Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1 İklim değişikliğine bağlı olarak su kaynaklı doğal afetlerin yönetimi (özellikle taşkın ve kuraklık) ve su kaynakları ve yapıları planlaması konularında.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1 İklim değişikliğine bağlı olarak su kaynaklı doğal afetlerin yönetimi (özellikle taşkın ve kuraklık) ve su kaynakları ve yapıları planlaması konularında."— Sunum transkripti:

1 1 İklim değişikliğine bağlı olarak su kaynaklı doğal afetlerin yönetimi (özellikle taşkın ve kuraklık) ve su kaynakları ve yapıları planlaması konularında karşılıklı beklenti, ihtiyaçlar ve ileriye dönük yeni yapılanmalar Su sektörüne verilen meteorolojik hizmetler ve bunların suya dayalı doğal afetlerin yönetiminde nasıl daha etkin kullanılabileceği Suya dayalı afetlerin yönetiminde iklim ve meteoroloji veri ve ürünlerin önemi Su yönetimi açısından kritik kabul edilebilecek veri ve ürünler Bu ürün ve verilerin su yöneticilerine en kısa zamanda nasıl sağlanacağı Su ve meteoroloji sektörleri arasındaki işbirliği konuları Hizmet sağlamada karşılaşılan problemler ve çözüm önerileri

2 “Türkiye ve Bölgesini Kapsayan Coğrafya’da Küresel İklim Değişikliği Dikkate Alınarak Suya Dayalı Doğal Afetlerin Daha İyi Yönetimi” Evren Köprülü THAMES WATER TÜRKİYE 21 Mart 2009

3 3 İzmit Kentsel ve Endüstriyel Su Temin Projesi

4 4 Kocaeli Ham Su Kaynakları Kocaeli bölgesinin ham su kaynakları olarak; –Yuvacık Baraj Gölü –Yeraltı ve yerüstü doğal su kaynakları –Sapanca Gölü –Alternatif beslemeler (Gökçedere Barajı, vb.) –Karakaya Kaynak Hattı

5 5 Meteorolojik karakterli doğal afetlerden biri olan sel; bir akarsuyun çeşitli sebeplerle yatağından taşarak, etki alanında bulunan tüm yapı ve yaşantıya zarar veren bir akış büyüklüğü oluşturmasıdır. Ülkemizde depremden sonra en büyük can ve mal kaybına sebep olan doğal afettir. SEL & KURAKLIK Dünyadaki doğal afetlerin karakteristik özellikleri ve çeşitli etkilerinin puanlamasına göre önem sıraları Bryant,1993. Önem Sırası AfetAfetin Şiddeti Etkili olduğu süre Etkilediği toplam alan Toplam can kaybı Toplam ekonomik kayıp Sosyal etkisi Etkisinin kalıcılığı 1 Kuraklık Tropikal Siklon Bölgesel sel ve taşkınlar Deprem = en yüksek 5 = en düşük

6 6 Meteorolojik Karakterli Doğal Afetler Meteorolojik ve hidrolojik afetlerin kuraklık, sel ve kuvvetli rüzgar gibi sayısında önemli bir artış gözlenmiştir. İklimlerdeki değişimler, ekstrem hadiselerin frekansında kaçınılmaz bir değişime neden olacaktır. Örneğin 100 yılda 1 kez görülen bir hadise 10 yılda 1 görülmesi sonucunu doğurabilecektir. KURAKLIK (?)

7 7 İklimsel Değişimler ve Küresel Isınma Küresel ısınma, su kaynaklarını tehdit ediyor ve bunun etkileri dünyanın bir çok yerinde artan şiddette hissedilmeye başlandı. Küresel Isınmanın etkileri gün geçtikçe sel ve kuraklık felaketlerinin yaşanma riskini arttırmaktadır. Yeterlilik açısından “Su Stresi” içindeki ülkeler sınıfına yaklaşıyoruz.

8 Kuraklıkta artış Küresel İklim Değişiminde beklenen tehlikeler

9 Ani sellerde artış Küresel İklim Değişiminde beklenen tehlikeler

10 10 Hidrolojik Kuraklığın Baraj Haznesine Etkileri Azalma –Ham su doluluk miktarında –Ham suyun kalitesinde Bozulma –Ekolojik dengede (alg patlamaları) Artış –Sedimantasyonda ve erozyonda (faydalı hacimde düşüş)

11 11

12 12 HAZİRAN ,14 m DSG 12

13 13

14 14

15 15

16 16

17 17 Kuraklık Hassasiyeti Üç temel faktör etkiler; –ham su depolama kapasitesi, (142 / 51,13 Mm3 - 2,78) –kuraklıktan etkilenecek bölgelere yönelik alternatif su temin kaynaklarının varlığı ( / m3/gün – Sapanca %23,4) –su temin ve dağıtım şebeke altyapısının durumu (Kocaeli Büyükşehir Belediyesi İSU - ALTYAPI YATIRIMLARI - %15)

18 18 Amaç (İşletme Politikası) Selleri haznede maksimum düzeyde sönümlendirmeye çalışarak ötelemek Gövdenin stabilitesini korumak Sel ve Kuraklık Riskini dikkate alarak optimum deşarj yapmak Temel ihtiyaç olan içilebilir suyun güvenilir bir şekilde ve sürekli karşılanabilmesi Risklerin minimize edilmesi ve riskler arasında optimum dengenin sağlanması Suyun akılcı ve verimli yönetimi (Su Bütçesi) Sürekli ve Kaliteli Su Temini

19 19 Modern Afet Yönetim Sistemi Müdahale Hazırlık İyileştirme Zarar Azaltma Risk yönetimi Kriz yönetimi Düzeltme Koruma Tahmin ve Erken Uyarı Yeniden yapılanma Etki Analizi Afet

20 20 Risk Yönetimi Hazne işletiminde gelecek akımların bilinmeyişi daima bir risk yaratır. Dolayısı ile hazne işletiminin temeli risk yönetimine dayanır. Kuraklık önlem planlarının ne zaman devreye sokulacağı çok önemlidir. Altın Süre + + Süre Çözüm Alternatifleri Olay Başlangıcı Olay Etkileri Çaresizlik Noktası

21 21 Stratejiler Mevcut hidro-meteorolojik koşullar altında ; –Kısa Vadeli işletme politikalarında “Sel Yönetimi” –Uzun Vadeli işletme politikalarında “Kuraklık Yönetimi” belirleyicidir. 21

22 22 Baraj Seviyesi (m DSG) Kritik Dönemler Haziranda gecikmiş bahar feyezanları baraj gölünü dolu durumda yakalar, hızlı gelişir. Yaz aylarında baraj gölü giriş akımları azalır. Mevsimsel yağışlardaki gecikmeler kuraklık riskini arttırır. Yağmur ve kar erimesi aynı anda oluşur

23 23 Kuraklık Yönetim Planı ( Amaç) Toplumun sağlığına, güvenliğine ve refahına yönelik kaliteli ve düzenli su temini Ekonomik,sosyal,evsel ve endüstriyel aktivitelerinin kesilme ve bozulmalarının asgari düzeyde tutulması Planın uygulanması süreçlerinde toplum güveninin tesisi Kuraklık nedeniyle yaşanacak sıkıntıların ve planın uygulama sorumluluklarının dengeli paylaşımı Etkin, pratik ve esnek yapıya sahip kapsamlı ve mantıklı bir koordinasyon sağlanması

24 24

25 25 Aşamaları; –1.Aşama : Kuraklığın İzlenmesi –2.Aşama : Kuraklık Alarmı –3.Aşama : Kuraklığın Deklarasyonu –4.Aşama : Kuraklık Acil Durumu –5.Aşama : Tam Kuraklık Durumu Kuraklık ile Mücadele (Kuraklık Yönetim Planı)

26 26 Kocaeli Kuraklık Yönetim Planı 2005 yılı Thames Water Türkiye öncülüğünde T.C.Kocaeli Valiliği himayesinde Kocaeli Kentinin Kuraklık Yönetim Planının oluşturulması için bir alt komisyon kurulmuştur: –Kocaeli Valiliğinin ilgili birimleri –Kocaeli Büyükşehir Belediyesi –ISU Genel Müdürlüğü –Kocaeli Sanayi Odası –DSİ 15. Şube Müdürlüğü –DMİ Kocaeli Müdürlüğü –Kısa süreli katılımcılar : Üniversite Öğretim Görevlileri, Uzmanlar, İl Milli Eğitim Müdürü, İl Tarım Müdürlüğü Uzmanları v.b. 7 Subat 2005 tarihinde Kocaeli Kuraklık Yönetimi Alt Komisyonu, çalışmalarını 09 Haziran 2005 tarihinde sonuçlandırmıştır.

27 Su Yılı KKYP’nin 1. Seviyesi “Kuraklığın İzlenmesi” dir. KKYP 2. Seviye “Kuraklık Alarm” KKYP 3. Seviye “Kuraklık Deklerasyonu” KKYP 4. Seviye “Kuraklık Acil Durumu” DÖNÜŞÜMLÜ (ROTA-CUT) SU TEMİNİ KKYP: Kocaeli Kuraklık Yönetim Planı

28 28 %53,6 – m DSG üzerinde %19,9 - Deşarj var Deşarj Analizi ( )

29 YUVACIK RESERVOIR SHORT TERM FLOOD CONTROL GATE OPENING Gates Fully open in the yellow zone Gate opening in metres Gate Opening in metres 29

30 30 Yuvacık Barajı Taşkın Senaryosu Meteoroloji istasyonunun bulunduğu kent Yağış grubu Standart zamanlarda gözlenen en büyük yağış değerleri mm 2 yıl5 yıl10 yıl25 yıl50 yıl100 yıl Kocaeli D 52,4881,67103,29131,6155,66182,86 Mart veya Nisan aylarında baraj radyal kapakları kapatıldığında takip eden Mayıs ve Haziran aylarında baraj göl seviyesi en yüksek değerine ulaşmaktadır. Özellikle Haziran ayında “geç kalmış bahar feyezanları” diye tanımlanan ani yağışlar ile oluşan ani seller görülebilmektedir. 24 saat içinde yüksek debiler ile gelen toplam taşkın hacminin tamamının Yuvacık Barajından tutulması kapasitesi açısından mümkün değildir. Ancak taşkının ötelenmesi ve acil durum planlarının hayata geçirilmesi amacıyla zaman kazanılması mümkündür. DMİ

31 31 24 SAAT İÇİNDE İZMİT BÖLGESİNİ KAPLAYACAK SU HACMİ 6.89 m m m m m m m m3 31 DSİ 15.ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ KİRAZDERE BARAJI MÜHENDİSLİK HİDROLOJİSİ PLANLAMA RAPORU Ocak 1999 yılında İTÜ tarafından Yuvacık Barajı için farklı risk gruplarında taşkın alanı risk haritası oluşturulmuştur. Yuvacık Barajı Taşkın Senaryosu

32 32

33 33 *DSİ

34 Deşarj Kanalı Gözlem Raporu Ham Su Hattı Deşarj Kanalı Arıtma Tesisi Yuvacık Barajı Bakım Sorumluluğu KBB’de bulunan Deşarj Kanalı senede en az iki kez gözlemlenmekte ve gözlem sonuçları yayınlanmaktadır.

35 35 DEŞARJ KANALININ KAPASİTESİNİN ARTTIRILMASI Mansap deresine bırakılabilecek deşarj debisi üst limiti 100 m3/sn (1999) – 2006 yılları arasında resmi otoriteler tarafından rehabilitasyon çalışmaları yapılmıştır. DSİ’den deşarj limitinin 200 m3/sn’ye çıkarıldığı bildirilmiştir. (2007). Çalışmalara devam edilerek limitin 300 m3/sn’ye çıkarılması hedeflenmektedir. ( ).

36 Sel Yönetiminin Dünya’da Uygulanma Yöntemleri 1. Bilgi Toplanması 2. Selin Sebep Olacağı Kayıpların Tespiti 3. Selin Yönetilmesi 4. Bölgede Selin Sebep Olacağı Zararların Azaltılması

37 37 Sel ile Mücadele (Sel Yönetim Planı) Kocaeli Büyükşehir Belediyesi (KBB) KBB İSU “Yuvacık Barajı Havzası Hidrolojik ve Atmosferik Modelleme Entegrasyonu” uygulama projesi. Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Afet Koordinasyon Merkezi (AFKOM) Başiskele Kaymakamlığı DSİ İzmit Şube Müdürlüğü

38 38 Baraj İşletmesi Sel ve Kuraklık riskinin bir arada etkin yönetimi için; –Havza Karakteri –Hidro-meteorolojik Gözlem Ağı –Modelleme –İşletme Politikaları

39 39 Havza Karakterinin Tanımlanması Bu amaçla tamamlanan projeler ; –İzmit Yuvacık Barajı Su Toplama Havzasının Yenilenebilir Doğal Kaynaklarının Su Üretimi (Kalite, Miktar ve Rejim) Amacıyla Planlanması (Kavakçılık Enstitüsü & İstanbul Üniversitesi & KBB) –Kirazdere Reservoir Operational Study Project (UNUT & ITU) –Batimetrik Ölçüm ve Sediman Dağılım Haritasının Oluşturulması (TW) –Atmosferik-Hidrolojik Model Entegrasyonu Projesi (ODTÜ & AÜ & TW)

40 40 Baraj İşletmesi Sel ve Kuraklık riskinin bir arada etkin yönetimi için; –Havza Karakteri –Hidro-meteorolojik Gözlem Ağı –Modelleme –İşletme Politikaları

41 41 Baraj Yönetim Sistemi 6 adet Yağış Ölçüm İstasyonu (Isıtıcılı ve ısıtıcısız) 4 adet Meteoroloji İstasyonu (Yağış Ölçer, Kar Derinliği, Sıcaklık, Bağıl Nem) 2 adet Mobil İstasyon (Yağış Ölçer, Sıcaklık ve Bağıl Nem) WS 1 adet Hava İstasyonu : Sıcaklık, Net Radyasyon, Rüzgar Hızı, Rüzgar Yönü, Bağıl Nem 4 adet Akış Ölçer İstasyonuWS

42 42 Meteoroloji İstasyonu Yağış Ölçer Kar Derinlik Sıcaklık, Bağıl Nem

43 43 Akış Ölçer Ultrasonik Seviye Ölçerler Yüzey Hızını Ölçen Radar Sensör

44 44 Hava İstasyonu

45 45 Baraj Yönetim Sistemi SCADA Ekranı

46 46 Gerçek Zamanlı İzleme

47 47 Hava Tahmini ve Hidro-Meteorolojik Gözlem DMİ –Radar (yakın-gerçek zamanlı) –MM5 (t+24, t+48 saatlik yağış ve sıcaklık) –3 günlük hava tahmini Basel Üniversitesi (t+72 saatlik yağış) NOAA Hava Kaynakları Lab (t+180 ve t+384 saatlik yağış) Diğer web siteleri (weather.com & westwind.ch)

48 48 Baraj İşletmesi Sel ve Kuraklık riskinin bir arada etkin yönetimi için; –Havza Karakteri –Hidro-meteorolojik Gözlem Ağı –Modelleme –İşletme Politikaları

49 49 Hidrolojik-Atmosferik Model Entegrasyonu ve Uygulama Projesi Thames Water Türkiye ODTÜ Anadolu Üniversitesi

50 50 Amaç Kısa ve Uzunlu Dönemli İşletme stratejisinde bir karar destek sisteminin oluşturulması, Havzadan rezervuara girebilecek akımların önceden tahmin edilerek optimum işletme politikalarının belirlenmesi İşletim kararlarının gerçek zamanlı güncellenerek sel riskini minimize ederek, maksimum su tutulmasını sağlamak.

51 51 Hidro-meteorolojik tahminler ve Kısa/Uzun Dönem İşletme Stratejileri İşletme stratejilerinin belirlenmesinde hedef faktörler : –Barajın mansap tarafındaki sel riskini minimize etmek –Kuraklığa karşı mümkün olduğunca fazla ham su rezervi sağlayarak bölgenin kuraklığa hassasiyetini azaltmak DMİ tarafından temin edilen 48 saatlik tahmin değerleri atmosferik modele girilerek havzada yağış karakterinin modellenmesi Atmosferik modelden elde edilen bilgilerin hidrolojik modelde kullanılmasıyla hangi miktarda suyun baraj rezervuarına geleceğinin hesaplanması

52 52 Havza Karakteristikleri Değerlendirildi

53 53 Veri toplayan sistemler yeniden tasarlandı

54 54 Yeni istasyonlar kuruldu Aytepe Çilekli Köyü

55 55 Havza dışına tesis edilen yağış ölçerler (Erken Uyarı Sistemi) Çayırova (DM-15), Gölcük (DMGA-4) and İzmit (DYA-1) RG13 RG14 RG15

56 56 On-line ve manuel kar ölçümleri yapıldı

57 57 DMI-AWOS ve Yuvacık Barajı Havzası Genel Plan AWOS – Automated Weather Observing Site / Operationg Station

58 58 Veriler HEC-HMS Modeline yerleştirildi

59 59 Simülasyon yapıldı ve model parametreleri kalibre edildi

60 60 Atmosferik Model oluşturuldu

61 61 MM5’ den İstasyonlara projeksiyon yapıldı

62 62 Entegrasyon Her iki model ve SCADA ortak bir platformda entegre edildi.

63 63 Baraj İşletmesi Sel ve Kuraklık riskinin bir arada etkin yönetimi için; –Havza Karakteri –Hidro-meteorolojik Gözlem Ağı –Modelleme –İşletme Politikaları

64 64 27 ve 28 OCAK 2007 Yağış Tahminlerinin (MM5) Gerçekleşen Yağış Değerleri (DMS) karşılaştırılması Akış Tahminlerinin Yapılması(HEC) ve Gerçekleşen Akış Değerleri (DMS) ile karşılaştırılması –Tahmin edilen yağış değerleri (MM5) kullanılarak –Gerçekleşen yağış değerleri (DMS) kullanılarak

65 PXL 13 = 5,87mm RG1,RG2,RG3,RG6 PXL 8,9,13,14 = 11,34mm 16,73+16,42+5,87+6,34 RG4, RG7 PXL 8,13 = 5,67mm 16,73+5,87 RG8,RG11 PXL 4 = 16,33mm RG10 PXL 15 = 5,95mm RG9 MM5 Tahminleri (DMİ)

66 66 MM5 Tahminleri (DMİ)

67 67 MM5 Tahminleri (DMİ)

68 68 Sonuç ve Değerlendirme MM5 Tahmin (YAĞIŞ) vs Gerçekleşen (YAĞIŞ) % 90 MM5 Tahmin (YAĞIŞ) + HEC Tahmin (AKIŞ) vs Gerçekleşen (AKIŞ) –% 94 (F1+F2+F3) –% 75 (F All) Gerçekleşen (YAĞIŞ) + HEC Tahmin (AKIŞ) vs Gerçekleşen (AKIŞ) –% 99 (F1+F2+F3) –% 79 (F All)

69 69 Özet 1. Baraj Gözlemleme Sistemi, fiziksel tabanlı yağış-akış modeli ilave edilerek, “Yönetim Sistemi”ne dönüştürülüp, karar destek sistemi olarak kullanılmaya başlandı) 2. Kocaeli için Kuraklık Yönetim Planı hazırlanmasına destek verildi. 3. Kocaeli için Sel Yönetim Planı için çalışmalara destek verilmeye devam ediliyor. 4. Yuvacık Barajı’ndan deşarj edilen suyun bırakıldığı kanalın güncel durumu ile ilgili raporlamalara devam edilerek, yerel otoritelere destek sağlanmaya devam ediliyor. 5. Yerel otoriteler, Üniversiteler ve Özel sektör ile ortaklaşa çalışmalar yapıldı ve devam etmektedir.

70 70 Sonuç ve Öneriler Ara yüz kullanım gerekliliği olmaksızın 24 ve 48 saatlik yağış tahmin verilerine olabildiğince erken ulaştırılması MM5 model çıktılarında piksellerin sıcaklık tahminlerinin koordinatla birlikte bir kota bağlanmış olarak yapılması. Kar erimesi konusunda bize yardımcı olacaktır. Deşarj kanalının kapasitesinin yetersiz olması sel yönetimi açısından işletimsel zorluklara sebep olmakta ve sürekli bir risk teşkil etmektedir. Kuraklık Yönetim Planının uygulanması ve yaşayan bir döküman olarak sürekli değişen şartlara göre güncellenmesi Sel Yönetim Planının oluşturulması DMİ, DSİ ve diğer yerel otoriteler ile ilşkilerin arttırılması, ortak projeler üretilmesi

71 71 Teşekkür ederiz...


"1 İklim değişikliğine bağlı olarak su kaynaklı doğal afetlerin yönetimi (özellikle taşkın ve kuraklık) ve su kaynakları ve yapıları planlaması konularında." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları