Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ALKOLLER Genel formülleri R-OH şeklinde olan organik bileşiklere denir. H-OH Su CH 3 -OH Alkol NOT: Bir bileşiğin alkol olabilmesi için C atomuna yalnız.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ALKOLLER Genel formülleri R-OH şeklinde olan organik bileşiklere denir. H-OH Su CH 3 -OH Alkol NOT: Bir bileşiğin alkol olabilmesi için C atomuna yalnız."— Sunum transkripti:

1 ALKOLLER Genel formülleri R-OH şeklinde olan organik bileşiklere denir. H-OH Su CH 3 -OH Alkol NOT: Bir bileşiğin alkol olabilmesi için C atomuna yalnız bir –OH grubunun bağlı olması gerekmektedir. Ayrıca –OH grubunun bağlı olduğu C atomunun doymuş olması şartı vardır. Anca –OH grupları farklı C lara bağlanmış ise bu bileşikler alkoldür.

2 ÖRNEK: R-CH-OH OH I R-C - OH OH II R-CH-CH 2 -OH OH IV R-CH=CH-OH III Aşağıdaki maddelerden hangileri Alkoldür ?

3 1. Mono alkoller 2. Poli alkoller 1. MONO ALKOLLER: Yapısında bir adet –OH grubu bulunduran alkollere denir. Mono alkoller –OH grubunun bağlı olduğu C’a göre 3 kısma ayrılırlar. A.Pirimer alkoller B.Sekonder alkoller C.Tersiyer alkoller ALKOLLERİN SINIFLANDIRILMASI

4 R-CH 2 -OH (Primer-Birincil alkol) 1. Primer alkoller: (Birincil) -OH grubunun bağlı olduğu C’ atomunda iki tane H atomu bağlanmış ise bu tür alkollere denir. CH 3 -CH 2 -CH 2 -OH (n-propil alkol) CH 3 -CH 2- CH 2 -CH 2 -OH (n-butil alkol)

5 2. Sekonder alkoller: (İkincil) -OH grubunun bağlı olduğu C’ atomunda bir tane H atomu bağlanmış ise bu tür alkollere SECONDER alkol denir. R-CH-OH R Sekonder-ikincil- Alkol CH 3 - CH-OH CH 3 Sekonder- propil - Alkol İzo propil Alkol

6 3. Tersiyer alkoller: (Üçüncül) -OH grubunun bağlı olduğu C’ atomunda H atomu yoksa, bu tür alkollere denir. R- C - OH R R (Tersiyer-üçüncül- Alkol) CH 3 - C - OH CH 3 (Tersiyer-üçüncül- Alkol) (Tersiyer butil- Alkol)

7 II.POLİ ALKOLLER:  Yapısında farklı C atomlarında birden fazla –OH grubu bulunduran alkollere denir.  Yapısında 2, –OH grubu içerenlere diol, 3 tane –OH grubu içerenlere triol …denir.  Molekülün yapısında –OH grubu sayısı arttıkça hidrojen bağ kuvveti artacağından erime ve kaynama noktaları yükselir.

8 Etandiol(Glikol) (Donma Noktası düşük olup, antifiriz olarak kullanılır.) 1,2,3- Propantriol (Gliserin) (Gliserin HNO 3 ile H 2 SO 4 katalizörlüğünde tepkimeye sokulursa TNG elde edilir.

9 CH 3 - CH-CH 3 OH CH 2 -CH 2 OH CH 2 – CH 2 - CH 2 OH Yan tarafta verilen alkollerden hangileri pirimer alkoldür?

10 İsimlendirme yapılırken;  Numaralandırma yapılırken –OH grubuna yakın olan C’dan başlanarak numaralandırılır.  Aynı sayıda C’atomu bulunduran alkanın sonuna, –OL eki getirilir.  Ya da ilgili alkil grubunun sonuna, ALKOL eki getirilerek isimlendirilir. ALKOLLERİN İSMLENDİRİLMESİ

11 ÖRNEK: CH 3 -OH Metanol Metil alkol CH 3 -CH 2 -OH Etanol Etil alkol CH 3 -CH 2 -CH 2 -OH Propanol Propil alkol CH 3 -CH 2 -CH 2 -CH 2 -C-CH 3 OH CH metil 2-hekzanol 1.1-di metil pentil alkoll

12 ALKOLLERİN İSMLENDİRİLMESİ 2-metil-2-Propanol Ter. butil alkol Ter. butanol Propan-2-ol izo propil alkol Sekonder propanol CH 3 -CH-CH 3 OH CH 3 - C -CH 3 CH 3 OH

13 ÖRNEK: CH 3 -CH-CH 2 -CH-CH=CHCH 3 OH CH metil 5-hepten -2-ol 2-hidroksi 4-metil 5-hepten

14 ÖRNEK: CH 3 OH hidroksi 3-metil 5-siklo hekzen

15 ALKOLLERİN ELDESİ 1.Alkil Halojenürlerden; Alkil halojenürlerin, NaOH ve KOH gibi bazların sulu çözeltileriyle tepkimesinden alkoller elde edilir. R-CH 2 -X + KOH R-CH 2 -OH + KX Örnek: CH 3 -CH 2 -CH 2 -Br CH 3 - CH 2 - CH 2 -OH + KBr KOH

16 2.Alkenlerden Alkenlere kuvvetli asit katalizörlüğünde su eklenerek. R-CH =CH 2 + H 2 O R-CH –CH 3 OH Örnek: CH 3 -CH –CH 3 OH CH 3 -CH =CH 2 + H 2 O H-OH

17 3.Grignard bileşiklerinden; (R-Mg-X) A- Grignard bileşiğinin ; formaldehitle tepkimesinden birincil alkol elde edilir. + Mg +2 + X - R-Mg-X + H- C - H O R-C-H 2 OH H+H+

18 B- Diğer aldehitlerle tepkimesinden ikincil alkol + Mg +2 + X - R-Mg-X + R- C - H O R-CH-R’ OH H+H+

19 C- Ketonlarla tepkimesinden üçüncül alkol elde edilir + Mg +2 + X - R-Mg-X + R- C - R O R-C-R’ OH H+H+ R

20 Pirimer alkol AldehitlerKarboksilik asit yük İnd yük İnd Sec. alkol Ketonlar yük İnd Ter. alkol X yük İnd 4.Aldehit ve ketonlardan; Aldehitler ve ketonlar indirgenirse alkole dönüşürler.

21 5.Organik asit ve esterlerden Organik asit ve esterlerin indirgenmesiyle alkoller elde edilir. Pirimer alkol AldehitlerKarboksilik asit yük İnd yük İnd

22 1.Alkoller –OH bağı içerdiklerinden, alkol molekülleri arasında hidrojen bağı bulundururlar.  Bu sebeple eşdeğer moleküllere göre erime ve kaynama noktaları daha yüksektir.  Molekülde dallanma arttığında temas yüzeyi azalacağından, erime ve kaynama noktası düşer.  -OH grubu arttıkça erime ve kaynama noktası yükselir. ALKOLLERİN ÖZELLİKLERİ:

23 2. Alkoller içerdikleri –OH grubu sebebiyle polar yapıya sahiptir. Bu sebeple alkoller iyi bir organik çözücüdür. Alkol molekülleri, su ile hidrojen bağı oluşturdukları için, suda iyi çözünürler. R-OH H-OH HİDROJEN BAĞI

24 A. Alkoller, alkali Na ve K ile tuz ve hidrojen gazı oluştururlar R-OH + NaR-O-Na+½H 2 3. Alkollerin tepkimeleri; CH 3 -OH + NaCH 3 -O-Na+ ½H 2 Örnek: Sodyum Metilat Alkolat

25 B. H 2 SO 4 katalizörlüğünde, karboksilik asitlerle tepkimelerinden esterler elde edilir. R’- C - OH + H 2 O R-OH + R’-C – O R O C 2 H 5 C - OH - H2O- H2O CH 3 -OH + C 2 H 5 -C – O CH 3 O O O Örnek:

26 CH 3 -CH 2 -CH 2 - OH CH 3 -CH=CH 2 -H2O C. 1 mol Alkolden, 1 mol su çıkartılırsa alkenler elde edilir. (H 2 SO 4 katalizörlüğünde C)

27 D. 2 mol Alkolden, 1 mol su çıkartılırsa eterler elde edilir. (H 2 SO 4 katalizörlüğünde C) R -OH + -H2O R’ -OHR - O - R’ CH 3 -OH + -H2O CH 3 -OHCH 3 - O - CH 3

28 E. Alkoller Halojen asitleriyle yer değiştirme tepkimeleri verirler. R -OH + Dre H2SO4 H-XR – X+ H 2 O

29 F. Yükseltgenme tepkimeleri verirler. Pirimer alkol AldehitlerKarboksilik asit yük İnd yük İnd Sec. alkol Ketonlar yük İnd Ter. alkol X yük İnd

30 C 2 H 5 -OH + 3O 2 2CO 2 +3H 2 O G. Alkoller yanma tepkimesi verirler.

31 ETERLER R-O-R veya R-O-R’ genel formülleriyle gösterilen organik bileşiklere denir. R-O-R tipi eterlere Basit Eter (Simetrik) R-O-R’ tipi eterlere Karışık Eter (a simetrik).. O CH 3

32 Basit eterlerin isimlendirilmesinde; alkil grubu okunu sonuna –eter eki getirilir. CH 3 – O - CH 3 : dimetil eter C 2 H 5 – O – C2H 5 : dietil eter Karışık eterlerin isimlendirilmesinde; iki alkil grubu okunu sonuna –eter eki getirilir. CH 3 – O - C 2 H 5 : metil etil ter C 2 H 5 – O – C 3 H 7 : etil propil eter ETERLERİN İSİMLENDİRİLMESİ

33 Eterlerin eldesinde önemli iki yöntem vardır. 1.Alkollerden: 2 mol alkolden 1 mol su çekilirse eterler elde edilir. C 2 H 5 -OH + C 2 H 5 -OH C 2 H 5 -O-C 2 H 5 + H 2 O ETERLERİN ELDESİ

34 2.Alkolatlardan(Williamson Sentezi): Bu yöntem karışık eterlerin eldesinde kullanılır. Sodyum alkolatlarla, alkil halojenürlerin tepkimesiyle elde edilirler. C 2 H 5 -ONa + CH 3 Cl C 2 H 5 - O - CH 3 + NaCl

35 1.Eter moleküller tıpkı suda olduğu gibi kırık doğru yapısına sahiptir ve polardır. ETERLERİN GENEL ÖZELLİKLERİ.. O CH 3

36 2. Eterlerde –OH bağları olmadığı için eter molekülleri arasında hidrojen bağları yoktur. Dolayısıyla erime ve kaynama noktaları düşüktür. 3.Eterler kolay tepkime vermezler. 4. Eterler aynı C sayılı alkollerle izomerdir.


"ALKOLLER Genel formülleri R-OH şeklinde olan organik bileşiklere denir. H-OH Su CH 3 -OH Alkol NOT: Bir bileşiğin alkol olabilmesi için C atomuna yalnız." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları