler Her hal ve şartta mal veya hizmet alım ya da satımı olarak değerlendirilir. Emsallere uygunluk ilkesi,  ilişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin,  aralarında böyle bir ilişkinin bulunmaması durumunda oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade eder.

83 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 83 XIII - Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı (KVK/13) İlişkili kişi; o Kurumların kendi ortakları, o Kurumların veya ortaklarının ilgili bulunduğu gerçek kişi veya kurum ile o İdaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu ya da nüfuzu altında bulundurduğu o Gerçek kişi veya kurumları ifade eder. o Ortakların eşleri, o Ortakların veya eşlerinin üstsoy ve altsoyu o Üçüncü derece dahil yansoy hısımları ve kayın hısımları da ilişkili kişi sayılır.

84 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 84 XIII - Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı (KVK/13) Kurumlar ilişkili kişilerle yaptıkları işlemlerde uygulayacakları fiyat ya da bedelleri aşağıdaki yöntemlerden uygun olanı kullanarak belli eder. 1-Karşılaştırılabilir fiyat yöntemi: Bir mükellefin uygulayacağı emsallere uygun satış fiyatının, karşılaştırılabilir mal veya hizmet alım ya da satımında bulunan ve aralarında herhangi bir şekilde ilişki bulunmayan gerçek veya tüzel kişilerin birbirleriyle yaptıkları işlemlerde uygulayacağı piyasa fiyatı ile karşılaştırılarak tespit edilmesini ifade eder. 2-Maliyet artı Yöntemi: Emsallere uygun fiyatın, ilgili mal ve hizmet maliyetlerinin makul bir brüt kar oranı kadar artırılması suretiyle hesaplanmasını ifade eder. 3-Yeniden satış fiyatı yöntemi: Emsallere uygun fiyatın, işlem konusu mal veya hizmetlerin aralarında herhangi bir şekilde ilişki bulunmayan gerçek veya tüzel kişilere yeniden satılması halinde uygulanacak fiyattan, makul bir brüt satış kârı düşülerek hesaplanmasını ifade eder. İlişkili kişilerle yapılan mal alım-satımında uygulanacak fiyatın tespiti, Maliye Bakanlığı ile anlaşılarak belirlenen yöntem ile de yapılabilir. Ancak bu yöntemden 3 yıl vazgeçilmez.

85 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 85 XIV - Beyan esası (KVK/14) KV beyannamesinin verilme zamanı ve yeri Verilme zamanı: Kurumlar vergisi beyannamesi, hesap döneminin kapandığı ayı takip eden dördüncü ayın birinci gününden yirmi beşinci günü akşamına kadar mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine verilecektir tarihinden itibaren kurumlar vergisi beyannamesi hesap döneminin takvim yılı olduğu hallerde 1-25 Nisan tarihleri arasında, özel hesap dönemi uygulanıyorsa bu dönemin kapandığı ayı takip eden dördüncü ayın birinci gününden yirmi beşinci günü akşamına kadar verilmesi gerekmektedir. Verilme yeri: Kurumlar vergisi beyannamesi, hesap döneminin kapandığı ayı takip eden dördüncü ayın 25 inci günü akşamına kadar mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine verilir. Mükellefler gelir vergisi beyannameleri internet ortamında verebilme ve yine tahakkuk eden vergilerini elektronik ortamda ödeyebilme imkanına kavuşturulmuştur.

86 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 86 XIV - Beyan esası (KVK/14) KV beyannamesi Her mükellef için ayrı beyanname verilmektedir. İktisadi kamu kuruluşları ile dernek veya vakıflara bağlı iktisadi işletmelerin her biri için ayrı mükellefiyet tesis ettirileceğinden bunların beyannamelerinin de ayrı ayrı düzenlenmesi gerekmektedir. Kooperatiflerde: Kooperatiflerin gelirlerini sadece taşınmaz kira gelirlerinden ve mevduat faizlerinden oluşması halinde KV beyannamesi vermelerine gerek bulunmamaktadır. Tevkifat bunlar için nihai vergileme olacaktır. Ancak kooperatifin başkaca gelirlerinin de bulunması halinde verilecek KV beyannamesine taşınmaz kira gelirler ve mevduat faizleri de eklenecek, bu gelirler üzerinden yapılmış olan tevkifatlar mahsup edilecektir. Örnek: 01 Nisan – 31 Mart özel hesap dönemini kullanan (A) A.Ş yılında başlayıp 2006 yılında sonra eren hesap dönemi için kurumlar vergisi beyannamesini ne zaman verecektir ? hesap dönemi Hesap döneminin sona erdiği ay : Mart 2006 (Nisan-Mayıs-Haziran-Temmuz) Temmuz arasında KV beyannamesini vermesi gerekmektedir.

87 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 87 XV - Tam Mükellef Kurumlara Yapılan Ödemelerde Vergi Kesintisi (KVK/15) Aşağıda sayılan gerçek ve tüzel kişilerin avanslar da dahil olmak üzere nakden veya hesaben yaptıkları, (maddede sayılan) ödemeler üzerinden istihkak sahiplerinin kurumlar vergisine mahsuben % 15 oranında kesinti yapmak zorundadırlar. •Kamu idare ve kuruluşları •İktisadi kamu kuruluşları •Sair kurumlar •Ticaret şirketleri •İş ortaklıkları •Dernek ve vakıflar •Dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri •Kooperatifler •Yatırım fonu yönetenler •Gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı •Zirai kazançlarını bilanço veya zirai işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler

88 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 88 XV - Tam Mükellef Kurumlara Yapılan Ödemelerde Vergi Kesintisi (KVK/15) Vergi kesintilerine ilişkin beyannamenin verilme yeri ve zamanı: KVK/15m uyarınca vergi kesintisi yapmak zorunda olanlar, bu vergileri ödeme ve tahakkukun bağlı olduğu yer itibarıyla bağlı oldukları vergi dairesine muhtasar beyanname ile bildirmek zorundadırlar. Genel bütçeye dahil idare ve kuruluşlar yaptıkları vergi kesintisi için muhtasar beyanname vermeyeceklerdir. Muhtasar beyanname, kesintinin yapıldığı ayı izleyen ayın 23 üne kadar verilir. (26’sına kadar ödenir.)

89 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 89 XVI - Kurumlar Vergisinin Tarhı KVK / 16 Kurumlar vergisinde vergilendirme dönemi, hesap dönemidir. Kendilerine özel hesap dönemi tayin edilenlerin vergilendirme dönemi ise özel hesap dönemleridir. Kesinti suretiyle ödenen vergilerde, istihkak sahiplerince ayrıca yıllık beyanname verilmeyen hallerde, vergi kesintisinin ilgili bulunduğu dönemler vergilendirme dönemi sayılır.

90 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 90 XVI - Kurumlar Vergisinin Tarhı KVK / 16 Tarhiyatın yapılacağı vergi dairesi ve tarhiyatın muhatabı Kurumlar vergisi, beyannamenin verildiği vergi dairesince tarh olunur. Kurumlar vergisi,  Bu Kanuna göre mükellef olanların tüzel kişiliği adına,  İktisadî kamu kuruluşları ile derneklere ve vakıflara ait iktisadî işletmelerden tüzel kişiliği haiz olmayanlar için bağlı oldukları kamu tüzel kişileri ya da dernek veya vakıf adına;  Fonlarda fonun kurucusu adına;  İş ortaklıklarında ise verginin ödenmesinden müteselsilen sorumlu olmak üzere yönetici ortak veya ortaklardan herhangi birisi adına tarh olunur. Tarhiyatın zamanı Kurumlar vergisi, Bağlı olunan vergi dairesine beyannamenin verildiği günde, Beyanname posta ile gönderilmişse, vergiyi tarh edecek daireye geldiği tarihi izleyen üç gün içinde tarh edilir.

91 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 91 XVII - Tasfiye KVK / 17 Tasfiye haline giren kurumların vergilendirilmesinde hesap dönemi yerine tasfiye dönemi geçerli olacaktır. Tasfiye başlangıç/sona erme: Kurumun tasfiyeye girmesine ilişkin genel kurul kararının tescil edildiği tarihte başlar ve tasfiye kararının tescil edildiği tarihte sona erer. Tasfiyenin başladığı takvim yılı içinde sona ermesi halinde tasfiye dönemi, kurumun tasfiyeye girdiği tarihte başlayacak ve tasfiyenin bittiği tarihte kadar devam edecektir.

92 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 92 XVII - Tasfiye KVK / 17 Örnek 1 : (A) Kurumun tasfiyeye girişine ilişkin genel kurul kararı tarihinde tescil edilmiş olup tasfiye tarihinde sonra ermiştir. Tasfiye dönemi: – Tasfiyenin birden fazla takvim yılında devam etmesi halinde tasfiye dönemi, Örnek 2 : (A) Kurumun tasfiyeye girişine ilişkin genel kurul kararı tarihinde tescil edilmiş olup tasfiye tarihinde sonra ermiştir.

93 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 93 XVII - Tasfiye KVK / 17 Tasfiyenin zararla kapanması / Zamanaşımı / Vazgeçme Tasfiye sonucu önceki dönemlere doğru düzeltilir ve önceki dönemlerde fazla ödenen vergiler mükellefe iade edilir. Nihai tasfiye dönemi sonucunda matrah beyan edilmesi durumunda önceki tasfiye dönemlerinin düzeltilmesi söz konusu olmaz. Bu durumda TL – TL = TL kuruma iade olunacaktır. Tasfiyede zamanaşımı, tasfiye döneminin sona erdiği dönemi izleyen yıldan başlar. Tasfiyeden vazgeçilmesi halinde, tasfiyeden vazgeçme kararı bu kararın alındığı tasfiye döneminin başından itibaren geçerli olacak, tasfiyeden vazgeçme kararının alındığı tarihe kadar verilen tasfiye beyannameleri, normal faaliyet beyannamelerinin yerine geçecektir.

94 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 94 XVII - Tasfiye KVK / 17 Tasfiye Beyannamesi Tasfiye beyannamesi, tasfiyenin aynı takvim yılı içinde başlayıp sonuçlanması halinde tasfiyenin sonuçlandığı tarihten itibaren 30 gün içinde kurumun bağlı olduğu vergi dairesine verilecektir. Tasfiyenin birden fazla takvim yılında devam etmesi halinde, Her tasfiye dönemine ilişkin tasfiye beyannamesi, tasfiye memuru tarafından tasfiye döneminin kapandığı ayı izleyen dördüncü ayın 1-25 arası mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine verilecektir. Tasfiyenin sona erdiği döneme ilişkin tasfiye beyannamesi ise tasfiyenin sonuçlandığı tarihten itibaren 30 gün içinde kurumun bağlı olduğu vergi dairesine verilecektir. Örnek 1: Tasfiye dönemi: – Beyanname Kıst dönem01/01/ /01/ /05/2009 Tasfiye dönemi18/01/ /10/200909/11/2009

95 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 95 XVII - Tasfiye KVK / 17 Tasfiye Beyannamesi Örnek 2: Tasfiye dönemi: – Örnek 3: Tasfiye dönemi: – DönemBeyannameÖdeme Kıst dönem01/01/ /12/ Nisan 2007Ayın sonuna kadar 1. Tasfiye dönemi30/12/ /12/ Nisan 2007Ayın sonuna kadar 2. Tasfiye dönemi01/01/ /12/ Nisan 2008Ayın sonuna kadar 3. Tasfiye dönemi01/01/ /12/ Şubat 2009Ayın sonuna kadar 4. Tasfiye dönemi01/01/2009 – 02/01/ Şubat 2009 Tasfiye beyannamesi01 Şubat 2009 BeyannameÖdeme Önceki dönem (2006)01/01/2006 – 31/12/200630/03/2007 Kıst dönem01/01/2007 – 09/01/200730/03/2007 Tasfiye dönemi10/01/2007 – 28/02/200730/03/2007

96 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 96 XVIII - Birleşme KVK / 18 Bir veya daha fazla kurumun diğer bir kurumla birleşmesidir. Birleşme, birleşme nedeniyle infisah eden kurumlar için tasfiye hükmündedir. Ancak, birleşmede tasfiye kârı yerine birleşme kârı vergiye tabi olmaktadır. Tasfiye hükümlerine göre tasfiye memurlarına düşen sorumluluk ve ödevler, birleşme halinde birleşilen kuruma ait olacaktır  Tasfiye ve birleşme hallerinde, tasfiye edilen veya birleşen kurumlara ait beyannameler tasfiyenin sona erdiği tarihi takip eden 30 gün içinde kurumun bağlı olduğu vergi dairesine verileceğinden, bu beyannamelere göre tahakkuk eden vergilerin beyanname verme süresi içinde ödenmesi gerekmektedir.  Tasfiye edilen veya birleşen kurumların, bu Kanuna göre tahakkuk etmiş olup henüz vadeleri gelmemiş bulunan vergileri de aynı süre içinde ödenecektir. Örnek: (A) KurumuBeyannameÖdeme Önceki dönem (2008)01/01/2008 – 31/12/ Kıst dönem01/01/2009 – Birleşme beyannamesi

97 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 97 XIX - Devir, bölünme ve hisse değişimi KVK / 18 - Devir Aşağıdaki şartlar altında gerçekleşen birleşmeler devir hükmündedir:  Birleşme sonucu infisah eden kurum ile birleşen kurumun kanuni ve iş merkezlerinin Türkiye’de bulunması,  Münfesih kurumun devir tarihindeki bilançosunun bir bütün halinde (kül halinde) devralınması Devir tarihi, şirket yetkili kurulunun devre ilişkin kararının Ticaret siciline devredildiği tarihtir. Kurumların yukarıdaki şartlar dahilinde tür değiştirmeleri de devir hükmündedir.

98 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 98 XIX - Devir, bölünme ve hisse değişimi KVK / 18 - Devir Aşağıdaki şartlar altında gerçekleşen birleşmeler devir hükmündedir:  Birleşme sonucu infisah eden kurum ile birleşen kurumun kanuni ve iş merkezlerinin Türkiye’de bulunması,  Münfesih kurumun devir tarihindeki bilançosunun bir bütün halinde (kül halinde) devralınması Devir tarihi, şirket yetkili kurulunun devre ilişkin kararının Ticaret siciline devredildiği tarihtir. Kurumların yukarıdaki şartlar dahilinde tür değiştirmeleri de devir hükmündedir.

99 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 99 XIX - Devir, bölünme ve hisse değişimi KVK / 18 - Bölünme / Tam Bölünme Tam mükellef bir sermaye şirketinin tasfiyesiz olarak infisah etmek suretiyle bütün mal varlığını, alacaklarını ve borçlarını kayıtlı değerleri üzerinden mevcut ya da yeni kurulacak iki veya daha fazla tam mükellef sermaye şirketine devretmesi ve karşılığında devredilen sermaye şirketinin ortaklarına devralan sermaye şirketinin sermayesini temsil eden iştirak hisselerinin verilmesidir.

100 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 100 XIX - Devir, bölünme ve hisse değişimi KVK / 18 - Kısmi bölünme / Hisse değişimi - Kısmi Bölünme Bir sermaye şirketinin bilançosunda yer alan taşınmazlar ile en az iki tam yıl süreyle elde tutulan iştirak hisseleri ya da sahip olunan üretim ve hizmet işletmelerinin ayni sermaye olarak mevcut veya yeni kurulacak tam bir mükellef bir sermaye şirketine devredilmesidir. - Hisse değişimi Tam mükellef bir sermaye şirketinin, diğer bir sermaye şirketinin hisselerini, bu şirketin yönetimini ve hisse çoğunluğunu elde edece şekilde devralması ve karşılığında bu şirketin hisselerini devreden ortaklarına kendi şirketinin sermayesini temsil eden iştirak hisselerini vermesidir.

101 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 101 XIX - Devir, Bölünme ve Hisse Değişimi Hallerinde Vergilendirme - Devir halinde vergilendirme ve beyan Örnek 1: Hesap dönemi takvim yılı olan (A) Ltd. Şti. 4/6/2007 tarihinde nev’i değiştirerek (A) A.Ş.’ye devredilmiştir. Örnek 2: Hesap dönemi takvim yılı olan (A) Ltd. Şti tarihinde nev’i değiştirerek (A) A.Ş.’ye devredilmiştir. Devir tarihi: Münfesih kurumun bağlı VD ye BeyannameÖdeme Kıst dönem01/01/ /06/200704/07/2007 Önceki dönem01/01/2006 – /04/ /04/2007 Devir tarihi: BeyannameÖdeme Kıst dönem01/01/ /02/200713/03/2007 Önceki dönem01/01/2006 – /03/2007

102 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 102 XIX - Devir, Bölünme ve Hisse Değişimi Hallerinde Vergilendirme - Tam bölünme halinde vergilendirme ve beyan Devir halinde vergilendirme ve beyan ile ilgili açıklamalar bu kısım için de geçerlidir., Örnek 1: Hesap dönemi takvim yılı olan (C) A.Ş tarihinde tam bölünme sonucu tüm varlığını (D) A.Ş. ve (E)’AŞ’ye devretmiştir. Örnek 2: Hesap dönemi takvim yılı olan (C) A.Ş tarihinde tam bölünme sonucu tüm varlığını (D) A.Ş. ve (E)’ye devretmiştir. Bölünme Münfesih kurumun bağlı VD ye BeyannameÖdeme Kıst dönem01/01/ /06/200704/07/2007 Önceki dönem01/01/2006 – /04/ /04/2007 Bölünme tarihi: BeyannameÖdeme Kıst dönem01/01/ /02/200713/03/2007 Önceki dönem01/01/2006 – /03/2007

103 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 103 Muhtasar Beyanname  KVK uyarınca vergi kesintisi yapmak zorunda olanlar, bu vergileri ödeme veya tahakkukun yapıldığı yer itibarıyla bağlı oldukları vergi dairesine muhtasar beyanname ile bildirmek zorundadırlar.  Mükellefler yapmış oldukları ödemelerden vergi sorumlusu sıfatıyla kesmiş oldukları vergileri izleyen ayın 23 üne kadar, ödeme veya tahakkukun yapıldığı yer itibarıyla bağlı oldukları vergi dairesine muhtasar beyanname ile bildirmek zorundadırlar  Muhtasar beyanname ile beyan edilen vergilerin, muhtasar beyannamenin verildiği ayın 26 ncı günü akşamına kadar ödenmesi gerekmektedir.  Örnek: (F) A.Ş. yapmış olduğu, KVK/15 kapsamındaki, ödemeden tarihinde vergi kesintisi yapmıştır tarihine kadar muhtasar beyanname ile beyan edecek, tarihine kadar ödeyecektir.

104 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 104 Kurumlar vergisi oranı ve geçici vergi Kurumlar vergisi kurum kazancı üzerinden %20 oranında alınmaktadır. Kurumlar vergisi mükelleflerince, cari vergilendirme döneminin kurumlar vergisine mahsup edilmek üzere GVK da belirtilen esaslara göre ve cari dönemin kurumlar vergisi oranında (%20) geçici vergi ödenecektir. VerilmeÖdeme Yıllık beyanname H.dönemi bitince izleyen dördüncü ayın 1-25 arası Ayın sonuna kadar Geçici vergi beyannamesi Geçici vergi döneminin kapanışını izleyen ikinci ayın 14 üne kadar Ayın 17 sine kadar Muhtasar beyanname Verginin kesildiği ayı izleyen ayın 23 üne kadar Ayın 26 sına kadar

105 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 105 Dar mükelleflerde beyan ve ödeme Dar mükellef kurumların vergilendirilmesinde tam mükellef kurumların genel beyan esasına paralel düzenleme yapılmıştır. Her mükellef vergiye tâbi kazancının tamamı için bir beyanname verir. Dar mükellefiyette de muhtasar beyanname vardır. Tam mükellefiyetten ayrı olarak “özel beyanname” yer almaktadır. Vergilendirme dönemi Yıllık beyan esasında vergilendirilen dar mükellef kurumların vergilendirme dönemi, hesap dönemidir. Kendilerine özel hesap dönemi tayin edilenlerin vergilendirme dönemi ise özel hesap dönemleridir. Kesinti suretiyle ödenen vergilerde, istihkak sahiplerince ayrıca yıllık veya özel beyanname verilmeyen hallerde, vergi kesintisinin ilgili bulunduğu dönemler vergilendirme dönemi sayılır. Dar mükellef kurumlarca, özel beyanname ile bildirilmesi gereken kazançların vergilendirilmesinde, vergilendirme dönemi yerine kazancın elde edilme tarihi esas alınacaktır.

106 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 106 Dar mükelleflerde beyan ve ödeme Beyannamenin verileceği yer Dar mükellefiyette yıllık kurumlar vergisi beyannamesi, dar mükellef kurumun; •Türkiye’deki işyeri veya daimi temsilcisinin bulunduğu yerin, •Türkiye’de işyeri veya daimi temsilci bulunmaması halinde, yabancı kuruma kazanç sağlayanların bağlı olduğu yerin vergi dairesine verilecektir. Beyannamenin verilme zamanı Kurumlar vergisi beyannamesi, hesap döneminin kapandığı ayı takip eden dördüncü ayın birinci gününden yirmibeşinci günü akşamına kadar mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine verilecektir. Ayrıca, dar mükellef kurumlarda tarhiyatın muhatabının Türkiye’yi terk etmesi halinde beyannamenin, dar mükellefin ülkeyi terk etmesinden önceki onbeş gün içinde verilmesi gerekmektedir.

107 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 107 Dar mükelleflerde beyan ve ödeme Özel beyanname Özel Beyan Zamanı Tayin Olunan Gelirler Dar mükellef kurumların, vergiye tabi kazancının Gelir Vergisi Kanununda yazılı (telif, imtiyaz, ihtira, işletme, ticaret unvanı, marka ve benzeri gayrimaddî hakların satışı, devir ve temliki karşılığında alınan bedeller hariç olmak üzere) diğer kazanç ve iratlardan ibaret olması halinde, •bu kazançların yabancı kurum veya Türkiye’de bunlar adına hareket eden kimseler tarafından •kazancın elde edildiği tarihten itibaren on beş gün içinde, •ilgili vergi dairesine beyanname ile bildirilmesi gerekmektedir. Örnek: Bu kapsamda dar mükellef (A) kurumunun kazancının 10 Şubat 2007 tarihinde elde edilen diğer kazanç ve iratlardan ibaret olması halinde 25 Şubat 2007 akşamına kadar beyanname verecek ve aynı süre içinde ödeyecektir.

108 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 108 Beyannameler ve ödeme zamanları VerilmeÖdeme Yıllık beyanname H.dönemi bitince izleyen dördüncü ayın 1-25 arası Ayın sonuna kadar Geçici vergi beyannamesi Geçici vergi döneminin kapanışını izleyen ikinci ayın 14 üne kadar Ayın 17 sine kadar Muhtasar beyanname Verginin kesildiği ayı izleyen ayın 23 üne kadar Ayın 26 sına kadar Özel beyanname Kazancın elde edilmesinden itibaren 15 gün içinde Aynı süre içinde

109 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 109 Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu Yabancı ülkelerde elde edilerek, Türkiye'de genel sonuç hesaplarına intikal ettirilen kazançlardan mahallinde ödenen kurumlar vergisi ve benzeri vergiler, Türkiye'de bu kazançlar üzerinden tarh olunan kurumlar vergisinden indirilebilir. (3 hesap dönemi) Yurt dışında ödenen vergilerin Türkiye’de hesaplanacak kurumlar vergisinden mahsup edilmesi istendiğinde, Türkiye’deki vergi matrahına dahil edilen yurt dışı kazanç tutarının bu vergileri de içerecek şekilde brütleştirilmiş olması gerekmektedir. *** Yabancı ülkelerde vergi ödendiğinin, yetkili makamlardan alınarak mahallindeki Türk elçilik veya konsoloslukları, yoksa mahallinde Türk menfaatlerini koruyan ülkenin aynı nitelikteki temsilcileri tarafından tasdik olunan belgelerle tevsik olunmadıkça, yabancı ülkede ödenen vergiler Türkiye’de tarh olunan vergiden indirilemeyecektir. Yurt dışı kazançlar üzerinden Türkiye’de tarh olunacak vergilere mahsup edilebilecek tutar, hiçbir surette yurt dışında elde edilen kazançlara kurumlar vergisi oranının uygulanmasıyla bulunacak tutardan fazla olamaz.

110 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 110 Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu Örnek: (A) kurumu, (B) ülkesindeki (C) kurumuna %10 oranında ortaktır. (A) kurumunun bu ortaklıktan elde ettiği YTL karşılığı iştirak kazancı üzerinden (C) ülkesinde %22 oranında YTL tutarında kesintisi yapılmıştır. Bu durumda, (A) kurumu, YTL’ yi Türkiye’ de kurum kazancına dahil edecek, ancak bu kazanca ilişkin yurt dışında ödenen verginin, Türkiye’ de bu kazanca ilişkin olarak hesaplanan vergiyi aşan kısmı [ ( x %20)] olan YTL Türkiye’ de hesaplanan vergiden mahsup edilemeyecektir.

111 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 111 Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu Yurt dışı iştiraklerde: Tam mükellef kurumların doğrudan veya dolaylı olarak sermayesi veya oy hakkının en az %25’ine sahip olduğu yurt dışı iştiraklerinden elde ettikleri kâr payları üzerinden, iştiraklerin bulunduğu ülkelerdeki kâr payı dağıtımına kaynak oluşturan kazançlar üzerinden ödenen gelir ve kurumlar vergisi benzeri vergilerin kâr payı tutarına isabet eden kısmı mahsup edilebilecektir. Kazanca ilave edilen kâr payı, bu kazançlar üzerinden yurt dışında ödenen gelir ve kurumlar vergisi benzeri vergiler dahil edilmek suretiyle dikkate alınacaktır.

112 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 112 Yurt İçinde Ödenen Vergilerin Mahsubu Kurumlar Vergisi Kanununun 15 nci maddesinin birinci fıkrasına ve 30 uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkralarına göre kaynağında kesilmiş olan vergiler beyanname üzerinden hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilecektir. Maddede yer alan esaslar çerçevesinde mahsup edilecek vergilerin beyanname üzerinden hesaplanan kurumlar vergisinden fazla olması halinde, fazla olan vergi tutarı mükellefe yazı ile bildirilecektir. Fazla olan bu tutar, mükellefin söz konusu yazıyı tebellüğ tarihinden itibaren bir yıl içinde başvurması şartıyla kendisine iade edilecek olup; bu süre içinde başvurmayanların bu farktan doğan alacakları düşer.

113 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 113 Yabancı Ulaştırma Kurumlarında Kurum Kazancının Tespiti Türkiye’de elde edilen hasılatın brüt tutarına Kanunda belirtilen ortalama emsal oranlarının uygulanması suretiyle bulunacak tutar, yabancı ulaştırma kurumları için vergiye tabi kurum kazancı olacaktır. Kanunda belirtilen ortalama emsal oranları, Türkiye’de daimi veya arızi olarak çalışan bütün kurumlar için; Kara taşımacılığında %12, Deniz taşımacılığında %15, Hava taşımacılığında %5 olarak belirlenmiştir.

114 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı 114 Yabancı Ulaştırma Kurumlarında Kurum Kazancının Tespiti Örneğin; (B) yabancı deniz ulaştırma kurumu, İzmir limanından Romanya’nın Köstence limanına kuru üzüm taşımacılığı yapmaktadır. Kurumun yük taşıma ücreti ile birlikte alınan gider karşılıkları dahil olmak üzere yük taşımacılığı karşılığında elde ettiği hasılat TL’dir. Buna göre, ortalama emsal oranı, deniz taşımacılığında %15 olacağından, (B) yabancı ulaştırma kurumunun 2006 yılı içinde elde ettiği söz konusu kazanç için beyan etmesi gereken tutar ve ödemesi gereken vergi aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır x %15 = TL Kurumlar vergisi matrahı (safi kurum kazancı) x %20 = TL Kurumlar vergisi Dar mükellef kurumun söz konusu kazancının ana merkeze aktarılan tutarı üzerinden de Kurumlar Vergisi Kanununun 30 uncu maddesinin altıncı fıkrasına göre vergi kesintisi yapılacaktır. Söz konusu vergi kesintisi bu örneğe göre, – = x %15 = TL olarak hesaplanacaktır.

115 Osman KIRBAŞ / Gelir İdaresi Başkanlığı Yeni Teşvik  İndirimli kurumlar vergisi  Kobi birleşmesi  Taşınma desteği

116 Osman KIRBAŞ e-posta: Teşekkürler


"5520 SAYILI KURUMLAR VERGİSİ KANUNU Osman KIRBAŞ Devlet Gelir Uzmanı / Gelir İdaresi Müdürü Kurumlar Vergisi Şubesi." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları