Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1 Kuruluş Yeri Seçimi YERLEŞİM STRATEJİLERİ Kuruluş Yeri Seçimi.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1 Kuruluş Yeri Seçimi YERLEŞİM STRATEJİLERİ Kuruluş Yeri Seçimi."— Sunum transkripti:

1 1 Kuruluş Yeri Seçimi YERLEŞİM STRATEJİLERİ Kuruluş Yeri Seçimi

2 2 FABRİKA YERİ SEÇİMİ VE ÖNEMİ işletme yöneticileri, kapasite kullanım oranını en yüksek düzeye çıkaran, üretim ve pazarlama maliyetlerini minimum yapan fabrika yerini seçmek durumundadırlar.

3 3 İşletmeler, uzun dönemde kendi amaçlarını gerçekleştirebilecek olan en uygun fabrika yerini seçmek istediklerinden, Fabrika yeri seçimi işletmenin, başta üretim planlaması faaliyeti olmak üzere üretim kontrolü, malzeme taşıma, fabrika düzenleme gibi öteki faaliyetleriyle de yakından ilgili bulunmaktadır.

4 4 Fabrika yeri seçimi uzun süreli bir planlama ile ilgilidir, bu nedenle başlangıçta sağlam temellere dayalı olması gerekir. Çünkü; yanlış bir fabrika yeri seçimi, kısa ve orta sürede değiştirilemeyeceğinden işletmeyi büyük zararlarla karşı karşıya bırakabilir.

5 5 Yanlış bir fabrika yeri seçimi, işletmenin yıllar boyunca sırtında taşımak zorunda kaldığı bir yük olabilir. Bu nedenle fabrika yeri seçiminin çok sayıda faktör göz önünde bulundurularak objektif ilkelere göre yapılması gerekir.

6 6 KURULUŞ YERİ KARARLARININ FAKTÖRLERİ: –İşgücü verimliliği –Değişim hızı ve riskler –Maliyetler –Tutum –Alıcılara yakınlık (Pazar) –Satıcılara yakınlık (Üretim Faktörleri) –Rakiplere yakınlık (Kümelenme) Kuruluş Yerinin Stratejik Önemi

7 7 Kuruluş Yeri stratejisinin amacı İşletme için faydalarının maksimize edilmesi

8 8 Üretim yönetimi faaliyetlerinin başarılı olabilmesi ve geleceği, fabrika yeri seçiminin başarısına bağlıdır.

9 9 Kuruluş Yeri Kararları Maliyet odaklı –Alternatifler arasında küçük gelir farklılıkları varsa Yerleşim için en büyük faktör maliyet –Taşıma ve üretim maliyetlerinin etkisi (örn:işgücü) –Yerleşimlerin maliyetleri arasındaki büyük farklar © 1995 Corel Corp.

10 10 Kuruluş Yeri Kararları Gelir odaklı –Alternatifler arasında çok az maliyet farkı Yerleşim için en büyük faktör gelir –Müşteriler ile ilişki miktarı –İşletmelerin hacmi

11 11 Yerleşim kararları Uzun dönem kararlar Geri dönüş çok zor veya imkansız Sabit ve değişken maliyetlerin etkisi –Taşıma maliyetleri Üretim maliyetleri %25 kadar artar –Diğer maliyetler: vergi, ücret, kira v.s. AMAÇ: İşletme için yerleşimin faydalarının maksimize edilmesi

12 12 Fabrika yeri seçiminde göz önünde bulundurulması gerekli ilkeler:

13 13 a)işletmenin ihtiyaçları objektif ölçülere göre bilimsel metotlar kullanılarak belirlenmelidir.

14 14 b) Seçilecek fabrika yerinin işletmeye sağlayacağı katkılar ortaya konularak Fabrika yeriyle ilgili değerlendirmede dikkate alınmalıdır.

15 15 c) Fabrika yeri seçimiyle ilgili kararın olabildiğince uzun dönemi kapsayacak şekilde planlanması gereklidir.

16 16 d) Fabrika yerinin işletmenin gelecekte kullanacağı teknolojilere ve büyüme durumuna uygun özelliklere sahip olması gereklidir.

17 17 Fabrika yeri seçimiyle ilgili fabrika yeri planlaması üç aşamalı bir seçim işlemi sonucunda yapılmaktadır. Bunlar;

18 18 1. Fabrikanın Kurulacağı Bölgenin Seçimi

19 19 2. Bölgenin Spesifik Bir Yerinin Belirlenmesi

20 20 3. Fabrika Kuruluş Yerinin (Arazinin) Belirlenmesi

21 21 Bölge seçimi kararlarını etkileyen unsurlar Politik riskler, hükümet kuralları, tutumlar ve davranışlar, teşvikler Kültürel ve ekonomik sorunlar Pazarların yeri İşgücü uygunluğu (verimlilik ve maliyetler) Tedarikçilerin uygunluğu, haberleşme, enerji Değişim hızı ve para riski

22 22 Bölgede spesifik yer seçimi kararlarını etkileyen unsurlar İşbirliği arzusu ve imkanı Bölgenin çekiciliği (kültür, vergiler, iklim, v.s.) İşgücü uygunluğu, maliyetler, sendikaların tutumu Kamu hizmetlerinin uygunluğu ve maliyeti Çevresel durum Teşvikler Müşteri ve hammadde uygunluğu Arazi ve inşaat maliyetleri © 1995 Corel Corp.

23 23 Yer/Mevki kararlarını etkileyen unsurlar Yer büyüklüğü ve maliyet Hava, demiryolu, otoban ve su taşımacığı Kısıtlama ve zorluklar Hizmete yakınlık/ihtiyaçlar ın karşılanması Çevresel sorunların etkisi © 1995 Corel Corp.

24 24 FABRİKA YERİ SEÇİMİNİ ETKİLEYEN MALİYETLER Değişken Maliyetler Üretim faktörleri (Girdi) maliyetleri: işgücü maliyetleri, hammadde maliyetleri, ulaştırma maliyetleri, depolama ve fabrika içi taşıma maliyetleri, v.b. Çıktılarla ilgili değişken maliyetler: Üretilen malları pazarlamak üzere başka bölgelere taşıma, yarı mamul malları başka işletmelere gönderme ve belirli satış bölgelerinde depolama ve pazarlama maliyetleridir.

25 25 FABRİKA YERİ SEÇİMİNİ ETKİLEYEN MALİYETLER Sabit Maliyetler Fabrika binalarının tasarımı ve inşaatıyla ilgili masraflar, işletmede kullanılacak olan makine satın alma, kiralama, fabrika içerisinde yapılan fiziki depo inşaat maliyetleri, v.b.

26 26 Yerleşim yeri değerlendirme metotları –Başabaş noktası analizi –Faktör sıralama metodu –Ağırlık merkezi metodu –Ulaştırma metodu © 1995 Corel Corp.

27 27 Bir işletmenin üretime başlayana kadar yapmış olduğu bütün sermaye ve sabit yatırımlar ile üretime başladıktan sonra ürün üzerinde birim üretim maliyetinin bütün unsurlarının toplamı o işletmenin toplam masraflarını vermektedir. BAŞABAŞ NOKTASI ANALİZİ

28 28 Ürünün piyasada bir satış fiyatının olduğu ve bu fiyattan yapılan satışlar sonucu şirketin elde edeceği gelirler toplamının belli bir satış rakamına kadar kar elde edilemeyeceği, ancak belli bir noktadan sonra satış gelirlerin toplam maliyetin üzerine çıktığı bilinmektedir.

29 29 bir işletmenin satışlarından elde ettiği gelirlerin, toplam maliyete eşit olduğu noktaya “başabaş noktası” denir.

30 30 Alternatif bölgeler için daha önceden belirlenen hedef satış miktarları ve buna bağlı olarak hesaplanan muhtemel gelir (satış fiyatı bütün alternatif yerlerde ayni) eşit olacaktır. Her bölgenin sabit masraf, değişken masraf ve toplam masrafları farklıdır. Hangi yerde, hedeflenen satış miktarına bağlı olarak toplam kar’ın daha fazla olacağı önemlidir.

31 31 Örnek Birimi 150 YTL ya satılacak olan bir ürünün üretileceği fabrikanın kurulması düşünülen üç alternatif yer bulunsun. Bu yerlerin sabit ve değişken maliyetleri tablodaki gibi olsun: © 1995 Corel Corp.

32 32 Kuruluş yeri Sabit Maliyet Toplamı Değişken Maliyet (Birim başına) A B C

33 33 Bu ürün için Adetlik satış düşünüldüğünü varsayarsak, A: (95 * ) = B: (75* ) = C: (50* ) =

34 34 Zorluklar Tek ürün yerine çok ürün olduğunda Sabit maliyetlerin değişmediği fakat değişken maliyetlerin doğrusal olarak arttığı kabul edilmektedir. Oysa, değişken maliyetler üretim hacmine göre doğrusal olarak değişmez.

35 35 Faktör Sıralama Metodu Çok kullanılan bir yerleşim tekniğidir. Yerleşim için seçilen faktörler önemlidir: –Anlaşılır (kantitatif) faktörler Örneğin: Kısa ve uzun dönem maliyetler –Anlaşılmaz (kalitatif) faktörler Örneğin: Eğitim kalitesi, işçi becerileri

36 36 Yer seçiminde faktörlerin etkisi İşgücü maliyetleri (ücretler, sendikalaşma, verimlilik) İşgücü uygunluğu (davranışlar, yaş,beceri) Ham madde ve tedarikçiler yakınlık Pazara yakınlık Hükümet politikaları (teşvikler, vergiler, işsizlik tazminatı

37 37 Çevre faktörleri Kurum ve kuruluşlar (petrol, elektrik, su, ve maliyetleri) Yerleşim maliyetleri (arazi, park, drenaj) Taşıma uygunluğu (kara, deniz, hava, demiryolu) Yer seçiminde faktörlerin etkisi

38 38 Toplumun hayat kalitesi (eğitim seviyesi, yaşam maliyeti, sağlık, spor, kültürel faaliyetler, ulaşım, konut, eğlence, din ile ilgili faaliyetler) Yabancı para değişimi Hükümet çalışmaları (istikrar, dürüstlük, yeni işletmelere karşı tutum) Yer seçiminde faktörlerin etkisi

39 39 Faktör sıralamanın adımları Faktörlerin listesini yap Her faktöre bir önem ağırlığı derecesi ata (0 ile 1 arasında) Her faktöre her yerleşim için bir faktör puanı ver ( 1 ile 100 arasında) Her faktöre göre önem ağırlığı ile ölçek değerini çarp (her yerleşim için) Maksimum skoru bul

40 40 Örnek ABC FaktörAğırlık derece Faktör puanı AğırlıkFaktör puanı AğırlıkFaktör puanı Ağırlık Kuruluş Maliyeti 0, ,55519,25 H.Madde 0, ,5 İşgücü 0, Pazar 0, Çevre 0,05703,5703,5904, ,57268,25

41 41 Ağırlık Merkezi ürünün belirli pazar alanlarına dağıtım maliyetlerini minimize edecek şekilde kuruluş yerinin seçilmesi ile ilgilenir. kuruluş yerlerini içeren basit bir haritadan faydalanır. Bu haritada, dağıtım maliyeti pazarlara gönderilen ürün miktarını mesafelerin bir fonksiyonu olarak kabul edilir.

42 42 Ağırlık Merkezi Gönderilen ürün miktarları ağırlık olarak kullanılarak, X ve Y koordinatlarındaki mesafelerin ortalaması alınır. Elde edilen koordinatlar, kullanılan haritadaki ağırlık merkezini oluşturur.

43 43 Ortalama X koordinat değerini (Xc) belirlemek için, çeşitli noktalardan her bir (i) konum yerine veya her bir konum yerinden başka yerlere gönderilen ürün miktarları (Vi), nakliye işlemlerinin gerçekleştiği koordinat mesafeleri ile (xi) çarpılır.

44 44 bunların toplamı alınarak, nakliyesi yapılan toplam miktara (  Vi) bölünür. Ve sistemin ağırlıklı X koordinat değeri belirlenir. Benzer şekilde Y koordinat değeri de hesaplanarak, X ve Y koordinatlara karşılık gelen yer kuruluş yeri için en iyi aday olur.

45 45 d ix = yerleşim i için x koordinatı W i =yerleşim i de gönderilen hacim d iy = yerleşim i için y koordinatı X koordinat Y koordinat

46 46 Örnek Üretilecek ürün için beklenen satış bölgesi aşağıda haritadır. Bu bölgede bir fabrika kurulacaktır. Kurulacak fabrikadan buradaki 6 yere aşağıdaki tabloda gösterilen hacimlerde ürün satılacağı beklenmektedir. Bu verilere göre fabrikanın nerede kurulması gerektiğini bulalım.

47 47 BölgeHacimXiYiViXiViYi A B83324 C D E F

48 48

49 49 X koordinat Y koordinat

50 50 en iyi kuruluş yeri X koordinat 3,37 ve Y koordinat 2,86 olan yer olmalıdır. Bu yer haritada B yerine yakın bir yer olarak tespit edilebilir.

51 51 Fabrika kuruluş yeri X= 3,37 Y= 2,86

52 52 Şirketler için, gelecekteki ideal yerleşim; limandan limana ve ülkeden ülkeye serbestçe hareket eden bir fabrika gemisi üzerinde olacaktır.. (nerede birim maliyetler düşük ise…) © 1995 Corel Corp.


"1 Kuruluş Yeri Seçimi YERLEŞİM STRATEJİLERİ Kuruluş Yeri Seçimi." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları