Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1 Türkiye’de Kayıt Dışılık 2005-2013 Mine Durmaz Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) 2 Aralık, 2014.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1 Türkiye’de Kayıt Dışılık 2005-2013 Mine Durmaz Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) 2 Aralık, 2014."— Sunum transkripti:

1 1 Türkiye’de Kayıt Dışılık Mine Durmaz Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) 2 Aralık, 2014

2 2 Türkiye’de kayıt dışılık sorunuyla ilgili son dönemdeki çalışmalarımız: 1.Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, Betam Araştırma Notu 14/ Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum”, Betam Araştırma Notu 14/ Gürsel & Durmaz (2014). “Ekonomik konjonktür ve kayıt dışı istihdamın gelişimi ”, Betam Araştırma Notu 14/173.

3 3 Araştırmaların amacı: Kayıt dışılığın genel evrimi ile işteki durum, cinsiyet, yaş, sektörel konum ve firma ölçeği açısından yapısal özelliklerini incelemek. Kayıt dışılığın bölgesel eşitsiz dağılımının arkasındaki yapısal sorunları analiz etmek. Ekonomik konjonktürün kayıt dışı istihdamın gelişiminde etkili olup olmadığını irdelemek. Veri: 2005 ve 2013 TUIK Hanehalkı İşgücü Anketleri mikro veri seti TUIK Hanehalkı İşgücü İstatistikleri (aylık) Kayıt dışı istihdam herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşuna kayıtlı olmayan çalışanlar olarak tanımlanmıştır.

4 4 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda önemli ölçüde azalmıştır. Kayıt dışılıktaki iyileşme büyük ölçüde;  Ücretli çalışan kesimde ve tarım dışı sektörlerde kayıt dışılığın gerilemesinden ve  Son dönemde yaratılan istihdamın çoğunlukla kayıtlı işler olmasından kaynaklanmaktadır. Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı

5 5 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Kaynak: TÜİK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam Tablo 1: 2005 ve 2013 Kayıt dışı istihdam Kayıt dışı istihdamdaki değişiklikler Toplam istihdam düzeyinde; Kayıt dışılık oranı %48’den %36’ya düşmüştür. Kayıt dışı çalışanların sayısı 290 bin azalmıştır. Kayıtlı çalışanların sayısı 5,7 milyon artmıştır. Toplam istihdam Tarım dışı istihdam İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) 48,236,834,322,4

6 6 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Kaynak: TÜİK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam Tablo 1: 2005 ve 2013 Kayıt dışı istihdam Kayıt dışı istihdamdaki değişiklikler Toplam istihdam Tarım dışı istihdam İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) 48,236,834,322,4 Tarım dışı istihdam düzeyinde; Kayıt dışılık oranı %36’den %22’ye düşmüştür. Kayıt dışı çalışanların sayısı 750 bin azalmıştır. Kayıtlı çalışan sayısı 5,3 milyon artmıştır.

7 TOPLAM İSTİHDAM İşteki durum İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) Ücretli, maaşlı veya yevmiyeli , ,9 İşveren , ,4 Kendi hesabına , ,5 Ücretsiz aile işçisi , ,9 Toplam , ,8 Tablo 2: İşteki durumuna göre kayıt dışılık Kaynak: TÜİK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam Kayıt dışı ücretli çalışan sayısı 400 bin azalmıştır. Kayıt dışı kendi hesabına çalışanların sayısı 46 bin azalmıştır İşteki durumuna göre kayıt dışı istihdam Ücretlilerde kayıt dışılık oranı %32’den %20’ye gerilemiştir. Kendi hesabına çalışanlarda % 64’ten %62’ye gerilemiştir. Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/

8 TARIM DIŞI İSTİHDAM İşteki durum İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) İstihdam (bin kişi) Kayıt dışı istihdam (bin kişi) Kayıt dışılık oranı (%) Ücretli, maaşlı veya yevmiyeli , ,7 İşveren , ,7 Kendi hesabına , ,9 Ücretsiz aile işçisi , ,3 Toplam , ,4 Tablo 3: İşteki durumuna göre kayıt dışılık Kaynak: TÜİK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam 8 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ İşteki durumuna göre kayıt dışı istihdam Ücretlilerde kayıt dışılık oranı %29’den %17’ye gerilemiştir. Kendi hesabına çalışanlarda ise %50 civarında sabit kalmıştır. Kayıt dışı ücretli çalışan sayısı yaklaşık 500 bin azalmıştır. Kayıt dışı kendi hesabına çalışanların sayısı 98 bin azalmıştır.

9 9 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Kadınlarda kayıt dışı çalışma erkeklere kıyasla daha yaygın. Toplam istihdam düzeyinde kadın kayıt dışılık oranı %52 ve erkek kayıt çalışma oranı yaklaşık %30’dir (2013). Çalışan kadınların 1/3’ü, erkeklerin ise 1/5 tarımda çalışmaktadır. Tarım dışında ise kadın kayıt dışılık oranı yaklaşık %26, erkek kayıt dışı çalışma oranı yaklaşık yüzde 21’tür Cinsiyete göre kayıt dışı istihdam

10 Şekil 1: İşteki durumuna göre kadın ve erkek çalışanlarda kayıt dışılık oranları (%, 2013, tarım dışı) Kaynak: TUIK, 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Eğitim seviyesi arttıkça kayıt dışılık oranları azalmaktadır. Eğitim seviyesi arttıkça kadın ve erkek kayıt dışılık oranlarındaki fark azalmaktadır Cinsiyete göre kayıt dışı istihdam Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/

11 11 Kaynak: TUIK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Şekil 2:Ücretlilerde yaşa göre kayıt dışılık Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Gençlerde ve yaşlılarda kayıt dışılık yüksektir döneminde kayıt dışılıktaki iyileşme tüm yaş gruplarında kendini göstermiştir Yaş gruplarına göre kayıt dışı istihdam

12 12 Kaynak: TUİK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Şekil 3:Ücretlilerde sektörlere göre kayıt dışılık Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Sektörlere göre kayıt dışı istihdam Sanayi ve hizmetlerde kayıt dışılık düşüktür. İnşaat sektöründe kayıt dışılık oranında düşüş gözlensede kayıt dışı ücretlilerin sayısında önemli değişiklik olmamıştır. Sanayi sektöründe kayıt dışı ücretli sayısı 330 bin azalmıştır.

13 13 Kaynak: TUIK, 2005 ve 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Şekil 4: Ücretlilerde firma büyüklüklerine kayıt dışılığın değişimi Şekil 5: 2013 Kayıt dışı ücretlilerin firma büyüklüklerine göre dağılımı Kaynak: TUIK, 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti;BETAM Firma büyüklüklerine göre kayıt dışı istihdam Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/

14 14 Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı”, BETAM Araştırma Notu 14/ Bu bulgulara dayanarak ücretli kesimde yapısal kayıt dışılığa yönelik politikaların gerekleri ortaya çıkmaktadır: Ücret dışı işgücü maliyetlerini azaltmak Denetimi sıkılaştırmak Firmalar için ölçek büyümesini teşvik etmek Kayıt dışı istihdam son sekiz yılda azaldı

15 15 Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum Bölgesel kayıt dışılık oranlarındaki farklar çok yüksektir. Bölgesel farklılıkların başlıca nedeni kayıt dışılık düzeylerini belirleyen sektörel istihdamın dağılımı ve istihdamın eğitim seviyesi yapısal özelliklerin bölgeler arasında son derece eşitsiz dağılmasıdır.

16 16 Genel kayıt dışılık oranı yaklaşık % 37’iken, 20 bölgede kayıt dışılık oranı Türkiye ortalamasının üzerindedir. Genelde Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde kayıt dışılık yüksektir. Şekil 1: 2013 Bölgesel (Düzey 2) kayıt dışılık (%) Bölgelere göre kayıt dışı istihdam oranları Kaynak: TUIK, 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum”, BETAM Araştırma Notu 14/

17 17 Ülke genelinde yaklaşık %20’iken, 14 bölgede kayıt dışılık oranı Türkiye ortalamasının üzerindedir. Ücretli kayıt dışılığın en yaygın olduğu bölgeler Şanlıurfa ve Van’dır. Şekil 2: 2013 Ücretlilerde bölgesel (Düzey 2) kayıt dışılık (%) Kaynak: TUIK, 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti; BETAM Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum”, BETAM Araştırma Notu 14/ Bölgelere göre kayıt dışı istihdam oranları

18 18 Şekil 3: Ü cretli istihdamının sektörel dağılımı ve kayıt dışılık (2013) Kaynak: 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum”, BETAM Araştırma Notu 14/ İstihdamın yapısal özelliklerinin bölgesel kayıt dışılık üzerine etkisi

19 19 Şekil 4: Ücretli, maaşlı veya yevmiyeli istihdamının bölgesel eğitim düzeyi ve kayıt dışılık oranı (2013) Kaynak: 2013 Hanehalkı İşgücü Anketi mikro veri seti ; Betam Gürsel & Durmaz (2014). “Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum”, BETAM Araştırma Notu 14/ İstihdamın yapısal özelliklerinin bölgesel kayıt dışılık üzerine etkisi

20 20 Kayıt dışılıkta bölgesel uçurum Bu bulgulardan yola çıkarak bölgeler arasındaki eşitsizlikleri azaltmak için yapısal faktörlerin bölgesel dağılımı azaltılmalıdır. Bölgeler arasındaki eğitim düzeyi ve sanayileşme farklarının azaltılmasına yönelik politikalar başarılı olduğu sürece bölgesel kayıt dışılık eşitsizliği de azalacaktır.

21 21 Gürsel & Durmaz (2014). “Ekonomik Konjontür ve Kayıt Dışı İstihdam”, BETAM Araştırma Notu 14/ Şekil 1 : döneminde kayıt dışılık oranları (aylık, mevsim etkisinden arındırılmış) Kaynak: TÜİK Hanehalkı İşgücü İstatistikleri; BETAM Kayıt dışılığın dönemsel gelişimi 2005(I)-2014(II)

22 22 Gürsel & Durmaz (2014). “Ekonomik Konjontür ve Kayıt Dışı İstihdam”, BETAM Araştırma Notu 14/ Şekil 2: 2005 ve 2013 Büyüme, ücretli istihdam artışı ve kayıt dışılık oranları (mevsimsellikten arındırılmış) Kaynak: TÜİK Hanehalkı İşgücü İstatistikleri; BETAM Ekonomik konjontür ve kayıt dışılık ilişkisi

23 23 Sonuçlar Kayıt dışı istihdam son dönemde önemli ölçüde azaldı. Ücretli kesimde ve tarım dışındaki sektörlerdeki kayıt dışılıktaki iyileşmeler kayıt dışı istihdamın azalmasında etkili oldu. Kadınlar, gençler ve yaşlılar arasında kayıt dışılık yüksektir. Kayıt dışı istihdam mikro firma ölçeği sorunudur. Sanayi ve hizmetlerde diğer sektörlere göre kayıt dışılık daha düşüktür. Bölgesel kayıt dışılık oranları arasındaki farklar çok yüksektir.

24 Teşekkürler ! 24


"1 Türkiye’de Kayıt Dışılık 2005-2013 Mine Durmaz Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) 2 Aralık, 2014." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları