Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BİLEŞİKLER İki ya da daha fazla maddenin belli oranda kimyasal olarak birleşmeleri sonucu oluşturdukları yeni, saf maddeye bileşik denir.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BİLEŞİKLER İki ya da daha fazla maddenin belli oranda kimyasal olarak birleşmeleri sonucu oluşturdukları yeni, saf maddeye bileşik denir."— Sunum transkripti:

1

2 BİLEŞİKLER İki ya da daha fazla maddenin belli oranda kimyasal olarak birleşmeleri sonucu oluşturdukları yeni, saf maddeye bileşik denir.

3 1. Yapılarında iki ya da daha fazla madde bulundururlar. Yukarıdaki örnekte de görüldüğü gibi, Karbon monoksit iki maddeden, karbon dioksit üç maddeden oluşmuştur. Örnek: Co ve CO arasındaki farkları açıklayınız? Co = Kobalt elementini ifade eder. Tek bir atomdan oluştuğu için, elementtir. Co bir sembol dür. CO= Karbon monoksit bileşiğini ifade ediyor. C ve O 2 elementlerinden meydana gelmiştir. Yani yapısında iki farklı madde bulundurduğu için, bilşiktir. CO bir formüldür. ÖZELLİKLERİ:

4 2. Belli oranda birleşirler. Yine yukarıdaki örnekten anlaşılacağı gibi bire bir birleşseler CO oluşması için, 1 C ve 1O atomu tepkimeye girmelidir. Bir CO 2 molekülü oluşabilmesi için 1 C ve 2 O atomu gereklidir. Kısaca anlaşılacağı gibi bileşikleri oluşturan elementlerin kütleleri arasında belli bir oran olmak zorundadır.

5 3. Kimyasal olarak birleşirler. Bir bileşik oluşurken atomlar ya elektron alırlar ya verirler ya da ortaklaşa kullanırlar.  Metal-ametal bileşiklerinde, metaller elektron verir, ametaller elektron alır.  Ametal-ametal bileşiklerinde elektronlar ortaklaşa kullanılır.  Metal-metal bileşik oluşturmazlar. Homojen olarak karışarak alaşımları oluştururlar.  Kısaca bileşikler oluşurken kimyasal olay olmak zorundadır.

6 4.Kendini oluşturan maddelerin özelliklerini taşımazlar. Bileşikler kendini oluşturan elementlerden farklı özelliklere sahiptirler. Bunu hepimizin bildiği bir örnekle açıklayalım: Tepkimesinde; H 2 :Yanıcı O 2 :Yakıcı H 2 O: söndürücü özelliği gösterirler. Yani su elementlerinden farklı bir özellik gösterir.

7 5. Kendini oluşturan maddelere ancak kimyasal yöntemlerle ayrıştırıla bilirler. -Zayıf bağlı bileşikler ısı enerjisi yöntemiyle atomlarına ayrıştırıla bilirler. -Kuvvetli bağlı bileşikler ise ancak elektrolizle bileşenlerine ayrıştırıla bilirler. -Bazı bileşiklerde geri dönüşüm mümkün değildir.

8 6. Saftırlar. Tüm elementler olduğu gibi, tüm bileşiklerde saf maddelerdir. 7. Belli erime ve kaynama noktaları vardır. Tüm saf maddelerin belli bir erime ve kaynama noktaları vardır.

9 8.İyonik yapılı maddeler iyonlardan, kovalent yapılı maddeler moleküllerden oluşmuşlardır. Bu konu ileriki derslerde anlatılacaktır.

10 9. Formüllerle gösterilirler. Tüm bileşikler, oluştuğu sembollerin yan yana yazılmasıyla, oluşturulan formüllerle gösterilirler. Mesela: X ve Y elementlerinden oluşmuş bir bileşiği X m Y n gibi bir formülle gösterirsek. Burada; m=X’in mol sayısı Ya da sayısı. n= Y’nin mol sayısı ya da sayısıdır. Benzer biçimde; H 2 SO4 bileşiği:2 tane H atomu, 1 tane S atomu,4 tane O atomundan oluşmuştur.

11 Kütlenin Korunumu: Bileşiklerin, kimyasal bir olay sonucu oluştuğunu öğrenmiştik. Kimyasal tepkimelerde, tepkimeye giren maddelerin kütleleri toplamı, tepkime sonunda oluşan maddelerin kütleleri toplamına eşittir. Bu kurala; Kütlenin Korunumu Kanunu denir. Örnek: Örnekten de anlaşıldığı gibi, 18 gram suyu analiz ettiğimizde, 2 g hidrojenle, 16 g oksijen elde ederiz. Yani tepkimeye giren ve çıkan maddelerin kütleleri eşit olacaktır. 18 g 2 g 16g

12 Sabit Oranlar Korunumu: Bir bileşik hangi yolla elde edilirse edilsin, bileşiği oluşturan atomların kütleleri arasında basit tam sayılarla ifade edilen sabit bir oran vardır. Bu orana Sabit Oranlar ya da Belirli Ağırlık Oranı Kanunu denir. Örnek: H 2 O bileşiğinde sabit oranları nedir ? H:1 O:16 = = Yani su bileşiği oluşurken, 1 g H 2 ile 8 g O 2 tepkimeye girmektedir. ÇÖZÜM:

13 Katlı Oranlar Kanunu: İki element bir biriyle birden fazla bileşik oluşturuyorsa, bu elementlerden birinin sabit miktarına karşılık gelen diğer elementin değişen kütleleri arasında bait tam sayılarla ifade edilen sabit bir ora vardır. Bu orana Katlı Oranlar Kanunu denir. ÖRNEK: NO 2 - N 2 O Katlı oranı 4/1 N 2 O - N 2 O 3 Katlı oranı 1/3 NO 2 - N 2 O 4 Kat.Or.Kan. Uymaz C 2 H 4 - C 3 H 6 Kat.Or.Kan. Uymaz NO2- H 2 O Kat.Or.Kan. Uymaz

14 ÇÖZÜM: NO 2 -N 2 O bileşiğinde N’lar sabit alındığında; 2NO 2 -N 2 O olur. Oksijenlerin kütleleri arasındaki oran 4O/O olur. Sadeleştirirsek 4/1 olur. N 2 O-N 2 O 3 bileşiğinde N’lar sabit alındığında; N 2 O-N 2 O 3 olur. Oksijenlerin kütleleri arasındaki oran O/3O olur. Sadeleştirirsek 1/3 olur. NO 2 -N 2 O 4 bileşiğinde N’lar sabit alındığında; 2NO 2 -N 2 O 4 olur. Oksijenlerin kütleleri arasındaki oran 4O/4O olur. Sadeleştirirsek 1 olur. Dolayısıyla her iki bileşik aynı bileşik olduğundan katlı oranlar yasasına uymaz. C 2 H 4 -C 3 H 6 bileşiğinde C’lar sabit alındığında; 3C2H 4 -2C 3 H 6 olur. Hidrojenlerin kütleleri arasındaki oran 12/12 olur. Sadeleştirirsek 1 olur. Dolayısıyla her iki bileşik aynı bileşik olduğundan katlı oranlar yasasına uymaz. NO 2 -H 2 O bileşiğinde iki değil üç farklı elementten oluştuğu için katlı oranlar yasasına uymaz.

15 Formül : Bileşikleri kısaca ifade eden şekle, formül denir. Bileşiği oluşturan atomların sembollerinin yan yana yazılması ve kaçar tane atomdan oluştuğunu da, sağ alt köşesine yazılmasıyla oluşur. ÖRNEK: C 6 H 12 O 6 formülüyle gösterilen, çay şekeri; 1.C,H ve O atomlarından oluşmuştur molekülü, 6 tane C, 12 tane H ve 6 tane O atomu içerir. 3. C/H =1/2 H/O=2

16 Formüller 2 kısımda incelenir. 1- Basit (Kaba Formül): Sadece bileşiği oluşturan atomların, cinsini ve bir birlerine oranını gösteren formüle denir. 2-Gerçek (Molekül Formül): Bileşiği oluşturan atomların, cinsini, gerçek sayısını ve bir birlerine oranını gösteren formüle denir. GERÇEK FORMÜLBASİT FORMÜL C 6 H 12 O 6 CH 2 O C 2 H 5 OH H2OH2OH2OH2O H 2 SO 4 NOT: Metal ametal bileşiklerinin, kaba ve molekül formülleri aynıdır.

17 İYON-ANYON-KATYON-KÖK: + yada – yüklü atomlara İYON denir. + yüklü iyonlara KATYON, -yüklü iyonlara ANYON denir. Kimyasal tepkimelerde tek bir iyon gibi davranan atom gruplarına da KÖK diyoruz. ÖR: NH4 + bir köktür.

18

19 ÇAPRAZLAMA KURALI Bileşiği oluşturan katyon ve anyonlar yan yana yazılır. Katyon ve anyonların yükleri diğerinin sağ alt köşesine gelecek şekilde çaprazlanır. NOT: Bu kural, ametal-ametal bileşikleri için uygun değildir.

20 ÖRNEK-1: NOT: En sade biçimi molekülün formülünü verir. Bu sebeple, metal-ametal bileşiklerinde molekül formül, basit formül aynıdır. ÖRNEK-2: ÖRNEK-3: ÖRNEK-4:

21 Bileşiklerin İsimlendirilmesi: 1.METAL-AMETAL BİL. İSİMLENDİRİLMESİ METALİN ADI + AMETALİN ADI + ÜR ÖRNEK: CaF2: Kalsiyum Florür NaCl: Sodyum Klorür AlBr 3 : Alüminyum Bromür MgI 2 : Magnezyum İyodür Eğer anyon halojen değilse, isimlendirme diğer anyonların ismiyle biter. CaH 2 : Kalsiyum Hidrür Ca 2 C: Kalsiyum Karbür Ca 3 N2 :Kalsiyum Nitrür Ca3P 2 : Kalsiyum Fosfür CaO: Kalsiyum Oksit CaS: Kalsiyum Sülfür Eğer metal değişik değerlik alabiliyorsa; METALİN ADI +METALİN YÜKÜ+ AMETALİN ADI + ÜR CuCl: Bakır –I-klorür CuCl 2 : Bakır –II-klorür FeO:Demir –II-oksit Fe 2 O 3 :Demir –III-oksit

22 2.METAL-KÖK BİL. İSİMLENDİRİLMESİ METALİN ADI + KÖKÜN ADI ÖRNEK: CaSO 4 : Kalsiyum Sülfat NaNO 3 : Sodyum Nitrat AlPO 4 : Alüminyum Fosfat Mg(ClO 3 ) 2 : Magnezyum Klorat CaCr 2 O 7 : Kalsiyum di Kromat CaCO 3 : Kalsiyum Karbonat FeSO 4 : Demir-II- Sülfat Fe2(SO 4 ) 3 : Demir-III- Sülfat

23 3. KÖK–KÖK BİL. İSİMLENDİRİLMESİ KÖKÜN ADI+ KÖKÜN ADI ÖRNEK: NH 4 NO 3 : Amonyum Nitrat (NH 4 ) 3 PO 4 : Amonyum Fosfat (NH 4 ) 2 SO 4 : Amonyum Sülfat NH 4 ClO 3 : Amonyum klorat 4. KÖK - AMETAL BİL. İSİMLENDİRİLMESİ KÖKÜN ADI + AMETAL ADI ÖRNEK: NH 4 Cl : Amonyum Klorür (NH 4 ) 2 S : Amonyum Sülfür (NH 4 ) 3 N : Amonyum Nitrür (NH 4 ) 3 P : Amonyum Fosfür

24 5. AMETAL -AMETAL BİL. İSİMLENDİRİLMESİ SAYI EKİ + ELEMENT ADI + SAYI EKİ + ELEMENT ADI + ÜR ÖRNEK: NO:Azot Monoksit N 2 O:Di Azot Monoksit NO 2 : Azot Di Oksit N 2 O 4 : Di Azot Tetra Oksit N 2 O 5 : Di Azot Penta Oksit OF 2 : Oksijen Di Florür SF 6 : Kükürt Hekza Florür ClF 7 : Klor Hepta Florür 1: Mono 2:Di 3:Tiri 4:Tetra 5:Penta 6:Hekza 7:Hepta 8:Okta 9: Nona 10:Deka

25 6.HİDRATLI BİLEŞİKLERİN İSİMLENDİRİLMESİ: BİLEŞİĞİN ADI+ RAKAM+HİDRAT ÖRNEK: Na 2 CO 3 X 10 H 2 O: Sodyum karbonat deka hidrat MgSO 4 X 7 H 2 O: Magnezyum sülfat hapta hidrat CuSO 4 X 4 H2O: Bakır sülfat tetra hidrat 6.ÖZEL ADLANDIRMA: Bazı bileşikler özel olarak adlandırılır. ÖRNEK: H 2 O: Su NH 3 : Amonyak NaCl: Yemek tuzu CH 4 : Metan H 2 SO 4 : Sülfirik asit CaCO 3 : Kireç taşı CaO: Sönmemiş kireç


"BİLEŞİKLER İki ya da daha fazla maddenin belli oranda kimyasal olarak birleşmeleri sonucu oluşturdukları yeni, saf maddeye bileşik denir." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları