Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

SPORA KATILIM ÖNCESİ DEĞERLENDİRMELER DOÇ. DR. UFUK ŞEKİR UÜTF SPOR HEKİMLİĞİ AD.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "SPORA KATILIM ÖNCESİ DEĞERLENDİRMELER DOÇ. DR. UFUK ŞEKİR UÜTF SPOR HEKİMLİĞİ AD."— Sunum transkripti:

1 SPORA KATILIM ÖNCESİ DEĞERLENDİRMELER DOÇ. DR. UFUK ŞEKİR UÜTF SPOR HEKİMLİĞİ AD.

2  Düzenli tıbbi kontrol hala sorun. - ABD’ de 6 milyondan fazla sporcu taraması  Düzenli hekim kontrolü sadece kronik hastalığı olan çocuklarda.  Sıklıkla ergenlerdeki tek muayene.  Son yıllarda öneminde artış olmakta.  Spor yapan ve spora yeni başlayan çocukların sağlık kontrolü yerine geçmekte. çocukların sağlık kontrolü yerine geçmekte. SPOR ÖNCESİ DEĞERLENDİRME

3 - GENELLİKLE OLUMSUZ - SPORDAN MEN EDİLME ENDİŞESİ SPORCU BAKIŞ AÇISI

4  Sporcuların %1’i spordan men edilirken, %3 ila %15’inde ek araştırmalara ihtiyaç duyulur. ek araştırmalara ihtiyaç duyulur.  Spordaki performans arttırılabilir ve yaralanmaların önüne geçilebilir. geçilebilir.  Çocuklarda fiziksel matürasyon düzeyi belirlenir.  Doktor ile sporcu arasında olumlu ilişki sağlanır. YARARLARI

5  SPORCUNUN VEYA SPOR YAPAN ÇOCUĞUN; - SAĞLIĞINI KORUMAK ! - VE GÜVENLİĞİNİ SAĞLAMAK ! TEMEL HEDEF

6 AMAÇLAR BİRİNCİL BİRİNCİL İKİNCİL İKİNCİL  Yaşamı tehdit edecek veya ani ölüme yol açabilecek durumları ölüme yol açabilecek durumları tespit etmek tespit etmek  Sporcunun genel sağlık durumunu değerlendirmek durumunu değerlendirmek  Mevcut yaralanma durumunu değerlendirmek değerlendirmek  Mevcut performansı belirlemek  Yaralanmaya yol açabilecek durumları ortaya koymak durumları ortaya koymak  Matürasyonu incelemek  Yasal şartları yerine getirmek  Zorlayıcı tıbbi neden olmadığı sürece spordan men etmemek sürece spordan men etmemek

7  YAŞLARINDA SPORCU OLAN VE OLMAYANLAR ( )  SPORCULARDA ANİ ÖLÜM %89 AZALDI  SPORCU OLMAYANLARDA ORAN DEĞİŞMEDİ  İKİ ÖNEMLİ BULGU:  SÖD ŞÜPHELENİLMEYEN KALP HASTALIĞI TESPİTİNDE ETKİLİ (İLK KEZ)  TESPİT EDİLMESİ SPORCULARDA ANİ KARDİYAK ÖLÜMÜ AZALTIYOR SÖD’ nin ETKİSİ Corrado D, Basso C, Pavei A, ve ark. Trends in sudden cardiac death in young competitive athletes after implementation of a preparticipation screening program. JAMA Oct. 4;296: , 2006.

8 SÖD’ nin ETKİSİ Corrado D, Basso C, Pavei A, ve ark. Trends in sudden cardiac death in young competitive athletes after implementation of a preparticipation screening program. JAMA Oct. 4;296: , 2006.

9  YAPILAN SPOR AKTİVİTESİNE BAĞLI ( SEZON DÖNEMLERİ )  YENİ SPORA BAŞLAYAN HERKESE  SPORCULARA SEZON BAŞLAMADAN 6-8 HAFTA ÖNCE ZAMANLAMA

10  KALP - DOLAŞIM SİSTEMİ  KAS - İSKELET SİSTEMİ İKİ ÖNEMLİ BÖLGE

11 S.Ö.D. - AMERİKA YAKLAŞIMI Aile ve Kişisel Anamnez, Fizik Muayene Negatif Pozitif Spora Katılıma Uygun İleri Tetkik Pozitif Negatif İleri İnceleme

12 S.Ö.D. - İTALYA YAKLAŞIMI Aile ve Kişisel Anamnez, Fizik Muayene ve EKG Negatif Pozitif Spora Katılıma Uygun İleri Tetkik Pozitif Negatif İleri İnceleme İleri Tetkik: Eko, Efor testi, Holter, Kardiyak MRI, Anjio, EFÇ

13 EKG Taramasının Etkisi HKMP’ ye bağlı ani kardiyak ölüm (%) (%)

14  SPOR GEÇMİŞİ ANAMNEZİ VE FİZİK MUAYENE = 50$-100$  EKG = 75$-150$  EKO = 1000$-2000$  SPORCU  RUTİN TARAMADA EKG KULLANILMASI = $ / YIL  YANLIŞ POZİTİF SONUÇ  İLAVE TETKİK  MALİYET ARTIŞI  300 SPORCUYU KURTARMAK İÇİN TOPLAM MALİYET  2 MİLYAR $  KURTARILAN BİR YAŞAM MALİYETİ = TAHMİNEN 3-6 MİLYON $ MALİYET KONUSU ( ABD BAKIŞI )

15  Kas iskelet sistemi yaralanmalarının saptanmasında %92’ lik bir özgüllüğe sahip. bir özgüllüğe sahip.  Sorunların %63 ile %74’ ü ortaya konmakta.  Sporcular bazı sorunları saklayabilirler.  Çocuklarda anamnez bilgileri ebeveynler tarafından doğrulanmalı.  Hazır anamnez formlarının ayrı ayrı doldurduklarında bilgilerin %39 oranında benzerlik gösterdiği bildirilmiştir ( Risser 85 ). %39 oranında benzerlik gösterdiği bildirilmiştir ( Risser 85 ). TIBBİ ANAMNEZ

16  Egzersiz sırasında veya sonrasında baygınlık ?  Egzersiz sırasında göğüs bölgesinde huzursuzluk, ağrı, basınç ?  Egzersiz sırasında çarpıntı ?  Egzersiz sırasında nefes darlığı ?  Daha önce doktor tarafından yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, kalpte üfürüm olduğu ifade edildi mi ? kalpte üfürüm olduğu ifade edildi mi ?  Daha önce ailenizde belli bir nedene bağlanmayan ölüm oldu mu?  Ailenizde 50 yaşından genç kişilerde kalp problemi olan var mı ?  Ailenizde 50 yaşından önce ani ölüm oldu mu ? KRİTİK SORULAR-1

17  Ailenizde veya sizde Şeker hastalığı var mı ?  İlaç kullanımı ?  Alerji ?  Geçirilmiş nöbet ?  Tek organ varlığı ?  Bilinç kaybıyla birlikte olan kafa travması ?  Daha önce hastaneye yatış, operasyon ?  Önceki kas - iskelet sistemi yaralanmaları ?  İllegal madde kullanımı ? KRİTİK SORULAR-2

18  Kapsamlı olması gerekmemektedir.  Yapılacak spora göre içeriği belirlenebilir.  Tıbbi anamnez sırasında belirtilen problemler daha ayrıntılı incelenmelidir. problemler daha ayrıntılı incelenmelidir. FİZİK MUAYENE

19  Boy ve kilo ölçümü  Göz muayenesi  Kalp - dolaşım sistemi  Solunum sistemi  Abdominal muayene  Deri  Genito - üriner sistem  Matürite ( Tanner sınıflaması )  Kas - iskelet sistemi İÇERİK

20  Görme keskinliği  Koruyucu göz cihazı  Gözlük veya kontakt lens  Eşit pupil büyüklüğü ( Anizokori ) GÖZ

21  Kalp sesleri değerlendirmesi ( S 1 ve S 2 ) - “fizyolojik”, “sabit” ve/veya “parodoksal” çiftleşme  Üfürüm - Supin (otururken)/Ayakta & Dinamik/Statik » Valsalva manevrası veya ayakta artış gösteren üfürüm » >3/6 sistolik üfürüm » Diyastolik üfürüm  Periferik nabızlar ( radyal - femoral )  Kan basıncı  Marfan sendromu belirtileri KALP - DOLAŞIM SİSTEMİ

22  Simetrik toraks hareketleri  Göğüs duvarı deformitesi  Solunum sesleri  Astım değerlendirmesi SOLUNUM SİSTEMİ

23  KİTLE  ORGANOMEGALİ ( KARACİĞER - DALAK )  BÖBREKLER ABDOMİNAL MUAYENE

24  AKNE  BULAŞICI CİLT HASTALIKLARI - HERPES - SCABİES DERİ

25  Özellikle erkeklerde dış genitaller  Tek testis veya inmemiş testis  Testis kitlesi  Herni  Kızlar rutinde değerlendirilmiyor  Tanner sınıflaması GENİTO - ÜRİNER SİSTEM

26  Anormal bulguların %38.3’ ü kas-iskelet sistemi orjinli (Strong ve Linder, 82). (Strong ve Linder, 82).  Diz ve ayak bileği en sık yaralanan eklemler.  13 maddeyi içeren fonksiyonel bir değerlendirme ( 2 dakika ).  Omuz, diz ve ayak bileği stabilite testleri.  Daha önceki yaralanmalar veya cerrahi uygulamaya yönelik değerlendirme. değerlendirme. KAS - İSKELET SİSTEMİ

27

28

29

30

31 SPORA İZİN VERME  YARALANMA/HASTALIK RİSKİ ARTIYOR MU ?  BAŞKA BİR SPORCU RİSK ALTINDA MI ?  TEDAVİ SONRASI ( İLAÇ - REHAB - BRACE ) ?  TEDAVİ SIRASINDA SINIRLI KATILIM ?  ALTERNATİF ?

32 SPORA KATILIM İÇİN ÖNERİLER-1

33 SPORA KATILIM İÇİN ÖNERİLER-2

34 SPORLARIN SINIFLANDIRILMASI

35 STATİK & DİNAMİK SINIFLAMA A. Düşük Dinamik B. Orta Derece Dinamik C. Yüksek Dinamik I.Düşük Statik BilardoBeysbolBadminton GolfMasa TenisiFutbol BowlingVoleybolKoşu (uzun) II. Orta Derece Statik Dalış Motosiklet Eskrim Sörf Basketbol Buz Hokeyi Araba YarışıRodeoYüzme III: Yüksek Statik JimnastikVücut GeliştirmeBoks Karate/JudoGüreşBisiklet HalterDekatlon

36  SEYREK, ANCAK TRAJİK BİR OLAY  SPORA BAĞLI ÖLÜMLERİN ÇOĞUNUN NEDENİ (%95)  / SPORCU / YIL  ABD’ DE YILDA 300 ÖLÜM SPORA BAĞLI ANİ KARDİYAK ÖLÜM

37 TANIM  KARDİYOVASKÜLER KAYNAKLI BEKLENMEDİK - ANİ ÖLÜM  SEMPTOMLARIN BAŞLAMASINDAN SAAT SONRA BİLİNÇ KAYBI BİLİNÇ KAYBI  SPORCULARDAKİ ANİ ÖLÜMLERİN ÇOĞU SPOR SIRASINDA VEYA HEMEN SONRASINDA OLUR HEMEN SONRASINDA OLUR  BAZI ÖLÜMLER İSTİRAHAT VEYA UYKU SIRASINDA OLUR SPORA BAĞLI ANİ KARDİYAK ÖLÜM

38 SPOR DAĞILIMI ( ABD VERİLERİ ) SAYI

39 SAAT ARALIĞI ( ABD VERİLERİ ) SAYI

40 NEDENLERİ ( ABD VERİLERİ ) ˂ 35 YAŞ

41 NEDENLERİ ( ABD VERİLERİ ) ˃ 35 YAŞ

42 NEDENLERİ ( İTALYA VERİLERİ, VENETO BÖLGESİ ) KV NEDENTOPLAMSPORCU (+)SPORCU (-) n = 300n = 55n = 245 ATEROSKLEROTİK KALP HASTALIĞI ARİTMOJENİK SAĞ VENTRİKÜL DİSPLAZİSİ MİYOKARDİT32527 MVP27621 İLETİM SİSTEMİ ANOMALİSİ25421 HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ23122 AORT RÜPTÜRÜ12111 DİLATE KARDİYOMİYOPATİ12111 KORONER ARTER ANOMALİSİ871 AORT STENOZU404 POST-OP KORONER KALP HASTALIĞI404 PULMONER EMBOLİ413 LONG QTc SENDROMU110

43 HİPERTERMİ HİPERTERMİ RABDOMİYOLİZ RABDOMİYOLİZ ASTMA ASTMA GASTROİNTESTİNAL KANAMA GASTROİNTESTİNAL KANAMA EGZERSİZ ANAFİLAKSİSİ EGZERSİZ ANAFİLAKSİSİ BELİRSİZ (KOKAİN ?) BELİRSİZ (KOKAİN ?) NEDENLERİ ( KALP DIŞI )

44 ATEROSKLEROTİK KORONER ARTER HASTALIĞI ATEROSKLEROTİK KORONER ARTER HASTALIĞI ( 35 YAŞ ÜSTÜ SPORCULARDA EN SIK ÖLÜM NEDENİ ) ( 35 YAŞ ÜSTÜ SPORCULARDA EN SIK ÖLÜM NEDENİ ) KORONER ARTER SPAZMI KORONER ARTER SPAZMI KORONER ARTER TROMBOZU KORONER ARTER TROMBOZU MİYOKARD İÇİ KÖPRÜLENME (BRIDGING) MİYOKARD İÇİ KÖPRÜLENME (BRIDGING) HİPOPLASTİK KORONER ARTER HİPOPLASTİK KORONER ARTER ANOMALİLİ KORONER ARTER ORJİNİ ANOMALİLİ KORONER ARTER ORJİNİ KORONER ARTER DİSEKSİYONU KORONER ARTER DİSEKSİYONU NEDENLERİ ( MİYOKARD İSKEMİSİ )

45 HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ HİPERTROFİK KARDİYOMİYOPATİ ( 35 YAŞ ALTI SPORCULARDA EN SIK ÖLÜM NEDENİ ) ( 35 YAŞ ALTI SPORCULARDA EN SIK ÖLÜM NEDENİ ) AORT STENOZU AORT STENOZU SAĞ VENTRİKÜL DİSPLAZİSİ SAĞ VENTRİKÜL DİSPLAZİSİ MARFAN SENDROMU MARFAN SENDROMU KALP KAPAK HASTALIĞI, ÖRN: MİTRAL KAPAK KALP KAPAK HASTALIĞI, ÖRN: MİTRAL KAPAK DİLATE KARDİYOMİYOPATİ DİLATE KARDİYOMİYOPATİ NEDENLERİ ( YAPISAL ANOMALİ )

46 WOLFF - PARKINSON - WHITE SENDROMU WOLFF - PARKINSON - WHITE SENDROMU UZUN QTc SENDROMU UZUN QTc SENDROMU VENTRİKÜLER ARİTMİLER VENTRİKÜLER ARİTMİLER BRUGADA SENDROMU BRUGADA SENDROMU POST-OP KONJENİTAL KALP HASTALIĞI POST-OP KONJENİTAL KALP HASTALIĞI NEDENLERİ ( ARİTMİ )

47 MİYOKARDİT MİYOKARDİT ANABOLİK STEROİD KULLANIMI ANABOLİK STEROİD KULLANIMI KOKAİN / DİĞER İLLEGAL İLAÇ KULLANIMI KOKAİN / DİĞER İLLEGAL İLAÇ KULLANIMI SARKOİDOZ SARKOİDOZ PENETRE EDİCİ OLMAYAN GÖĞÜS TRAVMASI PENETRE EDİCİ OLMAYAN GÖĞÜS TRAVMASI ( COMMOTIO CORDIS ) ( COMMOTIO CORDIS ) NEDENLERİ ( FARKLI NEDENLER )

48 Koroner Ateroskleroz Miyokardit Kardiyomiyopati  Hipertrofik --- Dilate Koroner Anomaliler Konjenital Q-T Sendromu SV displasizi Yaş Aralığı % RÖLATİF İNSİDANS ( SEDANTER)

49 Koroner Ateroskleroz Miyokardit Kardiyomiyopati  Hipertrofik --- Dilate Koroner Anomaliler Aort Stenozu – Hastalığı RV dysplasia Yaş Aralığı % RÖLATİF İNSİDANS ( SPORCU)

50  Sporcu ve spora yeni başlayanlar için önemli ve gerekli.  Temel amaç sağlığın korunması ve güvenliğin sağlanması.  Spor arenasını sporcular için biraz daha güvenli kılar.  Aktivite seçiminde yardımcı olabilir.  Hekim ile olumlu ilişkiler sağlar.  Yaralanmalardan korunma, tedavi, ilaç kullanımı ve alışkanlıklar hakkında bilgi verebilmelidir. alışkanlıklar hakkında bilgi verebilmelidir. SONUÇ

51


"SPORA KATILIM ÖNCESİ DEĞERLENDİRMELER DOÇ. DR. UFUK ŞEKİR UÜTF SPOR HEKİMLİĞİ AD." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları