Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

KIMYASAL ELEMENTLER Bir elementin butun atomlari ayni atom numarasina (Z) sahiptir. Su ana kadar bilinen elementlerin atom numaralari Z=1 den Z=109 a kadar.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "KIMYASAL ELEMENTLER Bir elementin butun atomlari ayni atom numarasina (Z) sahiptir. Su ana kadar bilinen elementlerin atom numaralari Z=1 den Z=109 a kadar."— Sunum transkripti:

1 KIMYASAL ELEMENTLER Bir elementin butun atomlari ayni atom numarasina (Z) sahiptir. Su ana kadar bilinen elementlerin atom numaralari Z=1 den Z=109 a kadar degisir. Her elementin bir adi ve simgesi vardir. Cogu elementin kimyasal simgesi Ingilizce veya Latince adinin kisaltmasidir. Uranyumdan (Z=92) daha buyuk atom numarali elementler dogada bulunmazlar. Bunlar parcacik hizlandiricilar yardimiyla elde edilen yapay elementlerdir. Belli bir atomun bilesimini belirtmek icin, atomda bulunan proton (p), notron (n) ve elektron (e) sayisini tam olarak gostermeliyiz. Ayni atom numarasina (Z), fakat farkli kutle numarasina (A) sahip iki ya da daha cok atoma izotoplar denir. Bazen bir izotop elementin adi ve kutle numarasi yazilarak belirtilir (neon-20, neon-21 gibi). Elektron alan veya veren atom iyon adini alir ve net bir elektron yuku tasir. Iyon haline gelen atomun proton sayisi kesinlikle degismez. Bir iyonun uzerindeki yukun miktari proton ile elektronun farkina esittir. p sayisi + n sayisi p sayisi X A Z p sayisi – e sayisi Elementin simgesi +?+?

2 Ornek: deki proton, notron ve elektron sayilarini belirtiniz. Cozum: Eger notur atomsa e sayisi = p sayisi = Z (atom numarasidir) Eger iyon ise elektron sayisinin proton sayisindan buyuk mu (negatif iyon), kucuk mu (pozitif iyon) oldugunu bulunuz. Elinizdeki tanecik ister notur atom, ister iyon olsun, notron sayisi A-Z dir. Z=17, A= 35, notur atom p sayisi= 17,e sayisi= 17,n sayisi= A-Z= 35-17=18 Ornek: 29 proton, 34 notron ve 27 elektron iceren tanecigin simgesini yaziniz. Cozum: Z= 29 olan element bakir (Cu) dur. Kutle numarasi A=p sayisi+ n sayisi=29+34= 63. Tanecik yalnizca 27 elektron tasidigindan, bir iyon olmalidir. Net yuku= p sayisi- e sayisi= 29-27= +2 dir. Oyleyse simgesi: C C Cu 2+

3 Izotop Kutleleri Uluslararasi kabule gore, karbon-12 izotopunun kutlesi tam 12 akb dir. Diger element atomlarinin kutleleri bu standarta gore tayin edilir. Bu is icin kutle spektrometresi kullanilir. Gaz halindeki iyon demeti bu duzenekten gecerken, elektrik ve magnetik alanlar yardimiyla ayrilirlar. Ayrilan iyonlar bir olcu aletine gonderilerek burada iyonlarin varligi ve miktari saptanir.

4 Kutle numaralari tam sayilar olmasina karsin, karbon-12 disindaki atomlarin kutleleri tamsayi degildir. Ornek: Kutle spektrumu verilerine gore O kutlesinin C kutlesine orani bulunmustur. Bir O atomunun kutlesi nedir? Cozum: Kutlelerinin orani O/ C = demek, O kutlesi, C kutlesinin kati demektir. O kutlesi= X akb= akb Atom Kutlesi Bir elementin atom kutlesi, izotoplarinin dogada bulunma oranlarina gore, agirlikli atom kutlelerinin ortalamasidir Elementin atom kutlesi Izotop 1 in bulunma yuzdesi Izotop 1 in kutlesi XX =++ ….

5 Ornek: Karbonun kutle spektrumu, kutlesi tam 12 akb olan % 98,892 karbon-12 ve kutlesi 13,00335 akb olan % 1,108 karbon-13 verir. Bu verilerden yararlanarak, karbon izotoplarinin kutlece katkisini ve sonra karbonun agirlikli atom kutlesini hesaplayabiliriz: 12 C nin kutlece katkisi= 12 C nin yuzdesi X 12 C atomunun kutlesi = 0,98892 X 12,00000 akb= 11,867 akb 13 C nin kutlece katkisi= 13 C nin yuzdesi X 13 C atomunun kutlesi = 0,01108 X 13,00335 akb= 0,1441 akb Dogal karbonun atom kutlesi = ( 12 C nin katkisi) + ( 13 C un katkisi) = 11,867 akb + 0,1441 akb = 12,011 akb

6 AVOGADRO SAYISI VE MOL KAVRAMI Atomlar ve molekuller normal yollarla sayilamadigindan, miktarlarinin kutlelerinin olculmesi gibi baska yollardan belirlenmesi gerekiyordu. Sayilamayacak cokluktaki tek cesit bir maddenin miktari SI birim sisteminde mol birimi ile ifade edilir. Bir mol, tam 12 g karbon-12 de bulunan karbon-12 atomlarinin sayisi kadar tanecik iceren madde miktaridir. Atom ve molekul gibi taneciklerin bir mollerinin icerdigi tanecik sayisina Avogadro sayisi, N A denir. 12 C nin mol kutlesi12,00000 g/mol 12 C nin atom kutlesi1,992648x g 6,022137x10 23 mol -1 Avogadro sayisi = = = 1 mol 12 C= 6,02214x C atomu= 12,0000 g 1 mol karbon= 6,02214x C atomu= 12,011 g

7 Bir mol atomun kutlesine mol kutlesi, M denir. Atomlarin mol kutleleri, atom kutleleri cizelgelerinde verilmektedir. Ornegin: 6,02214x Cl atomu= 35,4527 g HESAPLAMALARDA MOL KAVRAMININ KULLANILISI Atom sayilari ve mol sayisi arasindaki iliskiye goz atalim: 1 mol Mg= 6,02214x Mg atomu= 24,31 g Mg Mol sayisi ile atomlarin toplam sayisi arasindaki baginti Ornek: Bir demir metali orneginde 2,35 mol Fe oldugu bilinmektedir. Ornekte ne kadar demir atomu vardir? Cozum: 1 mol Fe= 6,022x10 23 Fe olduguna gore; ? Fe atomu= 2,35 mol Fe X = 1,42 X Fe atomu bulunur. 6,022 x Fe atomu 1 mol Fe

8 Bir elementin atom sayilari, mol sayisi ve kutlesi arasindaki iliski Ornek: A) 1,00 x Mg atomu iceren bir ornek kac moldur? B) Bu ornegin kutlesi kac gramdir? Cozum: A)Burada cevirme faktoru Avogadro sayisidir. ? mol Mg= 1,00 x Mg atomu X = 0,0166 mol Mg B) Yukaridaki sonuctan mol sayisini bulduk ve ve bunu kullanarak kutlesini bulabiliriz. ? g Mg= 0,0166 mol Mg x = 0,404 g Mg Veya kisaca ? g Mg= 1,00 x Mg atomu X X = 0,404 g Mg 1 mol Mg 6,022 x Mg atomu 24,31 g Mg 1 mol Mg 6,022 x Mg atomu 24,31 g Mg 1 mol Mg

9 Islemlerde mol kutlesi, Avogadro sayisi ve bolluk yuzdesi faktorlerinin birlikte kullanilmasi Ornek: Potasyum-40 kucuk atom numarali dogal radyoaktif bir kac element izotopundan biridir. Dogada bolluk yuzdesi % 0,012 dir. 371 mg K iceren bir bardak sutu ictiginiz zaman kac tane 40 K atomu yutmus olursunuz? Cozum: ? Mol K= 371 mg K xx= 9,49x10 -3 mol K Sonra K mol sayisi K atom sayisina cevrilebilir. ? K atomu= 9,49x mol K x = 5,71x K atomu Son olarak, K atom sayisi 40 K atom sayisina, dogada bolluk yuzdesi yardimiyla cevrilebilir: ? 40 K atomu= 5,71x K atomu x = 6,9 x K atomu 1 g K 1000 mg K 1 mol K 39,10 g K 6,022 x K atomu 1 mol K 0, K atomu 100 K atomu


"KIMYASAL ELEMENTLER Bir elementin butun atomlari ayni atom numarasina (Z) sahiptir. Su ana kadar bilinen elementlerin atom numaralari Z=1 den Z=109 a kadar." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları