Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Solunum Sistemi İlaçları GazlarGazlar EkspektoranlarEkspektoranlar AntitüssiflerAntitüssifler BronkodilatatörlerBronkodilatatörler AntimikrobiyallerAntimikrobiyaller.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Solunum Sistemi İlaçları GazlarGazlar EkspektoranlarEkspektoranlar AntitüssiflerAntitüssifler BronkodilatatörlerBronkodilatatörler AntimikrobiyallerAntimikrobiyaller."— Sunum transkripti:

1 Solunum Sistemi İlaçları GazlarGazlar EkspektoranlarEkspektoranlar AntitüssiflerAntitüssifler BronkodilatatörlerBronkodilatatörler AntimikrobiyallerAntimikrobiyaller DiüretiklerDiüretikler Antiinflamatuvar ilaçlarAntiinflamatuvar ilaçlar Diğer ilaçlar (kromolin-dekonjestan)Diğer ilaçlar (kromolin-dekonjestan)

2 Tanımlar Apne – solunumun geçici durmasıApne – solunumun geçici durması Dispne – güçlükle soluma, kısa solumaDispne – güçlükle soluma, kısa soluma Eupne – Normal, rahat solunumEupne – Normal, rahat solunum Hiperpnea – solunum derinliği ve oranının artması ( eksersize, ağrı veya diğer )Hiperpnea – solunum derinliği ve oranının artması ( eksersize, ağrı veya diğer ) Hiperventilasyon –ventilasyonunun artmasıHiperventilasyon –ventilasyonunun artması Hipoventilation –ventilasyonunun azalmasıHipoventilation –ventilasyonunun azalması Respiratory arrest – solunumun kalıcı olarak durmasıRespiratory arrest – solunumun kalıcı olarak durması Taşipne – hızlı solunumTaşipne – hızlı solunum

3 Antitüssif ilaçların Etki Mekanizmaları Öksürük merkezinin baskı altına alınmasıÖksürük merkezinin baskı altına alınması Spazm çözücü etki ile solunum sistemindeki öksürük reseptörlerinin duyarlılığının azaltılmasıSpazm çözücü etki ile solunum sistemindeki öksürük reseptörlerinin duyarlılığının azaltılması Akciğer ve diğer bölgelerdeki afferent sinir uçlarının felciAkciğer ve diğer bölgelerdeki afferent sinir uçlarının felci

4 Narkotik Antitüssifler MORFİNMORFİN –Opiat reseptörleri (mü ve kappa) aracılığıyla etkili –Analjezi dozdan daha az miktarları (0.1 mg/kg, 6-8 s) etkili antitüssif, –Yan etki ve yanlış kullanım nedeniyle yaygın kullanımı yok, –ilk geçiş etkisi –Köpeklerde oral formülasyonların iyi bir sistemik emilimi yok

5 Antitüssif ilaçlar KODEİN (metilmorfin) İlk geçiş etkisi az,İlk geçiş etkisi az, Morfinin fenolik hidroksil grubunun metillenmesiyle sentetik, afyondan doğal olarak elde edilir.Morfinin fenolik hidroksil grubunun metillenmesiyle sentetik, afyondan doğal olarak elde edilir. Fosfat, sülfat gibi tuzları kullanılırFosfat, sülfat gibi tuzları kullanılır İnsanda metabolizma sonucu morfin ve norkodeine dönüşürİnsanda metabolizma sonucu morfin ve norkodeine dönüşür Ağrı kesici etkisi morfinin 1/10’u, antitüssif etki eşitAğrı kesici etkisi morfinin 1/10’u, antitüssif etki eşit D ve L izomerlerinin antitüssif özelliği vardır,D ve L izomerlerinin antitüssif özelliği vardır, mü reseptör agonistimü reseptör agonisti

6 Kronik ve ızdıraplı kuru irkiltici öksürükte kullanılır Kronik ve ızdıraplı kuru irkiltici öksürükte kullanılır Yan etkileri: yatışma-uyku hali, kabızlıkYan etkileri: yatışma-uyku hali, kabızlık Doz aşımında: kedilerde uyarıcı, kas spazmı, kasılmalar, solunum depresyonu.Doz aşımında: kedilerde uyarıcı, kas spazmı, kasılmalar, solunum depresyonu. Solunum yollarında aşırı salgı bulunanlarda, astım ve anfizemde kullanılmaz.Solunum yollarında aşırı salgı bulunanlarda, astım ve anfizemde kullanılmaz. Antihistaminikler (klorfeniramin), balgam söktürücü (guaifenesin), kanlanma giderici (fenilefrin) ve diğer ilaçlarla hazırlanmış tablet şurup şeklinde ve parenteral kullanılabilir.Antihistaminikler (klorfeniramin), balgam söktürücü (guaifenesin), kanlanma giderici (fenilefrin) ve diğer ilaçlarla hazırlanmış tablet şurup şeklinde ve parenteral kullanılabilir.

7 Dionin Morfinin yarı sentetik türeviMorfinin yarı sentetik türevi Kimyasal olarak etil morfindirKimyasal olarak etil morfindir Hidroklorür tuzu şeklinde bulunurHidroklorür tuzu şeklinde bulunur Öksürük kesici etkisi kodeine eşittirÖksürük kesici etkisi kodeine eşittir Ağrı kesici etkiside bulunurAğrı kesici etkiside bulunur Veteriner hekimlikte fazla kullanılmazVeteriner hekimlikte fazla kullanılmaz % 5’lik çözeltisi gözde keratozisin sağlatımında kullanılır% 5’lik çözeltisi gözde keratozisin sağlatımında kullanılır

8 Antitüssif opioid türevi, opioid etkinliği yok, analjezik değil Antitüssif opioid türevi, opioid etkinliği yok, analjezik değil Levorfanın D izomeridir, hidro brobür tuzu şeklinde kullanılır Levorfanın D izomeridir, hidro brobür tuzu şeklinde kullanılır Etki mekanizmasında opiat reseptörler rol oynamaz Etki mekanizmasında opiat reseptörler rol oynamaz Etki süresi: kodeinden uzun (ağızdan verildikten sonra 30 dk pik, etki 6 s sürer) Etki süresi: kodeinden uzun (ağızdan verildikten sonra 30 dk pik, etki 6 s sürer)Etki Köpeklerde Pnömoni/gençlik hastalığında şekillenen öksürük Köpeklerde Pnömoni/gençlik hastalığında şekillenen öksürük Kedilerde plöritise bağlı öksürük Kedilerde plöritise bağlı öksürük Yan etki Yan etki Yüksek dozda solunumu baskılanması Yüksek dozda solunumu baskılanması Histamin salınımından dolayı astımda kullanılmaz Histamin salınımından dolayı astımda kullanılmaz Karaciğerde (KC) demetilasyona uğrar, KC hastalığı bulunanlarda dikkatle kullanılmalı Karaciğerde (KC) demetilasyona uğrar, KC hastalığı bulunanlarda dikkatle kullanılmalı Antitüssif ilaçlar DEKSTROMETORFAN

9 DEKSTROMETORFAN Güvenilirlik Güvenilirlik Kedilerde, güvenli Kedilerde, güvenli Bağımlılık yapmaz Bağımlılık yapmaz

10 Antitüssif ilaçlar HİDROKODON Sağaltımda bitartrat tuzu kullanılır. –Etkisi kodeine benzer, daha güçlü etkili, –antikolinerjik (homatropine) le kombine (Hycodan R ) (1 mg/ml hidrokodon+0.3 mg/ml homatropin), 0.25 mg/kg dozda PO, q 6-8 s Köpeklerin bronşitis ve bronşektazi ile seyreden kuru şiddetli öksürüklerinde Köpeklerin bronşitis ve bronşektazi ile seyreden kuru şiddetli öksürüklerinde Kronik akciğer anfizemli ve mitral kapak yetmezliği olan köpeklerin öksürüğündeKronik akciğer anfizemli ve mitral kapak yetmezliği olan köpeklerin öksürüğünde Kedilerde dikkatle kullanılmalıKedilerde dikkatle kullanılmalı

11 FOLKODİNFOLKODİN Yarı sentetik opioid türeviYarı sentetik opioid türevi Etil morfindirEtil morfindir Öksürük kesici etkisi kodeinden güçlü ve uzunÖksürük kesici etkisi kodeinden güçlü ve uzun Ağrı kesici etkisi zayıfAğrı kesici etkisi zayıf Düşük oranda bağımlılık yaparDüşük oranda bağımlılık yapar Köpekler PO olarak mg dozda kullanılırKöpekler PO olarak mg dozda kullanılır

12 NOSKAPİN (Narkotin)NOSKAPİN (Narkotin) İzokinolin türevi alkaloiddir.İzokinolin türevi alkaloiddir. Etkisi kodeinden zayıfEtkisi kodeinden zayıf Öksürük kesici etkisi spazm çözücü etkinliğine bağlıÖksürük kesici etkisi spazm çözücü etkinliğine bağlı Yüksek dozlarda solunum ve MSS uyarırYüksek dozlarda solunum ve MSS uyarır Kabızlık ve uyuşukluk yapmazKabızlık ve uyuşukluk yapmaz

13 Antitüssif ilaçlar BUTORFANOL –Opioid reseptörler üzerinde agonist-antagonist etkili güçlü bir antitüssif –morfin türevi, tartarat tuzu kullanılır. –kappa reseptörleri üzerinde etkili –köpeklerde analjezik ve antitüssif, –Antitüssif etkisi kodeinden 100, morfinden 4 kez güçlü. –Oral biyoyarlanımı düşüktür, IV, SC doz oral dozdan 10 kat az, –yüksek dozda sedasyon meydana gelebilir Üst solunum yolları ile ilişkili kuru öksürükte etkiliÜst solunum yolları ile ilişkili kuru öksürükte etkili Yan etki; uyuşukluk, iştah kaybı, kusma, ishalYan etki; uyuşukluk, iştah kaybı, kusma, ishal Kedilerde kullanımı tartışmalıKedilerde kullanımı tartışmalı Diğer ağrı kesici ve yatıştırıcılar ile, gebe, karaciğer hastalarında, alt solunum yoll hastalıklarında kullanılmaz.Diğer ağrı kesici ve yatıştırıcılar ile, gebe, karaciğer hastalarında, alt solunum yoll hastalıklarında kullanılmaz.

14 Antitüssif İlaç Dozları Morfin Köpek: 0.1 mg/kg, IM, günde 2-3 kez Kodein Köpek: 1-2 mg/kg, PO, kez mg SC Kodein fosfat mg/kg, 3-4 kez, PO Kedi: mg/kg, PO mg/kg, IV Tavşan:3-4 mg/kg Hidrokodon Köpek: 0.25 mg/kg, PO, kez. Dekstrometorfan Köpek: 1-2 mg/kg, PO, 3-4 kez Kedi: 2 mg/kg, IV Tavşan: 100 mg/kg, PO 4 mg/kg, IV 4 mg/kg, IV Butorfanol Köpek: mg/kg, SC ya da IV, 2-4 kez., mg/kg, PO, 2 -4 kez.

15 BENZONAT PABA esteriPABA esteri Lidokain ve prokain gibi yerel anesteziktirLidokain ve prokain gibi yerel anesteziktir Sistemik verildiğinde akciğerdeki afferent sinir uçlarını ve gerilme duyarlı reseptörleri uyuştururSistemik verildiğinde akciğerdeki afferent sinir uçlarını ve gerilme duyarlı reseptörleri uyuşturur Merkezi öksürük kesici etkisi de varMerkezi öksürük kesici etkisi de var Köpeğe ağızdan 100 mg dozda verilir.Köpeğe ağızdan 100 mg dozda verilir. Deride döküntü, pektik ve uyuşukluğa neden olabilir.Deride döküntü, pektik ve uyuşukluğa neden olabilir.

16 TRİMEPRAZİN TARTARAT- PREDNİZOLON TRİMEPRAZİN TARTARAT;TRİMEPRAZİN TARTARAT; Fenotiazin türeviFenotiazin türevi –Öksürük kesici –Antihistaminik –Yatıştırıcı –Trankilizan etkili Karışım köpeklerin soluk borusu- hava yolları enfeksiyonundan çıkan öksürükte.Karışım köpeklerin soluk borusu- hava yolları enfeksiyonundan çıkan öksürükte. Kaşıntı giderici olarakKaşıntı giderici olarak

17 DİFENHİDRAMİN H1 reseptör blokörü antihistaminikH1 reseptör blokörü antihistaminik Özellikle histamin salınımıyla ilişkili solunum yollarında daralmanın eşlik ettiği öksürükte etkiliÖzellikle histamin salınımıyla ilişkili solunum yollarında daralmanın eşlik ettiği öksürükte etkili Solunum yolları üzerinde kurutucu etkiSolunum yolları üzerinde kurutucu etki Diğer Antitüssif İlaçlarDiğer Antitüssif İlaçlar –*Klobutinol hidroklorür ve karbetapentan sitrat yerel anestezik ve spazm çözücü etkileriyle öksürük kesici etki –* Efedrin, Aminofilin, protokilol gibi solunum yollarını genişleten ilaçlarında öksürük kesici etkinliği vardır

18 Solunum Yollarını Genişleten İlaçlar β-Adrenerjik Agonistlerβ-Adrenerjik Agonistler Merkezi stimülanlar (Metilksantin türevleri)Merkezi stimülanlar (Metilksantin türevleri) Glukokortikoidler (GK)Glukokortikoidler (GK) Antikolinerjikler (parasempatolitik)Antikolinerjikler (parasempatolitik)

19 Bronş düz kasları β-Adrenerjik reseptörlerle innerve edilirBronş düz kasları β-Adrenerjik reseptörlerle innerve edilir Stimüle edildiklerinde AC artırır ve hücre içi cAMP artar ve düz kaslar gevşerStimüle edildiklerinde AC artırır ve hücre içi cAMP artar ve düz kaslar gevşer Mast hücrelerindeki β-Adrenerjik reseptörlere bağlanarak inflamatuvar maddelerin salınımını azaltır diğer inflamatuvar hücreler etkilenmezMast hücrelerindeki β-Adrenerjik reseptörlere bağlanarak inflamatuvar maddelerin salınımını azaltır diğer inflamatuvar hücreler etkilenmez Muko-silier kleransı artırırlarMuko-silier kleransı artırırlar Bronşların daraldığı hastalıklarda etkiliBronşların daraldığı hastalıklarda etkili β-Adrenerjik Agonistler

20 HayvanlardaHayvanlarda –Hava yolu hastalıklarında –Allerjik bronşitis –Astım Atlarda; Tekrarlayan hava yolu tıkanmalarında (kronik obstrüktif akciğer hastalığı, KOPD) kullanılırlar

21 EpinephrineEpinephrine binds its receptor, that associates with a heterotrimeric G protein. The G protein associates with adenilate cyclase that converts ATP to cAMP, spreading the signal Epinephrine

22 Kıssa etki süreli nonspesifik bronkodilatörlerKıssa etki süreli nonspesifik bronkodilatörler –Epinefrin (Adrenalin) –Norepinefrin –Isoproterenol Uzun etki süreli β2-spesifik ilaçlarUzun etki süreli β2-spesifik ilaçlar –Terbutalin –Metaproterenol –Albuterol (Salbutamol) –Klenbuterol

23 β-Adrenerjik Agonistler Epinefrin Epinefrin (Adrenalin) bronşları genişletirlerEpinefrin (Adrenalin) bronşları genişletirler –α ve β reseptörleri stimüle eder, vazopressif ve kalbe etkileri var –Acil durumlarda (anaflaksi) bronkodilatör olarak, non-spesifik stimülan –Etki süresi kısa, uzun kullanıma uygun değil –Doz 10µg/kg IM, IV (tek doz olarak), 15 dak sonra tekrarlanabilir –1 mg/mL solüsyonları var, etki çabuk başlar ve kıssadır (1 saatten az)

24 β-Adrenerjik Agonistler İzoproteranol Güçlü β reseptör agonistiGüçlü β reseptör agonisti Kalbe (β1) etkileri varKalbe (β1) etkileri var –uzun süre kullanılmaz –İnhalasyon veya enjeksiyonla verilir – Etki süresi 1 saaten az –Atlarda bronş daralmasını düzeltir –Fizyolojik tuzlu sol. 0.2 mg/50 mL yoğunlukta yavaş İV infüzyonla –Kalp atım sayısı 2 kat arttığında uygulama durdurulur

25 β-Adrenerjik Agonistler Terbutalin β2 aktivitesi isoproteranole benzer, daha uzun etkili (6-8 saat)β2 aktivitesi isoproteranole benzer, daha uzun etkili (6-8 saat) –akut bronş daralması nöbetlerini düzeltmek amacıyla SC verilebilir –Atlarda KOPD tedavisinde kullanılır –Tablet ve enjektabl formları vardır Hipertrofik kardiyomiyopatilerde ve glokomda kullanılmazHipertrofik kardiyomiyopatilerde ve glokomda kullanılmaz Kalp, renal problemli, diabetes mellitus ve tiroid hipertrofisinde dikkatli kullanılmalıKalp, renal problemli, diabetes mellitus ve tiroid hipertrofisinde dikkatli kullanılmalı Atlara İV verildiğinde terleme ve MSS uyarısı (Metilksantin türevleri ile beraber kullanılabilir)Atlara İV verildiğinde terleme ve MSS uyarısı (Metilksantin türevleri ile beraber kullanılabilir)

26 β-Adrenerjik Agonistler Albuterol Albuterol (salbutamol)Albuterol (salbutamol) Terbutaline benzerTerbutaline benzer At ve köpeklerde kullanılırAt ve köpeklerde kullanılır Atlarda KOPD ile ilişkili bronkospazm ve bronkokonstruksiyonda albuterol sülfatın kullanımı FDA tarafından onaylanmıştır.Atlarda KOPD ile ilişkili bronkospazm ve bronkokonstruksiyonda albuterol sülfatın kullanımı FDA tarafından onaylanmıştır. At ve küçük hayvanlarda inhaler formda kullanılabilir.At ve küçük hayvanlarda inhaler formda kullanılabilir.

27 β-Adrenerjik Agonistler Klenbuterol Yerel anestezik ve spazm çözücü etkiyle öksürük kesici Bronkodilatör etkisi parsiyel agonist olduğu ve insintrik etkisi nedeni ile terbutalin gibi β agonistlere göre daha düşük Atlarda kullanımı FDA onaylı ve KOPD (kronik obstr. Pul. Dis) tedavisinde kullanılırAtlarda kullanımı FDA onaylı ve KOPD (kronik obstr. Pul. Dis) tedavisinde kullanılır –KOPD’li atlarda mukosilier transportu  –Atlara şurup şeklinde 0.8 µg/kg dozda günde iki kez, başlangıç dozu etkisiz ise 4 kata kadar artırılabilinir, etki 6-8 saattir –KOPD atlarda Nebulizatör veya inhaler ile, doz istenen etki olana dek dereceli olarak artırılır –Önerilen yüksek dozda yanıt yoksa atta dönüşümsüz bronkospazm var –En yaygın yan etki terleme, taşikardi ve kas titremeleri

28 Tokolitik (uterus kasıl eng) etkisi vardırTokolitik (uterus kasıl eng) etkisi vardır Gıda hayvanlarında kullanımı yasakGıda hayvanlarında kullanımı yasak Dilatör olarak sistemik verilirse yan etkileri varDilatör olarak sistemik verilirse yan etkileri var β-reseptör agonisti + glukokortikoid + antikolinerjikβ-reseptör agonisti + glukokortikoid + antikolinerjik Aerosol ile verilirse önce glukokortikoid ve antikolinerjik sonra klenbuterol verilirAerosol ile verilirse önce glukokortikoid ve antikolinerjik sonra klenbuterol verilir

29 β Agonistlerin yan etkileriβ Agonistlerin yan etkileri –En yaygın yan etki taşikardi ve kaslarda tremor –Kardiak etkiler β-1 agonistleri için belirgin olup β-2 agonistlerin yüksek dozlarında görülür –β agonistlerin yüksek dozlarının nebulize edildiği atlarda terleme, kas titremesi ve heyecan şekillenir –β 2 reseptör agonistleri uterus hareketlerini inhibe edebilir gebeliğin ileri dönemlerinde kullanılmamalı –Yüksek doz β2 agonistleri hipokalemiye neden olabilirler –Β agonistlerin düzenli olarak birkaç hafta süreyle kullanımında tolerens şekillenebilir. Bu nedenle aralıklı olarak, hatta kısa dönem tedavide kullanılmaları önerilir

30 İLAÇDOZAJ Epinefrin Köpek: mg, intratracheal veya IV Kedi: 0.1 mg, IV veya IM büyük baş: 0.1 mg/kg, IV, SC, veya IM Isoproterenol Köpek: mg, IM veya SC, 4 kez Kedi: 4-6 µg, IM, her 30 dk gerektikçe Atlar: 0.4 µg/kg, IV (dilüe) Terbutalin Köpek, kedi: 0.1 mg/kg, SC, her 4 saatte veya 0.03 mg/kg, PO, 2 kez Atlar: mg/kg, IV, veya mg/kg, PO, 2 kez. Albuterol Köpek: 0.05 mg/kg, PO, 3 kez. Atlar: 8 µg/kg, PO, 2 kez. Klenbuterol Atlar: µg/kg, PO, 2 kez., veya 0.8 µg/kg, IV, 2 kez.

31 Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri Kafein, teobromin, teofilin (özellikle bronkodilatör olarak), pentoksifillinKafein, teobromin, teofilin (özellikle bronkodilatör olarak), pentoksifillin MetilksantinlerMetilksantinler –Bronkodilatör, kardiyotonik, MSS stimülanı, orta güçte diüretik –Mast hücrelerinden inflamatuvar mediyatör salınımını da azaltır –Diyafram kontraksiyonunu artırır –Mukosiliyer transportu artırır

32 Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri MekanizmalarMekanizmalar –Adenozin reseptör (broş düz kas hücre membranı reseptörü) antagonisti olarak Adenozin bronş daralmasını uyarır ve Adenilat siklazı (AC) inhibe eder, (AC, cAMP sentezinden sorumludur ve bronş düz kas gevşemesini kontrol eder) veAdenozin bronş daralmasını uyarır ve Adenilat siklazı (AC) inhibe eder, (AC, cAMP sentezinden sorumludur ve bronş düz kas gevşemesini kontrol eder) ve –PDE (fosfodiesteraz) enzimini inhibe eder PDE inhibisyonu hücre içi cAMP miktarını arttırırPDE inhibisyonu hücre içi cAMP miktarını arttırır cAMP mast hücrelerinden yangısel mediyatör salınımını inhibe edercAMP mast hücrelerinden yangısel mediyatör salınımını inhibe eder

33 Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri Düz kaslarda Ca mobilizasyonunu önlerDüz kaslarda Ca mobilizasyonunu önler –PG salınımını inhibe eder –Depo granüllerden kateşolamin salınımını artırır –Diyafram ve kalbin kontraktil proteinlerinde Ca kullanımını artırır

34 Hayvanlarda iyi tolere edilen oral kullanıma elverişli bronkodilatörHayvanlarda iyi tolere edilen oral kullanıma elverişli bronkodilatör Bronkodilatasyon dozundan daha düşük miktarları antiinflamatuar etkiliBronkodilatasyon dozundan daha düşük miktarları antiinflamatuar etkili Aminofilin % teofilin’dirAminofilin % teofilin’dir Diğer metilksantin grubu ilaçlara göre daha az GI irritanDiğer metilksantin grubu ilaçlara göre daha az GI irritan Oral ve enjektabl kullanım için formülasyonları ile köpek ve kedilerde kullanılabilen sürekli salınan birkaç formu varOral ve enjektabl kullanım için formülasyonları ile köpek ve kedilerde kullanılabilen sürekli salınan birkaç formu var PO, hızla ve tama yakın oranda emilir, karaciğerde metabolize edilir, dozun % 10 değişmeden idrarla atılırPO, hızla ve tama yakın oranda emilir, karaciğerde metabolize edilir, dozun % 10 değişmeden idrarla atılır Teofilin Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri Teofilin

35 Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri Hızlı İV verilirse hayvanlar duyarlıHızlı İV verilirse hayvanlar duyarlı Yan etki: Aritmi, MSS uyarısı, konvülsiyon, GI irritasyon görülebilir Teofilin metabolizması çoğu ilaç (simetidin, florokinolon antibiyotikler, eritromisin) tarafından inhibe edilir ve kan yoğunluğu artar. Bazı ilaçlar metabolizmasını indükler ve dozu artırmak gerekebilir (rifampin, fenobarbital)Teofilin metabolizması çoğu ilaç (simetidin, florokinolon antibiyotikler, eritromisin) tarafından inhibe edilir ve kan yoğunluğu artar. Bazı ilaçlar metabolizmasını indükler ve dozu artırmak gerekebilir (rifampin, fenobarbital) Atlarda KOPD tedavisindeAtlarda KOPD tedavisinde Atlarda konjessif kalp yetmezliğinin sağaltımında KGlikozitlerleAtlarda konjessif kalp yetmezliğinin sağaltımında KGlikozitlerle Anestezi sırasıdaki spazmı önlemek yatıştırmakAnestezi sırasıdaki spazmı önlemek yatıştırmak Astım sağaltımında glukokortikoitlerle birlikteAstım sağaltımında glukokortikoitlerle birlikte Kedi ve köpeklerde solunum ve kalple ilgili hastalıklarındaKedi ve köpeklerde solunum ve kalple ilgili hastalıklarında Sığırlarda pek etkili değilSığırlarda pek etkili değil

36 ilaçdozaj Teofilin (Parenteral) Köpek: 10 mg/kg, IV (yavaş) veya IM Atlar: 15 mg/kg, IV (yavaş) Teofilin (oral)Köpek: 5-7 mg/kg, PO, 3 kez Kedi: 3 mg/kg, PO, 2 kez Atlar: mg/kg, PO, 2 kez. Teofilin (SRT)Köpek: 20 mg/kg, PO, 1 kez Kedi: 25 mg/kg, PO, 1 kez Atlar: 15 mg/kg, PO, 1 kez. Aminofilin (parenteral)Köpek: 10 mg/kg, IV (yavaş) Kedi, atlar: 5 mg/kg, IV (yavaş) Aminofilin (oral)Köpek: 10 mg/kg, PO, 3 kez Kedi: 5 mg/kg, PO, 2 kez. Atlar: 15 mg/kg, PO, 2 kez.

37 Doksapram Merkezi stimülanlar Metilksantin türevleri Doksapram Medüller merkez, solunum merkezi ile aort ve karotid arterde kemoreseptörleri stimüle ederMedüller merkez, solunum merkezi ile aort ve karotid arterde kemoreseptörleri stimüle eder –MSS’nin diğer kısımlarına etkisi ancak yüksek dozlarda mg Acil durumlarda anestezi sırasında, opiat ve barbütratların depresan etkilerini düzeltmek için, yeni doğanlarda solunumu uyarmakAcil durumlarda anestezi sırasında, opiat ve barbütratların depresan etkilerini düzeltmek için, yeni doğanlarda solunumu uyarmak Yüksek ve tekrarlı dozlarda kan basıncında yükselme, kalp atım düzensizlikleri, çırpınmalar, solunum sayısında artış.Yüksek ve tekrarlı dozlarda kan basıncında yükselme, kalp atım düzensizlikleri, çırpınmalar, solunum sayısında artış. Sempatomimetik ilaçlarla additif etk, kas gevşeticilerin etkisini maskeleyebilirSempatomimetik ilaçlarla additif etk, kas gevşeticilerin etkisini maskeleyebilir –Köpek ve kedilere 1-5 mg/kg, IV –Apnetik yeni doğanların dili altına 1-2 damla –Ergin atlarda mg/kg, IV –Taylarda mg/kg/dakika, IV dikkatlice verilir

38 Glukokortikoidler (GK) GK hücrelerdeki reseptörlere bağlanarak hava yolundaki enflamasyonda rol oynayan mediyatörlerin (sitokininler gibi) üretiminden sorumlu genlerin transkripsiyonunu inhibe ederler.GK hücrelerdeki reseptörlere bağlanarak hava yolundaki enflamasyonda rol oynayan mediyatörlerin (sitokininler gibi) üretiminden sorumlu genlerin transkripsiyonunu inhibe ederler. Mast hücreleri hariç diğer hücrelerden yangısel mediyatör (PG, LT) sentezini azaltırMast hücreleri hariç diğer hücrelerden yangısel mediyatör (PG, LT) sentezini azaltır Mukozadaki ödemi gerileterek ve β2-reseptörler üzerine adrenerjik agonistlerin etkisini artırırarak solunum düz kaslarındaki spazmı ortadan kaldırırlar.Mukozadaki ödemi gerileterek ve β2-reseptörler üzerine adrenerjik agonistlerin etkisini artırırarak solunum düz kaslarındaki spazmı ortadan kaldırırlar. Enfeksiyonda kullanılmaz (immun sistemi baskıladıklarından)Enfeksiyonda kullanılmaz (immun sistemi baskıladıklarından) Prednizolon kedilerde trahebronsitis, atlarda non-enfeksiyöz bronşitis, alerjik bronşitis ve KOPD tedavisinde etkinPrednizolon kedilerde trahebronsitis, atlarda non-enfeksiyöz bronşitis, alerjik bronşitis ve KOPD tedavisinde etkin KOPD parenteral verilmesi durumu hızla düzeltirKOPD parenteral verilmesi durumu hızla düzeltir

39 Uzun süreli tedavi için at ve küçük hayvanlardaUzun süreli tedavi için at ve küçük hayvanlarda –Köpeklerde oral prednizolon ya da prednizon ilk tercihtir, antiinflam. dozu mg/kg gün aşırı –Kedi dozu köpek dozundan daha yüksek, astım tedavisinde oral prednizolon 2- 4 mg/kg/gün, gün, ardından 1.0 mg/kg/ gün kronik doz –Astımlı kediye uzun etkili methylprednisolon asetat İM olarak 3 haftada bir 20 mg –Kedilerde uzun süreli kullanımları konjessif kalp yetmezliği riskini artırabilir ve davranış değişiklikleri, iştah ve ağırlık artışı, hipergisemigibi yan etkilene neden olabilir – sistemik yan etkilere karşı topikal (inhaler ) formülasyonların kullanımı önerilir Atlarda KOPD tedavisinde oral prednizolon 2 mg/kg günde bir- iki kez ya da enjektabl deksametazon (0.1 mg/kg, ancak bu yolla yan etki görülebilir) ve ya inhaler şekilde glukokortikoidler kullanılır.Atlarda KOPD tedavisinde oral prednizolon 2 mg/kg günde bir- iki kez ya da enjektabl deksametazon (0.1 mg/kg, ancak bu yolla yan etki görülebilir) ve ya inhaler şekilde glukokortikoidler kullanılır.

40 Antikolinerjikler (parasempatolitik) Solunum yollarında vagal yolla oluşan irritan etkiyi ve bu irritasyona karşı reseptörlerin duyarlılığını azaltarak Kolinerjik stimülayon bronşlarda daralmaya neden olurKolinerjik stimülayon bronşlarda daralmaya neden olur Astımlı kişiler kolinerjik reseptör stimülayonuna daha duyarlı, bu grup ilaçlar β agonistlerden daha etkili olabilirlerAstımlı kişiler kolinerjik reseptör stimülayonuna daha duyarlı, bu grup ilaçlar β agonistlerden daha etkili olabilirler

41 Antikolinerjikler (parasempatolitik) Atropin Havayolu sekresyonlarını azaltır, bradikardiyi önlerHavayolu sekresyonlarını azaltır, bradikardiyi önler OFİ zehirlenmelerindeOFİ zehirlenmelerinde Atlarda akut bronkodilatör olarak mg/kg IV düşük dozda, teofilinden daha güvenliAtlarda akut bronkodilatör olarak mg/kg IV düşük dozda, teofilinden daha güvenli Düşük dozlarda taşikardi, nörolojik bozukluklar ve bulanık görme, barsak bozukluklarıDüşük dozlarda taşikardi, nörolojik bozukluklar ve bulanık görme, barsak bozuklukları Atlarda KOPD’i teşhis için mg/kg test dozu şeklinde uygulanırAtlarda KOPD’i teşhis için mg/kg test dozu şeklinde uygulanır –Bu dozlarla akciğer fonksiyonları iyileşmiyorsa bronkodilatör tedavi yararsız denilir Solunum yollarının mukozasını kuruttukları ve muko-siliyer taşıma hızın yavaşlattıklarından ipratopium bromide daha çok kullanılır.Solunum yollarının mukozasını kuruttukları ve muko-siliyer taşıma hızın yavaşlattıklarından ipratopium bromide daha çok kullanılır.

42 Antikolinerjikler (parasempatolitik) Glycopyrrolate İnsanlarda atropinden 2 kat güçlü ve kan beyin engelini geçmezİnsanlarda atropinden 2 kat güçlü ve kan beyin engelini geçmez Etkisi atropine göre yavaş başlar, uzun sürerEtkisi atropine göre yavaş başlar, uzun sürer Atlarda kullanımına ilgili veri az, 2-3 mg IM, günde 2-3 kezAtlarda kullanımına ilgili veri az, 2-3 mg IM, günde 2-3 kez

43 Antikolinerjikler (parasempatolitik) İpratropium bromide –Atropin türevidir – inhalerler ile KOPD atlara verilir –Emilmediğinden sistemik etki oluşturmaz

44 Ekspektoran ve mukolitikler Bronşiyal sekresyonların atılımını, eksudatın klirensini ve verimli öksürük oluşması için kullanılırlarBronşiyal sekresyonların atılımını, eksudatın klirensini ve verimli öksürük oluşması için kullanılırlar Doğrudan (solunum yolu mukozası üzerine- terementin esansı, gliseril gayakol gibi), dolaylı (ipeka, terpin hidrat, amonyum klorür gibi kustucu ilaçlar yemek ve mide mukozasını tahriş ederek) ve karma etkili (iyodürler) balgam söktürücülerDoğrudan (solunum yolu mukozası üzerine- terementin esansı, gliseril gayakol gibi), dolaylı (ipeka, terpin hidrat, amonyum klorür gibi kustucu ilaçlar yemek ve mide mukozasını tahriş ederek) ve karma etkili (iyodürler) balgam söktürücüler *Tuzlu balgam söktürücüler (amonyum karbonat, amonyum klorür, NAI, KI, sodyum sitrat) –İyot tuzları (NaI, KI) karma etkili, –İyotlular gebelere, hipertroidli ve süt veren hayvanlara verilmez –NaI ve KI solunum yollarının akut yangısında hastalığın şiddetini artırır, akut kullanılmamalı –Bronşitisin son aşamasında ve kronik solunum yol hastalıklarında kullanılır. –Amonyum tuzları (Amonyum klorür ve karbonat) –Refleks yoluyla etk., akut ve kronik yangılarda kul., Amonyum klorür alkaloz ve idrarın asitleştirilmesinde de kul., yüksek dozda akut akciğer ödemine neden olur. Kalp, karaciğere ve böbrek yetmezliğinde kull.maz

45 Ekspektoran ve mukolitikler *Uyarıcı balgam söktürücüler –Kronik yangı olaylarını uyarmak amacıyla kronik solunum yolları hastalıklarında –Gayakol, gliseril gayakol ve kreazot kullanılır. Guaifenesin (gliseril gayakolat)Guaifenesin (gliseril gayakolat) –Bronş salgısını bezler üzerine doğrudan etkiyerek uyarır –Kronik sol. Yolları hast. Konjesyon yaparak salgıyı artırır, mukusun yapışkanlığını azaltır –Merkezi etkili kas gevşetici, ekspektoran, antitüssif –Vagal uyarıyla bronş sekresyonlarını stimüle eder

46 Ekspektoran ve mukolitikler İpekaİpeka –Küçük dozlarda mide mukozasını uyararak refleks balgam söktürücü, büyük dozlarda kusturucu –Kedilerde öldürücü olabilir Terementi esansı ve terebenTerementi esansı ve tereben –Balgamı sulandırıcı ve atılmasını kolaylaştırıcı, hafif antiseptik, tükrük salgısını artırıcı, işetici, antifermantatif, karminatif, terletici –Sindirim kanalı ve böbrek hastalıkları ve süt hayvanl ve kedilerde kullmaz. Talu balsamı, benzoik asit ve benzoatlar, kafurlu afyon tentürü, poligala aynı amaçla kullanılabilirTalu balsamı, benzoik asit ve benzoatlar, kafurlu afyon tentürü, poligala aynı amaçla kullanılabilir

47 Balgamı eriten ilaçlar N-asetilsisteinN-asetilsistein –% 10 solüsyonları havayolu ile verilebilir, bileşiğin sülfidril grupları mukoprotein üzerinde disülfit bağlarını bozar ve mukusun yıkımlanmasını, bu nedenle atılımını kolaylaştırır –Glutatyon düzeyini artırır ve serbest radikallerle etkileşir –Penisilin ve tetrasiklinleri etkisiz kılar DembreksinDembreksin –Bazı ülkelerde atlarda kullanımı var –Mukus viskozitesini değiştirir ve atılımını kolaylaştırır –Antitüssif etkisi de vardır Akciğer sekresyonlarında antbiyotik yoğunluğunu artırır Ekspektoranların etkinliği bol su ile alımına bağlıdırEkspektoranların etkinliği bol su ile alımına bağlıdır

48 Dekonjestanlar Dekonjestanlar veteriner pratikte fazla kullanılmazlar α-adrenerjik agonistler lokal VK yaparlar Ödemi ve şişliği azaltırlarÖdemi ve şişliği azaltırlar Topik ve nazal dekonjestan olarakTopik ve nazal dekonjestan olarak allerjik ve viral rinitlerdeallerjik ve viral rinitlerde DekonjestanlarDekonjestanlar –Sistemik verilirse: Hipertansiyon, kalpte stimülan, MSS stimülasyonu, midriyasis AntihistaminiklerAntihistaminikler –Sistemik verilirse: sedasyon

49 Antibiyotikler SığırSığır oksitetrasiklin, eritromisin, penisilinler, sulfonamidler;oksitetrasiklin, eritromisin, penisilinler, sulfonamidler; Koyun ve keçiKoyun ve keçi oksitetrasiklin, penisilinler, ve sulfonamidleroksitetrasiklin, penisilinler, ve sulfonamidler Kedi-köpekKedi-köpek sefalosporinler, kloramfenikol, eritromisin, linkomisin, clindamycin, penisilinler, sulfonamid ve tetrasiklinlersefalosporinler, kloramfenikol, eritromisin, linkomisin, clindamycin, penisilinler, sulfonamid ve tetrasiklinler AtAt Penisilinler, sulfonamidler, tetrasiklinler, enrofloxacin ve ceftiofurPenisilinler, sulfonamidler, tetrasiklinler, enrofloxacin ve ceftiofur Çoklu antibiyotik kullanımıÇoklu antibiyotik kullanımı SinerjiklerSinerjikler Çiftlik hayvanlarda rezidü sorunuÇiftlik hayvanlarda rezidü sorunu

50 Solunum yolu antiseptikleri KreozotKreozot KreolinKreolin GayakolGayakol Okaliptus esansıOkaliptus esansı MentolMentol

51 Solunum sistemi ilaçları Antelmentikler Fenbendazole Ivermectin 20 mg/kg, PO, 5 gün, günde 1 kez 0.4 mg/kg, SC, 1 kez Antibiotikler Amoxicillin Amoxicillin-clavulonate Azithromycin Cefadroxil Cefoxitin Cephalexin Chloramphenicol Clindamycin-bacterial Clindamycin-Toxoplasma Doxycycline Enrofloxacin Imipenem Metronidazole Trimethoprim sulfonamide 22 mg/kg, PO, 12 saatte bir mg/kg, PO, 12 saatte bir mg/kg, PO, saatte bir 22 mg/kg, PO, 24 saatte bir 22 mg/kg, IV, 8 saatte bir 22 mg/kg, PO, 8 saatte bir mg/kg, PO, 12 saatte bir mg/kg, PO, 24 saatte bir mg/kg, PO, 12 saatte bir 5 mg/kg, PO, saatte bir mg/kg, PO, saatte bir 3-10 mg/kg, IV, 6-8 saatte bir mg/kg, PO, 12 saatte bir 15 mg/kg, PO, 12 saatte bir

52 Kedi solunum sistemi ilaçları Antihistamine/antiserotonin/anti-leucotriene Chlorphenarimine Cyproheptadine Zafirlucast 2 mg/kediler, PO, 12 saatte bir 2 mg/kediler, PO, 12 saatte bir 5 mg/kediler, PO, 12 saatte bir Bronkodilatör Albuteral (inhalational) Terbutaline Theophylline (Theodur) Gerektikçe mg/kedi, PO, 12 saatte bir 25 mg/kg, PO, gece Glukokortikoid Prednisolone Budesonide (inhalational) Dexamethasone SP Fluticasone (inhalational) Methylprednisolone acetate mg/kediler, PO, 12 saatte bir acil durumlarda veya günde 2-3 kez mg/kg, IV, gerektikçe acil durumlarda veya günde 2-3 kez 5-15 mg, IM, gerektikçe haftada 2-3 kez Immune modulator/anti-viral Acyclovir (herpesvirus 1) Famciclovir (herpesvirus 1) Interferon alpha-routine infection Internasal vaccine Lysine (herpesvirus 1) mg/kg, PO, 8 saatte bir mg/kediler, PO, 12 saatte bir 30U, PO, günde bir; 10,000 U/kg, SQ, günde bir 250 mg, PO, 12 saatte bir kateşolamin Epinephrine0.5 ml, 1:10,000 solüsyon, SC or IM

53 Sempatomimemtik aminler (bronkodilatör, dekonjestan) İLAÇ RESSEPTÖR TİPİ bronkodilatör, dekonjestan Karma agonistler Adrenalin α, β-1, β-2 Efedrin α, β-1, β-2 Isoproterenol β-1, β-2 Noradrenalin α, β-1 dekonjestanlar (alfa (α) agonists) Fenilefrin α-1 fenilpropanolamin α-1 Tetrahidrozolin α-1 Bronkodilatörler (β-2 agonists) Albuterol, Clenbuterol β-2 İsoetharin β-2 Metaproterenol β-2 Terbutalin, Solbutamol β-2

54 Kullanılan Kaynaklar 1.J. E. Riviere, M. G. Papich (2009): Veterinary Pharmacology & Therapeutics. Chapter 49, Ninth Edition, Wiley-Blackwell. 2.S. Kaya (Ed.) (2007): Veteriner Farmakoloji, B. Traş; Solunum Sistemi İlaçları (Bölüm 9), Medisan Yayın Serisi. 3.S. Şener (2006): Veteriner Farmakoloji, Solunum Sistemi İlaçları, İ.Ü. Yayın No: 4671, İstanbul. 4.http://psychology.wikia.com/wiki/Adenylate_c yclase


"Solunum Sistemi İlaçları GazlarGazlar EkspektoranlarEkspektoranlar AntitüssiflerAntitüssifler BronkodilatatörlerBronkodilatatörler AntimikrobiyallerAntimikrobiyaller." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları