Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BESİN ZEHİRLENMELERİ. Besin zehirlenmesi yapan mikroorganizmalar bakterilerdir Bu bakteriler oda ısısında ve sıcak ortamlarda çoğalarak yaşamlarını.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BESİN ZEHİRLENMELERİ. Besin zehirlenmesi yapan mikroorganizmalar bakterilerdir Bu bakteriler oda ısısında ve sıcak ortamlarda çoğalarak yaşamlarını."— Sunum transkripti:

1 BESİN ZEHİRLENMELERİ

2

3 Besin zehirlenmesi yapan mikroorganizmalar bakterilerdir Bu bakteriler oda ısısında ve sıcak ortamlarda çoğalarak yaşamlarını devam ettirirler Bu yüzden yiyecekler hazırlanırken bunların yüksek derecede ve homojen bir şekilde pişirilmesi gerekir Homojen (her tarafı eşit şekilde) şekilde pişirme sağlamak için kızartma yerine tencere, fırınlar ve özellikle mikrodalga fırınların kullanılması önemlidir

4 Bu bakteriler yüksek sıcaklarda ölebileceği gibi düşük sıcaklıklarda da çoğalmalarını gerçekleştiremezler ve besin zehirlenmesine neden olamazlar Bu nedenle besinlerin +4’nin altındaki sıcaklıklarda kapalı kaplarda saklanması ve gerekirse derin dondurucu kullanılmasıyla bakteri üremesi engellenmiş olur Bu şekilde saklanan besinlerin de mutlaka son kullanma tarihinden önce tüketilmesi gerekir Ayrıca asitli gıdalar ya da ortamlar, nem miktarının düşük olması bakterilerin üremesini engeller.

5 1-Staphylococcus aureus 2-Salmonella zehirlenmeleri 3-Clostridium perfringens 4-Clostridium botulinum

6 STAPHYLOCOCCUS AUREUS

7 ETKEN 1-Staphylococcus aureus

8 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Besinlerle hasta ve portörlerden bulaşır Kuluçka süresi 2-5 saat arasındadır

9 BELİRTİLERİ Staphylococcus aureus ENTEROTOKSİN üretir Bakteri için en uygun ortamı et ve et ürünleri oluşturur (tavuk, hamburger vb.) S. aureus özellikle proteinden zengin, şeker veya tuz içeren besinlerde (salam, kremalı yiyecekler, mayonez,krema,dondurma) rahatlıkla üreyebilir Gıdanın görünüm ve kokusu normaldir

10 BELİRTİLERİ Bakteriyi burun, boğaz ya da derisinde taşıyan kimselerden bu bakterilerin besin maddelerine bulaşması en sık rastlanan bulaşma biçimidir Bu nedenle özellikle lokanta, kafeterya gibi yerlerde çalışan kişilerin sağlık ve temizlik kurallarına doğru bir biçimde uymaları gerekir Mevsim seçiciliği yoktur

11 BELİRTİLERİ Kusma Karın ağrısı İshal Halsizlik Tükrük salgısında artış Enterotoksin beynin kusma merkezini uyarır

12 EPİDEMİYOLOJİ Stafilokok enterotoksini 100 santigrad derecede 30 dakika da kaynamaya dayanıklıdır Görülme açısından renk ve ırk ayrımı yoktur Her mevsimde görülür

13 KOMPLİKASYONLAR Ölüm nadiren görülür Hastalık tablosu 1-2 günde kaybolur

14 KORUNMA Besin imalatında hijyen ve portör muayenelerinin zamanında yapılması El hijyeni Yiyeceklerin buzdolabında saklanma ve ısıtma kuralları Eğitim

15 BAKIM Yatak istirahati Zehirleme tablosu solunum sıkıntısı olabileceği için ağız içi aspirasyon yapılmalı Trakeostomi seti

16 SALMONELLA ZEHİRLENMELERİ Salmonella zehirlenmeleri

17 ETKEN Salmonella typhi hariç diğer SALMONELLALAR Gram negatif kokobasil

18 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Fekal oral Kanalizasyon sularının karıştığı içme ve kullanma suları Bu sularla yıkanan sebze ve meyveler Vektörler

19 BELİRTİLERİ Enterotoksin salgılar Ani baygınlık hissi Bulantı, kusma Karın ağrısı İshal Hassas kişilerde ateş Besinlerle alınan bakteri miktarı önemli

20 TANI Dışkı mikroskobisinde lökositlerin görülmesi önemli Dışkı kültüründe Salmonellaların üretilmesi esastır

21

22 EPİDEMİYOLOJİ Görülme açısından renk ve ırk ayrımı yoktur Her mevsimde görülür Toplu yaşanan yerler risk altındadır Bağışıklığı baskılanmış kişiler risk altında olanlardır

23 KOMPLİKASYONLAR Dehidratasyon Asidoz

24 KORUNMA Besin imalatında hijyen ve portör muayenelerinin zamanında yapılması El hijyeni Yiyeceklerin buzdolabında saklanma ve ısıtma kuralları Eğitim

25 BAKIM Yatak istirahati Zehirleme tablosu solunum sıkıntısı olabileceği için ağız içi aspirasyon yapılmalı Trakeostomi seti

26 CLOSTRİDİUM PERFRİNGENS

27 ETKEN Clostridium perfringens Anaerop Gram pozitif Spor oluşturan Çubuk şeklinde

28 BİLGİ Nitratı indirger ve sütte gazlı fermentasyona neden olur Hareketsiz olup TSC Agarda siyah koloniler oluşturur (Tryptose Sulfite Cycloserine agar) Clostridium perfiringens kirli yaralarda gelişerek gazlı gangren oluşturmaktadır

29 BİLGİ Sporulasyon ve toksin oluşumu için en uygun sıcaklık 37 ⁰C' dır Yemek (tipik olarak et) pişirildiği zaman oksijen uzaklaşır ve ortam anaerob hale geçer Pişirme işlemi sporlanmayı da teşvik eder. Soğutma sırasında sporlar germine olur ve hızla çoğalır

30 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Cl. perfringens doğada çok yaygındır Toprak, toz, hava, su, lağım, insan ve hayvan dışkısı ve birçok gıda maddesinin üzerinde bulunur Hijyenik koşullara dikkat etmeyen ve genellikle yemeklerini toplu yiyenler risk altındaki grup

31 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Cl. perfringens enterotoksinine normal olarak gıdalarda rastlanmaz Bunun yerine toksin; bağırsak sisteminde Cl. perfringens 'in gelişmesi ve sporulasyonu ile oluşur

32 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Gıda organizma ile kontamine olur Pişirme esnasında vejetatif hücreler ve ısıya hassas sporlar imha olur Fakat dayanıklı sporlar canlı kalırlar Pişirme esnasındaki ısıtma canlı kalabilen sporları çimlenme için aktive eder Eğer gıda gelişme için uygun bir sıcaklıkta tutulursa (10-50 ⁰C) vejetatif hücreler çoğalırlar Pişmiş tavuk etinde sporların 37 ⁰C' da çimlenmesi için gerekli süre dakika olarak saptanmıştır.

33 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Bakteriler önce midenin düşük pH'sından geçip bağırsaklara ulaşmak zorundadır Tüketilen gıdada proteinlerin bulunması bakteriyi mide asitlerine karşı korur Mide asidinin tüketilen proteinlerle birleşmesi pH' da genel bir yükselmeye neden olur Proteinlerin mide asidi üzerindeki bu etkisi bakterilerin korunmasını sağladığından proteinli gıdaların bu hastalığa daha fazla neden olması bundan ileri gelebilir.

34 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Bakteri barsağa ulaşınca enterotoksin salgılanır proteinli gıdalar yol açar Izgara, kaynatılmış veya hafif kızartılmış et veya tavuk etleri, et suyu, sosisler Zehirlenmeye neden olan gıdalar öncelikle, bir iki gün önce pişirilip buzdolabında tutulmuş ve yeniden ısıtılarak tüketilenlerdir

35 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Etler büyük parça halinde pişirildiğinde, ısının transferi ve piştikten sonraki soğuma yavaş olduğundan ısıtma ile ortamdan oksijenin uzaklaşması ile oluşan anaerobik koşullar ortamı Clostridium gelişmesine ideal bir hale getirir. Türkiye ‘de sucuk Cl. perfringens açısından oldukça riskli bir gıda olarak gösterilmektedir.

36 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Kuluçka süresi 9-15 saattir

37 BELİRTİLERİ Sulu ishal Abdominal kramp Bulantı,kusma Ateş yoktur

38 TANI Bakterinin kültürü yapılır Hasta dışkısı ve Gıdalardan örnekler alınabilir

39 EPİDEMİYOLOJİ Sonbahar ve kış aylarında çok görülür Görülme açısından renk ve ırk ayrımı yoktur Bağışıklığı baskılanmış kişiler risk altında olanlardır Enterotoksin salgılar

40 KOMPLİKASYON Dehidratasyon sonucu sıvı kaybı Elektrolit kaybı

41 KORUNMA Yiyeceklerin etkenle kontaminasyonu önlenmeli Etlerin buzlukta küçük parçalar halinde saklanması Etken ısıya dayanıklı olduğundan yemek pişirirken buna dikkat edilmelidir

42 BAKIM Yatak istirahati Oral alabiliyorsa sindirimi kolay gıda verilir Dehidratasyon bulguları gözlenir Gerekirse parenteral yoldan sıvı verilir

43 CLOSTRİDİUM BOTULİNUM

44 ETKEN Clostridium botulinum Gram pozitif Anaerobik Sporlu produce the neurotoxin Isıya çok dirençli

45 Karbonhidratları parçalayarak, butirik asit, asetik asit, aseton, bütanol, izopropanol, etil alkol ve karbondioksit oluştururlar Karbonhidratlarıbutirik asit asetik asitasetonbütanolizopropanoletil alkolkarbondioksit Clostridium botulinum ise düşük asitli konserve besinlerde gelişerek besin zehirlenmelerine neden olmaktadır.

46 BULAŞMA YOLU VE SÜRESİ Kontamine besinler saat kuluçka dönemi

47 BELİRTİLERİ Alınan toksin miktarı ile ilişkilidir Halsizlik,yorgunlukla başlar Bulantı kusma,ishal sonra görülür MSS belirtileri başlar Çift görme,pitozis,şaşılık,yutma güçlüğü Solunum güçlüğü,ses kısıklığı Ensefalit tablosu

48 TANI Bakterinin kültürü yapılır Hasta dışkısı ve Gıdalardan örnekler alınabilir Anamnez önemli Konserve veya sucuk yenmesi tanıda

49 EPİDEMİYOLOJİ Konserveciliğin yaygın olduğu ülkelerde görülür Ev konserveciliği görülme riskini artırmıştır

50 KOMPLİKASYON Solunum yetmezliği Aspirasyon sonucu pnömoni gibi enf. Üriner sistem enfeksiyonları Ölüm

51 KORUNMA Konserveciliğin hijyen koşullarına göre yapılması Özellikle evde yapılan konservecilik Enfekte besin maddelerinin açık yaralarla teması önlenmelidir Eğitim

52 BAKIM Yatak istirahati Yaşam belirtileri Trakeostomi seti Solunum felci gelişebileceğinde aspirasyon

53 Botulinum toksin A isimli ilaç, halk arasında en çok ticari bir isim olan Botox adıyla bilinir Botulinum toksin A, clostridium botulinum isimli bir bakterinin ürettiği bir toksindir Bu toksin, kas aktivitesini, ter bezlerinin ve yağ bezlerinin çalışmasını geçici ve kontrollü olarak durdurur

54


"BESİN ZEHİRLENMELERİ. Besin zehirlenmesi yapan mikroorganizmalar bakterilerdir Bu bakteriler oda ısısında ve sıcak ortamlarda çoğalarak yaşamlarını." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları