Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Yrd Doç Dr Alper Sarı.  Kök hücre kavramının anlaşılması ve doku mühendisliği alanında kök hücre uygulamalarının öğrenilmesi.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Yrd Doç Dr Alper Sarı.  Kök hücre kavramının anlaşılması ve doku mühendisliği alanında kök hücre uygulamalarının öğrenilmesi."— Sunum transkripti:

1 Yrd Doç Dr Alper Sarı

2

3  Kök hücre kavramının anlaşılması ve doku mühendisliği alanında kök hücre uygulamalarının öğrenilmesi

4  Bu 45 dakikalık ders sonunda katılımcılar ◦ Erişkin ve embriyonel kök hücre tanımlarını yapabilecek ◦ Kök hücrelerin elde edilme aşamalarını sayabilecek ◦ Kök hücre tedavisinin gelecekte kullanılabileceği alanları sayabilecek ◦ Doku mühendisliğinin temel uğraşlarının neler olduğunu sayabileceklerdir

5  Tüm çok hücreli organizmalarda bulunan, kendini yenileyebilme (mitotik bölünme) ve değişik hücre tiplerine farklılaşabilme kapasitesine sahip olan primitif hücrelerdir

6  Uygun bir ortama yerleşme  Çoğalma  Çok sayıda farklılaşmış yeni hücreler oluşturma  Kendini yenileme ve idame ettirme  Hasarlı dokuyu yeniden oluşturabilme

7  Totipotent ◦ Sınırsız farklılaşma ◦ Erken embriyonel dönem: 4-8 hücreden oluşan blastomerler  Pluripotent ◦ Birden fazla doku/hücre tipine farklılaşma (≈250) ◦ Fertilizasyonun 5. gününden itibaren  Unipotent ◦ Tek bir yönde farklılaşma

8  Embriyonal kök hücreler ◦ Totipotent (fertilizasyon sonrası ilk 4 gün) ◦ Pluripotent (5’inci günden itibaren)  Erişkin kök hücreler ◦ Unipotent (fetal ve erişkin hayat)

9  Zigot → 8 hücreye kadarki blastomerler (totipotent) ◦ Sınırsız yenilenme ve farklılaşma kapasitesi  Blastokist iç hücre kitlesi (≈30 hücre) (pluripotent) ◦ Yenilenme ve farklılaşma kapasitesi çok ↑

10  İn-vitro olarak fertilizile edilen yumurtalardan oluşan, araştırma amacı ile bağışlanan 4- 5 günlük embriyolardan elde edilir  İn-vivo olarak bir kadının uterusunda fertilize olan yumurtalardan elde edilmezler!!!

11  İç hücre kütlesi hücreleri  Kültür ortamı (besleyici tabaka)  Proliferasyon ile hücre sayısında artış  Subkültür (yeni kültür ortamlarına transfer)  “ Pasaj ” her subkültür döngüsü  6+ ay sonra milyonlarca embriyonik kök hücre  Embriyonik kök hücre dizinleri (farklılaşma Ø)

12

13  Laboratuvarda tanımlayıcı testler ◦ Farklılaşma Ø ◦ Yüzey antijenleri ◦ Kromozom incelemeleri ◦ Pluripotensinin gözlenmesi

14  Farklılaşmanın kontrol edilmesi (yönlendirilmiş farklılaşma) ◦ Kültür ortamının kimyasal yapısı ◦ Kültür yüzeyinin yapısı ◦ Kültüre edilen hücrelerin genetik yapısı

15  Doku/organlarda farklılaşmış hücrelerle birlikte bulunan farklılaşmamış hücreler  Somatik kök hücre  Dokudaki kaynakları tam bilinmiyor  Dokuda oldukça az sayıda bulunurlar!

16  Kendini yenileme  Ait oldukları doku/organa ait belirli hücre tiplerine dönüşebilme  Hasarlı dokuyu yerine koyma  Plastisite?

17  Tek bir erişkin kök hücre genetik olarak aynı hücrelerden oluşan bir dizin oluşturabilir  Klon  Dokuya/organizmaya ait tüm uygun hücre tiplerine farklılaşabilir

18  Normal farklılaşma yolağı  Bulundukları dokuya ait özelleşmiş hücreler  Hematopoetik kök hücreler  Kan hücreleri  Mezenkimal kök hücreler  Osteositler, kondrositler, adipositler…  Nöral kök hücreler  Nöronlar, astrositler, oligodendrositler  Epitelyal kök hücreler  Deri kök hücreleri Erişkin Kök Hücre

19  Plastisite – transdiferasyon  Bazı erişkin kök hücreler pluripotent  Bulundukları dokudan farklı dokulara ait özelleşmiş hücreler  Hematopoetik kök hücreler  Beyin hücreleri, kas hücreleri  Mezenkimal kök hücreler  Kalp kası,iskelet kası  Beyin kök hücreleri  Kan hücreleri, iskelet kası Erişkin Kök Hücre

20  Nakledilebilir mi? ◦ Kemik iliği nakli 30 yıldır yapılıyor  Kemik iliğinde en az 2 tip kök hücre ◦ Hematopoetik kök hücreler  Tüm kan hücrelerinin gelişimi ◦ Kemik iliği stromal kök hücreleri  Kemik, kıkırdak, yağ, fibröz bağ doku…

21  Kİ kökenli mezenkimal kök hücreler ◦ Kemik iliğinde 1/50,000 – 1/100,000 sıklıkta ◦ MKH/ml Kİ  Adipoz kökenli kök hücreler ◦ Yağ dokusunun kollejenaz ile muamelesi ile olgun adipositler uzaklaştırıldıktan sonra 1/100 sıklıkta CFU-F ve CFU-AP ◦ Yağ dokusunun bol bulunması ve feda edilebilmesi önemli avantajlarıdır

22  Adipoz kökenli kök hücre klonları  Adipojenik  Osteojenik  Kondrojenik  Hematopoetik  Endotelyal  Hepatosit  Nörojenik hücre dizinleri oluşturabilir Erişkin Kök Hücre

23  Embriyonal Kök Hücre  Pluripotent  Hücre kültürü kolay  Rejeksiyon riski  Erişkin Kök Hücre  Sınırlı farklılaşma  Hücre kültürü zor  Kendi dokusu

24  Yeni ilaçların denenmesi  Hücre-bazlı tedaviler ◦ Parkinson hastalığı ◦ Tip I diyabet ◦ Kalp enfarktüsü ◦ Kardiyomiyopatiler ◦ Osteoartritler, romatoid artritler ◦ Organ yetmezlikleri ◦ Uzuv kayıpları

25  Kök hücreler tekrarlanabilir bir şekilde ◦ Yeterli miktarda doku oluşturabilecek kadar prolifere edilebilmeli ◦ İstenilen hücre tiplerine yönlendirilmiş farklılaşma sağlanabilmeli ◦ Alıcıda yaşayabilmeli ◦ Çevreye entegre olmalı ◦ Fonksiyon görmeli ◦ Alıcıya zarar vermemeli

26 Doku Mühendisliği MühendislikGenetikCerrahiBiyoloji

27  Çeşitli kaynaklardan elde edilen hücrelerin biyolojik ortama uyum sağlayan ve temelde polimerik olan taşıyıcılar üzerinde hücre kültürü laboratuvarında olgunlaştırılması ve hastaya aktarımı

28  Biyolojik ◦ Aselüler dermal matriks, kollajen,aljinat, GAG, fibrin…  Semisentetik ◦ Kombine materyaller  Sentetik ◦ PLA, PGA, polietilen, HA…

29  Kullanılan malzeme ◦ Non-toksik ◦ Biyogeçimli ◦ Non-karsinojenik ◦ Steril edilebilir ◦ Cerrahi uygulanabilir ◦ Stabil - eriyebilen

30  Otojen, allojen, xenojen  Kök hücre naklinin alıcıdaki ret cevabını baskılaması?  Embriyonal kök hücreler  Erişkin kök hücreler ◦ Mezenkimal kök hücreler ◦ Adipöz kökenli kök hücreler ◦ …

31  Taşıyıcı iskeletler içerisinde  Kontrollü salınım yapan mikrosferler  Nakledilen kök hücrelerin istenilen yönde farklılaşmalarının sağlanması

32  Kemik eksiklikleri ◦ Pek çok deneysel model  MKH’ler HA matriks üzerine ekiliyor  Canlı deneklere nakil  Kritik boyuttaki segmental kemik defektlerinin onarımı ◦ Sınırlı sayıda klinik çalışma  MKH’ler poröz seramik taşıyıcılara yüklenmiş  Geniş kemik defekti olan 3 hastaya nakil sonrasında başarılı sonuçlar

33  Kıkırdak eksiklikleri ◦ Pek çok deneysel model ◦ Eklem kıkırdak defektlerinin onarımı ◦ Intervertebral disk rejenerasyonu ◦ Floresan işaretli MKH’ler hyaluronan jel taşıyıcılar içinde intervertebral aralığa enjekte edilmiş ◦ 28’inci günde %100 hücre sağkalımı ◦ Plastik Cerrahide Kullanım

34


"Yrd Doç Dr Alper Sarı.  Kök hücre kavramının anlaşılması ve doku mühendisliği alanında kök hücre uygulamalarının öğrenilmesi." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları