Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BİLİŞİM AĞLARI ve VERİ HABERLEŞMESİ TCP/IP ve OSI Modelleri Hazırlayan: Doç.Dr.Muhammed Cinsdikici Tarih: 26.02.2015, Perşembe Kaynakça: CCNA INTRO, Çeviren:

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BİLİŞİM AĞLARI ve VERİ HABERLEŞMESİ TCP/IP ve OSI Modelleri Hazırlayan: Doç.Dr.Muhammed Cinsdikici Tarih: 26.02.2015, Perşembe Kaynakça: CCNA INTRO, Çeviren:"— Sunum transkripti:

1 BİLİŞİM AĞLARI ve VERİ HABERLEŞMESİ TCP/IP ve OSI Modelleri Hazırlayan: Doç.Dr.Muhammed Cinsdikici Tarih: , Perşembe Kaynakça: CCNA INTRO, Çeviren: Mehmet Önder, Hakan Karataş, Cisco Press, 2006

2 Ağ Oluşturma Kavramları Demek bilgisayar ağlarıyla yeni tanıştınız. Bilgisayar ağlarına ilişkin çeşitli konuları görmüş ya da duymuş olabilirsiniz, ancak şu anda bu işin ayrıntılarını öğrenmek üzere ciddi bir adım atıyorsunuz. Birçok kişi gibi, ağ oluşumlarına ilişkin bilginiz, ağ oluşturan bir ağ kurulum mühendisinin aksine, bir ağ kullanıcısı olmanızdan kaynaklanabilir. Kimileri için bu, İnternet bağlantısı kurmaktan ibarettir. Diğerleri ise okulda ya da işyerinde bilgisayar kullanıyor olabilirler; kullandıkları bilgisayar da kablo yoluyla bir ağa bağlanmıştır.

3 Ağ Oluşturma Kavramları Şekildeki üst bölüm tipik bir İnternet kullanıcısını göstermektedir. Kullanıcının bir PC si (ki-şisel bilgisayarı) bulunmakta ve kullanıcı duvardaki telefon hattından PC sindeki modeme giden kabloyla bağlantı kurmaktadır. Kullanıcı, doğru telefon numaralarını çevirerek internere bağlanır. Kullanıcı, bağlandıktan sonra gönderebilir, Web sitelerine göz atabilir ve diğer aygıt ve uygulamaları kullanabilir.

4 Okulda ya da işyerinizdc "ağa" bağlandığınız zaman, büyük olasılıkla o okula ya da işletmeye özgü bir ağa ya da şirket ağına bağlanmış olursunuz.. Bu ağ da İnternete bağlıdır. Öte yandan, bir İnternet servis sağlayıcısı numarasını İSS (İnternet Servis Sağlayıcı/ınternet Service Provider - ISP) evinizden çevirdiğinizde bir şirket ağma değil, doğrudan İnternete bağlanırsınız. Ethernet Kartlı PC İ LE B ÜRO K ULLANıCıSı Mode mli PC İ LE E V K ULLANı CıSı Etherne t K

5 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? İşletme ağlarının standartlarına ilişkin ayrıntıların çoğu 20. yüzyılın son çeyreğinde oluşturulmuştur. Fred, karısı (Wilma), yalan arkadaşı (Barney) ve arkadaşının kansı (Betty) NIN ÇALıŞTıĞı F RED C O ŞIRKETININ BAŞKANıDıR. H EPSININ TELEFONU VE BILGISAYARı BULUNMAKTADıR, ANCAK AĞ SISTEMLERI YOKTUR ÇÜNKÜ O GÜNE DEK AĞ SISTEMI FIKRI ORTAYA ATıLMAMıŞTıR. Fred tüm çalışanlarını birbirlerine içinde dosyalar bulunan disketler verirken görür ve bunun verimliliği düşürdüğünü düşünür. Bu nedenle, Fred, ileri görüşlü bir kişi olarak, insanların bilgisayarlarını birbirine bir biçimde bağlayabildiği ve masalarından kalkmaksızın dosya değiş tokuşu yapabildiği bir dünyayı hayal eder. İlk (hayali) ağ sistemi doğmak üzeredir. Frcd'in kızı, Çakıl, Rockville Üniversitesinden yeni mezun olmuştur ve aile şirketinde yer almak istemektedir. Fred ona iş verir, ünvanı İlk Ağ Oluşturma Mühendisidir. Fred ÇakıTa, "Çakıl, herkesin masalarından kalkmak zorunda kalmadan dosya değiş tokuşu yapabilmesini istiyorum”

6 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Yalnızca dosyanın adını ve gönderdikleri kişinin adını yazmalarını istiyorum, o kadar! Dosya diğer kişinin bilgisayarında görünecek ve burada sıklıkla bölüm değişikliği yapıldığından işçilerimin PClerini yanlarına alıp duvardaki bir prizle bilgisayarlarını bağlayarak taşındıkları yeni ofiste dosya değiş tokuşu yapabilmelerini istiyorum. Bu ağın, geçen yıl erkek arkadaşın Bam Baırim bizim için icat ettiği elektrikli güç nesnesine benzemesini istiyorum, tüm masaların yanındaki duvarda bir priz, fişi prize soktuğunda işte ağa bağlandın!“ Çakıl önce biraz araştırma yapmaya ve çalışmaya karar verir. Bir laboratuvarda iki PC arasında dosya transferi yapmayı başarabilirse tüm PClerin de dosya transferi yapabileceğini düşünmektedir. Babasımn onuruna, Fred Transfer Programı, FTP, adı altında bir program yazar. Bu program ÇakıTın laboratuvarda kurduğu yeni bir ağ oluşum kartı kullanır. Ağ oluşum kartı, içinde iki tel olan bir kabloyu kullanır, tellerden biri bitleri yollamak diğeri de almak içindir. Çakıl iki bilgisayara da birer kart yerleştirir ve içinde iki tel olan bir kabloyla iki bilgisayar arasında bir kablo bağlantısı kurar. Her iki bilgisayarda da bulunan FTP yazılımı, ağ oluşum kartlarını kullanarak dosyaları oluşturan bitleri gönderir. Çakıl, ftp dosya adı gönder gibi bir komut verdiğinde, yazılım dosya adı diye adlandırılan dosyayı kablonun diğer ucundaki bilgisayara gönderir.

7 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Her bir ağ oluşum kartı 1. teli bitleri yollamak, 2. teli de almak için kullandığından, ÇakıTın kullandığı kablo, 1. PC'deki 1. teli, 2. PCdeki 2. tele bağlar. Böylece, her iki kart 1. teli kullanarak bit gönderebilir; bunun girişi öteki PCye, o PCdeki 2. telden olacaktır. Bam Bam bu testin başarısını duyunca Çakıl a yardım etmeye gelir. Çakıl ise ona "ağ sistemini kurmaya hazır hale getirdiğini" açıklar. Çakıldan bir yıl önce Rockville Üniversitesinden mezun olmuş ve FredConun kıdemli bir yıllık elemanı olan Bam Bam, Çakıl a birtakım sorular sormaya başlar: "Üç bilgisayarı birbirine bağladığında ne olur?"

8 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Çakıl, kablolama konusunda Bam Bam'ın tavsiyelerine uyar. Ağ oluşum kartları 1. teli kullanarak bitleri gönderdiği için, Çakıl bu yeni aleti öyle bir kurar ki, üstündeki kapılardan (port) birindeki 1. telden gelen bitleri alan alet, aynı bitleri yineleyerek bu kez 2. tel üzerinden tüm diğer kapılara gönderir, böylece alıcı teldeki bitler tüm PC'lere ulaşır. (Bu durumda, 1. ve 2. tel arasında transfer yapmayacaktır, yeni aygıt bu görevi üstlenir). Ve Çakıl tarihte ilk kez bunu gerçekleştiren kişi olduğu için yeni aygıtına bir ad koymaya karar verir: Aygıtı hub olarak adlandırır.

9 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? 1. PC' DEKI FTP' DEN YEMEKTARIF L DOC ADLı BIR DOSYAYı GÖNDERIR VE 2. PCnin ekranında dosyanın alındığını belirten bir hatırlatma penceresi görür. "Muhteşem!" diye düşünürken 3. PC'nin ekranında da aynı hatırlatma penceresinin belirdiğini görür. Dosyayı hem 2. hem de 3. PC ye göndermiştir! "İşte bu!" diye düşünür. "Hub kendisine bağlı tüm kablolardan gelenleri yineleyebiliyorsa, FTP bir dosya gönderdiğinde herkes ona ulaşacaktır. FTP nin seçilen bir PC ye dosya yollamasını nasıl sağlayabilirim acaba?“ O ANDA, Ç AKıL ÇEŞITLI SEÇENEKLERI SORGULAMAYA BAŞLAR. ÎLK OLARAK HER BILGISAYARA O BILGISAYARı KULLANAN KIŞININ ADıNı VERMEYI DÜŞÜNÜR. O NDAN SONRA DOSYA IÇERIĞININ ÖNÜNE GÖNDERILEN PC NIN ADıNı GIREREK FTP' YI DEĞIŞTIRECEKTIR. B IR BAŞKA DEYIŞLE, ANNESINE BIR YEMEK TARIFI YOLLAMAK ISTEDIĞINDE, ftp Wilma yemektarifi.doc komutunu verecektir. Böylece, Hub sinyalleri kendisine bağlı herkes için yinelediğinden her bir PC bitleri alacak ancak dosyayı ekranında görüntüleyebilecek PC yalnızca dosyanın önünde adı yazılı PC olacaktır. O sırada babası içeri girer: "Çakıl, seni Barney Fife'la tanıştırmak istiyorum, kendisi yeni güvenlik şefimizdir. Kendisinin de bir ağ bağlantısına ihtiyacı var yakında bitirirsin değil mi?"

10 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Böylece, Bilgisayarları kullanıcılarının adıyla kullanmak burada sona erer. FredCoda şimdi Barney adında iki kişi çalışmaktadır. Çakıl, tüm donanımı kurmakla yükümlü ve matematiği kuvvetli olduğundan yeni bir yaklaşımla yola çıkar. "Her bir ağ oluşum kablosuna o kabloya özgü -4 basamaklı bir sayıdan oluşan bir ad vereceğim" diye heyecanla bağınr. Tüm kartları yapan kişi kendisi olduğu için her bir kart üzerindeki sayının farklı olduğundan emin olacaktır. 4 basamaklı seçimi de, her seferinde farklı bir sayı dizisinin oluşmasını sağlayacaktır -seçebileceği 10,000 (104) sayı dizisi olmasına karşın FredCoda yalnızca 200 kişi çalışmaktadır. Fred Transfer Programında yapılan ufak güncellemelerden sonra, kullanıcı, ftp 0002 yemektarifi.doc komutunu yazarak 0002 adresindeki PC'ye yemektarifLdoc dosyasını gönderebilir. Çakıl, laboratuvarda yazılım ve donanımı yeniden test eder ve 2. PC'ye gönderilen dosyayı yine yalnız 2. PC alır. Dosyayı 0003'e gönderdiğinde yalnızca 3. PC dosyayı alır. Artık ilk bilgisayar ağ sistemini hayata geçirmeye hazırdır.

11 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Fred Transfer Programında yapılan ufak güncellemelerden sonra, kullanıcı, ftp 0002 yemektarifi.doc komutunu yazarak 0002 adresindeki PC'ye yemektarifLdoc dosyasını gönderebilir. Çakıl, laboratuvarda yazılım ve donanımı yeniden test eder ve 2. PC'ye gönderilen dosyayı yine yalnız 2. PC alır. Dosyayı 0003'e gönderdiğinde yalnızca 3. PC dosyayı alır. Artık ilk bilgisayar ağ sistemini hayata geçirmeye hazırdır. Çakıl'ın bir sonraki adımı gerekli donanımı kurmak olacaktır, önce 200 ağ sistem kartı hazırlar, her birine o karta özgü bir adres verir. FTP programım ve kartları bu 200 PC'ye tek tek yükler. Daha soma, laboratuvara gider ve gereksinim duyacağı kablo sayısını ve her kablonun uzunluğunu hesaplamaya başlar. Bazı kabloların uzun bir yol kat edeceğini anlar. A bloğunun en alt katma Hub'ı yerleştirirse B bloğunun beşinci katında bulunan PC'lere hub'a bağlanabilecekleri çok uzun bir kablo gerekecektir. Kabloların bir maliyeti olduğundan kablonun uzunluğu maliyetin artmasına neden olacaktır. Üstelik, yaptığı tesderde yalnızca birkaç metrelik kablolarla çalıştığı için uzun kabloların nasıl bir sonuç vereceğinden emin olamamaktadır. Bam Bam Çakü'ın gerginliğinin farkına varır. Çakıl ona biraz açılır: "Babam projeyi bitirmemi bekliyor, biliyorsun isteklerinin ardı arkası gelmez. Kabloların uzunluğunu da hiç hesaba katmadım -bütçeyi epey aşacağım. Ve haftalarca kablo döşemeye çalışacağım!" öğle tatilini kulüpte yemiş olarak dönmenin rehavetindeki Bam Bam, Çakıl'ın her zaman çözüm üretebileceğini bilmektedir -ancak bunu fark edemeyecek kadar gergindir. Bunun yanı sıra sorun Bam Bam'ın bir önceki yıl elektrik kablolarıyla yaşadığı sorunun bir benzeridir. "Bu hub'lar duydukları her şeyi yineliyorlar, değil mi? Bu durumda neden birkaç hub yapmıyorsun? Her kata bir hub takıp tüm PC kablolarım buna bağla. Sonra her kattaki hub'ı bir diğerine ve son olarak da bodrum katındakilere bağla. İki bloktakileri birleştiren bir kabloyla ana hub'a bağla. Her şeyi yinelediklerinden, tüm PC'ler içlerinde herhangi birinin gönderdiği sinyali o hub'a ya da diğer dört hub'a bağlı olsalar da alacaktır."

12 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Çakıl bu fikre bayılır. Laboratuvar da sırf bu fikri ispatlamak için yeni hub'lar kurup birbirine bağlar. Şimdi daha kısa kablolar kullanarak hub'larla kabloları yükler ve test etmeye hazırlanır. Birkaç temsili PC üzerinde test eder ve işlem tamamdır. îlk ağ sistemi artık kurulmuştur.

13 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Babişko Fred'e sürpriz yapmak isteyen Çakıl, şirketteki herkese dosya transferi yapmak için yakında üne kavuşacak olan Fred Transfer Programını nasıl kullanacaklarım açıklayan bir not yazar. Bu nota ayrıca her bir PC'nin kullanacağı 4 basamaklı ağ sistemi adreslerini ve kişilerin adlarının bir listesini ekler. Bu notun bir kopyasını herkesin posta kutusuna koyar ve heyecanın başlayacağı anı bekler. Çakıl yeni FTP programım ve ad/adres tablosunu laboratuvarda dener ve bunun işe yaradığım görür. Yeni FTP yazılımım yerleştirir ve ad tablosunu herkesin PC'sine koyar ve yeni bir not gönderir - artık ağ sistem kartlarındaki adresler türünden fiziksel ayrıntıları kullanıcıların bilmesi gerekenlerden ayırarak değişiklikleri kolaylıkla düzenleyebilecektir.

14 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? İcat edilen ilk hayali bilgisayar ağ sisteminin hikayesi böylece sonlanıyor. Bu komik örneği vermemizin nedenini merak ediyor olabilirsiniz. Öncelikle, Bilişim Ağları Kurulumu için öğrenmeniz gereken ağ sistem araçlarım ortaya çıkaran kişilerin karşılaştıkları temel tasarım sorunlarım espriyle düşünme fırsatı buldunuz. Çakıl örneği eğlenceli olsa da karşılaştığı sorunlar ve çözümleri ilk ağ sistemi protokol ve ürünlerini ortaya çıkaran kişilerin karşılaştıklarıyla aynıdır.

15 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Ethernet ağları her bilgisayarın içinde bulunan kartları kullanır. Çakıl'ın ağ oluşum kartları gibi, bu kartların kendilerine özgü adresleri vardır. Ethernet kabloları PC'leri Ethernet hub'lanna bağlar -bu hub'lar kendisine gelen sinyalleri yineleyerek tüm diğer kapılara gönderir. Kablolama yıldız (star) konfigürasyonuyla yapılır -bir başka deyişle, tüm kablolar bir hücreden kablo (süpürge değil!) dolabına ulaşır. İcat edilen Fred Transfer Programı ya da gerçek adıyla Dosya Transfer Protokolü (File Transfer Protocol) (FTP) gibi uygulamalar, üstünde bulunduğu donanımdan dosyalatın içeriğini transfer etmesini ister. Kullanıcılar adları kullanırlar -örneğin, adında bir Web sitesinde gezinebilirsiniz -ancak adlar doğru adreslere dönüştürülür.

16 Çakmaktaşların Ağı: İlk Bilgisayar Ağı mı? Ağ oluşturma modelini, bir binayı inşa ederken kullanılan mimari planlara benzetebilirsiniz. Bir bina mimari planlar olmadan da inşa edilebilir ancak planlara uygun olduğunda daha iyi çalışırsınız. Çerçeveciler, elektrikçiler, duvar örme ustaları, boyacılar ve benzeri birçok kişi, aynı plana bağlı kaldıklarında işleri kolaylaşır. Benzer biçimde, kendi ağ sisteminizi kurabilir, kendi yazılımınızı yazabilir, kendi ağ kartlarınızı kurabilir, var olan herhangi bir ağ oluşum modelini kullanmaksızın bir ağ sistemi oluşturabilirsiniz. Bununla birlikte, iyi bilinen bir ağ oluşum modeline uyan ürünleri alıp kullanmak çok daha kolaydır. Çünkü, farklı satıcılardan alınan ürünler aynı ağ oluşum mimari modeliyle uyumlu olduğunda ürünler bir arada çalışabilirler. Bu ders kapsamında ağ oluşum modeli için ayrıntıları ile şunlar ele alınacaktır; bu model Transmission Control Protocol/Internet Protocol (İleti Denetim Protokolü / İnternet Protokolü) ya da TCP/IP'dir. TCP/IP ağ oluşum tarihinde en yaygın kullanılan ağ oluşum modelidir.

17 Bölüm Soruları – Bunları Biliyor muyum ? 1. Aşağıdaki protokollerden hangileri TCP/IP transport layer (taşıma katmam) protokollerine örnektir? a. Ethernet b. HTTP c. IP d. UDP e. SMTP f. TCP g. PPP 2. Aşağıdaki protokollerden hangileri TCP Network interface Layer (ağ oluşum arayüz katmanı) protokollerine örnektir? a. Ethernet b. HTTP c. IP d. UDP e. SMTP f. TCP g. PPP

18 Bölüm Soruları – Bunları Biliyor muyum ? 3. Hangi OSI katmanı, dünya çapındaki ağ adresleme ve yönlendirme işlevlerini tanımlar? a. Katman 1 b. Katman 2 C. K ATMAN 3 d. Katman 4 e. Katman 5. f. Katman 6 G. K ATMAN 7 4. Hangi OSI katmanı kablolama ve bağlantıların standartlarını tanımlar? a. Katman 1 b. Katman 2 C. K ATMAN 3 d. Katman 4 e. Katman 5 f. Katman 6 g. Katman 7 5. Hangi OSI katmam veri biçimlendirme ve şifreleme (encryption) standartlarım tanımlar? a. Katman 1 b. Katman 2 C. K ATMAN 3 d. Katman 4 e. Katman 5 f. Katman 6 g. Katman 7

19 Bölüm Soruları – Bunları Biliyor muyum ? 6. Aşağıdaki tanımlardan hangisi yedi OSI katmanı isimlerinden birisi değildir ? a. Application (Uygulama) b. Data link (Veri bağı) c. Transmission (Taşıma) d. Presentation (Sunum) e. Internetwork f. Session (Oturum) 7. HTTPnin TCP'den veri iletimi sırasında veri gönderme ve verinin ulaştığını doğrulamasını istediği süreç neye örnektir? a. Aynı katmandaki etkileşimine b. Komşu katman etkileşimine c. OSI modeline d. Yukarıdakilerin tümüne e. Yukandakilerin hiçbirine 8. Bir bilgisayar TCP sinin, bir kısmı (segment) parça 1 olarak işaretlemesi ve alıcı bilgisayarın parça Tin alındığını doğrulaması süreci neye örnektir? a. Veri paketleme (data encapsulation) b. Aynı katmandaki etkileşimine c. Komşu katman etkileşimine d. OSI modeline e. Yukandakilerin hiçbiri

20 Bölüm Soruları – Bunları Biliyor muyum ? 9. Bir Web sunucusunun bir Web sayfasına TCP başlığı (header) eklemesi süreci ve TCP başlığı eklemeyi takip eden; sonra da IP başlığının data link header (veri bağlantı başlığı) ve trailer (artbilgi) eklenmesi neye örnektir? a. Veri paketlemeye (data encapsulation) b. Aynı katmandaki etkileşimine c. OSI modeline d. Yukandakilerin hepsine e. Yukandakilerin hiçbirine 10. Aşağıdaki terimlerden hangisi özel olarak data link header (veri-bağı başlık) ve trailer'la- rın (artbilgiler) içindeki verileri depolarken oluşturulan bir bütünü belirlemek için kullanılmaktadır? a. Veri b. Büyük parça (Chunk) C. P ARÇA (segment) d. Çerçeve (frame) e. Paket (packet) f. Hiçbiri— VERI BAĞı KATMANı TARAFıNDAN YAPıLAN BIR PAKETLEME GERÇEKLEŞMEZ


"BİLİŞİM AĞLARI ve VERİ HABERLEŞMESİ TCP/IP ve OSI Modelleri Hazırlayan: Doç.Dr.Muhammed Cinsdikici Tarih: 26.02.2015, Perşembe Kaynakça: CCNA INTRO, Çeviren:" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları