Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

D vitamini ve önemi Prof. Dr. Faruk Alagöl İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları A.B.D. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "D vitamini ve önemi Prof. Dr. Faruk Alagöl İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları A.B.D. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı."— Sunum transkripti:

1 D vitamini ve önemi Prof. Dr. Faruk Alagöl İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları A.B.D. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

2 17.12.2014 2 Kalsiyum Metabolizması 0.4-1.5 g ECF Ca 900 mg 0.25-0.5 g 0.1-0.2 g 0.25-0.5 g idrar 0.15-0.3 g PTH vit. D barsak böbrek kemik PTH vit D 0.35-1.0 g

3 17.12.2014 3 D Vitamini ve önemi Kalsiyum metabolizması başlıca üç hormonun kontrolü altındadır: PTH D Vitamini Kalsitonin (önemsiz)

4 17.12.2014 4 D Vitamini ve önemi Epidermis ve dermis’de bulunan 7 DHK’den UVB (290-315 nm) aracılığı ile previtamin D ve vitamin D3 oluşur Bu sırada lumisterol, tachysterol, suprasterol, 5-6 transvitamin D gibi ara ürünler de meydana gelir Biyolojik olarak inaktif olan bu ürünler D vitamini fazlalığını ve hiperkalsemiyi engeller

5 D vitamini ve önemi

6

7

8

9 17.12.2014 9 D vitamini Metabolizması 1 MED solar radyasyon 10 000-20 000 IU D vitamininin yapımını sağlar. 70 yaşın üstünde, bu miktarın % 30 daha azı meydana gelir. Defalarca güneş ışığı ile karşılaşıldığında D vitamini fazlalığı ve hiperkalsemi nasıl önlenir ?

10 17.12.2014 10 D Vitamini ve önemi Tüm vücudun güneşe maruz kalması ile günde 250 ug (10 000) D vitamini yapılır. 70 yaşın üstünde, bu miktarın % 30 daha azı meydana gelir.

11 17.12.2014 11 D Vitamini Metabolizması UV tedavisi ile 0.045 nmol/gün/cm 2 D vitamini üretimi hesaplanmıştır % 5 deri yüzeyinin güneşe maruz kalması ile günde 10.9µg (435 IU) D vitamini üretilir (25OHD 35 nmol/L) Davie MW et al. Clin Sci 1982; 63:461-72 UV’den uzak kalmak 25OHD düzeyinde azalmaya neden olur: Denizaltı mürettebatında 2 ayda 30 nmol/L düşme Dlugos DJ et al. Undersea Hyperb Med 1995;22:145-52

12 17.12.2014 12 D Vitamini ve önemi Deri renginin koyulaşması ile D vitamini yapımında azalma meydana gelir (28 mJ/cm 2 UVB radyasyonu sonrası) Matsuoka et al. Arch Dermatol 1991; 127:536-538 USA’da yaşayan Afrikalı-Amerikalılar ve UK’da yaşayan Asyalı göçmenler D vitamini yetersizliğine daha fazla duyarlıdırlar Holick et al. Lancet 1989; 2: 1104-1105

13 17.12.2014 13 D Vitamini Metabolizması Denizaltı çalışanları 3 ay süreyle güneş ışınlarınlarından uzak kaldılar ve 600 IU D vitamini kullandılar. Ancak personelde D vitamini yetersizliği gelişti Denizaltıyı terkettikten sonra 25 OHD düzeylerinde artış meydana geldi Holick MF; Am J Clin Nutr 1994; 60:619-630

14 17.12.2014 14 D Vitamini Metabolizması Aşırı güneşlenmeğe bağlı D vitamini fazlalığı ve hiperkalsemiden iki mekanizma ile korunur: İnaktif D vitamini metabolitlerinin yapımı Deride pigmentasyon artışı

15 17.12.2014 15 D Vitamini Metabolizması Coğrafik farklılıklar deride farklı miktarda D vitamini sentezine yol açar Farklı enlemlerde yaşayanlarda D vitamini düzeyleri değişiktir Mevsimler D vitamini düzeyini etkiler: yaz sonu yüksek, kış sonu düşük

16

17 17.12.2014 17 D Vitamin Metabolizması D vitamini yapımını etkileyen diğer faktörler: Yaşlanma Örtünme (en fazla siyah-yün kumaş, en az beyaz-pamuk kumaş koruyucudur * ) Koruyucu güneş kremi kullanımı *Robson & Diffey Photodermatol Photoimmunol Photomed 1990, 7:32-34

18 17.12.2014 18 D Vitamini Metabolizması Genç ve yaşlılarda 1 MED/ D vitamini yanıtı

19 17.12.2014 19 D Vitamini Metabolizması

20 17.12.2014 20 D Vitamini Metabolizması

21 17.12.2014 21 D Vitamini Metabolizması D vitamini yetersizliği yaşlı ve bakım evinde yaşayanlarda yüksektir: % 25-54 Omdahl JLet al.; Am J Clin Nutr, 1982; 36:1225-33/ Gloth FM et al. JAMA 1995;274:1683-6 Hastanede yatan 290 hastanın 164’ünde (% 57) D vitamini yetersizliği (≤ 15 ng/ml) saptanmıştır. Bunların 65’i (% 22) ağır D vitamini yetersizliğidir (≤ 8 ng/ml) Martta % 63; eylülde % 49 D vit. eksikliği Thomas KM et al. N Engl J Med 1998; 338:777-83

22 17.12.2014 22 D Vitamini Metabolizması Genç ve orta yaş, yeterli güneşlenen kişilerde, D vitamini ihtiyacı (RDA) 400 IU (10µg)/gün ile karşılanabilir Güneşlenme yetersiz olduğunda D vitamini ihtiyacı artar

23

24 D vitamini ve önemi D vitamini yetersizliği prevalansı (25OHD <25 nmol/L) Dawodu A,Wagner CL. Arch Dis Child 2007;92(9):737-44 ÜlkeOran (%) İngiltere18 Birleşik Arap emirliği25 İran80 Kuzey Hindistan42 Yeni Zelanda61 Hollanda60-84 Türkiye

25 Holick FM, 2007

26

27 17.12.2014 27 D Vitamini Metabolizması Yeterli miktarda güneşlenen çocuk, genç ve orta yaşlılarda 400 IU/gün D vitamini alımı genel olarak ihtiyacı karşılar Eve bağımlı ve yaşlı kişilerde günde 400 IU D vitamini ihtiyacı tam olarak karşılayamaz Günlük ihtiyaç 1200 IU’ye kadar çıkabilir Serum 25OHD düzeyi yeterli dozun tespiti için takip edilmelidir

28 17.12.2014 28 D Vitamini Metabolizması D Vitamininin tedavide kullanımı: Nutrisyonel raşitizm/osteomalasinin profilaksi ve tedavisi Metabolik raşitizm/osteomalasi (kronik böbrek yetmezliği gibi) Hipoparatiroidizm tedavisi Osteoporozun korunması ve tedavisi

29 D vitamini ve önemi

30

31 D vitamini eklenmesi düşme ve nonvertebral kırıkları önler, bu etki doza bağımlıdır Yüksek doz (700-1000 IU/gün) D vitamini eklenmesi düşme riskini % 19 azaltır 482-770 IU/gün D vitamini vertebra dışı kırıkları % 20, kalça kırığını % 18 azaltır D vitamininin kırık önleyici etkisi 64-74yaş (%33) ve bakım evinde kalanlarda (%29) daha belirgindir

32 D vitamini ve önemi D vitamini verilmesi özellikle yaşlılarda düşme ve kırık riskini azaltır

33 17.12.2014 33 D Vitamini Metabolizması Memelilerde 1,25(OH) 2 D reseptör dağılımı kemik beyin meme embriyonik karaciğer embriyonik kas barsak böbrek lenfositmonosit-makrofaj over pankreas paratiroid parotis hipofiz plasenta deri mide testis timus uterus

34 17.12.2014 34 D Vitamini Metabolizması Nonkalsemik etkiler 1,25 (OH) 2 D, tiroidit, ensefalomyelit gelişmesini azaltır; transplantasyon yapılmış deri allograft ömrünü uzatır (Fournier C et al. Immunol Immunopatol 1990; 54:53-63) Keratinositlerin proliferasyonunu önler, farklılaşmayı uyarır (Hosomi J et al. Endocrinology 1983; 113:1950-7) 1,25 (OH) 2 D ve analogları psoriasis tedavisinde başarıyla kullanılır (Perez A et al. Br J Dermatol 1996; 134:238-46)

35 17.12.2014 35 D Vitamini Metabolizması Nonkalsemik etkiler 1,25(OH) 2 D promyeloid lösemi hücrelerini (M1) makrofajlara farklılaştırmıştır ( Abe E et al. Proc Natl Acad Sci USA 1981, 78:4990-4 ) 1,25(OH) 2 D kültür tümör hücrelerine (meme, melanoma gibi) antiproliferatif etki göstermiştir ( Eisman JA ) 1,25(OH) 2 D ile tip I DM (NOD farede) sıklığında belirgin azalma gösterilmiştir ( Mathieu C et al. Endocrinology 1994;136:866 )

36 D vitamini ve önemi D vitamininin bağışıklık sisteminin düzenlenmesinde fizyolojik rolü vardır D vitamini ile Tuberküloz, Multiple sclerosis, T1 ve T2 D. Mellitus, Crohn hastalığı arasında ilişki vardır

37 D vitamini ve önemi Epidemiyolojik çalışmalar yüksek enlem bölgelerinde yaşayanlarda bazı kanser türlerinin (kolorektal, prostat, over, meme, akciğer, özofagus) ve bunlara bağlı ölümlerin daha fazla olduğunu göstermiştir D vitamini (Calcitriol ve analogları) Psoriasis tedavisinde başarı ile kullanılmıştır

38 D vitamini ve önemi D vitamini yetersizliği olanlarda koroner kalb hastalığı ve hipertansiyon sıklığı daha yüksek bulunmuştur 25OHD yükselmesi sağlayacak UV (UV-B) uygulama (3 ay) sistolik ve diastolik kan basıncında 6 mmHg azalmaya neden olmuş (UV-A’ da bu etki yok)

39 17.12.2014 39 D Vitamini ve önemi Öneriler Yaşlılarda haftada en az üç defa 5-30 dakika el, önkol, yüzü içine alacak şekilde güneşlenme Yaşlılara 800 IU/gün (1 multivitamin, 1 D vitamini tablet) D vitamini yetersizliği hafif ise(25OHD 8-15 ng/ml; Ca normal) 800 IU D vit, 1500 mg Ca D vitamini yetersizliği ağır ise (25OHD < 8ng/ml ve hipokalsemi) 50 000 IU/gün 1-3 hafta, haftada bir ve ayda iki defa ile devam, hastalık düzelince idame tedavisi

40 17.12.2014 40 D Vitamini ve önemi Öneriler Tedavinin Ca, ALP, PTH ve idrar ca tayini ile kontrol edilerek sürdürülmesi gerekir İdrarda kalsiyum atılımı 4mg/kg/gün’ü geçmemelidir ALP ve PTH 3-4 ay sonra düzelmeye başlar, nadiren 6-12 ay yüksek kalabilir

41

42 D vitamini önemi

43 17.12.2014 43 D Vitamini Metabolizması Tavsiye edilen yeterli D vitamini alımı (1997) 19-50 yaş 200 IU 51-70 yaş 400 IU ≥71 yaş 600 IU Yeni birçok çalışma bu miktarların yeterli olmadığını düşündürmektedir

44 D vitamini ve önemi Ross AC et al J Clin Endocrinol Metab 96:53-58, 2011 Önerilen Kalsiyum ve D vitamini alımı Kalsiyum D vitamini Yaş ve cins RDA (mg/d) UL (mg/d) RDA (IU/d) 25OHD (ng/ml) UL (IU/d) 1-3 (M+F) 4-8 9-13 14-18 19-30 31-50 51-70(M) 51-70(F) 71+(M+F) Gebe/emzir 14-18 19-50 Süt çocuğu 0-6 ay 6-12 ay 700 1000 1300 1000 1200 1300 1000 200 260 2500 3000 2500 2000 3000 2500 1000 1500 600 800 600 400 20 2500 3000 4000 1000 1500


"D vitamini ve önemi Prof. Dr. Faruk Alagöl İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları A.B.D. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları