Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

DENİZLİ İLİNDE GENEL EKONOMİK YAPI ve İŞGÜCÜ PİYASASININ ÖZELLİKLERİ Yrd.Doç.Dr. Handan KUMAŞ PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ ÇALIŞMA EKONOMİSİ ve ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "DENİZLİ İLİNDE GENEL EKONOMİK YAPI ve İŞGÜCÜ PİYASASININ ÖZELLİKLERİ Yrd.Doç.Dr. Handan KUMAŞ PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ ÇALIŞMA EKONOMİSİ ve ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ."— Sunum transkripti:

1 DENİZLİ İLİNDE GENEL EKONOMİK YAPI ve İŞGÜCÜ PİYASASININ ÖZELLİKLERİ Yrd.Doç.Dr. Handan KUMAŞ PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ ÇALIŞMA EKONOMİSİ ve ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ BÖLÜMÜ DENİZLİ TİCARET ODASI

2 ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ Araştırmada, kaynak tarama ve meta analizi yöntemi kullanılmıştır. İşgücü piyasasının yapısının tespitinde, TÜİK, SSK, Emekli Sandığı ve Bağ-Kur, Denizli Sanayi Odası, Denizli Ticaret Odası, TİM (Türkiye İhracatçılar Meclisi), (İGEME) İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ve DPT’nin verileri,Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü, İŞKUR Denizli İl Müdürlüğü verileri ile durum tespiti yapılmıştır.

3 DPT SOSYO-EKONOMİK GELİŞMİŞLİK SIRALAMASI (2004) İLÇE872 İLÇE İÇİNDE GELİŞMİŞLİK SIRALAMASI GELİŞMİŞLİK GRUBU GELİŞMİŞLİK ENDEKSİ MERKEZ913,69197 HONAZ12620,93721 SARAYKÖY15020,7145 BABADAĞ16120,66462 ÇARDAK20030,43032 SERİNHİSAR20730,39827 BOZKURT23530,26045 BULDAN23530,19298 AKKÖY31530,04098

4 DPT SOSYO-EKONOMİK GELİŞMİŞLİK SIRALAMASI (2004) İLÇE872 İLÇE İÇİNDE GELİŞMİŞLİK SIRALAMASI GELİŞMİŞLİK GRUBU GELİŞMİŞLİK ENDEKSİ ÇİVRİL3683-0,09519 ÇAL3853-0,11527 TAVAS4033-0,14984 ACIPAYAM4433-0,21246 BEKİLLİ4553-0,23477 BAKLAN4904-0,30078 GÜNEY4964-0,31210 BEYAĞAÇ5164-0,36165 KALE5224-0,37328 ÇAMELİ7095-0,70180

5 TÜRKİYE ve DENİZLİ NÜFUSU ( Dönemi) Sayım YılıTÜRKİYEDENİZLİ TOPLAM NÜFUSToplam NüfusErkekKadın (%1.25) ADNKS (%1.28)

6 TÜİK 2008 ADNKS verilerine göre ilin nüfusu, kişidir. Denizli ili nüfus büyüklüğü açısından, ülke sıralamasında 21. ve Ege Bölgesinde 4. sırada yer almaktadır. III –İLİN GENEL EKONOMİK YAPISI

7 Denizli’de tekstil sektörü gibi imalat sektörleri ön plana çıkarken, değişen ve gelişen ülke içi ve dışı birçok faktöre bağlı olarak sermaye, işgücü, teknoloji ve üretim yöntemi açısından dönüşümler yaşamaktadır. Alternatif veya yeni sektörler gelişimi ve ticaretleri dolayısıyla, istihdamı artırıcı gelişimler sağlayabilecektir. Hizmet sektörü ülke yapısına benzer biçimde istihdam ve üretim içindeki payı açısından tarım ve sanayi sektöründen daha büyük bir pay alabilecektir. DSO’nun verilerine göre, Denizli ilinde ekonomik dönüşümü sağlayabilecek sektörler ve gerileyen sektörler bulunmaktadır. Özellikle en önemli itici güçlerden biri olan “Tekstil Sektörü”ndeki gelişimler dikkatle izlenmelidir. DPT ve Denizli Sanayi Odası (DSO) araştırmaları ile Denizli’de öne çıkan sektörleri aşağıdaki gibi sınıflamak mümkündür; GENEL EKONOMİK YAPI

8 ÖNE ÇIKAN SEKTÖRLER Tekstil Sektörü Pamuklu dokuma Giyim eşyası dışındaki hazır tekstil ürünleri imalatı Dokumanın aprelenmesi Gıda Ürünleri ve İçecek İmalatı Ekmek, taze fırın ve taze kek imalatı Başka yerde sınıflandırılmamış sebze ve meyvelerin işlenmesi ve saklanması Öğütülmüş tahıl ürünleri imalatı Maden suyu ve alkolsüz içecek imalatı Süthane işletmeciliği ve peynir imalatı Peksimet, bisküvi imalatı dayanaklı pastane ürünleri ve dayanaklı kek imalatı Giyim Eşyası İmalatı; Kürkün İşlenmesi ve Boyanması Diğer dış giyim eşyaları imalatı İç giyim eşyası imalatı Başka yerde sınıflandırılmamış diğer giyim eşyası ve aksesuarların imalatı Haddecilik ve Metal Kağıt Ürünleri (Oluklu Mukavva) Cam ve Çimento GENEL EKONOMİK YAPI

9 GELECEĞİN SEKTÖRLERİ  Modern Gıda ve Hayvancılık  Elektrolitik Bakır Tel ve Enerji Kabloları  Orman Ürünleri ve Mobilya  Jeotermal Enerji  Teknik Tekstil  Organik Tarım ve Modern Seracılık  Bağcılık ve Şarapçılık  Doğaltaş (Traverten ve Mermer)  Kültür, Sağlık, İnanç, SPA Turizmi  Lojistik  İnşaat ve Gayrimenkul Geliştirme  Yeni Perakende Ticaret Faaliyetleri GERİLEYEN SEKTÖRLER  Bilgi içeriği az, katma değeri düşük, sıra mallar üretimine dayalı, geleneksel tekstil  Pamuk, şekerpancarı, tütün gibi dünya ile rekabet edemeyen tarımsal ürünler  Geleneksel hayvancılık  Geleneksel perakendecilik (bakkallar)  Ucuz fiyata dayalı turizm  Dericilik  Ayakkabıcılık  Bıçakçılık GENEL EKONOMİK YAPI

10 Üretim Faaliyetleri GSYİH’nın (2001 yılı) %60’ını hizmetler sektörü yaratırken; %22’si sanayi sektörü ve %18’i tarım sektörü tarafından gerçekleştirilmektedir döneminde ise %7.7 ile en hızlı büyüyen sektör, sanayi sektörü olmuştur. Denizli sanayisi dış piyasalara yönelimli bir yapı sergilemektedir (İlin üretiminin %64’ü ihraç edilmektedir). Diğer yandan metal eşya, gıda-içki-tütün sanayine yönelimin artmış olması tek sektöre dayalı kalkınma stratejisinden daha karmaşık ve daha fazla sermaye-yoğun faaliyet kollarına geçişin yaşandığını göstermektedir.

11 DPT’ye göre, ilin itici gücü olan Tekstil sektörü ihracatta önemli bir paya sahip olmakla birlikte, işgücü verimliliğinde Türkiye ortalamasının altındadır. İşgücü verimliliği açısından öne çıkan sektörler, “Plastik ve Kauçuk Ürünleri İmalatı”; “Kağıt Hamuru, Kağıt ve Kağıt Ürünleri İmalatı” ve “Başka Yerde Sınıflandırılmış Elektrikli Makine ve Cihazların İmalatı” dır. GENEL EKONOMİK YAPI

12 Birinci ve İkinci 500 Büyük Firma Sıralamasında Denizlili Firma Sayısı - İSO YILBİRİNCİ 500İKİNCİ 500TOPLAM

13 DENİZLİ İLİNİN BÖLGELERE GÖRE İHRACAT RAKAMLARI /2004 ve 2008 YILLARI KARŞILAŞTIRMASI (USD) ÜLKE FARK Pay (%) % Pay değişimi ABD240,877, ,937, ,059, AB735,259, ,323,661, ,401, YÜKSELEN PAZARLAR * 83,522, ,201, ,679, DİĞER ÜLKELER 127,202, ,497, ,294, TOPLAM1,186,862, ,315,297, ,128,435, *YÜKSELEN PAZARLAR : Döneminde Denizli ihracatında payları büyük oranda artış gösteren, başta Rusya olmak üzere, eski Sovyet Cumhuriyetleri, Ortadoğu, Balkanlar, Kuzey ve Orta Afrika Ülkeleri ve komşu ülkelerdir.

14 DENİZLİ İLİNİN BÖLGELERE GÖRE İHRACAT RAKAMLARI /2004 ve 2008 YILLARI KARŞILAŞTIRMASI

15 İHRACAT RAKAMLARI (USD) Mayıs Sektör2007 Denizli / Türkiye Değ. Oranı % 2008 Denizli / Türkiye D. % Mayıs 2008 Denizli / Türkiye Mayıs 2009 Denizli / Türkiye D. Oranı Tarım 56,252,134 / 11,357,288,000 27/ 16 57,222,642/ 13,558,893,000 2/ 19 25,029,259/ 5,276,744,000 20,845,662/ 5,014,847, / -5 Sanayi 1,989,284,336 / 91,852,710, / 24 2,145,857,557/ 110,681,534,000 8/ ,686,442/ 48,372,723, ,820,846/ 30,063,588, / -38 Madencilik 120,050,734/ 2,715,489,000 19/ ,217,067/ 3,258,401,000, -7/ 20 47,586,187/ 1,291,335,000 35,962,011/ 771,208, / -40 Denizli G.Toplam 2,165,587,204 (%2) 23 2,315,297,266 (%1.8) 7 975,301,889598,628, Türkiye Genel Toplam 105,925,486, ,498,828, ,940,801,00035,849,643,

16 DENİZLİ İTHALAT-İHRACAT KARŞILAMA ORANLARI 2007 Değ. % 2008 Değ. % Ocak-Nisan 2008 Ocak-Nisan 2009 Değ. % İthalat 1,373, ,615, ,172255,415-54,4 İhracat 2,001, ,192, ,891442,108-40,1 Fark 627, , ,719186,6935,0 İhracatın İthalatı Karşılama Oranı (%) % % ,73173,0931,4 Türkiye için ihracatın ithalatı karşılama oranı (%) ,382,4324,2 DTM, İl merkezinde kayıtlı firmaların verileri Not : Denizli’de kullanılan ithal mallarının pek çoğunun ithalatı, merkezi diğer illerde bulunan firmalar tarafından gerçekleştirildiğinden bu illerin ithalat kalemine eklendiği dikkate alınmalıdır.

17 Denizli ve Türkiye İthalatçı Firma Sayısı Bölge/ Yıllar Ocak- Nisan 2008 Ocak- Nisan 2009 Denizli Türkiye48,05951,28753,76558,90257,75640,30335,739 Denizli Payı(%) 1,111,001,010,980,840,870,84 Kaynak: DTM İl merkezinde kayıtlı firmaların verileri

18 Denizli ve Türkiye İhracatçı Firma Sayısı Bölge/ Yıllar Ocak- Nisan 2008 Ocak- Nisan 2009 Denizli Türkiye39,43242,13844,15948,26548,14133,94634,143 Denizli Payı(%) 1,611,64 1,62 1,681,62 Kaynak: DTM İl merkezinde kayıtlı firmaların verileri İthalatçı firma sayısı ihracatçı firma sayısının %41.4’dür.

19 DETKİB MAL GRUPLARINA GÖRE İHRACAT KAYIT RAKAMLARI ( $) ÜRÜN Ocak-MayısDeğişim Oranı (%) /2009 Bornoz- sabahlık 68,05475,51247, Havlu171,334198,583121, Çarşaf- nevresim 63,17669,01866, Tekstil Konf. Toplamı 434,744498,665350, TOPLAM435,879501,845357, TİM Ocak-Mayıs 2009 tüm ürünlerin ihracat rakamlarına göre, Denizli 598,628,518,63 TL’lik ihracat rakamı ile 9.sırada yer almaktadır.

20 DENİZLİ İLİNDE AÇILAN-KAPANAN FİRMA SAYISI YILLAR AçılanKapananNet Fark OCAK-ŞUBAT ŞUBAT

21 İŞÇİ SAYISI EN FAZLA DEĞİŞEN SEKTÖRLER MART-NİSAN 2009 SEKTÖRFARKNİSAN 2009MART 2009 EN ÇOK AZALAN SEKTÖR Tekstil ürünlerinin imalatı-74624,96425,710 Bina inşaatı-7299,0179,746 Giyim eşyalarının imalatı-28012,16812,448 EN ÇOK ARTAN SEKTÖRLER Büro yönetimi, büro desteği ve iş destek faaliyetleri Özel inşaat faaliyetleri Güvenlik ve soruşturma faaliyetleri

22 DENİZLİ İLİ TEKSTİL SEKTÖRÜ ve TOPLAM SSK'LI İSTİHDAM SAYISI Dönem Nisan 08 Mayıs 08 Temmuz 08 Ağustos 08 Eylül 08 Kasım 08 Aralık 08 Ocak 09 Mart 09 İL Toplam 162,044155,806146,379145,506147,885144,877140,560134,968131,211 İL Tekstil 49,96748,62147,27646,22245,52144,04842,78440,72638,158 Pay (%) ,08 Denizli ilinde kayıtlı (Mart 2009) zorunlu sigortalıların Türkiye içindeki payı %7.98’dir (Türkiye’de toplam sigortalı sayısı 8,410,234; tekstil sektörü sigortalı sayısı 651,507 kişidir. Denizli ilinin payı, bir önceki aya göre, %15 azalma göstermiştir.).

23 DENİZLİ TOPLAM, DENİZLİ TEKSTİL SEKTÖRÜ ve TÜRKİYE TOPLAMINDA KADIN ERKEK İŞÇİ DAĞILIMI Eylül 2008 KADINERKEK TOPLAM DENİZLİ TEKSTİL SEKTÖRÜ 22,004 (%48) 23,517 (%52) 45,521 DENİZLİ TOPLAM43,899103,987147,885 TEKSTİL SEKTÖRÜNÜN TOPLAM SİGORTALILAR İÇİNDEKİ ORANI % 50.1% 22.6% 30.7 TÜRKİYE TOPLAMI (%22.6) (%77.4) Aralık 2008 verilerine göre Denizli’de sosyal güvenlik kapsamında aktif çalışanların toplam il nüfusuna oranı %27.68’dir ve söz konusu oran ile ülke genelinde 6. sıradadır Nisan ayı rakamlarına göre, %25.46 ile 7.sıradadır.

24 Denizli’ye Verilen Yatırım Teşvik Belgelerine Bağlı Yatırım Tutarı ve İstihdam ( )

25 GENEL EKONOMİK YAPI Denizli ili gelişmekte olan ekonomik yapısı nedeni ile doğrudan (reel üretime yönelik) yabancı sermaye için çekici bir merkez olma özelliğine sahiptir yılı rakamları ile toplam 42 yabancı sermaye yatırımı bulunmaktadır. Yabancı yatırımların en yoğun olduğu sektörler, Tekstil sektöründe (11 adet) ve tekstil sektörüne ciddi bir alternatif olarak gelişen “Madencilik (10 adet)” sektörüdür. En fazla yabancı yatırıma sahip ülkeler, tekstil, maden, dayanıklı tüketim malları, teknik cam ve gıda sektörlerinde 6 firma ile Almanya ve tekstil, maden, sağlık ve gıda sektöründe hijyen ürünler ve oyun merkezi faaliyetlerindeki 5 firma ile ABD’dir.

26 AKTİF ve BAĞIMLI NÜFUS 2008 ADNKS BÖLGESEL VERİLERİNE GÖRE İLİN AKTİF NÜFUS ORANI (15-64 YAŞ ARASI NÜFUS) TOPLAM KİŞİ İLE %68.5’DİR. TÜRKİYE ORANI %66.8’DİR. DENİZLİ İLİ %25 OLAN YAŞ ARASI FIRSAT PENCERESİ OLAN GENÇ NÜFUSU ve ÜLKE ORTALAMASININ ÜZERİNDEKİ AKTİF NÜFUS ORANI İLE KALKINMA AÇISINDAN ÖNEMLİ KAZANIMLARA SAHİPKEN, AYNI ZAMANDA İŞSİZLİK TEHDİDİ ALTINDADIR. İLİN BAĞIMLI NÜFUS ORANI, KİŞİ İLE %31.4’DÜR. TÜRKİYE İÇİN ORAN %33.1’DİR.

27 2004–2006 Dönemi Türkiye ve TR32 Bölge Düzeyinde İşgücü

28 Türkiye ve TR32 Bölge Düzeyinde İşgücü (Yeni Nüfus Projeksiyonlarına Göre) Bin Kişi 15+yaş Kurumsal Olmayan Nüfusun işgücü Durumu TÜRKİYETR 32 BÖLGESİ ToplamErkek - KadınToplamErkek-Kadın K.O.Sivil nüfus68,90134, ,7222, , yaş ve üzeri nüfus 49,99424, ,4801, ,001 İşgücü23,11417, , İstihdam edilenler20,73815, , İşsiz2,3761,716 – / 34 İKO46,269,8- 23,649,270,3 - 29,1 İşsizlik oranı10,310,0 - 11,09,99,1 - 11,7 İstihdam oranı41,562,7- 21,044,363,9 - 25,6 İDO oranı26,87927,5 - 72,499428,5 - 71,4

29 Türkiye ve TR32 Bölgesi’nde İstihdamın Sektörlere Göre Dağılımı (2006 Yılı - %) BÖLGESektör HİZMETLERSANAYİTARIM Türkiye TR

30 TÜRKİYE ve TR32 BÖLGESİNDE İSTİHDAM EDİLENLERİN SEKTÖRLERE GÖRE DAĞILIMI (%) (Yeni Nüfus Projeksiyonlarına Göre) 15+yaş SEKTÖR TÜRKİYETR 32 BÖLGESİ ToplamErkekKadınToplamErkekKadın TARIM23,516,842,728,621,844,7 SANAYİ26,730,416,120,623,613,6 HİZMETLER49,852,841,250,854,741,6 Dağılımlar cinsiyet toplamlarına göre hesaplanmıştır.

31 TÜRKİYE ve TR32 BÖLGESİNDE İSTİHDAM EDİLENLERİN İŞTEKİ DURUMU (Yeni Nüfus Projeksiyonlarına Göre)- Bin Kişi 15+yaş BÖLGETOPLAM İSTİHDAM İSTİHDAM STATÜSÜ ÜCRETLİ, YEVMİYELİ, MAAŞLI İŞVEREN KENDİ HESABINA ÜCRETSİZ AİLE İŞÇİSİ TÜRKİYE20,73812,534 (%60,4)5,575 (%26,8)2,628 (%12.8) ERKEK15,3829,7254, KADIN5,3562, ,855 TR 32 BÖLGESİ (%51.3)280 (%32.2)142 (%16,4) ERKEK KADIN

32 TÜRKİYE ve TR32 BÖLGESİNDE İŞGÜCÜNE DAHİL OLMAYANLARIN DAĞILIMI 2007 (Yeni Nüfus Projeksiyonlarına Göre)- Bin Kişi 15+yaş İŞGÜCÜNE DAHİL OLMAMA NEDENİ TÜRKİYETR 32 BÖLGESİ İŞGÜCÜNE DAHİL OLMAYANLARIN TOPLAMI 26, İş bulma ümidi olmayanlar61221 Diğer1,13092 Mevsimlik çalışma28923 Ev işleriyle meşgul olma12,124 (%100’ü kadın)361(%100’ü kadın) Eğitim-öğretim3, Emekli3, Çalışamaz durumda olma3,225 (%71.7’si erkek)179 (%79.4’ü erkek) Diğer2,30052

33 DENİZLİ İLKUR İL MÜDÜRLÜĞÜ: SONRAKİ AYA DEVREDEN İŞ ARAYANLARIN MESLEK GRUBUNA GÖRE DAĞILIMI- MAYIS 2009 Meslek GrubuErkekKadın BİLİNMEYEN BÜRO VE MÜŞTERİ HİZMETLERİNDE ÇALIŞAN ELEMANLAR HİZMET VE SATIŞ ELEMANLARI KANUN YAPICILAR ÜST DÜZEY YÖNETİCİLER VE MÜDÜRLERI NİTELİK GEREKTİRMEYEN İŞLERDE ÇALIŞANLAR5069 (%30.3)1902 (%19.5) NİTELİKLİ TARIM, HAYVANCILIK,AVCILIK, ORMANCILIK VE SU ÜRÜNLERİ ÇALIŞANLARI 1663 PROFESYONEL MESLEK MENSUPLARI SANATKARLAR VE İLGİLİ İŞLERDE ÇALIŞANLAR TESİS VE MAKİNE OPERATÖRLERİ VE MONTAJCILARI3797 (%22.7)1852 (%19.0) YARDIMCI PROFESYONEL MESLEK MENSUPLARI Ara Toplam Genel Toplam: kişi (%63.2)9718 (%36.8)

34 DENİZLİ İLKUR İL MÜDÜRLÜĞÜ: SONRAKİ AYA DEVREDEN İŞ ARAYANLARIN EĞİTİM DURUMUNA GÖRE DAĞILIMI- MAYIS 2009 Öğrenim DurumuKayıtlı İşsiz ErkekKadınToplam Okur-yazar olmayan Okur-yazar İlköğretim 9381(%65)5055 (%35)14436 (%60) Ortaöğretim (Lise ve Dengi) Önlisans Lisans Yüksek lisans Doktora 314 Önlisans ve üzeri eğitime sahip olanlar işsizlerin payı:%12,2 Genel Toplam %62.3)9 056 (%37.7)24 079

35 DENİZLİ İLİ ORTA ÖĞRETİME ERİŞİM ORANLARI ÖĞRETİM YILI İLKÖĞRETİMDEN MEZUN SAYISI MESLEK LİSESİNE YENİ KAYIT MESLEKİ LİSEYE ERİŞİM ORANI ERKEKKIZTOPLAMERKEKKIZTOPLAMERKEKKIZTOPLAM ÖĞRETİM YILI İLKÖĞRETİMDEN MEZUN SAYISIGENEL LİSEYE YENİ KAYITGENEL LİSEYE ERİŞİM ORANI ERKEKKIZTOPLAMERKEKKIZTOPLAMERKEKKIZTOPLAM

36 TÜRKİYE ve DENİZLİ İLİNDE MESLEKİ ve TEKNİK EĞİTİM VERİLERİ Türkiye’de öğretim yılında ortaöğretimini sürdüren toplam öğrenci sayısı, kişidir. Genel ortaöğretim öğrenci sayısı, kişi ve toplam öğrenci içindeki payı, %61’dir. Mesleki teknik eğitim öğrenci sayısı, kişi olup, toplam öğrenci sayısı içindeki payı, %39’dur. Denizli ilinde mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarında okuyan 9001 öğrenci bulunmaktadır. Alan bölüm ve alan dal dağılımında tekstil ile ilgili bölümlerde okuyan öğrenci sayısı 719 ve oranı, %8’dir. 719 öğrencinin %47 (341 kişi)’si erkek ve %53 (378 kişi)’ü bayandır.

37 İŞGÜCÜ PİYASASININ GENEL YAPISI İşkur Denizli İl Müdürlüğü’nün araştırma sonuçlarına göre: Nitelikli eleman temininde sıkıntı çekilmektedir. İlde teşvik uygulamasına bir an önce geçilmesi, il genelinde teşvik kapsamı olmasa bile sektörel teşvik verilmesi istenmektedir. İhracata yönelik çalışan işverenler düşük kur seviyesinin kendilerini olumsuz yönde etkilediğini belirtmekdir. İstihdam üzerindeki dolaylı ve dolaysız vergi yükünün azaltılması istenmektedir sayılı İş Kanununda belirlenen zorunlu işçi çalıştırma alt sınırı olan 50 sayısının işverenler üzerinde yarattığı mali yük nedeniyle bu sayının, 100 ve üzerine çıkarılması istenmektedir.

38 İŞGÜCÜ PİYASASININ GENEL YAPISI Denizli Sanayi Odası’na göre Denizli ekonomisinin gelişimini engelleyen faktörler: Ağır istihdam maliyetleri, Yüksek seyreden enerji maliyetleri, Azalan kar marjları, İhracat dostu olmayan kur politikaları, Kapı komşumuz Çinliler (yıkıcı yerli rekabet), Hatalı teşvik politikaları, Ucuz işgücü cenneti Asyalı rakiplerin dayanılmaz fiyat rekabeti, Yüksek teknolojik dönüşümü yakalayamamak olarak sıralanmıştır.

39 İŞGÜCÜ PİYASASININ GENEL YAPISI Sanayi ağırlıklı ekonomik tabanı, geliştirip çeşitlendirmek, Tekstil ve konfeksiyonda, emek yoğun ‘geleneksel’ ürünlerden, bilgi yoğun katma değeri yüksek ‘teknik’ ürünlere yönelmek, Başta tarım – hayvancılık, jeotermal enerji, turizm olmak üzere alternatif sektörlere eğilmek, Küme geliştirme (Mermer OSB, teknik tekstil kümesi,) Pamukkale Teknoparkı (AR-GE ve İnovasyon merkezi), Denizli ABİGEM’i, Özellikle tekstil ve konfeksiyonda istihdam edilen nitelikli işgücünün, yükselen sektörlerin çıkışına katkı sağlaması amacıyla yetiştirilmesi, Sonraki kuşaklara devredilemeyen aile şirketlerini kurumsallaştırarak geleceğe taşımak, biçiminde sıralanmıştır. Denizli Sanayi Odası’nın Çözüm önerileri ise;

40 İlçelerin Sorunları: Yerel Yöneticilere Göre SORUNLARÇÖZÜMLER Genel İşsizlikTarım, hayvancılık, orman, şarapçılık ve tekstil ve diğer sektörlerde meslek edindirme kurslarının açılması, ara eleman yetiştirilmesi ile ilgili eğitim yapısının oluşturulması ve ilgili projelere uygulama alanının sağlanması, eğitimli işgücüne kendi işini kurabilmesi için istihdam teşviklerinin sağlanması Kadın, genç ve engelli işgücünde işsizlikMeslek edindirme kurslarının açılması, ara eleman yetiştirilmesi ile ilgili eğitim yapısının oluşturulması ve ilgili projelere uygulama alanının sağlanması, eğitimli işgücüne kendi işini kurabilmesi için istihdam teşviklerinin sağlanması Nitelikli işgücü eksikliği ve çocuk işçiliğiMeslek edindirme kurslarının açılması, ara eleman yetiştirilmesi ile ilgili eğitim yapısının oluşturulması ve ilgili projelere uygulama alanının sağlanması, proje ve benzeri gibi çalışmalar ile çocukları eğitime yönlendirme ve çalışma yaşamından uzaklaştırma Tarım, hayvancılık, turizm, ormancılık, seracılık gibi sektörlerde destek eksikliği Verimliliği artırma ve işgücünü eğitme ile doğrudan ve dolaylı mali ve teknik destek Tarım, hayvancılık, turizm ve diğer sektörlerde çalışabilecek işgücünün eğitim eksikliği ve eğitimsizliği Meslek edindirme kurslarının açılması, ara eleman yetiştirilmesi ile ilgili eğitim yapısının oluşturulması ve ilgili projelere uygulama alanının sağlanması, İlin teşvik kapsamı dışında kalması ve rekabet sorunuİlin ilçe ve sektörel teme ile teşvik kapsamına alınması Kursiyer sayısının azlığıİlgili sosyal ortaklar ile kurs etkinliğinin artırılması Ara eleman eksikliği (Çırak, Kalfa)Meslek edindirme kurslarının açılması, ara eleman yetiştirilmesi ile ilgili eğitim yapısının oluşturulması ve ilgili projelere uygulama alanının sağlanması, Pazarlama ve markalaşmama sorunlarıPazarlama ve markalaşma ile ilgili uzman kişilerin yetiştirilmesi için kursların düzenlenmesi Turizm ve Jeo-Termal sektörlerinden yararlanılamaması Sektörlere yönelik stratejik planlamaların yapılması

41 Genel Tespit Denizli ilinde ekonomik kalkınmanın sürekliliği için Dünya ölçeğinde yaşanan değişime açık ve uyum sağlayan bir yapıya geçişin sağlanması gerekmektedir. Bu noktada da, küçük ölçekli firmaların yüksek teknolojiye hızlı uyum sağlayan yapıya bürünmesine, tüm işletmelerin kurumsallaşma sürecini etkin biçimde tamamlanmasına ihtiyaç bulunmaktadır. Denizli ili için ulusal ve uluslararası boyutta örneğin, teşvik verilen çevre iller ile işgücü ve girdi maliyetleri konusunda, (diğer yandan Tekstil sektöründe Kahramanmaraş’ın ön plana çıkmaya başlaması, uluslararası boyutta Çin, Hindistan, Mısır ve diğer ülkeler) ciddi rekabet sorunları yaşamaktadır ve eğer önlemler alınmazsa şiddetini artırarak yaşanmaya devam edeceği görülmektedir.

42 SONUÇ ve ÖNERİLER 1. Kısa vadede; İŞKUR tarafından yapılan değerlendirmeye göre, ilde tüm sektör temsilcileri ve işverenlerle yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen verilere bakıldığında, temininde güçlük çekilen elemanlar içerisindeki madencilik, inşaat, imalat ve ulaştırma sektörlerindeki nitelik gerektirmeyen işlerde çalışanların oranı % 51’dir. “Temininde en çok güçlük çekilen meslekler; dokumacı, kumaş boyamacı, mermer işçisi, kaynakçı, haşıl makinesi operatörü, makine mühendisi, endüstri mühendisi, dikimci, nakış işçisi ve makinecidir.” İŞKUR Genel Müdürlüğü’nün 2006 yılında, yaptığı araştırmaya göre; “Temininde en çok güçlük çekilen meslekler madencilik, inşaat, imalat ve ulaştırma sektörlerindeki nitelik gerektirmeyen işlerde çalışanlar ile diğer sanatkârlar ve ilgili işler”de çalışanlardır.

43 SONUÇ ve ÖNERİLER 1. Kısa vadede; Kadim Projesinin uygulama aşamasına geçilmesi sağlanmalıdır. İşgücünün eğitimine yönelik açılacak kursların dağınık olması, halkın ise açılan kurslardan haberinin olmaması açılan kurslara talebi düşürebilmektedir. Hangi kurum tarafından hangi kursların açıldığına, başvuru adres ve irtibat bilgileri ile kurs sonucu hangi işlerde çalışılabileceğini gösterir bilgilerin olduğu kitapçık, broşür ve afişlerin hazırlanarak, mahalle muhtarlıkları ilk ve ortaöğretim kurumları, sağlık ocakları vb. yerlere dağıtılması yerinde olacaktır. Ayrıca yerel televizyon radyo ve gazetelerde açılacak kurslar hakkında yetkililer tarafından bilgi aktarılması kurslara olan talebi arttırabilecektir. Sosyal diyalog çalışmalarının başlatılması gerekmektedir.

44 2. Uzun vadede; İşgücü yetiştirme kursları ile meslek lisesi programlarının halen ihtiyacı duyulan gelecekte öne çıkacak meslekler dikkate alınarak açılması gerekmektedir. Tekstilde işgücünün verimliliğinin düşüklüğü rekabet gücünü olumsuz yönde etkileyebilecektir. Bu nedenle, tekstilde çalışan işgücünün sürekli eğitime tabi tutulması ve verimliliklerini arttıracak diğer önlemlerin alınması gerekmektedir. Diğer yandan işgücünün AB’nin istihdam stratejisinde yer alan yaşam boyu eğitim hedefi çerçevesinde değişen teknolojiye ve sektörlere göre yeniden eğitilmesi gerekmektedir. SONUÇ ve ÖNERİLER

45 3. Uzun vadede; İşgücü piyasasında kadınların işgücüne katılım oranını arttıracak önlemlerin alınması gerekmektedir. Özellikle çocuk ya da yaşlı bakımı nedeniyle işinden ayrılan kadınların tekrar çalışmaya başlanmasının sağlanması için kreş ve yaşlı bakımevlerinin açılması yerinde olacaktır. Sosyal Diyalog yapısının tamamlanması ve uygulama sonuçlarının değerlendirilmesi gerekmektedir. SONUÇ ve ÖNERİLER

46 KATILIMINIZDAN DOLAYI TEŞEKKÜR EDERİM


"DENİZLİ İLİNDE GENEL EKONOMİK YAPI ve İŞGÜCÜ PİYASASININ ÖZELLİKLERİ Yrd.Doç.Dr. Handan KUMAŞ PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ ÇALIŞMA EKONOMİSİ ve ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları