Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Biyolojik Etkenler Herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen, genetik olarak değiştirilmiş olanlar da dahil mikroorganizmalar,

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Biyolojik Etkenler Herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen, genetik olarak değiştirilmiş olanlar da dahil mikroorganizmalar,"— Sunum transkripti:

1

2 Biyolojik Etkenler Herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen, genetik olarak değiştirilmiş olanlar da dahil mikroorganizmalar, hücre kültürleri ve insan parazitleridir. MikroorganizmaMikroorganizma Genetik materyali replikasyon veya aktarma yeteneğinde olan hücresel/hücresel olmayan mikrobiyolojik varlıklardır. Hücre Kültürü Çok hücreli organizmalardan türetilmiş hücrelerin in-vitro (deneysel) olarak geliştirilmesidir PatojenitePatojenite Bir enfeksiyon etkeninin hastalık yapabilme yeteneğidir VirülansVirülans Bir etkenin ağır veya öldürücü bir hastalık tablosuna yol açma yeteneğidir

3 1 1 İnsanda hastalığa yol açma olasılığı bulunmayan biyolojik etkenler, 2 2 İnsanda hastalığa neden olabilen, çalışanlara zarar verebilecek, ancak topluma yayılma olasılığı olmayan, genellikle etkili korunma veya tedavi imkanı bulunan biyolojik etkenler, 3 3 İnsanda ağır hastalıklara neden olan, çalışanlar için ciddi tehlike oluşturan, topluma yayılma riski bulunabilen, ancak genellikle etkili korunma veya tedavi imkanı olan biyolojik etkenler, 4 4 İnsanda ağır hastalıklara neden olan, çalışanlar için ciddi tehlike oluşturan, topluma yayılma riski yüksek olan ancak halen etkili korunma ve tedavi yöntemi bulunmayan biyolojik etkenler, Sırası / Nedir? / Tanımlanan Biyolojik Etkenler Enfeksiyon Risk Düzeyine Göre; Hastalık (İnsan-Çalışan) Yok Topluma Bulaşma Etkin Korunma Etkin Tedavi Hastalık (İnsan-Çalışan) Var Topluma Bulaşma Var Etkin Korunma Hayır Etkin Tedavi Hayır Hastalık (İnsan-Çalışan) Var Topluma Bulaşma Var Etkin Korunma Evet Etkin Tedavi Evet Hastalık (İnsan-Çalışan) Var Topluma Bulaşma Yok Etkin Korunma Evet Etkin Tedavi Evet

4 RİSKLERİN BELİRLENMESİ VE DEĞERLENDİRİLMESİ  Biyolojik etkenlere maruz kalma riski varsa; işçinin maruziyet türü, düzeyi ve süresi belirlenir,  Birden fazla grupta yer alan biyolojik etkenlere maruziyetin söz konusu ise; risk değerlendirmesi, zararlı biyolojik etkenlerin tümünün oluşturduğu tehlike dikkate alınarak yapılır,  Risk değerlendirmesi, düzenli aralıklarla, maruziyet koşulları değiştiğinde yada başka herhangi bir değişiklik olduğunda yenilenir,  Biyolojik etkenlere maruz kalma riski varsa; işçinin maruziyet türü, düzeyi ve süresi belirlenir,  Birden fazla grupta yer alan biyolojik etkenlere maruziyetin söz konusu ise; risk değerlendirmesi, zararlı biyolojik etkenlerin tümünün oluşturduğu tehlike dikkate alınarak yapılır,  Risk değerlendirmesi, düzenli aralıklarla, maruziyet koşulları değiştiğinde yada başka herhangi bir değişiklik olduğunda yenilenir, Madde 5 / a

5 RİSK DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ  İnsan sağlığına zararlı olan veya olabilecek biyolojik etkenlerin sınıflandırılması,  Yetkili makamların, işçilerin sağlığını korumak için biyolojik etkenlerin denetim altına alınması hakkındaki önerileri,  İşçilerin işlerinin sonucu olarak ortaya çıkabilecek hastalıklarla ilgili bilgiler,  İşçilerin işlerinin sonucu olarak ortaya çıkabilecek alerjik veya toksik etkiler,  Yaptıkları işle doğrudan bağlantılı olarak işçilerin yakalandığı hastalıkla ilgili bilgiler.  İnsan sağlığına zararlı olan veya olabilecek biyolojik etkenlerin sınıflandırılması,  Yetkili makamların, işçilerin sağlığını korumak için biyolojik etkenlerin denetim altına alınması hakkındaki önerileri,  İşçilerin işlerinin sonucu olarak ortaya çıkabilecek hastalıklarla ilgili bilgiler,  İşçilerin işlerinin sonucu olarak ortaya çıkabilecek alerjik veya toksik etkiler,  Yaptıkları işle doğrudan bağlantılı olarak işçilerin yakalandığı hastalıkla ilgili bilgiler. Madde 5 / b

6 RİSKLERİN AZALTILMASI 1.Maruziyeti Önleme; «Yapılan risk değerlendirmesi sonucunda, işçilerin sağlık ve güvenliği için risk olduğu ortaya çıkarsa, işçilerin maruziyeti önlenir» 2.Maruziyeti Azaltma; «Önlemenin mümkün olmadığı hallerde, yapılan iş ve risk değerlendirmesi dikkate alınarak, sağlık ve güvenlik yönünden yeterli korumayı sağlayacak şekilde, işçilerin maruziyet düzeyinin en aza indirilmesi için önlemler alınır» 1.Maruziyeti Önleme; «Yapılan risk değerlendirmesi sonucunda, işçilerin sağlık ve güvenliği için risk olduğu ortaya çıkarsa, işçilerin maruziyeti önlenir» 2.Maruziyeti Azaltma; «Önlemenin mümkün olmadığı hallerde, yapılan iş ve risk değerlendirmesi dikkate alınarak, sağlık ve güvenlik yönünden yeterli korumayı sağlayacak şekilde, işçilerin maruziyet düzeyinin en aza indirilmesi için önlemler alınır» Madde 8

7 Maruizyeti Azaltma Yöntemleri – 1  Maruz kalan/kalabilecek işçi sayısı, mümkün olan en az sayıda tutulur (rotasyon…),  Çalışma prosesleri ve teknik kontrol önlemleri biyolojik etkenlerin ortama yayılmasını önleyecek veya ortamda en az düzeyde bulunmasını sağlayacak şekilde düzenlenir,  Öncelikle toplu koruma önlemleri alınır ve/veya maruziyetin başka yollarla önlenemediği durumlarda kişisel korunma yöntemleri uygulanır.  Maruz kalan/kalabilecek işçi sayısı, mümkün olan en az sayıda tutulur (rotasyon…),  Çalışma prosesleri ve teknik kontrol önlemleri biyolojik etkenlerin ortama yayılmasını önleyecek veya ortamda en az düzeyde bulunmasını sağlayacak şekilde düzenlenir,  Öncelikle toplu koruma önlemleri alınır ve/veya maruziyetin başka yollarla önlenemediği durumlarda kişisel korunma yöntemleri uygulanır.

8 Maruizyeti Azaltma Yöntemleri – 2  Hijyen önlemleri; biyolojik etkenlerin çalışma yerlerinden kontrol dışı dışarıya taşınması, sızması, önlenmesi ve azaltılmasını sağlamalı,  Biyolojik risk işareti ile birlikte ilgili diğer uyarı işaretleri de kullanılır,  Biyolojik etkenlerin karıştığı kazaların önlenmesine yönelik plan hazırlanır.  Hijyen önlemleri; biyolojik etkenlerin çalışma yerlerinden kontrol dışı dışarıya taşınması, sızması, önlenmesi ve azaltılmasını sağlamalı,  Biyolojik risk işareti ile birlikte ilgili diğer uyarı işaretleri de kullanılır,  Biyolojik etkenlerin karıştığı kazaların önlenmesine yönelik plan hazırlanır.

9 Maruizyeti Azaltma Yöntemleri – 3  Biyolojik etkenlerin muhafaza edildikleri ortam dışında bulunup bulunmadığının belirlenmesi için ölçümler yapılır,  Atıkların, güvenli bir biçimde toplanması, depolanması, uzaklaştırılması, güvenli ve özel kapların kullanılması da dahil uygun yöntemlerle yapılır,  Biyolojik etkenlerin işyeri içinde güvenli bir şekilde taşınması için gerekli düzenlemeler yapılır.  Biyolojik etkenlerin muhafaza edildikleri ortam dışında bulunup bulunmadığının belirlenmesi için ölçümler yapılır,  Atıkların, güvenli bir biçimde toplanması, depolanması, uzaklaştırılması, güvenli ve özel kapların kullanılması da dahil uygun yöntemlerle yapılır,  Biyolojik etkenlerin işyeri içinde güvenli bir şekilde taşınması için gerekli düzenlemeler yapılır.

10 BAKANLIĞA BİLDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ Risk değerlendirmesi sonuçları işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden risk bulunduğunu ortaya koyuyorsa, istenmesi halinde, işveren aşağıdaki konularda gerekli bilgileri Bakanlığa verir, İşveren, biyolojik etkenin ortama yayılmasına ve insanda ciddi enfeksiyona ve/veya hastalığa sebep olabilecek herhangi bir kaza veya olayı derhal Bakanlığa ve Sağlık Bakanlığına bildirir, Risk değerlendirmesi sonuçları işçilerin sağlık ve güvenliği yönünden risk bulunduğunu ortaya koyuyorsa, istenmesi halinde, işveren aşağıdaki konularda gerekli bilgileri Bakanlığa verir, İşveren, biyolojik etkenin ortama yayılmasına ve insanda ciddi enfeksiyona ve/veya hastalığa sebep olabilecek herhangi bir kaza veya olayı derhal Bakanlığa ve Sağlık Bakanlığına bildirir, Madde 9

11 BAKANLIĞA BİLDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ Aşağıda belirtilen biyolojik etkenlerin ilk kez kullanımında (işe başlamadan en az 30 gün önce ) ön bildirimde bulunulur;  Grup 2 biyolojik etkenler  Grup 3 biyolojik etkenler  Grup 4 biyolojik etkenler Biyolojik etkenlere mesleki maruziyet sonucu meydana gelen her hastalık veya ölüm Bakanlığa bildirilir. Aşağıda belirtilen biyolojik etkenlerin ilk kez kullanımında (işe başlamadan en az 30 gün önce ) ön bildirimde bulunulur;  Grup 2 biyolojik etkenler  Grup 3 biyolojik etkenler  Grup 4 biyolojik etkenler Biyolojik etkenlere mesleki maruziyet sonucu meydana gelen her hastalık veya ölüm Bakanlığa bildirilir. Madde 15

12 BAKANLIĞA BİLDİRİM İÇERİĞİ  Risk değerlendirme sonuçları,  İşçilerin biyolojik etkenlere maruz kaldıkları veya kalabilecekleri işler,  Biyolojik etkenlere maruz kalan işçi sayısı,  İSG’den sorumlu kişilerin adı, soyadı, unvanı ve bu konudaki yeterlilikleri,  Çalışma şekli ve yöntemleri de dahil olmak üzere alınan koruyucu ve önleyici önlemler,  Grup 3 veya 4’de yer alan biyolojik etkenlere maruziyetten işçilerin korunması için acil eylem planı,  Risk değerlendirme sonuçları,  İşçilerin biyolojik etkenlere maruz kaldıkları veya kalabilecekleri işler,  Biyolojik etkenlere maruz kalan işçi sayısı,  İSG’den sorumlu kişilerin adı, soyadı, unvanı ve bu konudaki yeterlilikleri,  Çalışma şekli ve yöntemleri de dahil olmak üzere alınan koruyucu ve önleyici önlemler,  Grup 3 veya 4’de yer alan biyolojik etkenlere maruziyetten işçilerin korunması için acil eylem planı,

13 KİŞİSEL HİJYEN VE KORUNMA İşverenler, aşağıdaki önlemleri almakla yükümlüdür; 1.İşçiler, biyolojik etkenlerin bulaşma riski bulunan çalışma alanlarında yiyip içmeyeceklerdir. 2.İşçilere uygun koruyucu giysi veya diğer uygun özel giysi sağlanacaktır. 3.İşçilere, göz yıkama sıvıları ve/veya cilt antiseptikleri de dahil, uygun ve yeterli temizlik malzemeleri bulunan yıkanma ve tuvaletler sağlanacaktır. İşverenler, aşağıdaki önlemleri almakla yükümlüdür; 1.İşçiler, biyolojik etkenlerin bulaşma riski bulunan çalışma alanlarında yiyip içmeyeceklerdir. 2.İşçilere uygun koruyucu giysi veya diğer uygun özel giysi sağlanacaktır. 3.İşçilere, göz yıkama sıvıları ve/veya cilt antiseptikleri de dahil, uygun ve yeterli temizlik malzemeleri bulunan yıkanma ve tuvaletler sağlanacaktır. Madde 10

14 EĞİTİM – TALİMATLAR – BİLGİLENDİRME  Temasın olduğu çalışmalara başlanmadan önce,  Yeni veya değişen risklere göre uyarlanabilecek,  Gerektiğinde periyodik olarak tekrarlanacak,  Olası sağlık riskleri,  Maruziyeti önlemek için alınacak önlemler,  Hijyen gerekleri,  Koruyucu ekipman-elbiselerin kullanımı-giyilmesi,  Herhangi bir olay anında ve olayların önlenmesinde işçilerce yapılması gerekenler, ………………….eğitimler verilecektir.  Temasın olduğu çalışmalara başlanmadan önce,  Yeni veya değişen risklere göre uyarlanabilecek,  Gerektiğinde periyodik olarak tekrarlanacak,  Olası sağlık riskleri,  Maruziyeti önlemek için alınacak önlemler,  Hijyen gerekleri,  Koruyucu ekipman-elbiselerin kullanımı-giyilmesi,  Herhangi bir olay anında ve olayların önlenmesinde işçilerce yapılması gerekenler, ………………….eğitimler verilecektir.

15 SAĞLIK GÖZETİMİ Risk değerlendirmesi, özel koruma önlemleri alınması gereken işçileri tanımlamalıdır;  Bir işçinin, bir enfeksiyona ve/veya hastalığa yakalandığı saptandığında, işyeri hekimi veya işçilerin sağlık gözetiminden sorumlu kişi, benzer biçimde maruz kalmış diğer işçilerin de aynı şekilde sağlık gözetimine tabi tutulmasını sağlar,  Bu durumda maruziyet riski yeniden değerlendirilir, Risk değerlendirmesi, özel koruma önlemleri alınması gereken işçileri tanımlamalıdır;  Bir işçinin, bir enfeksiyona ve/veya hastalığa yakalandığı saptandığında, işyeri hekimi veya işçilerin sağlık gözetiminden sorumlu kişi, benzer biçimde maruz kalmış diğer işçilerin de aynı şekilde sağlık gözetimine tabi tutulmasını sağlar,  Bu durumda maruziyet riski yeniden değerlendirilir,

16 SAĞLIK GÖZETİMİ  Maruziyetin sona ermesinden sonra sağlık gözetimi ile ilgili olarak, işçilere gerekli bilgi ve tavsiyeler verilir, sağlık eğitimleri yapılır,  İşçinin kişisel sağlık durumu yeniden değerlendirilir, mesleki ve tıbbi öyküsü ile ilgili kayıt tutulur,  İşçiler, kendileriyle ilgili sağlık gözetimi sonuçları hakkında bilgi edinebilirler,  ilgili işçiler veya işveren, sağlık gözetim sonuçlarının gözden geçirilmesini isteyebilirler,  Maruziyetin sona ermesinden sonra sağlık gözetimi ile ilgili olarak, işçilere gerekli bilgi ve tavsiyeler verilir, sağlık eğitimleri yapılır,  İşçinin kişisel sağlık durumu yeniden değerlendirilir, mesleki ve tıbbi öyküsü ile ilgili kayıt tutulur,  İşçiler, kendileriyle ilgili sağlık gözetimi sonuçları hakkında bilgi edinebilirler,  ilgili işçiler veya işveren, sağlık gözetim sonuçlarının gözden geçirilmesini isteyebilirler,

17 TIBBİ LİSTELER VE KAYITLAR Sağlık gözetiminin yapıldığı durumlarda, kişisel tıbbi kayıtlar, maruziyetin son bulmasından sonra en az 10 yıl süre ile saklanır, İşverenler, Grup 3 ve/veya Grup 4 biyolojik etkenlere maruz kalan işçilerin listesini, maruziyet sona erdikten sonra en az 20 yıl saklanır, Sağlık gözetiminin yapıldığı durumlarda, kişisel tıbbi kayıtlar, maruziyetin son bulmasından sonra en az 10 yıl süre ile saklanır, İşverenler, Grup 3 ve/veya Grup 4 biyolojik etkenlere maruz kalan işçilerin listesini, maruziyet sona erdikten sonra en az 20 yıl saklanır,

18 TIBBİ LİSTELER VE KAYITLAR Kişisel tıbbi kayıtların bilinen son maruziyetten itibaren 40 yıl süre ile saklandığı koşullar; 1.Kalıcı veya gizli enfeksiyona neden olan, 2.Hastalığın ortaya çıkmasına kadar teşhis edilemeyen, 3.Hastalıktan önce uzun kuluçka dönemi olan, 4.Tedaviye rağmen uzun süreler sonra nükseden, 5.Uzun süreli ciddi arıza bırakabilen enfeksiyonlara, ………………….sebep olan biyolojik etkenlere maruziyette Kişisel tıbbi kayıtların bilinen son maruziyetten itibaren 40 yıl süre ile saklandığı koşullar; 1.Kalıcı veya gizli enfeksiyona neden olan, 2.Hastalığın ortaya çıkmasına kadar teşhis edilemeyen, 3.Hastalıktan önce uzun kuluçka dönemi olan, 4.Tedaviye rağmen uzun süreler sonra nükseden, 5.Uzun süreli ciddi arıza bırakabilen enfeksiyonlara, ………………….sebep olan biyolojik etkenlere maruziyette

19

20 ENFEKSİYON ZİNCİRİ

21 1 1 Patojenite (Bir enfeksiyon etkeninin hastalık yapabilme yeteneği) Virülans (Bir etkenin ağır/öldürücü bir hastalığa yol açma yeteneği) Patojenite (Bir enfeksiyon etkeninin hastalık yapabilme yeteneği) Virülans (Bir etkenin ağır/öldürücü bir hastalığa yol açma yeteneği) 2 2 Bulaşma yollarına (Temas, ortak kullanılan cansız maddeler, hava- vektörler) 3 3 Konakçının duyarlılığına, 4 4 Çevresel etmenlere; (Isı değişiklikleri, nem, radyasyon, hava basıncı, hava akım hızı, kimyasal maddeler, gazlar, toksinlere vb. bağlıdır) Sırası / Nedir? /

22 RİSK ALTINDAKİ İŞLER  Tarım (ürünün yetiştirilmesi ve hasadı),  Hayvancılık, Ormancılık, Balıkçılık,  Tarım ürünleri (gıda paketleme),  Depolama (tahıl siloları, tütün ve diğerleri),  Hayvan tüyleri ve derilerinin işlenmesi,  Tekstil fabrikaları,  Ağaç işleme (marangozhaneler),  Laboratuvar hayvanlarının bakımı,  Tarım (ürünün yetiştirilmesi ve hasadı),  Hayvancılık, Ormancılık, Balıkçılık,  Tarım ürünleri (gıda paketleme),  Depolama (tahıl siloları, tütün ve diğerleri),  Hayvan tüyleri ve derilerinin işlenmesi,  Tekstil fabrikaları,  Ağaç işleme (marangozhaneler),  Laboratuvar hayvanlarının bakımı, RİSK ALTINDAKİ İŞLER  Sağlık (hasta bakımı, tıbbi ve dental),  Kişisel günlük bakım (saç bakımı, vücut bakımı),  Biyoteknoloji (üretim işlemleri),  Farmasötik (ilaç üretimi),  Klinik ve araştırma laboratuvarları,  Bina onarımı,  Katı ve sıvı atıkların yok edilmesi,  Endüstriyel atıkların yok edilmesi,  Sağlık (hasta bakımı, tıbbi ve dental),  Kişisel günlük bakım (saç bakımı, vücut bakımı),  Biyoteknoloji (üretim işlemleri),  Farmasötik (ilaç üretimi),  Klinik ve araştırma laboratuvarları,  Bina onarımı,  Katı ve sıvı atıkların yok edilmesi,  Endüstriyel atıkların yok edilmesi, 1.Tarım ve Hayvancılık 2.Sağlık Çalışanları, 3.Laboratuvar Çalışanları 1.Tarım ve Hayvancılık 2.Sağlık Çalışanları, 3.Laboratuvar Çalışanları

23


"Biyolojik Etkenler Herhangi bir enfeksiyona, alerjiye veya zehirlenmeye neden olabilen, genetik olarak değiştirilmiş olanlar da dahil mikroorganizmalar," indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları