Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

OTOİMMÜNİTE DR. ALİ AKÇAY. OTOİMMÜNİTE Genetik faktörlerin açık olarak rol oynadığı, sonradan kazanılmış hastalıkların oluşturduğu bir grup bozukluktur.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "OTOİMMÜNİTE DR. ALİ AKÇAY. OTOİMMÜNİTE Genetik faktörlerin açık olarak rol oynadığı, sonradan kazanılmış hastalıkların oluşturduğu bir grup bozukluktur."— Sunum transkripti:

1 OTOİMMÜNİTE DR. ALİ AKÇAY

2 OTOİMMÜNİTE Genetik faktörlerin açık olarak rol oynadığı, sonradan kazanılmış hastalıkların oluşturduğu bir grup bozukluktur. Tek bir neden ya da mekanizma ile açıklanamaz. Otoantikorların küçük miktarları normalde de üretilebilir ve hücresel ilişkilerde fizyolojik rolü olabilir.

3 MAJÖR TEORİLER Normalde izole edilmiş antijenlerin ortaya çıkması Anormal otoreaktiv hücresel klon oluşumuna neden olan anerji ya da defektif apopitosisden kaçış Konakçı ile mikroorganizmalar arasındaki antijenlerin benzerliği Helper ya da supresör T hücre fonksiyonlarında defekt

4 GENEL ÖZELLİKLER - I Otoimmün hastalıkların ortaya çıkmasında genetik bir hassasiyet de olasılıkla söz konusudur. Otoimmün hastalıkların hemen tamamında çok sayıda mekanizma bir arada işlev görür. Çoğu hastalık bağ dokusundaki (kollajen doku hastalıkları) immünolojik ve inflamatuar değişikliklerden köken alır. Klinik özellikleri sıklıkla benzerdir. Bu nedenle ayırıcı tanı yapmak zordur.

5 GENEL ÖZELLİKLER - II Sık görülen bulgular sinovit, plörit, myokardit, endokardit, perikardit, peritonit, vaskülit, myozit, deri döküntüleri ve nefrittir. Laboratuar testlerinde Coombs-pozitif hemolitik anemi, trombositopeni, lökopeni, immünoglobülin azlığı ya da fazlalığı, antinükleer antikorlar, romatoid faktör, kiryoglobülin, yanlış-negatif sifiliz testleri, yüksek kas enzimleri ve serum kompleman düzeylerinde değişiklikler görülebilir.

6 GENEL ÖZELLİKLER - III Laboratuar değişiklerinin bazıları hastalıksız ya da asemtomatik kişilerde de görülebilir. Yaşlı kişiler, kronik enfeksiyonu olanlar ve çeşitli ilaçları kullanan hastalarda da bu testler yanıltıcı olarak pozitifleşebilir. Bazen oluşan otonantikorlar patojenik olmayabilirler, bunlar zedelenmenin bir son ürünü ya da markeri olarak kabul edilirler (otoimmün tiroiditte antitiroglobülin antikorlar gibi)

7 OLUŞUM MEKANİZMALARI Hücre-aracılıklı otoimmünite Antikor-aracılıklı otoimmünite İmmün kompleks hastalığı

8 HÜCRE-ARACILIKLI OTOİMMÜNİTE Spesifik olarak immünize edilmiş otolog dokulara karşı T hücreleri aracılığı ile reaksiyon gelişmesidir. Sitotoksik ya da killer T hücreler serum otoantikorları olmadan spesifik organda hasar oluştururlar. Supresör T hücre aktivitesinde azalma ya da klonal anerji kaybına bağlı olarak ortaya çıkar. Prototip hastalık SLE dir.

9 İMMÜN KOMPLEKS HASTALIĞI Oluşan otoantikorlar direkt olarak hedef organa hasar vermek yerine serumda otolog ya da heterolog antijene karşı reaksiyon vererek antijen-antikor kompleksleri oluştururlar. Bu kompleksler otolog membranlara (glomerül bazal membranı gibi) nonspesifik olarak çökerler. Kompleman aktivasyonu olur. Böylece o dokuda lokal inflamatuar yanıt ve hasar oluşur. Prototip hastalıklar olarak SLE, RA, ilaçla olan hemolitik anemiler, trombositopeniler ve glomerulonefritler sayılabilir.

10 Self antijenleri ile reaksiyon & hastalık ortaya çıkışı antikor Otoantikor ANTİKOR ARACILIKLI OTOİMMÜNİTE

11 Otoantikor Yapımının Tetiklenmesi Çevresel Antijenler Antijenik cross-reactivity İdiopatik cross-reactivity Toleransı bozan costimulatory sinyaller Yabancı-self protein komplekslerinden epitop yayılımı Otoantijenler Yabancı gibi tanınan otoantijenlerin salınımı Otoantijen yapımı ve prezentasyonunda bozulma Otoreaktif hücrelerin eliminasyonunda yetersizlik Çevresel Antijenler Antijenik cross-reactivity İdiopatik cross-reactivity Toleransı bozan costimulatory sinyaller Yabancı-self protein komplekslerinden epitop yayılımı Otoantijenler Yabancı gibi tanınan otoantijenlerin salınımı Otoantijen yapımı ve prezentasyonunda bozulma Otoreaktif hücrelerin eliminasyonunda yetersizlik

12 Otoantijenlerin Yapısı ve Fonksiyonu Antijen Hücre İçi DNA Histonlar Ro (SS-A) La (SS-B) Sm RNP U1 RNA P 28S RNA Ku/Ki Hücre Membranı Lenfosit Eritrosit Trombosit Stres Proteini Serum Fosfolipid RFAntijen Hücre İçi DNA Histonlar Ro (SS-A) La (SS-B) Sm RNP U1 RNA P 28S RNA Ku/Ki Hücre Membranı Lenfosit Eritrosit Trombosit Stres Proteini Serum Fosfolipid RFYapı Double Heliks H1,H2A,H2B,H3,H4 52,60kDa protein 48kDa fosfoprotein B,B’,D ve E proteinleri 68kDa A ve C proteinleri Nükleer RNA P0,P1,P2 ribozomal prot. Ribozomal RNA 70 ve 80kDa proteinler CD45 ve diğerleri ? HSP 73, 90 Asidik fosfolipidler IgG FcYapı Double Heliks H1,H2A,H2B,H3,H4 52,60kDa protein 48kDa fosfoprotein B,B’,D ve E proteinleri 68kDa A ve C proteinleri Nükleer RNA P0,P1,P2 ribozomal prot. Ribozomal RNA 70 ve 80kDa proteinler CD45 ve diğerleri ? HSP 73, 90 Asidik fosfolipidler IgG FcFonksiyon Transkripsiyon-replikasyon Kromatin komponentleri ? Transkripsiyon bitirici faktör Spliseosom komponenti Protein sentezi bağlayıcı fak GTPase bağlanma yeri ? DNA tamiri Fosfotirozin fosfotaz - Protein transportu Koagülasyon AntikorFonksiyon Transkripsiyon-replikasyon Kromatin komponentleri ? Transkripsiyon bitirici faktör Spliseosom komponenti Protein sentezi bağlayıcı fak GTPase bağlanma yeri ? DNA tamiri Fosfotirozin fosfotaz - Protein transportu Koagülasyon Antikor

13 ANA ANCA Anti-Mi Anti Jo-1 Anti-GAD Anti-Parietal Hücre Anti-Sm Anti-Düz kas Anti-LKM1,2,3 AMA Anti-Tiroglobilin ACA Anti-Mikrozomal Anti-U1RNP Anti-Scl70 Anti-Ku Anti-Sentromer Anti-lenfosit Anti-Eritrosit Anti-Trombosit AECA Anti-SRP Anti-Ro Anti-LaAnti-ssDNA Anti-Z DNA Anti-ds DNA Anti-PCNA AHA Anti-PM/Scl Anti-Jo1 Anti-KJ

14 Klinik kullanımda otoantikorlar ANA ANCA AFA

15 Anti-nükleer Antikorlar (ANA)

16 ANA Hücre nükleer elemanlarına karşı gelişen çeşitli otoantikorlar Nükleer Nükleolar Sitoplazmik

17 Nükleer Kromatin Anti-DNA:ds,ss,z Histonlar Ku PCNA/Ga/LE-4 Splisesomal Sm U1,2,4/6,5,7,11 snRNP Diğer RNP Ro (SS-A)/ La (SS-B/Ha) Mi-2 P80-Koilin,MA-INükleer Kromatin Anti-DNA:ds,ss,z Histonlar Ku PCNA/Ga/LE-4 Splisesomal Sm U1,2,4/6,5,7,11 snRNP Diğer RNP Ro (SS-A)/ La (SS-B/Ha) Mi-2 P80-Koilin,MA-INükleolar RNA polimeraz I-II-III Ribozomal RNP Topoizomeraz- I (Scl-70) U3 sno RNP (Fibrillarin) Th sno RNP (Rnase MRP) NOR 90 (hUBF) PM-Scl (PM-1)Nükleolar RNA polimeraz I-II-III Ribozomal RNP Topoizomeraz- I (Scl-70) U3 sno RNP (Fibrillarin) Th sno RNP (Rnase MRP) NOR 90 (hUBF) PM-Scl (PM-1)Sitoplazmik tRNA Sentetaz -Jo-1(His) -Pl-7(Tir) -PL-12(Ala) -EJ(Gli) -OJ((isol) -Mas(Ser) SRP KJ Fer(Elon F 1  )Sitoplazmik tRNA Sentetaz -Jo-1(His) -Pl-7(Tir) -PL-12(Ala) -EJ(Gli) -OJ((isol) -Mas(Ser) SRP KJ Fer(Elon F 1  ) Anti-Nükleer Antikorlar

18 FANA ile ANA(+) ELISA ile spesifik Antikor ELISA ile yalancı (+) sonuç sık Ticari kit (+) ELISA ile yalancı (+) sonuç sık Ticari kit (+)

19 ANA Pozitif Durumlar Sağlıklı birey Romatolojik -SLE -PM/DM -SS -Scl -Vaskülitler -RA İlaca bağlı KC Hastalıkları -KAH,PBS -Alkolik KC Hematolojik Hastalıklar -ITP -AHA Sağlıklı birey Romatolojik -SLE -PM/DM -SS -Scl -Vaskülitler -RA İlaca bağlı KC Hastalıkları -KAH,PBS -Alkolik KC Hematolojik Hastalıklar -ITP -AHA Kronik İnfeksiyonlar Malignansiler -Lenfoma -Lösemi -Melanom Solid Tm:Over,Meme,AC,Bb AC Hastalıkları -İdiopatik PF -Asbestozis -Primer Pul.HT Diğer Endokrin H. Nörolojik H. KBY Organ Transplantasyonu Kronik İnfeksiyonlar Malignansiler -Lenfoma -Lösemi -Melanom Solid Tm:Over,Meme,AC,Bb AC Hastalıkları -İdiopatik PF -Asbestozis -Primer Pul.HT Diğer Endokrin H. Nörolojik H. KBY Organ Transplantasyonu

20 Normal & ANA Prevalansı ANA -65 y> -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını Anti-Ro -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını -Gebe Anti-La Anti-DNA -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını ANA -65 y> -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını Anti-Ro -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını -Gebe Anti-La Anti-DNA -SLE çocuğu yakını -SLE erişkin yakını % ? % ?

21 ANA Pozitifliği Sağlıklı bireylerde %1-5(1/40-320) ANA (+) 2000 hasta incelenir ise -SLE:1 -SLE olmayan: ANA +’lerde SLE:1/ ANA + & Kas-iskelet semp: SLE 1/3 Sağlıklı bireylerde %1-5(1/40-320) ANA (+) 2000 hasta incelenir ise -SLE:1 -SLE olmayan: ANA +’lerde SLE:1/ ANA + & Kas-iskelet semp: SLE 1/3 En sık romatoloji konsültasyonu nedeni

22 ANA & Romatolojik Hastalıklar Hastalık SLE Sistemik Skleroz MCTD PM/DM Sjögren Sendromu Hastalık SLE Sistemik Skleroz MCTD PM/DM Sjögren Sendromu ANA (+)’liği ANA (+)’liği

23 Anti-ds DNA Titresi Ölçümü & Klinik Kullanımı Düşük Titre Anti-ss DNA RA SS MCTD Kr.İnfeksiyonlar Kr. KC Hastalığı Yaşlılık Düşük Titre Anti-ss DNA RA SS MCTD Kr.İnfeksiyonlar Kr. KC Hastalığı Yaşlılık Yüksek Titre %90 SLE Aktif Hastalık Yüksek Titre %90 SLE Aktif Hastalık

24 ANA & KDH Antikor ds DNA ss DNA Histon Sm U1 RNP Ro La Scl-70 Sentromer Nükleoler PM-1 Jo-1 Ku Antikor ds DNA ss DNA Histon Sm U1 RNP Ro La Scl-70 Sentromer Nükleoler PM-1 Jo-1 Ku SLE SLE MCTD MCTD SS SS Scl Scl PM/DM PM/DM

25 Anti-Nötrofil Sitoplazmik Antikorlar (ANCA) Anti-Nötrofil Sitoplazmik Antikorlar (ANCA)

26 ANCA Tipi & Klinik İlişki Tip cANCA pANCA Atipik ANCA Catepsin G Azurocidin Lactoferrin Lysozyme BPI Tip cANCA pANCA Atipik ANCA Catepsin G Azurocidin Lactoferrin Lysozyme BPI Antijen Proteinaz 3 Myeloperoksidaz Elastase Catepsin G Azurocidin Lactoferrin Lysozyme BPI Antijen Proteinaz 3 Myeloperoksidaz Elastase Catepsin G Azurocidin Lactoferrin Lysozyme BPI İlişkili Hastalık WG MPA CSS Renal vaskülitler RPGN MPA KDH ÜC CH Otoimmun hepatitler İlişkili Hastalık WG MPA CSS Renal vaskülitler RPGN MPA KDH ÜC CH Otoimmun hepatitler

27 Anti-Nötrofil Sitoplazmik Ab. (ANCA) 1982-Davies ve ark. Küçük ve orta boy vaskülit patogenezi Üç ayrı tip ANCA perinükleer: pANCA sitoplazmik: cANCA atipik 1982-Davies ve ark. Küçük ve orta boy vaskülit patogenezi Üç ayrı tip ANCA perinükleer: pANCA sitoplazmik: cANCA atipik

28 ANCA (+) Hastalıklar Vaskülitler Romatolojik Hastalıklar İBH(CH:10-40, UC:40-80) Otoimmun KC hastalıkları Primer Sklerozan Kolanjit İnfeksiyonlar: G(-) m.o. Malignansiler Myelodisplastik sendromlar Diabetes mellitus İlaçlar: (Hidralazin,minosiklin) Diğer Vaskülitler Romatolojik Hastalıklar İBH(CH:10-40, UC:40-80) Otoimmun KC hastalıkları Primer Sklerozan Kolanjit İnfeksiyonlar: G(-) m.o. Malignansiler Myelodisplastik sendromlar Diabetes mellitus İlaçlar: (Hidralazin,minosiklin) Diğer

29 ANCA & Vaskülitler Wegener Granülomatozu Mikroskopik polianjiit Churg-Straus Sendromu Poliarteritis Nodoza Kawasaki Hastalığı Behçet Hastalığı Henöch-Schönlein Purpurası Takayasu Arteriti Dev Hücreli Arterit Wegener Granülomatozu Mikroskopik polianjiit Churg-Straus Sendromu Poliarteritis Nodoza Kawasaki Hastalığı Behçet Hastalığı Henöch-Schönlein Purpurası Takayasu Arteriti Dev Hücreli Arterit cANCA % ? - cANCA % ? - pANCA % ? - pANCA % ? -

30 ANCA & Otoimmun Romatizmal Hastalıklar Atipik ANCA ANCA + Romatolojik Hastalık & Vaskülitik Seyir ? Romatoid Artrit SLE JRA Sjögren Sendromu PM/Dermatomyozit Reaktif Artrit Relapsing Polikondrit AFS Skleroderma

31 Anti-Fosfolipid Antikorları (AFA) Anti-Fosfolipid Antikorları (AFA)

32 Anti-Fosfolipid Antikorlar Negatif yüklü fosfolipidlere, fosfolipid bağlayan proteinlere ve fosfolipid-prot komplekslerine bağlanabilen Ig G, M, A yapısında olabilen heterojen bir grup otoantikor Negatif yüklü fosfolipidlere, fosfolipid bağlayan proteinlere ve fosfolipid-prot komplekslerine bağlanabilen Ig G, M, A yapısında olabilen heterojen bir grup otoantikor

33 Reagin Lupus Antikoagulanı (LAC) Antikardiolipin Antikorlar (ACA) Spesifik Anyonik Fosfolipd Antikorları Antifosfaditil Serin Antifosfatidik Asit Antifosfatidil İnozitol Spesifik Nötral Fosfalipid Antikorları Antifosfaditil Etonolamin Reagin Lupus Antikoagulanı (LAC) Antikardiolipin Antikorlar (ACA) Spesifik Anyonik Fosfolipd Antikorları Antifosfaditil Serin Antifosfatidik Asit Antifosfatidil İnozitol Spesifik Nötral Fosfalipid Antikorları Antifosfaditil Etonolamin Antifosfolipid Antikorlar

34 Klinik Venöz Tromboz Arterial Tromboz Tekrarlayan Fetal Kayıp Trombositopeni Klinik Venöz Tromboz Arterial Tromboz Tekrarlayan Fetal Kayıp Trombositopeni Serolojik LA Pozitifliği IgG ACA Pozitifliği IgM ACA Pozitifliği Serolojik LA Pozitifliği IgG ACA Pozitifliği IgM ACA Pozitifliği Tanı için en az bir klinik ve bir serolojik bulgu gereklidir Serolojik test 2 ay ara ile iki kez orta veya yüksek titrede pozitif olmalıdır Tanı için en az bir klinik ve bir serolojik bulgu gereklidir Serolojik test 2 ay ara ile iki kez orta veya yüksek titrede pozitif olmalıdır AFS Tanı Kriterleri


"OTOİMMÜNİTE DR. ALİ AKÇAY. OTOİMMÜNİTE Genetik faktörlerin açık olarak rol oynadığı, sonradan kazanılmış hastalıkların oluşturduğu bir grup bozukluktur." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları