Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ÂŞIK BAHŞ İ 16.yüzyılın başlarında yaşayan bu şair, adını bildi ğ imiz en eski saz şairidir. Hayatı hakkında hiçbir bilgi yoktur. Yavuz Sultan Selim’in.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ÂŞIK BAHŞ İ 16.yüzyılın başlarında yaşayan bu şair, adını bildi ğ imiz en eski saz şairidir. Hayatı hakkında hiçbir bilgi yoktur. Yavuz Sultan Selim’in."— Sunum transkripti:

1 ÂŞIK BAHŞ İ 16.yüzyılın başlarında yaşayan bu şair, adını bildi ğ imiz en eski saz şairidir. Hayatı hakkında hiçbir bilgi yoktur. Yavuz Sultan Selim’in İ ran ve Mısır seferleri üzerine söyledi ğ i destan-türkü elimizdeki tek şiirdir.Şiirden hareketle onun asker şairlerden oldu ğ unu söyleyebiliriz.Beş dörtlükten oluşan şiirin gerek vezni,gerek dili Köprülü’ye göre şairin eskili ğ i için bir işarettir.

2 Bahşi kelimesi Anadolu sahasında bu şair dışında hiç görülmemiştir. Kazak, Uygur Türkleri arasında “katip”, “şair” gibi anlamlarda kullanılmaktadır. Eski Uygur metinlerinden başlayarak, eski ve yeni Türk lehçelerinde bakşı, baksı, baksa şekillerinde tesadüf edilen bu kelimeye, başka Altay dillerinde de rastlanmaktadır. Önce Uygur metinlerinde gördü ğ ümüz bakşı, bahşı kelimesi “ruhani, rahip” ve bilhassa budist metinlerinde “Budist rahibi” manasındadır.

3 İ slam sahalarında kurulan Mo ğ ol devletleri, Müslümanlı ğ ı, resmi din olarak kabul ettikten ve bunlarda Budizm izleri ortadan kalktıktan sonra, bahşı kelimesinin eski manası da tabiatıyle kayboldu ve kelime sadece “uygur harflerini ve edeb î Türk ve Mo ğ ol dillerini bilen katip” manasını ifade etme ğ e başladı.

4 Bagşi kelimesi, Hazer-ötesi Türkmenleri arasında, “iki telli tanburaları ile koşuklar-yani şiirler- okuyan halk şairi” manasında kullanılır. Bahşı kelimesi, Müslüman kırgız-kazaklar arasında bakşı, baksı ve baksa şekillerinde hâlâ devam etmekte ve adeta şamanîlik devrinin kalıntılarını ve hatıralarını yaşatan sihirbaz, üfürükçü, halk hekimine bu isim verilmektedir.

5 Türk dünyasının çeşitli sahalarında başka başka manalar alan bahşı kelimesinin, Azerbaycan ve Anadolu Türkleri arasında yayılmadı ğ ı görülüyor. İ lhanlılar’ın İ ran ve Anadolu’daki hakimiyetleri esnasında, bilhassa Azerbaycan’da, birtakım Budist bahşılar mevcut idi; lakin İ slam kültürünün çok kuvvetli bulundu ğ u bu sahalarda, bunların hatırası da pek çabuk silinmiş ve buralardaki O ğ uz-Türkleri’nin halk şair-çalgıcılarına verilen eski Ozan adının yerini, bilhassa XVI. Asırdan başlayarak, yine İ sl â mi bir tabir olan “âşık” kelimesi almıştır.( Köprülü,Edb. Araştırmaları I, s )

6 ÂŞIK BAHŞ İ Sultan Selim cülusunda → Şamlu çıkıp kaçar köyden Sâla dedi de yürüdü Sofu beru bakmaz Hoy'dan Gidelim Mısır'a do ğ ru Merd var ise işte meydan Yola dedi de yürüdüGele dedi de yürüdü Nesne yo ğ itmiş aslında → Almak gerek kûh-ı Kaf'i Halife dikmiş yerinde Kırım var mı ala dahi N(e) arar Yusuf'un şehrinde Horasan'da ise şâh'ı Köle dedi de yürüdüBulam dedi de yürüdü Bahşi ey dür Mehdî budur Yücemize irgör Kadir Kıla ğ uzsa İ lyas Hızır Yola dedi de yürüdü

7 Şiire ait özellikler: 1. 8'li hece ölçüsü ile yazılmıştır. 2. Dörtlük nazım biçimi ile yazılmıştır. 3. Şair son kıtada mahlasını belirtmiştir. 4. Eydür ya da aydur ifadesi şiirin saz eşli ğ inde, hazırlıksız olarak söylendi ğ ini belirtir. 5. Şiirden de anlaşılaca ğ ı gibi İ slâmi kaynaklardan bolca faydalanılmıştır. (Mehdî ve Hızır- İ lyas inancı gibi.) * Mehdi: Dünya kötülükle doldu ğ u zaman gelece ğ ine inanılan kurtarıcıya verilen isimdir. Gelip dünyayı kötü insanlardan ve kötülüklerden temizleyece ğ ine inanılır.


"ÂŞIK BAHŞ İ 16.yüzyılın başlarında yaşayan bu şair, adını bildi ğ imiz en eski saz şairidir. Hayatı hakkında hiçbir bilgi yoktur. Yavuz Sultan Selim’in." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları