Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

TARİHİ KÜLTÜREL MİRAS ÇALIŞMALARINDA KATILIMCI YAKLAŞIMLAR Doç. Dr. Arzu Ispalar Çahantimur Uludağ Üniversitesi Mimarlık Fakültesi-Mimarlık Bölümü.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "TARİHİ KÜLTÜREL MİRAS ÇALIŞMALARINDA KATILIMCI YAKLAŞIMLAR Doç. Dr. Arzu Ispalar Çahantimur Uludağ Üniversitesi Mimarlık Fakültesi-Mimarlık Bölümü."— Sunum transkripti:

1 TARİHİ KÜLTÜREL MİRAS ÇALIŞMALARINDA KATILIMCI YAKLAŞIMLAR Doç. Dr. Arzu Ispalar Çahantimur Uludağ Üniversitesi Mimarlık Fakültesi-Mimarlık Bölümü

2 KONU ALANININ BELİRLENMESİ

3 Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği Misyonu Yaşam Kalitesini yükseltmeyi görev edinerek güven ve huzur ortamı içinde çevre, insan sağlığı ve kültürel varlıklara saygılı, nitelikli kentsel altyapıya sahip, estetik ve konforlu bir kent yaratmaya katkıda bulunmak. Yaşam Kalitesini yükseltmeyi görev edinerek güven ve huzur ortamı içinde çevre, insan sağlığı ve kültürel varlıklara saygılı, nitelikli kentsel altyapıya sahip, estetik ve konforlu bir kent yaratmaya katkıda bulunmak.

4 Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği Vizyonu “Sürdürülebilir Kalkınma” ile “Sürdürülebilir Kentler Yaratmak” için, “Sağlıklı Kentler” Hareketinin Türkiye’de gelişebilmesini, benimsenmesi ve uygulanabilmesini sağlamak. “Sürdürülebilir Kalkınma” ile “Sürdürülebilir Kentler Yaratmak” için, “Sağlıklı Kentler” Hareketinin Türkiye’de gelişebilmesini, benimsenmesi ve uygulanabilmesini sağlamak. Türkiye’de bulunan Sağlıklı Kentleri ve aday kentleri bir araya getirerek ve bu kentler arasında sağlık ile planlamanın entegrasyonu, sürdürülebilir gelişme, Türkiye’de bulunan Sağlıklı Kentleri ve aday kentleri bir araya getirerek ve bu kentler arasında sağlık ile planlamanın entegrasyonu, sürdürülebilir gelişme, yönetişim ve sosyal destek yaratmak, kent içi ve kentler arası eşitsizlikleri azaltarak, sağlıklı kentler yaratmak ve yaşatmak. yönetişim ve sosyal destek yaratmak, kent içi ve kentler arası eşitsizlikleri azaltarak, sağlıklı kentler yaratmak ve yaşatmak. Kentlilik bilinci ve sağlıklı kent kimliğinin oluşmasına katkıda bulunmak Kentlilik bilinci ve sağlıklı kent kimliğinin oluşmasına katkıda bulunmak Toplumsal memnuniyet ve toplumsal fayda amaç edinilerek yaşanabilir, herkesin yaşamaktan mutluluk duyacağı çağdaş kentler yaratmak Toplumsal memnuniyet ve toplumsal fayda amaç edinilerek yaşanabilir, herkesin yaşamaktan mutluluk duyacağı çağdaş kentler yaratmak

5 SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK “ toplum ve doğa arasında sosyal olarak şekillenen ilişkilerin uzun vadede yaşamasının sağlanabilmesidir “ (UNESCO-MOST,1996). ” yerel, bilgilendirilmiş, katılımcı, denge arayan bir süreç olup, adil bir ekolojik bölge içinde, toprakları ötesine ya da geleceğe hiçbir problem ihraç etmeden çalışmaktır ” (UN Report, 2000). (UN Report, 2000).

6 SÜRDÜRÜLEBİLİR KENTSEL GELİŞME ” değişimin sürekliliğini sağlamak amacıyla sosyo-ekonomik çıkarların çevre ve enerjiyle ilgili kaygılarla uyum içinde bir araya getirilebildiği kentsel gelişmedir” ” değişimin sürekliliğini sağlamak amacıyla sosyo-ekonomik çıkarların çevre ve enerjiyle ilgili kaygılarla uyum içinde bir araya getirilebildiği kentsel gelişmedir” (Ewers,Nijkamp, 1990). (Ewers,Nijkamp, 1990). “doğal, yapısal ve kültürel çevrelerini mahalle ve bölge ölçeğinde küresel sürdürülebilir gelişmeyi destekleyecek şekilde geliştirmek için çaba sarf eden insanları ve iş çevrelerini barındıran kentler sürdürülebilir kentlerdir (Haughton ve Hunter,1994). “doğal, yapısal ve kültürel çevrelerini mahalle ve bölge ölçeğinde küresel sürdürülebilir gelişmeyi destekleyecek şekilde geliştirmek için çaba sarf eden insanları ve iş çevrelerini barındıran kentler sürdürülebilir kentlerdir (Haughton ve Hunter,1994).

7 Doğru politika Doğru yönetim Doğru form Sürdürülebilir kent

8 SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK EKOLOJİK PRENSİPLER BİLİM KÜLTÜR

9 SÜRDÜRÜLEBİLİR KENTSEL GELİŞME YAŞAM KALİTESİ KÜLTÜR KENT SÜRDÜRÜLEBİLİR GELİŞME ekolojik ekonomik sosyal Sürdürülebilirlik kültürü Kent kültürü SÜRDÜRÜLEBİLİR GELİŞME – KENT - KÜLTÜR

10 TARİHİ YERLEŞMELER ; farklı insanlar, düşünceler, kültürler ve politikaların kesişim noktası, farklı insanlar, düşünceler, kültürler ve politikaların kesişim noktası, farklı zaman dilimlerine ait toplumsal ve kültürel yaşamın izlerinin fiziksel ve mekansal yansımasıdır. farklı zaman dilimlerine ait toplumsal ve kültürel yaşamın izlerinin fiziksel ve mekansal yansımasıdır.

11 ULUSLARARASI BAĞLAM

12 TARİHİ - KÜLTÜREL MİRAS Biyolojik çeşitlilik Geleneksel yaşam şekli kültür Geleneksel toprak kullanım kalıpları

13 Kültürel miras değerlerini koruma Kültürü koruma Kentsel Gelişme Sürdürülebilir kentsel gelişme

14 BÜTÜNCÜL YÖNETİM PLANI Yerel ve merkezi yönetim Halk KÜLTÜREL DOKUNUN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ üniversiteler Özel girişimciler POLİTİKALAR tanıtım-eğitim-araştırma-koruma-turizm

15 ULUSLARARASI ÖLÇEKTE ÖRNEK ÇALIŞMALAR

16 AMAÇLAR : - Fonksiyonel, çevresel ve sosyal kavramların sürdürülebilirlik bağlamında dikkatle ele alınması, - tarihi kent dokusunun kente yeniden kazandırılarak canlandırılması, - yerel yönetim, özel sektör, halk arası işbirliğinin sağlanması. SONUÇLAR : - Yayalar tarafından yoğun bir şekilde kullanılan canlı bir kent mekanı oluşmuş ve kültürel aktiviteler çoğalmıştır. - Çevrede işyerleri ile birlikte sosyal ve kültürel fonksiyonların da karma olarak kullanılması yapı çevresinin içerdiği tarihi öneme ve fiziksel özelliklere uygun olarak değerlendirilmesini ve yeniden kullanımını sağlamıştır. LUBLİN - İRLANDA

17 AMAÇLAR : - bütüncül bir planlama yaklaşımı yardımıyla kent ve metropoliten alanda çevresel sürdürülebilirliğin sağlanması, - sosyal bütünleşmenin ve her türlü imkana erişimin arttırılması, - kentsel yaşamın daha şeffaf bir hale getirilmesi ile Curitiba halkının yaşam kalitesinin arttırılması, - sürdürülebilir bir toplum oluşabilmesi için çalışmaların hızlandırılması. SONUÇLAR : -bütüncül bir planlama yaklaşımı ve birbirini destekleyen çözüm önerileri ile ulaşım, toprak kullanımı ve kentsel konut gelişimi ile ilgili problemler halkın yaşam kalitesini yükseltecek şekilde çözülmüştür. CURİTİBA-BREZİLYA CURİTİBA-BREZİLYA

18 FREİBURG - ALMANYA FREİBURG - ALMANYA AMAÇLAR : AMAÇLAR : - ulaşımda, toplu taşıma, bisiklet ve yürümeden yararlanılmasının desteklenmesi, - ulaşımda, toplu taşıma, bisiklet ve yürümeden yararlanılmasının desteklenmesi, - sosyal etkileşimi destekleyecek kentsel açık alanların tasarlanarak uygulanması, - sosyal etkileşimi destekleyecek kentsel açık alanların tasarlanarak uygulanması, - yüksek yoğunluklu konut yerleşmeleri ile artan nüfusun konut ihtiyacının karşılanması. - yüksek yoğunluklu konut yerleşmeleri ile artan nüfusun konut ihtiyacının karşılanması. SONUÇLAR : SONUÇLAR : - motorlu araç kullanımı %30 oranında sabit kalırken, toplu taşımadan faydalanma %53 oranında artmış, bisiklet kullanımı %100 artmıştır, - motorlu araç kullanımı %30 oranında sabit kalırken, toplu taşımadan faydalanma %53 oranında artmış, bisiklet kullanımı %100 artmıştır, - kaliteli açık alanlarla insanların kaynaşması sağlanmış ve kentlilik bilinci arttırılmıştır, - kaliteli açık alanlarla insanların kaynaşması sağlanmış ve kentlilik bilinci arttırılmıştır, - yaşam kalitesi yüksek, çekici, kullanışlı ve tercih edilen karma fonksiyonlar içeren bir yerleşme alanı elde edilmiştir. - yaşam kalitesi yüksek, çekici, kullanışlı ve tercih edilen karma fonksiyonlar içeren bir yerleşme alanı elde edilmiştir.

19 RODOS-YUNANİSTAN Amaçlar -Bölgenin yeni sakinler ve öğrenciler için çekiciliğinin arttırılması -Ortaçağ kentinde yaşayan sakinlerin kentsel servislerden gerektiğince faydalanabilmesi -Sakinlerin hareketliliğinin kolaylaştırılması -Kontrolsüz trafik ve gürültünün engellenmesi -Yerel halkın farkındalığının arttırılması Sonuçlar Sanatkar ve zanaatkarlar ile dükkan sahipleri birliği, Yerel sakinler birliği, girişimciler ve özel mülk sahiplerinin öneri geliştirme ve tasarlama aşamasındaki katılımları ile Sosyal konut ve öğrenci konutları Sosyal konut ve öğrenci konutları Yaya ve bisiklet ulaşımını özendiren trafik düzenlemesi Yaya ve bisiklet ulaşımını özendiren trafik düzenlemesi Altyapı çalışmalarının tamamlanması Altyapı çalışmalarının tamamlanması Geleneksel aktivitelerin canlandırılması Geleneksel aktivitelerin canlandırılması Sosyal servislerin geliştirilmesi Sosyal servislerin geliştirilmesi Uluslararası boyutlarda kültürel etkinlikler geliştirilmesi Uluslararası boyutlarda kültürel etkinlikler geliştirilmesi

20 RODOS - YUNANİSTAN Amaçlar Eski kent ve liman arasında kalan alanda -Turistlerin ve yerel halkın ilgisini çekecek kamusal açık alanlar yaratmak - Yaya, bisikletli ulaşımı ve toplu taşımayı geliştirmek - Liman aktivitelerinin yeniden yapılandırılması - Kentsel mirasın sahiplenilmesinin sağlanması Sonuçlar Sonuçlar Halkın ve çeşitli STK ların katılımıyla; -Endüstri mirası alanların ve anıtsal eserlerin sağlıklaştırılarak toplumsal kullanımının sağlanması, -yaya ve bisiklet yollarının arttırılması -toplu taşımanın geliştirilmesi -alanı sınırlayan tampon bölge dışında bir çevre yolu tasarlanması

21 VILNIUS-LİTVANYA Amaçlar -Geleneksel el sanatlarının desteklenerek ve geliştirilerek Vilnius Eski Kent bölgesinin rehabilite edilmesi ve canlandırılması -Eski kentte zanaatkarlar bölgesini yeniden kurmak -Eski kentin dinamizmini ve çekiciliğini halk katılımlı el sanatları etkinlikleri ve sergi mekanları ile arttırmak -Bölgenin evrensel değerini sakinler ve ziyaretçiler ile birlikte koruyarak geliştirmek Sonuçlar -Yerel ve ulusal finans desteği ile sanatkar ve zanaatkarların yetiştirilmesi projeleri, Çocuklara ve öğrencilere yönelik eğitimler Çocuklara ve öğrencilere yönelik eğitimler Sakinlere ve ziyaretçilere yönelik eğitimler Sakinlere ve ziyaretçilere yönelik eğitimler -Yapı stoğunun galeriler ve atölyeler i barındırmak üzere rehabilite ve adapte edilmesi -Geleneksel Sanatlar Merkezi nin kurulması -Miras değerlerinin önemi konusunda farkındalığın arttırılması -Yeni iş imkanlarının yaratılması -Ekonomik çeşitliliğin arttılılması

22 TALİN-ESTONYA Amaçlar - Tarihi kenti sınırlayan Vabaduse meydanının arkeolojik değerler ile birlikte ele alınarak kentsel tasarımının yeniden yapılandırılması, sembolik değerinin korunması - Trafik ve otopark alanlarını minimize ederek kentsel meydanın alanını arttırmak, - Güncel yaşam şartlarına uygun esnek ve kesintisiz bir kentsel peyzaj yaratmak, - Sakinlerin ve ziyaretçilerin miras değerlerine erişebilirliğinin arttırılması Sonuçlar - En uygun Mimari ve kentsel tasarım projesinin elde edilebilmesi için bir yarışma düzenlenmesi, - Halk katılımlı tartışmalar ile uygun düzenlemelerin belirlenmesi, - Otopark alanlarının yer altına alınması, - Meydanın fiziksel düzenleme ve sağlıklaştırma çalışmalarının başlaması, - Meydanın tarihi ve arkeolojik dokusunun korunması çalışmalarının başlaması - Kent tarihinin ve arkeolojik mirasının sahiplenilmesinin sağlanması

23 Ulusal Bağlam Katılımcı Planlama Yaklaşımının Desteklenmesi

24 Yerel aktörlerin katılımı ile mekansal ve kurumsal stratejik plan üretme gerekliliğini öne süren yasalar: Yerel aktörlerin katılımı ile mekansal ve kurumsal stratejik plan üretme gerekliliğini öne süren yasalar: 5216 sayılı “Büyükşehir Belediyesi Kanunu”, sayılı “Büyükşehir Belediyesi Kanunu”, sayılı “Belediye Kanunu”, sayılı “Belediye Kanunu”, sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu”, sayılı “İl Özel İdaresi Kanunu”, 2005 Yerel Gündem 21 altında oluşan Kent Konseyi ile işbirliği yapılarak kent vizyonu ve stratejilerinin oluşturulması zorunluluğu Yerel Gündem 21 altında oluşan Kent Konseyi ile işbirliği yapılarak kent vizyonu ve stratejilerinin oluşturulması zorunluluğu

25 Katılımcı Planlama Yaklaşımının Desteklenmesi Koruma Boyutu 1710 sayılı “Eski Eser Kanunu”,1973: Cumhuriyet döneminin ilk koruma yasası 1710 sayılı “Eski Eser Kanunu”,1973: Cumhuriyet döneminin ilk koruma yasası 2863 sayılı “Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kanunu”,1983: mevzuatın koruma ile ilgili hükümlerini düzenleyen temel kanun ; kültür ve doğal varlıkların nasıl tanımlanacağını, bu değerlerin nasıl tespit edileceği ve bu değerlerin korunması ile ilgili olarak karar alma süreçlerini tarif etmektedir sayılı “Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kanunu”,1983: mevzuatın koruma ile ilgili hükümlerini düzenleyen temel kanun ; kültür ve doğal varlıkların nasıl tanımlanacağını, bu değerlerin nasıl tespit edileceği ve bu değerlerin korunması ile ilgili olarak karar alma süreçlerini tarif etmektedir.

26 Koruma Boyutu Alan Yönetim Planı 3386 sayılı(1987) ve 5226 sayılı (2004) kanunlar 2863 Sayılı Kanunun eksik yönlerinin giderilebilmesi için yürürlüğe girmiştir 3386 sayılı(1987) ve 5226 sayılı (2004) kanunlar 2863 Sayılı Kanunun eksik yönlerinin giderilebilmesi için yürürlüğe girmiştir finansman, eğitim ve planlama ile ilgili hükümleri içerir finansman, eğitim ve planlama ile ilgili hükümleri içerir kültür ve tabiat varlıklarının sürdürülebilirlik ilkesi doğrultusunda korunması amacıyla korunacak alanın çok boyutlu araştırılması, stratejik ilkelerin saptanması, katılımcı alan yönetim şekillerinin uygulanması öngörülür kültür ve tabiat varlıklarının sürdürülebilirlik ilkesi doğrultusunda korunması amacıyla korunacak alanın çok boyutlu araştırılması, stratejik ilkelerin saptanması, katılımcı alan yönetim şekillerinin uygulanması öngörülür sayılı “Alan Yönetimi ile Anıt Eser Kurulunun Kuruluş ve Görevleri ile Yönetim Alanlarının Belirlenmesine ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” planlama ve uygulama süreçleri için katılımcı bir “Yönetim Planı “ çerçevesi kurmaktadır sayılı “Alan Yönetimi ile Anıt Eser Kurulunun Kuruluş ve Görevleri ile Yönetim Alanlarının Belirlenmesine ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” planlama ve uygulama süreçleri için katılımcı bir “Yönetim Planı “ çerçevesi kurmaktadır.

27 Stratejik Mekansal Planlama Yöntemi Alan Yönetimi Planı Madde 1 — Bu Yönetmeliğin amacı; ören yerleri, sit alanları ve etkileşim sahaları ile bağlantı noktalarının kamu kurum ve kuruluşları ile sivil toplum örgütlerinin koordinasyonunda sürdürülebilir bir yönetim planı çerçevesinde korunması ve değerlendirilmesini sağlamak, yönetim alanlarının belirlenmesi, geliştirilmesi, yönetim planlarının hazırlanması, onaylanması, uygulanması ve denetlenmesi ile alan yönetimini gerçekleştirmek üzere görev alacak danışma kurulu, alan başkanı, eşgüdüm ve denetleme kurulu, denetim birimi ve anıt eser kurulunun görev, yetki ve sorumluluklarının belirlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir. ören yerleri, sit alanları ve etkileşim sahaları ile bağlantı noktalarının kamu kurum ve kuruluşları ile sivil toplum örgütlerinin koordinasyonunda sürdürülebilir bir yönetim planı çerçevesinde korunması ve değerlendirilmesini sağlamak, yönetim alanlarının belirlenmesi, geliştirilmesi, yönetim planlarının hazırlanması, onaylanması, uygulanması ve denetlenmesi ile alan yönetimini gerçekleştirmek üzere görev alacak danışma kurulu, alan başkanı, eşgüdüm ve denetleme kurulu, denetim birimi ve anıt eser kurulunun görev, yetki ve sorumluluklarının belirlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.

28 Yerel Bağlam Bursa’da Tarihi – Kültürel Miras ve Kentsel Gelişme

29 Bursa Tarihi Sur İçi Yerleşmesi Hisar ; Alan Yönetim Planı Önerisi Katılımcı Yöntemi Bursa Tarihi Sur İçi Yerleşmesi Hisar ; Alan Yönetim Planı Önerisi Katılımcı Yöntemi

30 Strateji Arama Toplantısı

31 Anket Çalışmaları

32 Çevreye Getirilecek Turistik İşlevlerden İş İmkanı İsteme Durumu KriterKategoriFrk. % Çevre ye getirilecek turistik işlevlerden iş imkanı isteme durumu Alışveriş,küç.tic.(hed.eş.yap.vesat.,market) 17745,7 Yeme/içme, (lok.,çay bahç.,cafe, vs.) 16943,7 Sergileme/gösteri10727,6 Konaklama (pans.,motel,apart otel,vs.) 8421,7 Diğer82,1 Hiçbiri5714,7 Toplam (Birden fazla seçenek var) >387>100,0 Çevrenin Tanınması İçin Düzenlenecek Etkinliklere İlişkin Tercih Durumu KriterKategoriFrk.% Çevre nin tanınması için düzel. Ekinliklere ilişk.terc. durumu Ünlüler ile söyleşi16041,3 Eğitici seminer, toplantı 24362,8 Müzik, drama, sinema gösterileri 19249,6 Resim, elişi sergileri19650,6 Elişi veya yiyecek kermesleri 22959,2 Temalı pazarlar17645,5 Hepsi00,0 Hiçbiri184,7 Diğer61,6 Toplam (Birden fazla seçenek var) >387>100,0

33 TARİHİ YERLEŞMELERİN SÜRDÜRÜLEBİLİR GELİŞMESİ İÇİN ; Yerleşmenin - bir taraftan özgün yapısını oluştururken, diğer yandan ekonomik bağımsızlığının sağlanmasında büyük rol alan- fiziksel ve sosyal dokusunun zarar görmeden geliştirilmesini sağlayacak planlı bir yönetim ile birlikte, Yerleşmenin - bir taraftan özgün yapısını oluştururken, diğer yandan ekonomik bağımsızlığının sağlanmasında büyük rol alan- fiziksel ve sosyal dokusunun zarar görmeden geliştirilmesini sağlayacak planlı bir yönetim ile birlikte, Yerleşmenin fiziksel ve sosyal özelliklerini dikkate alan farklı stratejiler gerekmektedir. Yerleşmenin fiziksel ve sosyal özelliklerini dikkate alan farklı stratejiler gerekmektedir. Bu stratejilerin sağlıklı bir şekilde geliştirilmesi ve uygulanması tüm ilgili aktörlerin ve özellikle yerel halkın katıllımı ile mümkündür. Bu stratejilerin sağlıklı bir şekilde geliştirilmesi ve uygulanması tüm ilgili aktörlerin ve özellikle yerel halkın katıllımı ile mümkündür. SONSÖZ

34 ANAHTAR KELİMELER BİLİNÇ VE SORUMLULUK BİLİNÇ VE SORUMLULUK BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM SOSYO-KÜLTÜREL BAKIŞ AÇISI SOSYO-KÜLTÜREL BAKIŞ AÇISI DİSİPLİNLER ARASI ÇALIŞMALAR DİSİPLİNLER ARASI ÇALIŞMALAR HALK KATILIMI HALK KATILIMI


"TARİHİ KÜLTÜREL MİRAS ÇALIŞMALARINDA KATILIMCI YAKLAŞIMLAR Doç. Dr. Arzu Ispalar Çahantimur Uludağ Üniversitesi Mimarlık Fakültesi-Mimarlık Bölümü." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları