Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

BİL 110 Bilgisayara Giriş 1 Bilgisayarlar Nasıl Çalı ş ır? Öğrt. Gör. Dr. Ahmet Cengizhan Dirican Bilgisayar Müh. Böl.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "BİL 110 Bilgisayara Giriş 1 Bilgisayarlar Nasıl Çalı ş ır? Öğrt. Gör. Dr. Ahmet Cengizhan Dirican Bilgisayar Müh. Böl."— Sunum transkripti:

1 BİL 110 Bilgisayara Giriş 1 Bilgisayarlar Nasıl Çalı ş ır? Öğrt. Gör. Dr. Ahmet Cengizhan Dirican Bilgisayar Müh. Böl.

2 Bilgisayarlar temel olarak, donanım ve yazılım olarak isimlendirilen, iki kısımdan olu ş maktadır. Donanım (Hardware): Bilgisayarın fiziksel, elle tutulabilen kısmını olu ş turur. Bilgisayarı olu ş turan bütün aygıt ve fiziksel parçalara verilen genel addır. Yazılım (Software): Bilgisayarın sanal, elle tutulamayan ancak bilgisayar donanımı üzerinde çalı ş tırılıp, monitör veya printer gibi çıktı aygıtları üzerinden sonuçları gözlenebilen kısmıdır. Di ğ er bir tanımla, belirli i ş lemleri yapmak için bilgisayara yüklenilen programlara verilen genel isimdir ve iki temel çe ş itir vardır. Sistem Yazılımları (System Software): Donanımı kullanmak ve kontrol etmek için kullanılan genel programdır. Örn: İş letim sistemleri, derleyiciler. Uygulama Yazılımları (Application Software): Kullanıcıların temBilgisayarı çalı ş tıran veri ve uygulamalar. Bir Bilgisayarı Neler Oluşturur?

3 3 Bilgisayarlar girdi donanımları aracılı ğ ıyla aldıkları bilgiyi çe ş itli temel donanımlar vasıtasıyla i ş ler, çıkı ş donanımları vasıtasıyla sonuçları kullanıcıya gösterdikten sonra istenirse tüm bu bilgileri daha sonra kullanılmak üzere, saklama donanımlarını kullanarak saklar veya ileti ş im donanımları aracılı ğ ıyla ba ş ka bir yere/bilgisayara gönderir. Tüm bu süreç her ne kadar adı geçen donanım gruplarıyla gerçekle ş tirilse de, neticede tüm bu donanımların çalı ş tırılması veya yapacakları i ş ler yazılımlarla veya programlarla belirlenmekte ve yönetilmektedir. Di ğ er bir deyi ş le donanım ve yazılım bu sürecin ayrılmaz iki parçasıdır. Bilgisayarlar Nasıl Çalışır ?

4 Merkezi İş lem Birimi (CPU: Cenral Processing Unit) Bellek (RAM) Anakart (Mainboard) Adaptör Kartları Ses Kartı (Sound Card) Ekran kartı (Graphics Card) Portlar (Ports) Sabit disk (Hard Disk) Optik sürücüler (Optical Drives) Güç kayna ğ ı (Power Supply) Bilgisayarın İç Donanımları Power Supply Ports Drive Bays Processor Memory Sound Card Video Card

5 5 Temel Girdi Donanımları Klavye, Fare, Touchpad, Joyistik Scanner, Webcam Mikrofon Temel Çıktı Donanımları Monitör Yazıcı, vb. Hoparlörler Di ğ er Aygıtlar Bilgisayarların veri alabilece ğ i, çıktı yapabilece ğ i veya dı ş arıdan bilgisayar kontrolüyle yönetilmek istenebilecek pek çok aygıt olabilir. --******************** Bilgisayarın Dış Donanımları

6 6 Sistem Yazımları. Örn: İş letim sistemleri, derleyiciler, editörler, haberle ş me programları. Bilgisayar donanımına can veren yazılımlardır. Uygulama programlarına göre daha dü ş ük seviyelidirler. İş letim Sistemi İş letim sistemi bilgisayar kaynaklarını (CPU, bellek, sabit disk, di ğ er aygıtlar) yöneterek, uygulama programlarının çalı ş masını sa ğ layarak, kullanıcı ile bilgisayar arasındaki ileti ş imi sa ğ layan a ş a ğ ı seviyeli bir sistem programıdır. İş letim Sisteminin Temel Görevleri Merkezi İş lem Birimi Yönetimi Bellek Yönetimi Disk Yönetimi Dosya Sistemi Yönetimi Di ğ er Aygıtların Yönetimi Di ğ er yazılımların çalı ş tırılması Kullanıcı ile ileti ş imin sa ğ kanması Sistem Yazılımları

7 7 Ofis Programları. Örn. Kelime İş lemciler, Çalı ş ma Tabloları, Gösteri/Sunum Hazırlama, Internet Tarayıcılar Mesleki ve Ticari Yazılımlar. Örn: Muhasebe,stok kontrol ve hasta takip programları. Veri elde edilmesi, i ş lenmesi, raporlanması ve saklanması ba ş lıca özellikleridir. İş lenen veri miktarı göreli olarak büyüktür. Zamanın büyük kısmı giri ş /çıkı ş i ş lemleri için harcanır. Bilimsel ve Mühendislik Yazılımlar. Örn:Elektronik devre çözümü, simülasyon, bina kiri ş /kolon hesabı programları. Matematiksel ve istatistiksel algoritmalar a ğ ırlıklıdır. Yo ğ un olarak sayı ve sayı dizileriyle u ğ ra ş ılır. Veri miktarı göreli olarak dü ş üktür. Matematiksel karma ş ıklık ba ş lıca ayırt edici özellikleridir. CPU kullanımları oldukça yüksektir. Yapay zeka yazılımları. Örn: Satranç oynayan programlar, uzman sistemler, do ğ al dil algılama ve robot programları İ nsan davranı ş larını taklit etmeyi amaçlayan programlar. Görüntüsel Yazılımlar. Örn: Oyun ve animasyon programları. Görüntü i ş lemlerinin ve algoritmalarının yo ğ un oldu ğ u programlardır. Bilgisayarın grafik arabirimini yo ğ un bir biçimde kullanırlar. Uygulama Yazılımları

8 Bilgi Nasıl İşlenir? Girdi (Input) İş leme (Processing) Çıktı (Output) Saklama (Storage) İ leti ş im (Communication) 8 Bilgisayarlar Bilgiyi Nasıl İfade Eder?

9 9 Bilgisayarda bilgi Merkezi İş lem Birimi (CPU) tarafından, ona verilen programlar takip edilerek veya uygulanarak i ş lenir. Program bilgisayar tarafından çözülmesi istenen bir problem için üretilmi ş bir çözümün veya algoritmanın bilgisayar diline veya i ş lemcinin onu anlayabilece ğ i biçime çevrilmi ş haline denir. Bir problemin veya belirli bir i ş in nasıl yapılaca ğ ını tanımlayan adımlar kümesine algoritma denir. Daha teknik ifadesiyle, algoritma, sonlu bir süreci tanımlayan, sıralı, kesin (açık) ve çalı ş tırılabilir adımlar kümesidir. Örn: Yemek pi ş irme  yemek tarifler Adres bulmak  Yol tarifleri Çama ş ır yıkama  Makine kullanım talimatnamesi Bir makinenin (bilgisayarın) belirli problemi çözebilmesi veya bir görevi icra edebilmesi için öncelikle bu görevin yapılmasını sa ğ layacak bir algoritmanın ke ş fedilmesi gerekir. Daha sonra ke ş fedilen algoritmanın ilgili makineye uyumlu olarak ifade edilmesi gerekmektedir. Bilgi Nasıl İşlenir? (1/2)

10 10 İ nsanlar için programlar ka ğ ıt üzerinde veya bilgisayar ekranında gösterilir. Makineler için ise programlar makinenin teknolojisine uygun bir biçimde kodlanırlar. Bir programın geli ş tirilmesi, makineye uyumlu biçime kodlanması ve makine içine yerle ş tirilmesi sürecine programlama denir. Programlar, ve onların ifade ettikleri algoritmalar, toplu halde yazılım olarak ele alınır. Di ğ er bir tanımda yazılım, programlamayı ve bu konuyla ilgili dokümantasyonları içeren genel bir terimdir. Bilgi Nasıl İşlenir? (2/2)

11 Bilgisayarlar Bilgiyi Nasıl İfade Eder veya Gösterirler? Bilgisayarlar bilgiyi, kendi elektronik do ğ alarına/teknolojilerine uygun bir biçimde 1’ler ve 0’lar veya ikili sayı sistemi kullanarak geli ş tirilmi ş sayısal ş ifreleme teknikleri vasıtasıyla ifade ederler. Yapılan i ş lem temelde, belirli tipteki bir verinin, (tam sayı, ondalıklı sayı, yazı, resim veya ses), ona özel olarak geli ş tirilmi ş, bilgisayar teknolojine uygun bir ş ekilde ve daha sonra onun i ş lenmesini mümkün kılacak bir biçimde ş ifrelenmesidir. 11

12 Bilgisayarda veriler “digital” ş ekilde, yani ikili tabanda gösterilir. Bilgisayarlar yanlızca 1 ve 0 de ğ erleri üzerinde i ş lem yaparlar. 1 ve 0, “on/off” veya “açık/kapalı” durumlarını tanımlar. Bu iki durumu tanılamak için ikili (binary) sistem kullanılır. İ kili sistem 1 ve 0 sayılarından olu ş an matematiksel bir sayma sistemidir. Her sayıya “binary digits” kelimelerinin kısaltılmı ş ı olan “bit” denir Veri Gösterimi, İkili Sistem ve Bit Kavramı

13 8 bit’in gruplanması ile olu ş turulan birimdir. Veriler byte ve byte’ın katları olarak depolanır (KB, MB, GB) 256 farklı karakterin gösterimi için “1” ler ve “0” lardan olu ş an yeterli farklı kombinasyonu sa ğ lar Numaralar Büyük ve küçük harfler Noktalama i ş aretleri Byte Kavramı

14 Her basamak için 10 olası de ğ er (0-9) 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, ??? Sonra ne yaparız? En sa ğ daki basamak birler basama ğ ı (0’dan 9’a), Sonraki onlar basama ğ ı (10’dan 90’a), Sonraki yüzler basama ğ ıdır (100 den 900 e) vb... 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, …, 98, 99, 100, vb. Örne ğ in, bir, 5 yüz (6 x 10 0 ) + (0 x 10 1 ) + (5 x 10 2 ) = 506 (6 x 1) + (0 x 10) + (5 x 100) = 506 Onlu (Decimal) Gösterim

15 Her basamakta sadece 2 olası de ğ er (0 veya 1) 0, 1, ??? Sonra ne yaparız? En sa ğ daki basamak birler basama ğ ı (0 ve 1), Sonraki ikiler basama ğ ı (1’den 2’ye), Sonraki dörtler basama ğ ı (1’den 4’e) vb... 0, 1, 1 0, 1 1, 1 0 0, 1 0 1, …, , , vb. Örne ğ in, iki, 1 dört (1 x 2 2 ) + (1 x 2 1 ) + (0 x 2 0 ) = (1 1 0) 2 (0 x 1) + (1 x 2) + (1 x 4) = (1 1 0) 2 İkili (Binary) Gösterim

16 Üstler tabanında eşitlik n = 1 veya x n2 5 x n2 4 x n2 3 x n2 2 x n2 1 x n2 0 x n Üst Sonuçları İkili Gösterim Sonuç Binary (ikili – 2 tabanında) Sistem

17 ASCII: American Standard Code for Information Interchange Latin alfabesi üzerine kurulu 7 bitlik bir karakter setidir ANSI X adıyla bir standart olmu ş tur Sembolleri gösterebildi ğ imiz tek yolun bu olmadı ğ ına dikkat edin. Yazının Gösterimi: ASCII SymbolDecimal Binary : ; < = > ? A B C

18 Adım 2. “D” harfi için elektronik sinyal sistem ünitesine gönderilir Adım 3. “D” harfi için sinyal ASCII ikili koda ( ) dönüştürülür ve işlenmek için hafızada saklanır Adım 1. Kullanıcı klavyeden “D” (shift+D) tuşuna basar Adım 4. “D” harfinin ikili kodu üzerinde işlem yapıldıktan sonra kod görüntüye çevrilir ve çıkış aygıtında gösterilir Bir harf nasıl ikili sisteme çevrilir ve geri döndürülür Veri Gösterimi (Input/Output)

19 EBCDIC: Extended Binary Coded Decimal Interchange Code IBM tarafından kullanılan bir karakter kümesi ailesidir Daha çok OS/360 i ş letim sistemi ve S/390 sunucularında kullanılır Harf, rakam, i ş aretleri kar ş ılayan 256 farklı sembolü kodlayabilir Yazının Gösterimi: EBCDIC ASCIISymbolEBCDIC

20 Hegzadesimal (16’lık) Kodlama Sistemi

21 Adrese göre düzenlenmiş hafıza hücreleri

22

23 CD depolama biçimi

24 Bir Manyetik Teyp Depolama Mekanizması

25 ASCII Kodlarıyla “Hello.”

26 Onluk ve İkilik Sistem

27 İkilik “100101”

28 Pozitif Tam Sayıların İkili Gösterimi: Algoritma

29 Pozitif Tam Sayıların İkili Gösterimi: Örnek

30 Figure 1.18: The sound wave represented by the sequence 0, 1.5, 2.0, 1.5, 2.0, 3.0, 4.0, 3.0, 0

31 İkili Toplama

32 İki sayıların Çözümlenmesi:

33 İkiye Tümleme Gösterim Sistemi Two’s Complemment Notation

34 4 bit Kullanarak -6 Sayısının “İkiye Tamamlama Yöntemiyle” Gösterimi

35 İkiye Tamamlama Gösterimine Dönüştürülmüş Toplama Problemleri

36 Excess 8 Dönüşüm Tablosu

37 3 Bit ile Excess Gösterim Sistemi

38 Kayan Nokta Gösterim Bileşenleri

39 2 5/8 Değerini Kodlama

40 40 Bilgisayarda bilgiler kalıcı/sürekli hafıza ortamlarında saklanır. Bunlar: Sabit diskler, Flash bellekler, CD/DVD, Disket Hafıza Ortamlarının Ölçü Birimleri Byte (B) = 8 bit Kilobyte (KB) = 1024 Byte Megabyte (MB) = 1024 KB = 1,048,576 Byte Gigabyte (GB) = 1024 MB = 1,073,741,824 Byte Terabyte (TB)= 1024 GB = 1,099,511,627,776 Byte Bilginin Saklanması


"BİL 110 Bilgisayara Giriş 1 Bilgisayarlar Nasıl Çalı ş ır? Öğrt. Gör. Dr. Ahmet Cengizhan Dirican Bilgisayar Müh. Böl." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları