Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ŞİZOFRENİ Prof Dr Süheyla Ünal Sağlık Slaytları

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ŞİZOFRENİ Prof Dr Süheyla Ünal Sağlık Slaytları"— Sunum transkripti:

1 ŞİZOFRENİ Prof Dr Süheyla Ünal Sağlık Slaytları

2 Şizofreni Kişinin olağan- alışılagelmiş düşünme ve algılama biçimlerine yabancılaşması toplumdan soyutlanarak, kendi iç dünyasına kapanması genel işlevselliğinin azalması ile karakterize bir ruhsal bozukluktur

3 Bleuler’in 4A belirtisi
Düşünce akışının bozulması (Loosening of Association ) Duygulanımın küntleşmesi (Affekt sığlaşması) Ambivalance Autizm Sağlık Slaytları <a href=“http://hastaneciyiz.blogspot.com”>sağlık</a>

4 Schneider belirtileri
Kendi arasında konuşan sesler Yorum yapan sesler Kendi düşüncelerini yüksek sesle duyma Düşünce sokulması Düşünce çekilmesi Düşünce yayınlanması Bedensel edilgenlik Duygularının bir dış güç tarafından yönlendirildiğini düşünme

5 Etyoloji Genetik Nöron-proteinler Bilişsel işlev Şizofreni
Erken çocukluk yaşantıları Toksik, viral etkenler Stresli olaylar

6 Nörogelişimsel model

7 Genetik risk Genel nüfus……………………………%1
İkinci derece yakını olanlar için……...%3 Birinci derece yakını olanlar için…...%10 Şizofrenili bir ebeveynin çocuğu…...%15 Her iki ebeveyni şizofreni olan……..%40

8 Hipofrontalite Soyutlama Gerçeği değerlendirme Yargılama Problem çözme
İmpuls kontrolü Empati, içgörü Plan yapma Zamanlama

9 Temporal lob, limbik sistem
Algı, geçmiş anılarla birleştirme Bellek, yaşantılardan öğrenme Gerçekliğe yönelim Duygulanım Güdülenme

10 Bağlantı modeli Hipokampus prefrontal aktiviteyi kontrol eder
Grace, 2000

11 Bazal gangliyonlar İstenmeyen duyusal girdilerin baskılanması
Uyanıklığın düzenlenmesi Motor davranış Konsantrasyon Bazal gangliyon aktivitesinde azalma

12 Gri madde kaybı Özellikle temporal ve frontal loblarda 5 yıllık bir süre içinde %25’lik gri madde kaybı

13 Beyin yapılarındaki bozukluk-Belirti ilişkisi
Çalışma belleğinde ve seçici algıda bozulma Gerçekliği çarpıtma Amaca yönelik davranışta azalma Prefrontal korteks Temporal korteks Corpus Callosum Talamus

14 Şizofrenide dopamin

15 Şizofrenide dopamin Prefrontal kortekste DA
azalması DA reseptörlerinin hipostimülasyonu Negatif semptomlar & kognitif bozukluk Subkortikal alanda DA fazlalığı DA reseptörlerinin hiperstimülasyonu Pozitif semptomlar

16 Üç sendrom modeli Geçeği çarpıtma Dezorganizasyon Negatif Hezeyanlar
Hallusinasyonlar Pasivite fenomeni Dezorganizasyon Geçeği çarpıtma Pozitif düşünce bozukluğu Negatif Bilişsel belirtiler Sosyal izolasyon Apati Kendini ihmal Negatif düşünce bozukluğu An Atlas of Schizophrenia. Parthenon Publishing

17 3 faktör modeli

18 Pozitif belirtiler Sanrılar Varsanılar Motor belirtiler

19 Negatif belirtiler

20 Negatif belirtiler İstem kaybı Künt ya da sığ duygulanım
Apati normal amaçlara yönelim için ilgi ve enerji azlığı bir eylemi başlatamama ve devam ettirememe dikkat azlığı Künt ya da sığ duygulanım Konuşma fakirliği alogia düşünce fakirleşmesi bellek azalması Zevk alamama Kendine bakamama

21 Negatif belirtiler Sosyal geri çekilme Katatonik stupor
kendi fikir ve fantazileriyle daha çok meşgul olma Katatonik stupor çevreye tepki vermeme uzun bir süre hareketsiz ve sessiz kalma

22 Dezorganizasyon düşünce akışında bozukluk dağınık davranışlar
uygunsuz duygulanım

23 Şizofrenide etkilenen bilişsel işlevler
Bozukluğun Derecesi Hiç Hafif Orta Ağır Sözcük tanıma Uzun süreli olay belleği Algısal Beceriler Gecikmiş tanıma belleği İsimleri karşılaştırma Gecikmiş hatırlama Dikkatin çelinebilirliği Kısa süreli bellek Görsel-motor beceriler İşlem belleği Seri öğrenme Yönetsel işlevler Uyanıklılık Motor hız Sözel akıcılık Harvey PD et al. Am J Psychiatry. 1997;154:

24 Belirtiler –İşlevsellik İlişkisi
Negatif Belirtiler Pozitif belirtiler İŞLEVSELLİK Duygulanım bozuklukları Bilişsel sorunlar

25 Şizofreni Tanı ölçütleri (DSM- IV)
A. Karakteristik Belirtiler Bir aylık bir sürenin önemli bir bölümünde aşağıdakilerden iki ya da daha çoğunun bulunması: sanrılar varsanılar dezorganize (dağınık- amaçsız) konuşma İleri derecede dezorganize ya da katatonik davranış Negatif belirtiler; duygusal küntlük, düşünce içeriğinin yoksullaşması ya da istem yokluğu

26 Şizofreni Tanı ölçütleri (DSM- IV)
B.Toplumsal/ mesleksel işlev bozukluğu: İş, kişiler arası ilişkiler ya da kendine bakım gibi önemli işlevsellik alanlarından birinde ya da daha fazlasında, hastalık öncesine göre belirgin bozulma.

27 Şizofreni Tanı ölçütleri (DSM- IV)
C. Süre: Belirtiler en az 6 aydır sürüyor olmalıdır. Bu 6 aylık sürenin en az 1 aylık döneminde A tanı ölçütünü karşılayan belirtiler bulunmalıdır. Şizoaffektif bozukluğun ve duygudurum bozukluğununun dışlanması Madde Kullanımının ve Genel Tıbbi Durumun dışlanması

28 Klinik belirtiler İçgörü kaybı %97 İşitsel varsanılar %74
Kuşkuculuk %66 Sığ duygulanım %66 Sanrılar %64

29 Klinik belirtiler Duygulanım Benlik sınırları Ambivalans ya da apati
Korkmuş bir görünüm Sığ, acayip ya da uygunsuz duygulanım Kendilik duygusunun bozulması Kontrol yitimi İstem kaybı İç dünyaya çekilme

30 Klinik belirtiler Düşünce Davranış Bakımsız bir görünüm
Kendiliğinden konuşmanın olmaması ya da aşırı olması Kendi mantığını içermesi (paranoid tip) Çağrışım sorunları teğet fikir uçuşması sözcük salatası ekolali neolojizm Bakımsız bir görünüm Deprese görünüm Ekopraksi Dağınık motor davranış Parkinsonyen belirtiler

31 İlk atak Relapslar Residuel Prepsikotik dönem dönem Premorbid dönem
Yaş Prodromun başlaması İlk tedavi Erken gelişim dönemi* Tedavisiz dönem* *Tanı ve tedavi için kritik dönemler Ergenlik*

32 İlk atak

33 Haberci belirtiler İsteksizlik, ilgi kaybı
Aileden ve arkadaşlardan uzaklaşma Huy değişiklikleri Dinle aşırı ilgilenmeye başlama Soyut konularla uğraş Sözde felsefi işlerle uğraş Kendine bakımda gerileme Uyku düzeninin bozulması Çökkünlük İştah azalması Çabuk sinirlenme Başkalarına ya da kendine zarar verme düşüncesi Alınganlık Nevrotik belirtiler

34 İçe kapanma dönemi Dikkatsiz ve ilgisizdir.
İşine ya da okuluna devam etmez. Temizliğine ve kıyafetine özensizdir. Tekdüze bir yüz ifadesi vardır. Konuşması azdır ve monotondur. Basit cümleler kurar

35 Kriz dönemi Gerçekle ilgili algısı bozulmuştur
Olayları ve kişileri olduğundan farklı görür ve yorumlar Kendisine yönelik düşmanlık yapıldığını düşünebilir İnsanların kendi düşüncelerini etkilediklerini ileri sürebilir Yakınları ve sevdikleri tarafından ihanete uğradığını İnsanüstü ya da dini özelliklere sahip olduğunu düşünebilir

36 Seyir Good Function/ Psycho- pathology Poor Gestation/ Birth 15 20 30
Chronic/Residual Premorbid Prodromal Progressive Poor Gestation/ Birth 15 20 30 40 50 60 70 Age (Years)

37 Seyir Chronic/Residual Deterioration Premorbid Onset Healthy  
Worsening Severity of Signs and Symptoms Deterioration Chronic/Residual Sensitisation by dopamine Excitatory Neurotoxicity of glutamate Abnormal Brain Development Neurodegenerative? Neurochemical Dysregulation Gestation/Birth 10 20 30 40 50 Yaş

38 Şizofreni seyri %22-25 %35 % 43

39 İyi seyir kriterleri Hastalık başlamadan önce iyi işlev görme
Hastalığın stres etkeni ile başlaması Orta yaşlar Orta, yüksek ekonomik düzey Olumsuz sosyal etkenlerin olmaması Ailede affektif bozukluk öyküsü Katatonik ve paranoid tip Ailede duygu dışavurumunun düşük olması Beyin görüntülemede normal görüntü

40 Kötü seyir kriterleri Erken ve sinsi başlangıç, yavaş seyir
Düşük sosyoekonomik düzey Düşük işlevsellik Çocukluktan itibaren sosyal yaşama uyum sağlamada güçlük Ailede şizofreni öyküsü Negatif belirtiler, obsesif kompulsif belirtiler Beyin görüntülemesinde genişlemiş ventriküller, atrofik beyin Ailede yüksek duygudışavurumu Sık hastaneye yatış Psikotik saldırganlık

41 Şizofreni alttipleri Paranoid Katatonik Dezorganize Ayrışmamış Tortu

42 Paranoid şizofreni Sanrılar ve işitsel varsanılar önde gelir.
Hasta çevresi ile olan ilişkilerini saptırır. Saçma sanrılarla zihni meşguldür. Daha geç başlar. İyi seyreder.

43 Katatonik şizofreni Aşağıdakilerden en az ikisinin bulunması:
Katalepsi ya da stupor Amaçsız ve dış uyaranlardan bağımsız aşırı hareketlilik Aşırı negativizm ya da mutizm Postür alma, sterotipi, belirgin manyerizm ya da grimas Ekolali ya da ekopraksi

44 Dezorganize şizofreni
düşünce akışında bozukluk davranışlarda dağınıklık uygunsuz duygulanım parçalanmış sanrı ve varsanılar amaçsız, anlamsız gülme ve mimikler sıkıntısı yoğundur

45 Dezorganize şizofreni
Erken yaşlarda sinsi başlar Genellikle remisyona girmeden kronik seyreder İlkel, kontrolsüz ve organize olmamış düşünce ve davranışlar bulunur Aktiftir, ancak davranışları bir amaca yönelmiş değildir. Düşünce bozukluğu ön plandadır. Görünüşü ve sosyal davranışları oldukça bozuktur. Gerçekle teması çok azdır, fantazilerle yaşar

46 Ayrışmamış şizofreni hiç bir belirti tam olarak baskın değildir
sanrılar, varsanılar, çağrışım bozukluğu, dağılmış davranış sıklıkla birlikte bulunur

47 Tortu Şizofreni Kuşkululuk Anksiyeteyi yönetmede güçlük
tedavi edildikten sonra kalan şizofreni belirgin sanrılar, varsanılar ya da dezorganize konuşma ve ileri derecede dezorganize ya da katatonik davranış yoktur negatif belirtilerin ya da A tanı ölçütlerinden 2 ya daha fazlasının hafif derecede varlığı, hastalığın sürdüğünün kanıtıdır Kuşkululuk Anksiyeteyi yönetmede güçlük Yargılamada, içgörüde ve motivasyonda azalma Kendine bakımda azalma

48 Ayırıcı tanı Depresyon Organik beyin sendromu Kişilik bozuklukları
Şizoaffektif bozukluk Akut Psikotik bozukluk


"ŞİZOFRENİ Prof Dr Süheyla Ünal Sağlık Slaytları" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları