Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

GEBELİKTE BESLENME ARAŞ.GÖR.KEVSER İLÇİOĞLU 1/34.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "GEBELİKTE BESLENME ARAŞ.GÖR.KEVSER İLÇİOĞLU 1/34."— Sunum transkripti:

1 GEBELİKTE BESLENME ARAŞ.GÖR.KEVSER İLÇİOĞLU 1/34

2  Gebelik, beslenme gereksinimin arttığı özel süreçlerden biridir. Gebelikte beslenme konusu gebelikle birlikte başlamamalıdır. Çünkü bir kadının gebe kalabilmesi, bebeğini gebelik sonuna kadar taşıyabilmesi, doğumdan sonra emzirebilmesi için gebe kalmadan önce düzenli beslenmesi ve sağlıklı olması gerekir. 2/34

3  Gebelikte sağlıklı beslenme; termde gelişimini tamamlamış fetüsü, komplike olmamış bir gebelik süreci ve doğum ile başarılı bir laktasyon döneminin olasılığını arttırırken, postpartum obezite riskini azaltarak uzun dönemde anne sağlığını iyi yönde etkiler. 3/34

4  Gebe iyi beslenmez ise; bebek annenin vücudundaki besin depolarını tüketmeye başlar, anne ve bebeğin sağlığı tehlikeye girer. Normalin altındaki fetal büyüme ise fetal mortalite ve hatta neonatal ve yenidoğan morbiditesi ile yüksek derecede ilişkilidir. 4/34

5  Çocukların sağlıklı olarak doğması, annenin dengeli ve yeterli beslenmesi ve bu beslenme ile bebeğin doğum ağırlığı, beyin gelişimi, intrauterin ölüm, prematürelik ve preeklempsi arasındaki ilişkiler çeşitli araştırmalarla kanıtlanmıştır. 5/34

6 Sağlıklı beslenme; anne sağlığını en iyi düzeye taşırken, doğumsal anomalileri de azaltır. 6/34

7 Gebelikte Kalori Gereksinimi  Kalori terimi; 1 gr suyun ısısını 1°C yükseltmek için ihtiyaç olan ısı miktarını açıklar. Kilokalori (kcal) 1000 kaloriye (cal) eşittir ve yiyeceklerin enerji değerini açıklamada kullanılan bir birimdir.  Gebelikte enerji ihtiyacı için önerilen diyette ilk trimestirde kalori artışı yoktur. İkinci ve üçüncü trimestirlerde günlük 300 kalorilik artış önerilir. 7/34

8  Gebelerin çoğunda 2. trimesterde yağ birikimi başlar ve yaklaşık 3.5 kg’lık bir yağ deposu oluşur. Oluşan bu yağ deposu laktasyon döneminde artan enerji gereksinmesini karşılamak ve metabolizmayı korumak içindir. 8/34

9 Günlük enerjinin;  %15’i proteinler,  %30’u yağlar ve  %65’i de karbonhidratlardan (CHO) sağlanmalıdır. 9/34

10  Gebelikte kilo artışı dikkatle izlenmeli, diyet kişisel kalori ihtiyacına göre düzenlenmelidir. Kadının gebelik öncesi kilosu, boyu, yaşı, aktivitesi ve sağlık durumu kalori ihtiyacını belirleyen faktörlerdir. 10/34

11 BKİKazanılan Kilo (kg) Zayıf < Normal Hafif Şişman /34

12 Gebelikte Karbonhidrat Gereksinimi  Karbonhidratlar, vücudun ihtiyacı olan toplam kalorinin alınmasına önemli katkıda bulunurlar. Toplam kalori ihtiyacının yarısından fazlası karbonhidratlardan sağlanır. Eğer toplam kalori alımı yeterli değil ise vücut enerji için proteinleri kullanır. Bu nedenle proteinler büyümenin temini olan esas görevlerinde kullanılamazlar. 12/34

13  Karbonhidrat ve kalori ihtiyacı özellikle son iki trimestirde artmıştır. Karbonhidrat alımı ağırlık artışını, fetusun, plasentanın ve diğer anne dokularının gelişmesini sağlar. Günde minimum 150 g karbonhidrat alınması önerilmektedir. Fakat gebelik sırasında kalori ihtiyacını karşılamak için daha fazla miktarda karbonhidrat alımına ihtiyaç vardır.  Süt ürünlerinde, sebze, meyve ve tüm taneli tahıl ürünleri ve ekmek karbonhidrat için besin kaynaklarıdır. 13/34

14 Gebelikte Protein Gereksinimi  Yeterli ve dengeli beslenme ile günlük protein gereksinmesi karşılanabilir. Gebelik süresince ortalama 950 gr protein depo edilmesi gerekmektedir. Gebeliğin 6. ayında fetus daha hızlı büyüdüğü için proteine olan gereksinmesi %30 artar. Bu nedenle de anneden günde 5 gr protein çekilmektedir. Gebe kadınlar için tavsiye edilen günlük protein miktarı ortalama 60 gr kadardır. 14/34

15  Gebelik döneminde yeterli enerji ve protein alınması bebeğin doğum çıktılarını (doğum ağırlığı, baş çevresi v.b) da olumlu etkilediği bilinmektedir. 15/34

16  Ancak enerji ve proteinin gereksinim duyulan miktarlardan fazla alınması, anne ve bebek açısından faydalı olmadığı gibi, annenin gebelik döneminde aşırı kilo alımına sebep olmaktadır. Bu da erken doğum, hipertansiyon gibi problemlere de neden olabilmektedir. 16/34

17  Enerjinin ve önemli yağ asitlerinin temini için diyette yağlara ihtiyaç vardır. Annenin yağ asitleri fetal sirkülasyona girerler. Yağ asitleri sinirleri myelinizasyonu ve uterustaki membranların sentezi için gereklidir. Bu nedenle yağlar fetusun gelişmesi için temel besinlerden biridir. Gebelikte Yağ Gereksinimi 17/34

18  Gebelikte, serum lipidlerinin, lipoproteinlerin ve kolesterolün artması ve barsaklardan yağların atılımının azalması sonucu yağların tamamı absorbe edilir. Fetusta yağ depoları gebeliğin ortasında yaklaşık % 2 iken sonunda % 12’ye yükselir. 18/34

19  Bitkisel yağlar doymamış yağ asitlerini içerdiği için, doymuş yağ asitlerini içeren hayvansal yağlardan daha çok önerilir. Tüm kalori alımının % 30’u yağlardan sağlanmalıdır.  Gebe kadına yağsız et, balık ve derisi alınmış tavuk gibi protein değeri yüksek, yağ oranı az yiyecekler önerilmelidir. 19/34

20  Gebelikte B vitaminleri gereksinmesi artmaktadır. Yeni vücut hücrelerinin yapımında proteine yardımcı olarak B6, B12 vitamini ve folik asit gereksinimi artmaktadır. Gebelik döneminde yeterli düzeyde folat tüketilmesi (600 mcg/gün) nöral tüp defektleri riskini azaltmaktadır. Gebelikte Vitamin ve Minarel Gereksinimi 20/34

21  Gebelik döneminde mineral gereksinimi özellikle de demir ve kalsiyum gereksinimi artmaktadır. Artan demir ihtiyacının karşılanması için gebelik süresince 20 mg demir ek olarak alınmalıdır. Demir içeren yiyecekler taze meyve suları ve salata ile tüketilmelidir.  Kalsiyum bebeğin iskelet yapısının gelişmesine ve annenin kemik yoğunluğunun korunmasına yardımcı olur. Gebelikte kalsiyum ihtiyacı mg’ dır. 21/34

22 BESLENMEYİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER  Beslenme ihtiyacının ve besin kaynaklarının bilgisinin yanında sağlık personelinin beslenmeyi etkileyen faktörlerin de farkında olması gerekir. Bireyin yeme alışkanlıkları, kültürü, ekonomik durumu gibi birçok faktör beslenmeyi etkiler. 22/34

23 PİKA  Pika, bazı maddelere karşı aşırı yeme isteği duymadır ve genellikle gebeliğin ilk trimestrinde ortaya çıkar. Bunlar yenebilir özelliği ya da besin değeri olmayan toprak, kil, nişasta, buz, yanmış kibrit, duvar boyası gibi maddelerdir. 23/34

24  Pikayı, çocukluk gibi hayatın diğer dönemlerinde de gözlendiği ya da bir sosyo-kültürel inanç olduğu şeklinde açıklayan değişik teoriler vardır. Bu alışkanlığın daha çok kırsal kesim kadınında görülmesi, temelinde yatan nedenin beslenme, bozukluğu olabileceğini düşündürmektedir. Daha çok demir eksikliği anemisinde bu alışkanılığın geliştiği belirlenmiştir. 24/34

25 Pika ile ilgili komplikasyonlar;  toprağın fazla miktarda yenmesi ile ilişkili olarak aşırı kontipasyon,  beslenme bozukluğuna bağlı hızlı kilo kaybı,  toprak kontaminasyonu ile ortaya çıkan parazitik enfeksiyonlar,  duvar boyası nedeni ile zehirlenmeler sayılabilir. 25/34

26  Ebe/Hemşire hastanın beslenme hikayesinde pikaya dikkat etmeli ve pikanın anne ve çocuk üzerindeki etkilerinin farkında olmalıdır.  Pikanın değerlendirilmesinde bireyin beslenme hikayesi dikkate alınmalıdır. Kadın eleştirileceği korkusu ile hikayede pika alışkanlığını açıklamaktan kaçınabilir. Bu sorunun ortaya çıkarılmasında sağlık personelinin sorgulayıcı ve yargılayıcı olmayan tutumu yardımcı olabilir. Kadına pikanın potansiyel zararları ile ilgili danışmanlık yapılmalıdır.  Pika alışkanlığı olan bir kadına, bu alışkanlığının yerine alternatif davranışlar önerilebilir. Örnek: Pika isteği olduğunda besleyici bir şeyler atıştırmasını ya da yürüme gibi davranışlara yönelmesi önerilebilir. 26/34

27 Yeme Bozuklukları  Anoreksiya nevroza ve bulimia, kötü beslenmeye ve fetal büyüme geriliğine yol açan elektrolit dengesizliği ve organ hasarları gibi anne ve fetusun hayatını tehdit eden ciddi yeme bozukluklarıdır. 27/34

28  Anoreksiya nevroza kişinin kilo almaktan aşırı korktuğu bir durumdur. Bu bozuklukta kilo kaybetmek için aşırı diyet ve egzersiz yapmak, laksâtif ve diuretik kullanmak ve kusmak gibi aşırı yöntemler uygulanır. Anoreksiya nevrozada beden fonksiyonlarındaki denge tümüyle bozulduğu için amenore ve infertilite de birlikte bulunur. Bununla birlikte vücut yağ oranı en az % 22 olduğunda ya da yeniden kilo kazandığı bir dönemde bu kişiler gebe kalabilirler. 28/34

29  Bulimia fazla abur-cubur yemeğe bağlı aşırı kilo almayı takiben, aşırı diyet, oruç ve kusma gibi yöntemlerle aşırı kilo verme ile ilgili bir yeme bozukluğudur.  Gebeliğin başında yeme bozukluğunun olup olmadığı iyi araştırılmalıdır. Gebelik öncesi normal kilonun altında olan ya da kilosunda büyük dalgalanmaların olduğunu ifade eden kadınlara bu problem açısından dikkat edilmeli, eğer tespit edilirse psikiyatristler ile işbirliği yapılmalıdır. 29/34

30 Şişmanlık  Gebelik öncesi beden kitle indeksi (BKİ) 30’dan büyük olan kişiler şişman olarak, arasında olanlar fazla kilolu olarak tanımlanır. 30/34

31 Üriner sistem enfeksiyonu Gebelik sırasında yetersiz kilo alma Yara enfeksiyonu Tromboembolizm Gebelik hipertansiyonu Fetal izlem güçlüğü Doğum eyleminin uzaması Fetal makrosomia Doğum travması Şişmanlığın gebeliğe getireceği riskler şöyledir: 31/34

32  Şişman kişiler için gebelikte önerilen ağırlık artışı en fazla 7 kg, fazla kilolular için kg’dır. Gebelik, kilo almamak ya da kilo vermek için diyet yapılacak bir zaman değildir. Vücudun ihtiyacından daha az kalori alınması zaman içinde maternal ketosise neden olur. Bunun da fetusta nörolojik hasarlara yolaçabileceğine ilişkin görüşler vardır. 32/34

33 Zayıflık Düşük doğum ağırlıklı bebek doğumu Prematüre eylem Düşük apgar skor Demir eksikliği anemisi Gebelik öncesi beden kitle indeksi 19.9’dan küçük olan kişiler zayıf olarak tanımlanır. Zayıflığın gebeliğe getireceği riskler şöyledir; 33/34

34  Zayıf kişiler için gebelikte önerilen kilo artışı kg’dır. Bu artış yenidoğanla ilgili komplikasyonları azaltır. İdeal olarak zayıf kadınların gebe kalmadan önce normal kilolarına çıkmaları ve besin depolarını doldurduktan sonra gebe kalmaları istenir. 34/34


"GEBELİKTE BESLENME ARAŞ.GÖR.KEVSER İLÇİOĞLU 1/34." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları