Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

İŞLETME - MUHASEBE 29.11.2013Naim DENİZ1. Dersin Amacı • İşletme adı verilen iktisadi birimlerin parayla ifade edilen işlemlerini kaydetmeyi, sınıflandırmayı,

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "İŞLETME - MUHASEBE 29.11.2013Naim DENİZ1. Dersin Amacı • İşletme adı verilen iktisadi birimlerin parayla ifade edilen işlemlerini kaydetmeyi, sınıflandırmayı,"— Sunum transkripti:

1 İŞLETME - MUHASEBE Naim DENİZ1

2 Dersin Amacı • İşletme adı verilen iktisadi birimlerin parayla ifade edilen işlemlerini kaydetmeyi, sınıflandırmayı, özetlemeyi öğretmek, • Ticaret işletmesinin kuruluşundan hesap dönemi sonuna kadarki dönem içinde ortaya çıkan temel mali işlemlerinin muhasebe sistemine nasıl aktarıldığını ve mali tablolarda nasıl gösterildiğini öğretmek, • İşletmelerdeki finansman fonksiyonunun temel yönlerini öğretmek, • Muhasebenin bir fonksiyonu ve de finansal yönetimin en önemli araçlarından biri olan finansal analizin esaslarını ve tekniklerini öğretmek Naim DENİZ2

3 Dersi Alanlar Finansal Yönetim ve Muhasebe dersini alanlar: Bir işletmedeki muhasebe ve finansman fonksiyonunun temel olarak işleyişini, muhasebe ve finansman’ın ne işe yaradığını, yöneticilere nasıl yardımcı olduğunu öğrenirler. Muhasebe ve finansman bölümlerinin sağlamış olduğu bilgilerle işletmenin nasıl daha etkin bir şekilde yönetileceği öğrenilebilir Naim DENİZ3

4 Dersin Değerlendirilmesi 1 adet Final Sınavı (Klasik) Anlatılan konulardan benzer örnekler şeklinde… 100 üzerinden 50 ve üzeri almak geçmek için yeterli. Harf notu karşılığı CC “MBA Programını başarıyla bitirebilmek için tüm ders ortalamasının CB olması gerekmektedir.” Naim DENİZ4

5 Finansal Yönetim ve Muhasebe Ders Konuları 1.İşletme ve Fonksiyonları 2.İşletme Çevresi ve Bilgi Kullanıcıları 3.İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı 4.Muhasebenin Tarihsel Gelişimi 5.Muhasebe Kavramı ve Fonksiyonları, Muhasebe Süreci 6.Muhasebe Temel Denklemi 7.Parayla İfade Edilen İşlemlerin Temel Denklem Üzerinden Gösterimi 8.Hesap Kavramı ve Parayla İfade Edilen İşlemlerin Hesaplar Üzerinden Gösterimi 1.Finansal Piyasaların Tarihsel Gelişimi 2.Finansal Yönetimin Fonksiyonları 3.Paranın Zaman Değeri 4.Finansal Planlama 5.Fon Kaynaklarının Belirlenmesi (Fon Sağlanması) 6.Fon Kaynaklarının Maliyeti Naim DENİZ5

6 Finansal Yönetim ve Muhasebe Ders Konuları 7.Finansal Analiz Karşılaştırmalı Tablolar Dikey Yüzdeler Analizi Trend Analizi Oran Analizi 8.Dönen Varlıklara Yatırım (Çalışma Sermayesi Yönetimi) Nakit Yönetimi Alacak Yönetimi Stok Yönetimi 9.Duran Varlıklara Yatırım 10.Kar Payı Dağıtım Politikaları 9.Muhasebe Sisteminde Kullanılan Belgeler 10.Muhasebe Kayıt Sistemi ve Defterler, Hesaplar ve Mizan 11.Muhasebe İşlemleri (Mal Alışı, Mal Satışı, Banka İşlemleri, Menkul Kıymet İşlemleri, Alacak İşlemleri, Borç İşlemleri, Gider İşlemleri ve Gelir İşlemleri) 12.Mali Tablo Kavramı Bilanço ve Gelir Tablosu Yapısı, Özellikleri, Bölümleri 13. Başabaş Analizi Naim DENİZ6

7 Muhasebe ve Finansman Dersleri Muhasebe 1.Genel Muhasebe 2.Maliyet&Yönetim Muhasebesi 3.Finansal Tablolar Analizi 4.Muhasebe Denetimi Finansman 1.İşletme Finansmanı 2.Finansal Yönetim 3.Sermaye Piyasaları Naim DENİZ7

8 İşletme • İnsanların ihtiyaçlarını karşılamak üzere üretim faktörlerini (emek, doğa, sermaye ve bilgi) kar elde etmek amacıyla bilinçli bir şekilde bir araya getiren ekonomik birimlerdir. • Amaçlar – Kar – Büyüme – Sosyal Fayda Ekonomi, sonsuz insan ihtiyaçlarının kıt kaynaklarla nasıl karşılanabileceği üzerinedir. İşletmelerde bu kıt kaynakları kullanarak maksimum faydayı sağlamaya çalışan ekonomik birimlerdir. Ekonomi, sonsuz insan ihtiyaçlarının kıt kaynaklarla nasıl karşılanabileceği üzerinedir. İşletmelerde bu kıt kaynakları kullanarak maksimum faydayı sağlamaya çalışan ekonomik birimlerdir Naim DENİZ8

9 İşletme Türleri • Faaliyet Konularına Göre – Üretim – Ticaret – Hizmet • Büyüklüklerine Göre – Büyük İşletme (250’den fazla çalışan) – Orta ölçekli işletme ( ) – Küçük işletme ( ) – Mikro işletme (<10) • Hukuki Yapılarına Göre –Tek Şahıs İşletmeleri –Şirketler –Adi Şirket –Ticari Şirket –Sermaye Şirketleri – Anonim Şirket –Limited Şirlet – Şahıs Şirketleri –Kollektif Şirket • Mülkiyetine Göre –Özel sektör işletmesi – Kamu işletmesi –Yabancı Sermayeli İşl Naim DENİZ9

10 Faaliyet Konularına Göre Sınıflandırma 1.Tarım sektöründe faaliyet gösteren 2.Sanayi sektöründe faaliyet gösteren 3.Hizmet sektöründe faaliyet gösteren 4.Ticaret sektöründe faaliyet gösteren 5.Madencilik sektöründe faaliyet gösteren 6.İnşaat sektöründe faaliyet gösteren 7.Eğitim ve sağlık sektöründe faaliyet gösteren 8.Finans sektöründe faaliyet gösteren 9.Ulaştırma ve haberleşme sektöründe faaliyet gösteren Naim DENİZ10

11 İşletmenin Fonksiyonları • Yönetim ve Organizasyon • Satın Alma - Tedarik • Üretim • Pazarlama • Finansman • Muhasebe Naim DENİZ11

12 İşletmenin Çevresi İşletme OrtaklarYöneticilerTedarikçilerYatırımcılarDevletMüşteriler Kredi Verenler Naim DENİZ12

13 İşletmenin Örgüt Yapısı Pay Sahipleri Yönetim Kurulu Genel Müdür Satın AlmaÜretimPazarlamaFinansmanMuhasebe Naim DENİZ13

14 İşletmenin Faaliyetleri • Hammadde malzeme almak • Ticari mal almak • Mamul üretmek • Ticari mal / mamulü satmak • Yönetici/Mühendis/İşçi çalıştırmak • Bankayla ilişkili faaliyetler • Alacakları takip etmek / tahsil etmek • Borçları takip etmek / ödemek vb… Naim DENİZ14

15 İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı • Faaliyetlerin yerine getirilebilmesi veya sürdürülebilmesi için işletmenin çeşitli iktisadi değerlere ihtiyacı bulunmaktadır. • İktisadi değer: Mevcutlar, Alacak, Borç ve Sermayedir. Kısaca bu iktisadi değerlere varlık ve kaynaklar adı verilmiştir Naim DENİZ15

16 İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı • İşletme, faaliyetlerini yerine getirebilmek için kullandığı örneğin; bina, taşıt, ofis malzemesi, stok vb.’leri işletmenin VARLIKLARINI oluşturur. Varlıklar, işletmenin faaliyetlerin gerçekleştirilmesi için kullanılan ve kendilerinden gelecekte fayda sağlanması beklenen değerlerdir. • Bu varlıkların da mutlaka bir kaynağı vardır. Varlıkların, işletme faaliyetlerinde kullanılmasında rol oynayanlar da KAYNAKLARIMIZI ifade eder Naim DENİZ16

17 İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı •3. Kişilerden sağlanan kaynaklar •Diğer adıyla Borçlar Yabancı Kaynaklar •İşletmenin ortakları ve işletmenin kendi faaliyetlerinden sağlanan kaynaklar •Diğer adıyla Öz Sermaye Öz Kaynaklar Naim DENİZ17

18 Varlık ve Kaynak Örnekleri Varlıklar • Nakit • Çek • Mevduat • Yatırım amaçlı alınan Hisse senedi • Yatırım amaçlı alınan Tahvil • Ticari Mal • Alacak senedi • Bina • Taşıt • Demirbaş • Patent Kaynaklar • Banka kredisi • Çıkarılmış Tahvil • Senetsiz Borç • Borç senedi • Sermaye • Kar Naim DENİZ18

19 İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı • İşletme faaliyetlerini gerçekleştirmek için kuruluş aşamasında bu iktisadi değerlere ihtiyaç gösterir. • İşletmeyi kuran kişi/kişiler ile bu kişilerin kurmuş olduğu işletmenin kişiliği AYRI kişiliklerdir. • İşletmenin kendisi  Birinci Kişi • İşletmeyi kuran kişilere ortak ya da işletme sahibi adı verilir. • Ortaklar  İkinci Kişi • İşletme dışındaki herkes  Üçüncü Kişi Naim DENİZ19

20 İşletmelerde Varlık ve Kaynak Kavramı • İşletmeyi kuran kişiler, esas sözleşmede belirtilen faaliyeti gerçekleştirmek adına KURULUŞ aşamasında mutlaka bir iktisadi değer getirmek durumundadır. • İşletme ortaklarının getirmiş oldukları varlıklar ve de bu varlıkların kaynakları, faaliyetlerin yürütülmeye başlamasıyla birlikte değişmeye başlar Naim DENİZ20

21 Muhasebenin Konusu Nedir? • Parayla ifade edilen (finansal) her türlü işlem ve olay muhasebenin konusunu oluşturur. • Kısaca buna işletmede ekonomik değer yaratan hareketler** muhasebenin konusunu oluşturur da diyebiliriz. ** Varlık ve kaynaklarda değişme yaratan Naim DENİZ21

22 Muhasebenin Tarihsel Gelişimi • Muhasebe, aslı arapça “hesap” sözcüğünden türetilmiştir. • Türk Dil Kurumunda muhasebe : “ hesaplaşma, karşılıklı hesap görme” anlamına gelmektedir. • Muıhasebenin geçmişi, insanların hesap görme, hesap tutma ihtiyacıyla çok yakından ilgilidir. • Ticari hayatın doğuşu, değişim (takas) ekonomisinin ortaya çıktığı tarihlere kadar eskilere dayanır Naim DENİZ22

23 Muhasebenin Tarihsel Gelişimi • Muhasebe tarihi ile ilgili ilk somut bulgular Eski Mısır ve Mezopatamya uygarlıklarında bulunan “hesaplaşma metinleri” ve “hesap toplamlarının” yapıldığı papirüs ve kil tabletlerdir. • Eski yunan uygarlığında muhasebe daha ileri bir seviyeye gelmiş, matematikteki gelişmelere de bağlı olarak Arap uygarlığında sayım cetvelleri, cari hesaplar ve hesap özetleri kullanılmaya başlanmış. Orta çağ ile birlikte yy.’larda tek taraflı kayıt sistemine göre hesaplar tutulmaya başlanmıştır Naim DENİZ23

24 Muhasebenin Tarihsel Gelişimi • Günümüz muhasebe kuramının temelini ise, italyan matematikçi ve aynı zamanda bir papaz olan Luca Paciolo’nun 1494 yılında yazmış olduğu eser oluşturmaktadır. • Bu eserde “Suma de aritmetica, Geometie Proporioni et Proportionalite” ÇİFT TARAFLI KAYIT tutmanın esasları ortaya konmuştur. • Bu esaslar halen günümüzde de geçerliliğini sürdüren muhasebenin temelini oluşturan kurallardır Naim DENİZ24

25 Muhasebe Ne İş Yapar ? Muhasebenin İşlevleri • Kaydetme • Sınıflandırma • Özetleme • Raporlama • Analiz ve Yorum Muhasebe, işletme yönetimin alacağı kararlar için bilgi üretir Naim DENİZ25

26 Muhasebe Ne İş Yapar ? • İşletmedeki parayla ifade edilebilen (finansal) her türlü işlem, olay muhasebenin konusuna girer. • Bu finansal işlem ve olaylar, işletmenin VARLIK ve KAYNAKLARINDA değişme yaratırlar… • Muhasebe de bu değişimleri günlük olarak takip eder, benzer işlem ve olayları gruplandırır, bilgiyi herkesin anlayabileceği şekilde kullanabilmek için özetleyip belli dönemlerde kullanıcılara özetlenmiş halini sunar. • Muhasebe, ayrıca işletme hakkında finansal tablolarda özetlenmiş bilgilerden yararlanarak gelecek hakkında tahminlerde bulunur ve işletme hakkında genel olarak yorumlar yapar Naim DENİZ26

27 Muhasebe Bilgisine Kim İhtiyaç Duyar? Muhasebenin üretmiş olduğu bilgiye şu kişi/kurumlar ihtiyaç duyabilir: • İşletme Ortakları • Yöneticiler • Kredi Verenler • Yatırımcılar • Devlet • Tedarikçiler • Diğer Finansal Bilgi Kullanıcıları İşletme hakkında muhasebenin üretmiş olduğu bilgiler yardımıyla çeşitli karar alırlar Naim DENİZ27

28 Muhasebenin Tanımı • Muhasebe, işletmeyle ilgili karar alıcılara, alacakları kararlar için ihtiyaç duydukları bilgileri sağlamak amacıyla, parayla ifade edilen değer hareketlerini kaydeden, sınıflayan, özetleyen, raporlayan ve analiz edip, yorumlayan bir bilgi sistemidir Naim DENİZ28

29 Muhasebenin Tanımı • Muhasebe, işletmenin varlıkları ve kaynakları üzerinde değişme meydana getiren ve para ile ifade edilen işlemlere ait bilgileri; – Kaydetmek – Sınıflandırmak – Özetlemek – Analiz etmek ve yorumlamak suretiyle ilgili kişi ve kurumlara raporlar şeklinde sunan bir bilgi sistemidir Naim DENİZ29

30 İşletme Dili: Muhasebe • Muhasebe, bilgi sistemi özelliğinin yanında aynı zamanda “işletme dili (lisanı)” olarak da tanımlanmaktadır. • Çünkü işletmeyle ilgili olan gruplar, özellikle yöneticiler işletmede meydana gelen faaliyet ve olayları tasvir etmek için muhasebe deyimlerini ve kavramlarını kullanırlar Naim DENİZ30

31 İşletme Dili: Muhasebe Mesela yöneticiler muhasebe lisanı ile günlük hayatta neler söyler ? • Bu dönem sonunda kar ettik, • Ciromuz geçen yıla göre azaldı, • Yatırımlarımızın karlılığını yükseltmemiz lazım, • … kadar az satış yaparsak zarar ederiz, • Aktifimizin karlılığı yüksek, • Borç kullanmanın maliyeti yüksek, • Maliyetlerimizi azaltmamız gerekir, • Nakit akışlarımız düzenli, • Bu dönem de Sermayeden yedik  Naim DENİZ31

32 İşletme Dili: Muhasebe • Muhasebeyi işletme dili olarak kabul edersek, nasıl bir dili öğrenmek için onun kurallarını ve kendine has özelliklerini bilmek gerekir aynı şekilde muhasebenin de kuralları ve kendine özgü kavramları vardır. • Belli bir muhasebe bilgisine sahip olduktan sonra, işletmelerin ne şekilde faaliyette bulunduklarını ve işletme kararlarının ne şekilde alındığını anlamak kolaylaşır. • İşletme yönetiminden ve işletmeyle ilgili kararların alınmasından sorumlu YÖNETİCİLERİN, muhasebeyle ilgili temel bilgilere sahip olmaları gereklidir Naim DENİZ32

33 Muhasebenin Kapsamı ve Türleri Genel (Finansal) Muhasebe Maliyet Muhasebesi Yönetim Muhasebesi Uzmanlık Muhasebeleri Şirketler Muhasebesi Finansal Tablolar Analizi Muhasebe Denetimi Naim DENİZ33

34 Genel Olarak Muhasebe Süreci BelgeKaydetmeSınıflandırmaÖzetleme Raporlama Analiz ve Yorum Naim DENİZ34

35 Muhasebenin Fonksiyonları •Günlük Defter Kaydetme •Büyük Defter Sınıflandırma •Büyük Defter ve Mizan Özetleme •Finansal Tablolar Raporlama •Finansal Analiz Teknikleri Analiz ve Yorum Naim DENİZ35

36 Muhasebe Temel Denklemi (Bilanço Eşitliği) • İşletme kurulduğu anda ortaklar tarafından getirilen varlıkların parasal değeri ile bu varlıkların kaynakları olarak belirttiğimiz unsurların parasal değeri EŞİTTİR. • İşletme, faaliyetlerini sürdürmeye başlayınca varlık ve kaynaklarda değişme yaratan işlem ve olaylarla sürekli karşı karşıya kalır. – Peşin mal alır, banka kredisi çeker, çalışanların maaş ve ücretini öder, vadeli mal satar, alacağını tahsil eder, yeni ortak alır, karlı bir mal satışı yapar, bina satın alır, kira öder vb… Naim DENİZ36

37 Muhasebe Temel Denklemi (Bilanço Eşitliği) • Bu işlemler sonucunda varlıklar ve kaynaklar değişimler meydana gelir. • Fakat hiçbir zaman varlıklar ile bu varlıkları sağlandığı kaynakların parasal olarak eşitlikleri bozulmaz Naim DENİZ37

38 Muhasebe Temel Denklemi (Bilanço Eşitliği) VarlıklarKaynaklar Naim DENİZ38

39 Muhasebe Temel Denklemi (Bilanço Eşitliği) MevcutlarAlacaklar Yabancı Kaynaklar (Borçlar) Öz Kaynaklar (Öz Sermaye) Naim DENİZ39

40 Muhasebe Temel Denklemi (Bilanço Eşitliği) Varlıklar (Aktif) Kaynaklar (Pasif) Bilanço, muhasebe temel denkleminin tablolaştırılmış halidir. En temel mali tablodur. İşletmenin belli bir anda sahip olduğu varlıkları ile bu varlıkların hangi kaynaklardan sağlandığını gösterir Naim DENİZ40

41 İktisadi Değerler VARLIKLARKAYNAKLAR MevcutlarAlacaklarBorçlarÖz Sermaye NakitSenetsiz alacakBanka kredisiÖdenmiş Sermaye Alınan ÇekSenetli Alacak (bono, poliçe) Çıkarılmış BonoKar Yedekleri MevduatÇıkarılmış TahvilDönem Net Karı Ticari MalVergi borçları ArsaSenetsiz borçlar BinaSenetli borçlar MakineVerilen Çekler Taşıt Demirbaş Hisse senedi … Naim DENİZ41

42 Parayla İfade Edilebilen İşlemler • Peşin tutarlı mal alışı • Çalışanların ücretlerinin ödenmesi • Senet karşılığı mal alışı • Senetsiz mal satışı • Bankaya para yatırılması • Bina satın alınması • Elektrik faturasının ödenmesi • Hisse senedi alınması • Borçlanarak taşıt alınması • Çek tahsil edilmesi • Bankadan kredi çekilmesi Bu tür işlemlerin sonucu, varlık ve kaynaklarda değişme meydana gelir. Varlık ve kaynaklardaki değişime göre de işletmenin kar’ı veya zararı ortaya çıkacaktır. Muhasebe, bu değişimleri kaydeder…… Naim DENİZ42

43 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi Parayla ifade edilebilen işlemler muhasebe temel denklemini şu şekillerde etkileyebilir 1.Bir varlık unsurunda x tutarda bir artış ve aynı tutarda bir varlık unsurunda azalış 2.Bir varlık unsurunda x tutarda artış ve bir kaynak unsurunda aynı tutarda bir artış 3.Bir varlık unsurunda x tutarında azalış ve bir kaynak unsusunda aynı tutarda azalış 4.Bir kaynak unsurunda x tutarında bir artış ve aynı tutarda bir kaynak unsurunda azalış Naim DENİZ43

44 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 1.Bay A, TL nakdi, sermaye olarak koyup Alfa işletmesini kurmuştur 2.Alfa işletmesi, TL’ye peşin mal alınmıştır. 3.Alfa işletmesi, TL’ye bankadan kredi çekerek taşıt alınmıştır. 4.Alfa işletmesi, TL maliyetli malın tamamı TL’ye yarısı peşin yarısı senet karşılığı satılmıştır 5.Alfa işletmesi, TL banka kredi borcu ödenmiştir. 6.Alfa işletmesi, 5000 TL maliyetli mal 4500 TL’ye peşin satmıştır. 7.Alfa işletmesi, ay sonunda 500 TL’lik elektrik faturası ödemiştir Naim DENİZ44

45 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 1.Bay A, TL nakdi, sermaye olarak koyup A işletmesini kurmuştur = (Nakit) (Öz Sermaye) Naim DENİZ45

46 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 2. Alfa işletmesi, TL’ye peşin mal alınmıştır = (Nakit) (Ticari Mal) (Öz Sermaye) Naim DENİZ46

47 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 3. Alfa işletmesi, TL’ye bankadan kredi çekerek taşıt alınmıştır = (Nakit) (Ticari Mal) (Taşıt) (Borç) (Öz Sermaye) Naim DENİZ47

48 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi TL maliyetli malın tamamı TL’ye yarısı peşin yarısı senet karşılığı satılmıştır TL nakit Alacak Senedi = TL Satış Geliri malın maliyeti = TL Maliyet = (Nakit) (T.Mal) (Taşıt) (Al.Sen) (Borç) (Öz Sermaye + Kar) Naim DENİZ48

49 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 5. Alfa işletmesi, TL banka kredi borcu ödenmiştir = (Nakit) (T.Mal) (Taşıt) (Al.Sen) (Borç) (Öz Sermaye + Kar) Naim DENİZ49

50 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 6. Alfa işletmesi, 5000 TL maliyetli mal 4500 TL’ye peşin satmıştır Nakit = TL Satış Geliri Malın Maliyeti= TL Maliyet = (Nakit) (T.Mal) (Taşıt) (Al.Sen) (Borç) (Öz Sermaye + (Kar – Zarar)) = Naim DENİZ50

51 Parayla İfade Edilebilen İşlemlerin Bilanço Eşitliği Üzerine Etkisi 7. Alfa işletmesi, ay sonunda 500 TL’lik elektrik faturası ödemiştir = (Nakit) (T.Mal) (Taşıt) (Al.Sen) (Borç) (Öz Sermaye + (Kar – Zarar)) = Naim DENİZ51

52 ALFA İşletmesi..Tarihli Bilançosu (TL) AKTİFPASİF NAKİT BANKA KREDİSİ TAŞIT 5 000ÖZ SERMAYE ALACAK SENEDİ 9 000Sermaye Net Kar AKTİF TOPLAMI PASİF TOPLAMI İşletme belli bir dönem sonunda elde etmiş olduğu Kar ya da Zarara nasıl ulaştığını ayrıntılı bir şekilde görmek isterse GELİR TABLOSU adı verilen MALİ TABLO düzenlenir. Bu tabloda ilgili faaliyet dönemi içindeki tüm gelir ve giderler gösterilir. Özet Gelir Tablosu Satış Gelirleri Satışların Maliyeti (-) Brüt Kar Faaliyet Gideri (-) 500 Dönem Net Karı Özet Gelir Tablosu Satış Gelirleri Satışların Maliyeti (-) Brüt Kar Faaliyet Gideri (-) 500 Dönem Net Karı Naim DENİZ52

53 Bilanço ile Gelir Tablosu İlişkisi • Bilanço ile gelir tablosu arasında ne gibi bir ilişki var ? • Ortak kalem nedir? • Ortak kalem nerededir? • Bu bilanço ve gelir tablosu nasıl hazırlanıyor ? • Bu soruya cevap verebilmek için HESAP kavramını bilmek gerekmekte… Naim DENİZ53

54 Hesapların Doğuşu • Bir işletmede her gün yüzlerce malî nitelikte işlem meydana geldiği göz önüne alındığında, işlemleri sürekli olarak bilanço eşitliği biçiminde takip etmek pratik değildir. • Bu durumun çözülmesi için, bilanço eşitliği üzerindeki her bir unsur için ayrı cetvellerin kullanılması fikri doğmuştur Naim DENİZ54

55 Hesapların Doğuşu • Muhasebe kayıt sisteminin en küçük birimini veya temel taşlarını hesap adını verdiğimiz cetveller oluşturur. • Muhasebeyi bu anlamda bir hesaplar sistemi olarak düşünmek yanlış olmaz Naim DENİZ55

56 HESAP Nedir? • Hesap, bilanço eşitliği üzerindeki her bir unsurdaki (iktisadi değerdeki) değişiklikleri takip etmek üzere kullanılan çizelgeye verilen addır. • Her varlık ve kaynak unsuru için bu varlık kaynaklardaki değişimi takip etmek için ayrı bir HESAP söz konusudur Naim DENİZ56

57 HESAP • Hesabın en üst kısmında hangi varlık veya kaynak unsuruna ait olduğunu gösteren bir adı bulunur. Borçlu ve alacaklı taraflarda ise işlemle ilgili (tarih, açıklama, tutar gibi) bilgilerin yazılacağı sütunlar vardır. Borç Taraf KASA HS. Alacak Taraf Ülkemizdeki muhasebe sisteminde, her hesabın aynı zamanda üç haneli bir rakamsal kodu da bulunmaktadır. Örneğin: 100 KASA HS Naim DENİZ57

58 Varlık-Kaynak & Gelir- Gider Hesap İlişkisi Varlıklar Unsuru (Kalemi) Hesabın AdıKaynak Unsuru (Kalemi) Hesabın Adı NakitKASA HESABIBanka KredisiBANKA KREDİLERİ HS. Alınan ÇekALINAN ÇEKLER HS.Senetsiz Mal BorcuSATICILAR HS. BinaBİNALAR HS.Senetli BorçlarBORÇ SENETLERİ HS. Senetli AlacaklarALACAK SENETLERİ HS. Vergi BorçlarıÖDENECEK VERGİ ve FONLAR HS. MallarTİCARİ MALLAR HS.Tahvil BorçlarÇIKARILMIŞ TAHVİLLER HS. TaşıtlarTAŞITLAR HS.SermayeSERMAYE HS. Banka mevduatıBANKALAR HS Naim DENİZ58

59 Varlık-Kaynak & Gelir- Gider Hesap İlişkisi Gider Türü (Kalemi) Hesabın AdıGelir Türü (Kalemi)Hesabın Adı Satılan MalSATILAN TİCARİ MALLAR MALİYETİ HS. Satılan MalYURT İÇİ / DIŞI SATIŞLAR HS. Pazarlama bölümündeki çalışanların ücret gideri PAZARLAMA ve SATIŞ DAĞITIM GİDERLERİ HS. Kira GeliriOLAĞAN GELİR VE KARLAR HS. Faiz GideriFİNANSMAN GİDERLERİ HS. Faiz GeliriFAİZ GELİRLERİ HS. Genel müdürün maaşıGENEL YÖNETİM GİDERLERİ HS. Bina Satış KarıOLAĞANDIŞI GELİR VE KARLAR HS. Zararına Hisse senedi satışı MENKUL KIYMET SATIŞ ZARARLARI HS. Karlı Hisse senedi satışı MENKUL KIYMET SATIŞ GELİRLERİ HS. Ödenen idare ofisi elektrik faturası gideri GENEL YÖNETİM GİDERLERİ HS. Kazanılan kar paylarıTEMETTÜ GELİRLERİ HS. Ödenen komisyon gideri KOMİSYON GİDERLERİ HS. Tahsil edilen komisyon geliri KOMİSYON GELİRLERİ HS Naim DENİZ59

60 Hesapla İlgili Kavramlar • Borç Taraf • Alacak Taraf • Borç Toplamı • Alacak Toplamı • Borç Kalanı • Alacak Kalanı • Hesap Açmak • Hesap Kapatmak • Hesabı alacaklandırmak • Hesabı borçlandırmak Naim DENİZ60

61 Hesapla İlgili Kavramlar KASA HS Borç Tarafı Top Alacak Tarafı Top Borç Kalanı BANKA KREDİLERİ HS Borç Tarafı Top Alacak Tarafı Top Alacak Kalanı Naim DENİZ61

62 Hesap Türleri Hesaplar Bilanço Hesapları Varlık Hesapları Kaynak Hesapları Gelir Tablosu Hesapları Gelir Hesapları Gider Hesapları Naim DENİZ62

63 Hesapların İşleyişi Naim DENİZ63

64 Aktif (Varlık) Hesaplar BorçAlacak Varlıklardaki artışlar Varlıklardaki azalışlar BorçAlacak Pasif(Kaynak) Hesaplar Kaynaklardaki artışlar Kaynaklardaki azalışlar Borç Alacak Gider HesaplarıGelir Hesapları Gider/Zarar doğduğunda Gider/Zarar kapatıldığında Gider/Zarar kapatıldığında Gelir/Kar doğduğunda Gelir/Kar kapatıldığında Kalan Naim DENİZ64

65 VARLIK (AKTİF) HESAPLARININ İŞLEYİŞİ • VARLIK HESAPLARI, yukarıda şemada da gösterildiği gibi borçlandırılmak suretiyle artarlar, alacaklandırılmak suretiyle azalırlar. • Başka bir ifade ile; bir finansal işlem, bir varlıkta artış meydana getiriyorsa bu artış tutarı, o varlık için açılan HESABIN borç tarafına kaydedilir Naim DENİZ65

66 KAYNAK (PASİF) HESAPLARININ İŞLEYİŞİ • KAYNAK HESAPLARIadını verdiğimiz borç ve özkaynak hesapları ise, alacaklandırılmak suretiyle artarlar, borçlandırılmak suretiyle azalırlar. • Başka bir ifade ile; bir finansal işlem kaynakları arttırıyorsa, bu artış tutarı o kaynak unsuru için açılan hesabın alacak tarafına kaydedilir Naim DENİZ66

67 GİDER HESAPLARININ İŞLEYİŞİ • GİDER HESAPLARI: Gider hesapları, borçlandırılmak suretiyle artarlar, alacaklandırılmak suretiyle azalırlar. • Başka bir ifade ile; bir finansal işlem sonucu gider ortaya çıkarsa bu tutar ilgili gider için açılan gider hesabının borç tarafına kaydedilir Naim DENİZ67

68 GELİR HESAPLARININ İŞLEYİŞİ • GELİR HESAPLARI: Gelir hesapları, alacaklandırılmak suretiyle artarlar, borçlandırılmak suretiyle azalırlar. • Başka bir ifade ile; bir finansal işlem sonucu gelir ortaya çıkarsa bu tutar ilgili gelir için açılan gelir hesabının alacak tarafına kaydedilir Naim DENİZ68

69 Gelir - Gider Hesaplarının İşleyiş Mantığı • Gelirler (karlar) işletmenin öz kaynakları üzerinde olumlu bir etkiye sahiptir. Bir gelir elde edildiğinde bu gelir öz kaynakları artırıcı yönde etkiler. • Öz kaynaklardaki artışlar da öz kaynak hesaplarının ALACAK tarafına kaydedildiğinden, bir gelir ortaya çıktığında bu gelirin öz kaynak üzerinde artırıcı bir etki yapmasını istiyorsak, gelir hesabının ALACAK tarafına bu gelir tutarını kaydetmek gerekir Naim DENİZ69

70 Gelir - Gider Hesaplarının İşleyiş Mantığı • Giderler (Zararlar) işletmenin öz kaynakları üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir. Bir gider ortaya çıktığında bu gider öz kaynakları azaltıcı yönde etkiler. • Öz kaynaklardaki azalışlar da öz kaynak hesaplarının BORÇ tarafına kaydedildiğinden, bir gider ortaya çıktığında bu giderin öz kaynak üzerinde azaltıcı bir etki yapmasını istiyorsak, gider hesabının BORÇ tarafına bu gider tutarını kaydetmek gerekir Naim DENİZ70

71 Bilanço Hesaplarının Özellikleri • Bilanço hesapları, bilanço eşitliği veya muhasebenin temel denklemi üzerinde yer alan hesaplardır. Ayrıca bu eşitlik bilançoyu da oluşturduğu için bu adı alırlar. Bilanço hesaplarını gelir tablosu hesaplarından ayıran en önemli özellik, bu hesapların dönem sonlarında kalan vererek daha sonraki döneme aktarılabilme imkânının olmasıdır. Bu hesaplar kesin mizanda kalan verirler ve bu kalanlar üzerinden bilançoda yer alırlar. • Varlık (Aktif ) Hs.: ilk kayıt borç tarafına yapılır ve borç kalanı verir ya da kalan vermez • Kaynak(Pasif ) Hs.: ilk kayıt alacak tarafına yapılır ve alacak kalanı verir ya da kalan vermez Naim DENİZ71

72 Bilanço Hesaplarının Özellikleri • Varlık (Aktif ) Hs: • Bu hesaplara ilk kayıt daima borç tarafına yapılır • Borç kalanı verir ya da kalan vermezler • Kaynak(Pasif ) Hs: • Bu hesaplara ilk kayıt daima alacak tarafına yapılır • Alacak kalanı verir ya da kalan vermez Naim DENİZ72

73 Gelir Tablosu Hesaplarının Özellikleri • Gelir tablosu hesapları, her dönem için açılan gelir ve gider hesaplarından oluşur. Bu hesaplar bilanço hesaplarının tersine, bir dönem için açılırlar, dönem sonunda kapatılırlar. • Dönem sonlarında dönem kârı veya zararını oluşturmak üzere tek bir hesapta toplanırlar. (Dönem karı veya zararı Hs.) • Bu özellikleri nedeniyle gelir tablosu hesaplarına sonuç hesapları adı da verilir Naim DENİZ73

74 Gelir Tablosu Hesaplarının Özellikleri • GELİR HESAPLARI, bir dönemin her türlü hâsılat, gelir ve kâr kalemlerini takip etmek üzere açılan hesaplardır. Gelirler özkaynaklarda artış yaratan işlemler olmaları nedeniyle kaynak hesaplarıyla aynı yönde, yani alacaklanarak çoğalırlar. Bunun sonucunda da gelir hesapları kalan verecekleri zaman, daima alacak kalanı verir.* • GİDER HESAPLARI, bir dönemin her türlü maliyet, gider ve zarar unsurlarını takip etmek üzere açılan hesaplardır. Giderler özkaynaklarda azalış yaratan işlemler olmaları nedeniyle kaynak hesaplarıyla ters yönde, yani borçlandırılarak çoğalırlar. Bunun sonucunda da gider hesapları kalan verecekleri zaman daima borç kalanı verir.* *Dönem sonlarında tüm gelir ve gider hesapları DÖNEM KARI veya ZARARI adı verilen toplayıcı bir hesaba alınır Naim DENİZ74

75 PARAYLA İFADE EDİLEN İŞLEMLERİN HESAPLAR ÜZERİNDEKİ ETKİSİ 1.Bay A, TL nakdi, sermaye olarak koyup Alfa işletmesini kurmuştur 2.Alfa işletmesi, TL’ye peşin mal alınmıştır. 3.Alfa işletmesi, TL’ye bankadan kredi çekerek taşıt almıştır. 4.Alfa işletmesi, TL maliyetli malın tamamı TL’ye yarısı peşin yarısı senet karşılığı satmıştır 5.Alfa işletmesi, TL banka kredi borcu ödenmiştir. 6.Alfa işletmesi, 5000 TL maliyetli mal 4500 TL’ye peşin satmıştır. 7.Alfa işletmesi, ay sonunda 500 TL’lik elektrik faturası ödemiştir Naim DENİZ75

76 1. Bay A, TL nakdi, sermaye olarak koyup Alfa işletmesini kurmuştur KASA HS SERMAYE HS Naim DENİZ76

77 2. Alfa işletmesi, TL’ye peşin mal alınmıştır. KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS Naim DENİZ77

78 3.Alfa işletmesi, TL’ye bankadan kredi çekerek taşıt almıştır. KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS TAŞITLAR HS BANKA KREDİLERİ HS Naim DENİZ78

79 4.Alfa işletmesi, TL maliyetli malın tamamını TL’ye yarısı peşin yarısı senet karşılığı satmıştır KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS TAŞITLAR HS BANKA KREDİLERİ HS ALACAK SENETLERİ HS YURT İÇİ SATIŞLAR HS Naim DENİZ79

80 5.Alfa işletmesi, TL banka kredi borcu ödenmiştir. KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS TAŞITLAR HS BANKA KREDİLERİ HS ALACAK SENETLERİ HS YURT İÇİ SATIŞLAR HS Naim DENİZ80

81 6. Alfa işletmesi, 5000 TL maliyetli mal 4500 TL’ye peşin satmıştır. KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS TAŞITLAR HS BANKA KREDİLERİ HS ALACAK SENETLERİ HS YURT İÇİ SATIŞLAR HS SATILAN MALIN MALİYETİ HS Naim DENİZ81

82 7. Alfa işletmesi, ay sonunda 500 TL’lik elektrik faturası ödemiştir. KASA HS SERMAYE HS TİCARİ MALLAR HS TAŞITLAR HS BANKA KREDİLERİ HS ALACAK SENETLERİ HS YURT İÇİ SATIŞLAR HS SATILAN MALIN MALİYETİ HS GENEL YÖNETİM GİDERLERİHS Naim DENİZ82


"İŞLETME - MUHASEBE 29.11.2013Naim DENİZ1. Dersin Amacı • İşletme adı verilen iktisadi birimlerin parayla ifade edilen işlemlerini kaydetmeyi, sınıflandırmayı," indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları