Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

MEME CERRAHİSİ Hazırlayan: Doç.Dr.Azize KARAHAN. Hedefler Memenin yapısını açıklayabilme Memenin yapısını açıklayabilme Memeye yönelik gerçekleştirilen.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "MEME CERRAHİSİ Hazırlayan: Doç.Dr.Azize KARAHAN. Hedefler Memenin yapısını açıklayabilme Memenin yapısını açıklayabilme Memeye yönelik gerçekleştirilen."— Sunum transkripti:

1 MEME CERRAHİSİ Hazırlayan: Doç.Dr.Azize KARAHAN

2 Hedefler Memenin yapısını açıklayabilme Memenin yapısını açıklayabilme Memeye yönelik gerçekleştirilen cerrahi girişimleri karşılaştırabilme Memeye yönelik gerçekleştirilen cerrahi girişimleri karşılaştırabilme Mastektomi sonrası gelişebilecek sorunlardan ve komplikasyonlardan 5 tanesini açıklayabilme Mastektomi sonrası gelişebilecek sorunlardan ve komplikasyonlardan 5 tanesini açıklayabilme Mastektomi sonrası hemşirelik bakımını tartışabilme Mastektomi sonrası hemşirelik bakımını tartışabilme Mastektomi sonrası gerçekleştirilecek egzersizlerden en az beş tanesini gösterebilme Mastektomi sonrası gerçekleştirilecek egzersizlerden en az beş tanesini gösterebilme Mastektomi sonrası rekonstrüksiyon cerrahisini açıklayabilme Mastektomi sonrası rekonstrüksiyon cerrahisini açıklayabilme Mastektomi sonrası taburculuk eğitiminde yer alan öncelikli konuları açıklayabilme Mastektomi sonrası taburculuk eğitiminde yer alan öncelikli konuları açıklayabilme

3 Kavramlar Lumpektomi Lumpektomi Quadrantektomi Quadrantektomi Mastektomi Mastektomi Modifiye Radikal mastektomi Modifiye Radikal mastektomi Lenfödem Lenfödem

4 Ortak yönleri….

5 Farkı? BRCA gen mutasyonuna sahip olanlar yakın izlenmeli

6 Vaka S hanım 52 yaşında, evli, 2 çocuk sahibi (Kız:12y, erkek:21y), öğretmen S hanım 52 yaşında, evli, 2 çocuk sahibi (Kız:12y, erkek:21y), öğretmen Herhangi bir kronik hastalığı yok Herhangi bir kronik hastalığı yok Banyo esnasında memede sert ele gelen kitle fark ediyor Banyo esnasında memede sert ele gelen kitle fark ediyor Yapılan tetkik ve biyopsi sonucunda invazif duktal karsinom tanısı alıyor. Yapılan tetkik ve biyopsi sonucunda invazif duktal karsinom tanısı alıyor. Sentinel lenf biyopsisi sonucunda lenfatik yayılımı belirleniyor. Modifiya Radikal Mastektomi planlanıyor Sentinel lenf biyopsisi sonucunda lenfatik yayılımı belirleniyor. Modifiya Radikal Mastektomi planlanıyor S Hanım doktora bile çok nadir giderken, böyle bir tanı aldığına inanamadığını, ne yapacağını bilemediğini belirtiyor ……. S Hanım doktora bile çok nadir giderken, böyle bir tanı aldığına inanamadığını, ne yapacağını bilemediğini belirtiyor …….

7 Giriş (McCain; Sawaya, 1984). Bir çok kültürde meme; kadınlığı, cinselliği ve annelik duygularını simgelemektedir (McCain; Sawaya, 1984). Memenin alınması kadınlık duygusunu ve benlik saygısının azalmasına, cinsel ilginin azalmasına ve depresyona yol açabilmektedir (Daniel & Maxwell; Schain et al.; Spencer). Memenin alınması kadınlık duygusunu ve benlik saygısının azalmasına, cinsel ilginin azalmasına ve depresyona yol açabilmektedir (Daniel & Maxwell; Schain et al.; Spencer). Hill O, White, K (2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

8 Memenin yapısı Meme; süt bezleri, kanallar ve bu dokulara destek veren bağ ve yağ dokusundan oluşan bir yapıdır. Meme; süt bezleri, kanallar ve bu dokulara destek veren bağ ve yağ dokusundan oluşan bir yapıdır.

9

10 Pektoralis kasları Pektoralis majör Kası Pektoralis minör kası

11 Memenin lenf nodları A Pektoralis Majör Kası A Pektoralis Majör Kası B Aksiller lenf nodları: levels I B Aksiller lenf nodları: levels I C Aksiller lenf nodları : levels II C Aksiller lenf nodları : levels II D Aksiller lenf nodları : levels III D Aksiller lenf nodları : levels III E Supraklavikular lenf nodları E Supraklavikular lenf nodları F memedeki lenf nodları F memedeki lenf nodları

12 Lenfatik yapı Aksiller lenf nodlarına, memenin dış kadranından, göğüs bölgesinden ve karın duvarlarından gelen yüzeyel lenf damarları ve üst ekstremitenin lenf damarlarından gelen lenf sıvısı dökülmektedir.

13 İstatistik Amerikan Kanser Kurumu’nun 2007 verilerine göre; Meme kanseri kadınlar arasında en yaygın kanser çeşididir. Amerikan Kanser Kurumu’nun 2007 verilerine göre; Meme kanseri kadınlar arasında en yaygın kanser çeşididir. Akciğer kanserinden sonra kadınlarda ölüme yol açan ikinci faktördür. Akciğer kanserinden sonra kadınlarda ölüme yol açan ikinci faktördür. Kadınların yaşamalarının herhangi bir döneminde invaziv meme kanseri olma riski 1/8 iken; meme kanserine bağlı ölüm 1/33’dür (ACS 2007). Kadınların yaşamalarının herhangi bir döneminde invaziv meme kanseri olma riski 1/8 iken; meme kanserine bağlı ölüm 1/33’dür (ACS 2007).. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer OverviewPlastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

14 Küresel çapta akciğer kanseri en yaygın kanser türü ve kanserle ilişkili ölüm nedeni iken; kadınlarda en yaygın kanser türü ve kanserle ilişkili ölüm nedeni meme kanseridir

15 WHO; 2008

16 TÜRKİYE

17 İstatistik Türkiye de her yıl yaklaşık kadının meme kanseri tanısı aldığı düşünülmektedir. Türkiye de her yıl yaklaşık kadının meme kanseri tanısı aldığı düşünülmektedir. Türkiye de yaklaşık ’de Türkiye de yaklaşık ’de Batı toplumunda ’de ’dir. Batı toplumunda ’de ’dir. Meme kanserine yakalanan kadınların üçte ikisi 50 yaş ve üzerinde görülse de meme kanseri genç kadınlarda da görülmektedir. Meme kanserine yakalanan kadınların üçte ikisi 50 yaş ve üzerinde görülse de meme kanseri genç kadınlarda da görülmektedir.

18 Memenin hastalıkları Bening Bening Malign Malign

19 Memenin Bening Hastalıkları Fibrokistik değişiklikler ve fibro adenom Fibrokistik değişiklikler ve fibro adenom Mastalji (memede ağrı, hassasiyet) Mastalji (memede ağrı, hassasiyet) Mastit, abseler Mastit, abseler Meme ucu anormallikleri Meme ucu anormallikleri Yağ nekrozu Yağ nekrozu Mesiner, ALW, Fekrazad MH, Royce M, Breast Disease: Benign and MalignantMed Clin N Am, 92 (2008) 1115–1141

20 Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Meme Kanseri Histolojik Sınıflandırılması İnvazif Olmayan Kanser Duktal Karsinoma in situ Lobuler Karsinoma in situ İnvazif Kanser İnvazif duktal karsinom (%80) İnvazif lobuler karsinom Musinoz karsinom Meduller karsinom Papiller karsinom Tubuler karsinom Adenoid kistik karsinom Sekretuvar (juvenil) karsinom Apokrin karsinom Metaplastik karsinom İnflamatuvar karsinom Diğerleri Meme başının Paget’s hastalığı Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July-September 2007, V:27, N: 3;p:

21 Normal bir süt kanalı kesiti Süt kanalı içindeki hücreler kansere dönüşerek aşırı çoğalmaya başlaması. Kanser hücreleri kanalın içini doldurması fakat kanalın dışına çıkmaması(Duktal karsinoma in situ DCIS) Kanser hücreleri süt kanılının dışına taşmıştır (invaziv duktal karsinoma)

22 Evreleme ve Tanılayıcı Çalışmalar Meme muayenesi Mamografi Mamografi Ultrason Ultrason Elastografi Elastografi (özeli bir USG) Magnetik rezonans Magnetik rezonans Kserografi, termografi Kserografi, termografi Tomografi Tomografi Sintigrafi Sintigrafi Biyopsi Biyopsi Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer OverviewPlastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p: Elastografi: Duktal karsinom

23 Tedavi Cerrahi Cerrahi Radyoterapi Radyoterapi Sistemik Tedavi Sistemik Tedavi –Kemoterapi –Hormon tedavisi –Hedefe yönelik tedavi Bir çok kadın için cerrahi diğer tedavilerden önce tercih edilir. Bir çok kadın için cerrahi diğer tedavilerden önce tercih edilir. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

24 Ameliyat öncesi hazırlık Fiziksel Fiziksel Psiko-sosyal Psiko-sosyal Yasal Yasal Anksiyetenin azaltılması Anksiyetenin azaltılması Bilgilendirme Bilgilendirme

25 Mastektomi Çeşitleri medical-dictionary.thefreedictionary.com/Mast...

26 Mastektominin etkisi Kadınların mastektomiye yönelik ifadeleri: Kadınların mastektomiye yönelik ifadeleri: “ Çok gencim, eğer yaşında olsam üzülmezdim…gencim ve daha yapacağım çok şey var ve mümkün olduğu kadar normal olarak yaşamak istiyorum” “ 60 yaşındayım ama hala yapacağım çok şey var…” “ kesin olarak beden imajım değişecek, pansumanlar açıldığında şeklin değiştiğini görmek…” Hill O, White, K ( 2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

27 Meme koruyucu cerrahi Evre I-II meme kanserli kadınlarda meme koruyucu tedavi uygun tedavi yöntemi olarak kabul edilmiştir Lumpektomi, segmentektomi, kadrantektomi, SLN Örneklemesi Haydaroğlu ve ark. Meme Sağlığı Dergisi 2006 Cilt: 2 Sayı: 2:72-76

28 Cerrahi çeşitleri Lumpektomi: Meme kanserlerinde, tümörlü dokunun sağlıklı doku ile birlikte alınmasıdır (yineleme riskini azaltmak için sonrasında radyasyon tedavisi verilir). Lumpektomi: Meme kanserlerinde, tümörlü dokunun sağlıklı doku ile birlikte alınmasıdır (yineleme riskini azaltmak için sonrasında radyasyon tedavisi verilir). Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

29 Lumpektomi Koltuk altındaki lenf nodlarının bir bölümü de alınabilir. Koltuk altındaki lenf nodlarının bir bölümü de alınabilir. Meme koruyucu cerrahidir. Meme koruyucu cerrahidir.

30 Parsiyel (segmental) mastektomi Tümöral yapı ile birlikte daha fazla meme dokusunun çıkarılmasıdır. Tümöral yapı ile birlikte daha fazla meme dokusunun çıkarılmasıdır.

31 Cerrahi çeşitleri Basit ya da Total Mastektomi: Memenin tamamının alınmasıdır; lenf nodlarının bir bölümü de alınabilir. Basit ya da Total Mastektomi: Memenin tamamının alınmasıdır; lenf nodlarının bir bölümü de alınabilir. Bazen her iki memede alınabilir. Bazen her iki memede alınabilir. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

32 Mastektomi sonrası görünüm Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

33 Mastektomi Meme koruyucu cerrahide ilerlemelere rağmen erken evre meme kanserleri için en temel tedavi şekli olmaya devam etmektedir. Meme koruyucu cerrahide ilerlemelere rağmen erken evre meme kanserleri için en temel tedavi şekli olmaya devam etmektedir. Tanı alan kadınların %40’ına mastektomi uygulanmaktadır. Tanı alan kadınların %40’ına mastektomi uygulanmaktadır. Hill O, White, K ( 2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

34 Cerrahi çeşitleri Modifiye radikal mastektomi: Koltuk altlarındaki lenf nodlarının ilk iki bölümünün ve göğüs kasları dışında memenin tamamının alınmasıdır. Modifiye radikal mastektomi: Koltuk altlarındaki lenf nodlarının ilk iki bölümünün ve göğüs kasları dışında memenin tamamının alınmasıdır. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

35 Mastektomi yöntemleri Cilt rezeksiyonu ile birlikte Modifiye Radikal Mastektomi Cilt rezeksiyonu ile birlikte Modifiye Radikal Mastektomi. Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

36 Cerrahi çeşitleri Radikal mastektomi: Memenin altındaki göğüs duvarı kasları, lenf nodları ve memenin tamamının alınmasıdır. Radikal mastektomi: Memenin altındaki göğüs duvarı kasları, lenf nodları ve memenin tamamının alınmasıdır. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

37 Cerrahi çeşitleri Radikal mastektomi: Bu cerrahi nadiren gerçekleştirilir, çünkü modifiye radikal girişimin daha az şekil bozukluğu ve soruna yol açtığı kanıtlanmıştır. Radikal mastektomi: Bu cerrahi nadiren gerçekleştirilir, çünkü modifiye radikal girişimin daha az şekil bozukluğu ve soruna yol açtığı kanıtlanmıştır. Ely,S. Vioral, AN. Breast Cancer Overview. Plastic Surgical Nursing ❙ July- September 2007, V:27, N: 3;p:

38 Radikal Mastektomi Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

39 Radikal Mastektomi Klasik Halsted Mastektomi, Pektoralis majör ve minör kaslarının alınması, tam aksiller diseksiyon ve sekonder iyileşmeyle yara kapanmasını içerir. Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

40 Aksiller diseksiyonun komplikasyonları Kol ödemi, Nöropati, Seroma, infeksiyon ve Hematom Gerçekte erken evrede gelen kadınlarda- % hastaya aksiller lenf diseksiyonu gereksiz Sentinel Lenf Nodu (SLN) Biyopsisi

41 Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi Sentinel: bekçi-nöbetçi SLN, tümörün lenfatik akımını alan ilk lenf nodu anlamına gelir. Kuramsal olarak eğer SLN metastaz içermiyorsa diğer lenf nodları da negatif demektir

42 Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi SLN tayini için preoperatif lenfosintigrafi ile cerrahi gama prob kullanımı ve mavi boya ile lenfatik haritalama yöntemi olmak üzere iki ayrı yöntem kullanılmaktadır

43 Mastektomi Sonrası Yaşanan Sorunlar Mastektomi ameliyatları sonrası hastalar fizyolojik, psikolojik ve sosyal yönden bir çok sorunla karşı karşıya kalmaktadırlar.

44 Mastektomi sonrası yaşanan sorunlar Ağrı Depresyon Yorgunluk Cinsel istek kaybı Beden algılamasında bozulma Benlik saygısında azalma Sosyal izolasyon Karamanoğlu AY, Özer Gök F. (2008) Mastektomili Hastalarda Evde Bakım. Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı:1;3-8

45 Mastektominin etkileri Meme kanseri sıklıkla emosyonel strese sebep olur. Meme kanseri sıklıkla emosyonel strese sebep olur. Mastektomi yapılan kadınların %20- 30’u yaşam kalitelerinde anlamlı bozulma yaşarlar. Mastektomi yapılan kadınların %20- 30’u yaşam kalitelerinde anlamlı bozulma yaşarlar. Boman L, Lindgren A, Sandelin K.(2002) Women’s perceptions of seroma and their drainage following mastectomy and axillary lymphnode dissectionEuropean Journal of Oncology Nursing 6 (4),

46 Mastektominin etkileri Mastektomi uygulanan kadınlar konservatif meme tedavisi uygulananlara göre beden imajlarının daha bozuk olduğu ve mastektomili kadınların giyimde/giysi seçiminde daha çok zorlandıkları belirlenmiştir. Çavdar İ (2006) Meme Kanserli Hastalarda Cinsel Sorunlar Meme Sağlığı Dergisi 2006 cilt: 2 sayı: 2;64-66

47 Mastektomi sonrası yaşanan sorunlar Kadınlık özelliklerini kaybetme korkusu Hastalığın tekrarlamasına ilişkin endişeler Uygun giysi bulmada güçlük Meme protezlerinin yarattığı sıkıntılar Geleceğe yönelik beklenti ve planların bozulması. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. (2008) Mastektomili Hastalarda Evde Bakım. Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı:1;3-8

48 Mastektomi sonrası komplikasyonlar Solunumla ilgili sorunlar Solunumla ilgili sorunlar Kanama Kanama Enfeksiyon Enfeksiyon Yara iyileşmesinde gecikme Yara iyileşmesinde gecikme Hematom Hematom Seroma Seroma flep nekrozu flep nekrozu Selülit Selülit Sinir hasarı Sinir hasarı Kolda lenf ödem Kolda lenf ödem Boman L, Lindgren A, Sandelin K.(2002) Women’s perceptions of seroma and their drainage following mastectomy and axillary lymphnode dissectionEuropean Journal of Oncology Nursing 6 (4),

49 Yara iyileşmesi Özellikle radikal ve modifiye radikal mastektomilerde hastanın insizyonu büyüktür. Seroma sıklıkla meydana gelir. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

50 Solunum komp. önlenmesi Ameliyat sonrasında solunumunun hızı ve derinliğinin değerlendirilmesi. Ameliyat sonrasında solunumunun hızı ve derinliğinin değerlendirilmesi. Ameliyat öncesinden, derin solunum ve öksürük egzersizleri Ameliyat öncesinden, derin solunum ve öksürük egzersizleri Hastanın ağrısının giderilmesi Hastanın ağrısının giderilmesi Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı

51 Enfeksiyonun önlenmesi İnsizyon alanı ağrı, kızarıklık, şişlik ya da drenaj yönünden izlenir. İnsizyon alanı ağrı, kızarıklık, şişlik ya da drenaj yönünden izlenir. Drenler takibi Drenler takibi Aseptik teknik. Aseptik teknik. Yeterli ve dengeli beslenme Yeterli ve dengeli beslenme Uygun cilt bakımı Uygun cilt bakımı İnsizyon tam olarak iyileşinceye kadar, deodoronat gibi cildi tahriş eden ve yara iyileşmesini olumsuz yönde etkileyen maddeler kullanılmaz İnsizyon tam olarak iyileşinceye kadar, deodoronat gibi cildi tahriş eden ve yara iyileşmesini olumsuz yönde etkileyen maddeler kullanılmaz Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı

52 Lenf ödem Koldaki lenfatik drenajı sağlayan koltukaltı lenf nodlarının- kanalarının çıkarılması sonucu lenfatik akışın kesintiye uğramasıdır. Lenf ödem olasılığı çıkarılan lenf nodlarının sayısına ve ameliyat türlerine bağlı olarak farklılık gösterir. Tedavisi zor, kronik bir durumdur. Lenf ödem görülme oranı meme kanseri tedavisinden bir yıl sonra %13 ile %50 arasında değişmektedir. Lenf ödem gelişen hastaların %13’ünde şiddetli lenf ödem gelişmekte ve %77’sinde lenf ödem ilk 3 yılda ortaya çıkmakta C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005, 9(2)

53 Kolda lenf ödem

54

55 Lenf ödem görülme yüzdesi Kolda lenf ödem görülme oranı; radikal mastektomi sonrası %39.5, modifiye radikal mastektomi sonrası %24 ve meme koruyucu cerrahi sonrası %9.3 dür. Ayla Akkaş Gürsoy, Meme Kanseri Tedavisine Bağlı Lenfödem ve Hemşirelik BakımI, c.ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005, 9(2)

56 Lenfödem evreleri Evre I (hafif): Doku “gode bırakma” evresindedir; yani kola parmakla basıldığında basılan nokta hafifçe çukurlaşır ve bu çukurluk bir süre devam eder. Genellikle bu evredeki kişiler sabah uyandıklarında kol normal veya normale yakındır. Günün ilerleyen saatlerinde kol şişmesi gelişir Evre I (hafif): Doku “gode bırakma” evresindedir; yani kola parmakla basıldığında basılan nokta hafifçe çukurlaşır ve bu çukurluk bir süre devam eder. Genellikle bu evredeki kişiler sabah uyandıklarında kol normal veya normale yakındır. Günün ilerleyen saatlerinde kol şişmesi gelişir Evre II (orta): Dokular artık süngerimsi bir yapı kazanmışlardır ve parmakla basıldığında basılan nokta hafifçe çukurlaşır, fakat parmak kaldırıldığında tekrar düzelir Evre II (orta): Dokular artık süngerimsi bir yapı kazanmışlardır ve parmakla basıldığında basılan nokta hafifçe çukurlaşır, fakat parmak kaldırıldığında tekrar düzelir Evre III (şiddetli): Artık geri dönüştürülemeyen döneme geçilmiştir ve kol iyice (büyümüş) şişmiştir. Dokular sert (fibrotik) ve baskıya cevapsızdır Evre III (şiddetli): Artık geri dönüştürülemeyen döneme geçilmiştir ve kol iyice (büyümüş) şişmiştir. Dokular sert (fibrotik) ve baskıya cevapsızdır

57 Lenf ödemin etkileri-1 Lenf ödem gelişen kolda; – –duyusal bozukluklar, – –gerilime bağlı ağrı, – –güç kaybı, – –hareketlerde kısıtlılık, fonksiyon kaybı – –enfeksiyona yatkınlık ve – –ciltte hassasiyet gelişmektedir. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

58 Lenf ödemin sonuçları-2 Kozmetik deformite, Kozmetik deformite, Tekrarlayan selülit ve/veya lenfanjit atakları Tekrarlayan selülit ve/veya lenfanjit atakları Ciddi fiziksel ve psikolojik rahatsızlık Ciddi fiziksel ve psikolojik rahatsızlık Atalay, Türk Meme Sağlığı Dergisi 2007, 3(3):

59 Lenf ödem Lenfödemi olan kadınlarda depresyon, anksiyete, öfke, beden imajında değişim, cinsel yaşamda sorunlar, sosyal uyumsuzluk ve kanserle baş etmede yetersizlik görüldüğü belirlenmiştir. Ayla Akkaş Gürsoy, Meme Kanseri Tedavisine Bağlı Lenfödem ve Hemşirelik Bakımı, C.Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi 2005, 9(2)

60 Ameliyat olan taraftaki kola; omuz derece abdüksiyonda, kol yaklaşık derece horizontal pozisyonda bilekten ve bilek omuzdan yüksekte olacak şekilde pozisyon verilir. İlk 24 saat kolun pozisyonu korunur ve kol kullanılmaz Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8 Girişim

61 Lenf ödemin takibi ve önlenmesine yönelik uygulamalar Kolun elevasyonunun sağlanması Kol çevresinin ölçülmesi Etkilenen koldan tansiyonun alınmaması, kan verilmemesi ve damar içine sıvı verilmemesi Cilt ve tırnak bakımı, tüylerin uygun alınması Travmalardan korunması Takı takılmaması, Balenli sütye takmaması sıkan giysilerin giyilmemesi Fazla ısıdan korunması Egzersizler Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8 Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı,

62 Mastektomi Sonrası Egzersiz Programı 1. gün Opere kol elevasyonda, 45 derece abduksiyon, el pompalama egzersizleri, omuz izometrik egzersizleri 2. gün Kendine bakım aktiviteleri, opere kolu kullanmaya teşvik, dirsek- el bileği- el aktif EHA egzersizleri 3. gün Omuz eklemi aktif egzersizleri 4. gün - Omuz abduksiyon-fleksiyon hasta toleransına göre Ev programı Aktif EHA, makara ve tırmanma egzersizleri, Codman egzersizleri

63 Etkilenen kol ve omuzda hareket sınırlılığı Aksiller diseksiyona ve ameliyat kesisine bağlı ağrı, kolda ödem, hastanın kolunu hareket ettirmekten korkması ve skar dokusunun oluşturduğu gerilmeler bu kısıtlamaya yol açar. Omuz donması oluşabilir. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

64 Omuz Sertliği/Donması Özellikle pektoralis majör ve minör kaslarının çıkarıldığı mastektomi ameliyatlarından sonra kavrama gücünde azalma olması ve göğüs duvarının zayıflaması hastanın kol ve omuz hareketlerini sınırlayan diğer nedenlerdir. Uzun süre hareketsiz kalma omuz ekleminde değişikliklere yol açmakta ve bu durum omuz sertliği ya da “donmuş omuz sendromu” olarak adlandırılmaktadır Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

65 Omuz donmasına yönelik uygulamalar Hasta, kol egzersizleri gerçekleştirmesi ve kendine bakım aktivitelerini yerine getirmesi konusunda desteklenir, 4-6 hafta içinde işine dönebileceği konusunda bilgilendirilir. Hasta, kol egzersizleri gerçekleştirmesi ve kendine bakım aktivitelerini yerine getirmesi konusunda desteklenir, 4-6 hafta içinde işine dönebileceği konusunda bilgilendirilir.

66 Mastektomi Sonrası Egzersiz

67

68 Ağrı Mastektomi ameliyatı sonrasında ağrı, kişinin ağrı eşiği ile ilişkilidir ve kişisel farklılıklar gösterir Ağrı kontrolü için hasta kontrollü analjezi yöntemi postoperatif saat kadar uygulanmaktadır Hastanın ameliyat olan tarafın aksi yönünden destek alarak kalkması gerilmeyi ve ağrıyı azaltır. Ameliyat sonrası ilk birkaç günde ameliyat olan taraf desteklenir. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

69 Fantom ağrı ve meme hissi Fantom meme ağrısı bir ekstremitenin alınmasından sonra yaşanan fantom ağrısı ile aynıdır. Hastalar alınan memelerini hala varmış gibi hissederler; hatta memenin ucunda ve içinde ağrı tanımlarlar. Karamanoğlu AY, Özer Gök F. Mastektomili Hastalarda Evde Bakım Meme Sağlığı Dergisi 2008 Cilt: 4 Sayı: 1;3-8

70 Fantom Ağrıya Yönelik Uygulamalar Hastaya bu durumun olabileceği ve giderek azalacağı ve yaklaşık bir yıl içerisinde kaybolacağı açıklanmalıdır. Ağrı ile baş etme yöntemleri(hayal kurma, kendisini mutlu eden şeyleri düşünme, müzik dinleme, okuma vb) Önerilen ağrı kesicilerin kullanımı Hastanın yaşadığı ağrıya ilişkin düşünce ve duygularının araştırılması.

71 Meme kanseri, metastaz olasılığı, cerrahi girişim ve şekil bozukluğuna ilişkin korku ve anksiyete; aile yaşantısında değişiklik Hastanın duygularını ifade etmesine izin verilir. Hastanın duygularını ifade etmesine izin verilir. Hastaya uygulanan işlemler ve tedaviler açıklanır; Hastaya uygulanan işlemler ve tedaviler açıklanır; Hasta stresle etkili baş etme yöntemlerini kullanması konusunda desteklenir. Hasta stresle etkili baş etme yöntemlerini kullanması konusunda desteklenir. Hastanın aile üyelerinin ve diğer yakınlarının bakıma katılmaları sağlanır, duygularını ifade etmelerine izin verilir ve etkili baş etme yöntemlerini kullanmaları sağlanır. Hastanın aile üyelerinin ve diğer yakınlarının bakıma katılmaları sağlanır, duygularını ifade etmelerine izin verilir ve etkili baş etme yöntemlerini kullanmaları sağlanır. Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı

72 Memenin alınmasına bağlı beden imgesinde rahatsızlık –Hastanın bedenindeki değişikliklere yönelik düşünceleri ve duyguları değerlendirilir. –Hastanın ameliyat alanına bakmaya hazır olup olmadığı değerlendirilir ve hasta bu konuda desteklenir. Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı

73 Memenin alınmasına bağlı beden imgesinde rahatsızlık –Hastanın memesini kaybetmesi nedeniyle yas yaşayabileceği dikkate alır, bu konuda aileye açıklama yapılır ve onların desteği sağlanır. Ulusal Meme Hastalıkları Kongresi, 5-9 Eylül 2007, Ankara Hemşirelik Kurs Kitabı

74 Evde Bakım Tam iyileşme 3-4 haftayı bulabilmektedir. Tam iyileşme 3-4 haftayı bulabilmektedir. Doktora haber verilmesi gereken durumlar: Doktora haber verilmesi gereken durumlar: –Ateşiniz C ve daha fazla olursa –İnsizyon bölgesinde kızarıklık –İnsizyon bölgesinden akıntı –Ağrının artması –Deri flebinin altında sıvı toplanması –Lenfödem Developed by RelayHealth. © 2011 RelayHealth and/or its affiliates. All rights reserved.

75 Rekonstrüksiyon Cerrahisi Mastektominin psikososyal etkilerini iyileştirmek için cerrahi meme rekonstrüksiyonu gerçekleştirilebilmektedir. Mastektominin psikososyal etkilerini iyileştirmek için cerrahi meme rekonstrüksiyonu gerçekleştirilebilmektedir. Avustralya’ da mastektomi yapılan kadınların %25’ine meme rekonstrüksiyon uygulanmaktadır (Breast Cancer Network Australia, 2007). Avustralya’ da mastektomi yapılan kadınların %25’ine meme rekonstrüksiyon uygulanmaktadır (Breast Cancer Network Australia, 2007). Hill O, White, K ( 2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

76 Rekonstrüksiyon Abdominal alandan flepler Abdominal alandan flepler Latissimus dorsi müskulokutanöz flap Latissimus dorsi müskulokutanöz flap Gluteal flep Gluteal flep Torakoepigastrik flep Torakoepigastrik flep Alloplastik (Slikon jel implantları, Salin dolu slikon implantlar,slikon enjeksiyonları) Alloplastik (Slikon jel implantları, Salin dolu slikon implantlar,slikon enjeksiyonları) Kombinasyo prosedürler (örn TRAMP la birlikte implantlar) Kombinasyo prosedürler (örn TRAMP la birlikte implantlar) Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

77 Meme rekonstrüksiyonu Transverse rektus abdominus muskulokutanöz (TRAM) flap meme rekonstrüksiyonu, en yaygın kullanılan otolog meme rekonstrüksiyonudur. Transverse rektus abdominus muskulokutanöz (TRAM) flap meme rekonstrüksiyonu, en yaygın kullanılan otolog meme rekonstrüksiyonudur. Bu prosedür abdomenden rektus abdominusun deri, subkutan doku ve yağ dokusunun bir bölümünün mastektomi yapılan defisitli alana transferdir Bu prosedür abdomenden rektus abdominusun deri, subkutan doku ve yağ dokusunun bir bölümünün mastektomi yapılan defisitli alana transferdir Hill O, White, K ( 2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

78 TRAMP

79 Meme rekonstrüksiyonu transverse rectus abdominus musculocutaneous (TRAMP) Önce Sonra Hill O, White, K ( 2008) Exploring Women’s Experiences of TRAM Flap Breast Reconstruction After Mastectomy for Breast Cancer, Oncology Nursing Forum, 35 (1):8188

80 Rekonstrüksiyon Cerrahisi Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition, Kuadrantektomi/Otojenik latissimus rekonstrüksiyonu gerçekleştirilmiş Kuadrantektomi/Otojenik latissimus rekonstrüksiyonu gerçekleştirilmiş.

81 Rekosntrüksiyon Cerrahisi Silikon implant rekonstrüksiyonu Silikon implant rekonstrüksiyonu. Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

82 Salin dolu implantlar

83 Rekonstrüksiyon cerrahisi Radikal mastektomi defektini düzeltmek için latissimus dorsi myokutanöz flep kullanılır. Latissimus flep hemen meme derisinin genişlemesini sağlar ve sonrasında silikon implant yerleştirilir. Townsend et al. (2008) Sabıston textbook of surgery, Saunders, 18 th edition,

84 Meme rekosntrüksiyonun komplikasyonları Enfeksiyon Ağrı, skar oluşumu ve hastanede kalış süresinin uzaması Memede hissizlik, (meme başı yokluğu) Memenin daha sert ve asimetrik olması Uzun süreli psikolojik sorunlar Henson HK (2002)Sexuality and Disability 20 (4) :

85 Türk Kanser Savaş Kurumu Derneği MEME KANSERİ BİLGİLENDİRME HATTI MEME KANSERİ BİLGİLENDİRME HATTI MEME KANSERİ BİLGİLENDİRME HATTI MEME KANSERİ BİLGİLENDİRME HATTI Kendi Kendine Meme Muayenesi Mamografi ile Meme Kanserinin Erken Teşhisi, Hayat KurtarırMamografi ile Meme Kanserinin Erken Teşhisi, Hayat Kurtarır Meme Kanseri Hakkında Bilmeniz Gerekenler

86

87 Yararlı Siteler Onkoloji Hemşireliği Derneği Onkoloji Hemşireliği Derneği Meme Hastalıkları Dernekleri federasyonu: Meme Hastalıkları Dernekleri federasyonu: Meme sağlığı derneği Meme sağlığı derneği

88 Modifiye radikal mastektomi Modifiye radikal mastektomi https://www.youtube.com/watch?v=1 PwQrgU2Lic https://www.youtube.com/watch?v=1 PwQrgU2Lic https://www.youtube.com/watch?v=1 PwQrgU2Lic https://www.youtube.com/watch?v=1 PwQrgU2Lic Rekonstrüksiyon prosedürü Rekonstrüksiyon prosedürü https://www.youtube.com/watch?v=Bi SL8E6Sckc https://www.youtube.com/watch?v=Bi SL8E6Sckc

89 TEŞEKKÜRLER!


"MEME CERRAHİSİ Hazırlayan: Doç.Dr.Azize KARAHAN. Hedefler Memenin yapısını açıklayabilme Memenin yapısını açıklayabilme Memeye yönelik gerçekleştirilen." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları