Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Toprak Toprak, magmatik kayaçların, kimyasal ve fiziksel bozunma, erozyon ve biyolojik olayların bir kombinasyonu sonucu oluşan son ürünüdür.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Toprak Toprak, magmatik kayaçların, kimyasal ve fiziksel bozunma, erozyon ve biyolojik olayların bir kombinasyonu sonucu oluşan son ürünüdür."— Sunum transkripti:

1 Toprak Toprak, magmatik kayaçların, kimyasal ve fiziksel bozunma, erozyon ve biyolojik olayların bir kombinasyonu sonucu oluşan son ürünüdür.

2 Akalan, İ. (1988) Toprağı; “ Toprak arzın yüzeyini ince bir tabaka halinde kaplayan, kayaların ve organik maddelerin türlü ayrışma ürünlerinin karışımından meydana gelen, içerisinde ve üzerinde geniş bir canlılar alemi barındıran, bitkilere durak yeri ve besin kaynağı olan, belli oranlarda su ve hava içeren üç boyutlu bir varlıktır” şeklinde tanımlar.

3 Neden toprak konusunda çalışıyoruz? Çok büyük bütünleştirici Gazları üretir ve adsorbe eder Bitki yetiştirme ortamı Ürün elde edildiği ortam Canlılar için ev (bitkiler, hayvanlar vd.) Atık ayrıştırıcı Jeoloji, iklim, biyoloji ve insan tarihi için aydınlatıcı İnşaat, tıp, seramik alanlarında kaynak materyal Su ve atıklar için filtre Temel doğal kaynak

4 TOPRAĞIN DÖRT ESAS YAPI MADDESİ

5 Toprağın Mineral İçeriğinde Bulunan Elementler Majör Elementler (%) Minör Elementler (ppm) Si30-45Zn Al Cu5-15 Fe Ni20-30 Ti Mn~400 Ca Co1-20 Mg Cr10-50 K Pb1-50 NaTrace-1.5As1-20

6 YERYÜZÜ KABUĞUNDA EN FAZLA BULUNAN 8 ELEMENT ElementlerAğırlık %Hacim %OksitlerAğırlık % O Si SiO Al Al 2 O Fe Fe 2 O Ca CaO7.9 Na Na 2 O3.8 K K2OK2O3.1 Mg MgO3.5

7 Mineral doğal olarak oluşan, belli bir kimyasal bileşimi ve formülü, kendine özgü fiziksel özellikleri ve atomik yapısı olan madde veya cisme verilen addır. Kristal sistemleri 1.Küp sistemi 2.Tetragonal sistem 3.Heksagonal sistem 4.Trigonal sistem 5.Ortorombik sistem 6.Monoklinik sistem 7.Triklinik sistem Mineraller

8 İzometrik sistem ya da kübik sistem de denilen bu sistemde a, b ve c eksenleri birbirine eşit, bu eksenler arasındaki açılar 90 o dir. Maksimum simetri unsuruna sahip olan bu sistemde 13 simetri ekseni, 9 simetri düzlemi ve bir simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallerden birkaçı kayatuzu, magnetit, galen, lösit ve elmastır. KÜP SİSTEMİ

9 a1 ve a2 eksenleri birbirine eşit, c ekseni bunlardan daha uzun olan bu sistemde eksenler arasındaki açılar 90 o dir. c ekseni a ve b eksenlerinin oluşturduğu düzleme diktir. 5 simetri düzlemi, 5 simetri ekseni ve simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallere örnekler zirkon, rutil, kasiterit, idokrastır. TETRAGONAL SİSTEM

10 Üç yatay ve eşit boyda (a1, a2 ve a3 ) ve bunlara dik bir farklı boyda (c) eksenden oluşan bu sistemde yatay eksenler arasında 120 o, bunlarla c ekseni arasında 90 o lik açılar bulunur. 7 simetri düzlemi, 7 simetri ekseni ve bir simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallere örnekler beril, apatit, molibden ve grafittir. HEKSAGONAL SİSTEM

11 Üç yatay ve eşit boyda (a1, a2 ve a3 ) ve bunlara dik bir uzun (c) eksenden oluşan bu sistemde yatay eksenler arasında 120 o, bunlarla c ekseni arasında 90 o lik açılar bulunur. 3 simetri düzlemi, 4 simetri ekseni ve bir simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallere örnekler kalsit, kuvars, ve turmalindir. Trigonal sistem

12 Bu sistemde a, b ve c eksenleri birbirinden farklı boylarda olup bunlar arasındaki açılar 90 o dir. 3 simetri ekseni, 3 simetri düzlemi ve bir simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallere örnekler; kükürt, aragonit, topaz, andalusit ve olivindir. ORTOROMBİK SİSTEM

13 İki yatay, birbirine dik ve farklı boyda (a ve b) ve bunlarla 90 o den daha büyük açı yapan ve daha uzun bir eksenden (c) oluşan bu sistemde 1 simetri düzlemi, 1 simetri ekseni ve bir simetri merkezi vardır. Bu sistemde kristallenen minerallere örnekler; jips, ortoklas, epidot, borakstır. MONOKLİNİK SİSTEM

14 Bu sistemde a, b ve c eksenleri farklı boylarda, bunlar arasındaki açılar da 90 o den farklıdır. Tek simetri unsuru simetri merkezi olup sadece holoeder sınıfında bulunur. Triklinik sistemde kristallenen minerallere örnekler anortit, albit, vollastonit ve turkuvazdır. TRİKLİNİK SİSTEM

15 o Sertlik o Yoğunluk o Dilinim o Kırılma yüzeyi o Renk o Çizgi rengi o Parlaklık o Manyetik özellik o Dokunum o Tat o Koku Minerallerin Fiziksel Özellikleri

16 Bir mineralin çizilmeye karşı gösterdiği dirence “sertlik” darbelere karşı gösterdiği dirence de “sağlamlık” adı verilir. Mohs Sertlik Cetveli 1.TalkTırnakla çizilir 2.JipsTırnakla çizilir 3.KalsitToplu iğne ve çakı ile çizilir 4.FloritToplu iğne ve çakı ile çizilir 5.ApatitToplu iğne ve çakı ile çizilir 6.FeldspatCamı çizer, toplu iğne ve çakı ile çok zor çizilir 7.KuvarsToplu iğne ve çakı ile çizilmez 8.TopazToplu iğne ve çakı ile çizilmez 9.KorundToplu iğne ve çakı ile çizilir 10.ElmasHer şeyi çizer SERTLİK

17 1.Talk2.Jips3.Kalsit4.Fluorit5.Apatit 6.Feldspat7.Kuvars8.Topaz9.Korundum10. Elmas Mohs sertlik dizisinde yer alan mineraller

18 Mineraller Oluşumuna göre; o o Primer mineraller: ergimiş magmanın soğuyarak sertleşmesi ile oluşur. (kuvars, feldispatlar) o o Sekonder mineraller: primer minerallerin sıcaklık, gaz ve sıvı etkisi ile değişiminden oluşur. (kil, hematit, limonit, jips)

19 PRİMER MİNERALLER Primer Minerallerin kristal yapısı oluşumlarından günümüze kadar kimyasal olarak farklılaşmamıştır.

20 Toprakta en fazla bulunan primer ve sekonder mineraller PrimerSekonder KuvarsKalsit OrtoklasDolomit MuskovitJips BiotitApatit HornblendLimonit OlivinHematit ZirkonGibsit PlajioklasOplal AugitKil

21 Mineraller Kimyasal yapısına göre; a) a)Silikat mineralleri: Na, K, Ca, Mg, Fe ve Al’un silis asitlerle (H 4 SiO 4 ) birleşmesi b) b)Oksit ve hidroksit mineralleri: Oksijenin silisyum ve demir ile birleşmesi [hematit/Fe 2 O 3 oksit, limonit (H 2 Fe 2 O 4 ).H 2 O] c) c)Karbonat mineralleri: Ca ve Mg gibi bazik bileşiklerin karbonik asit (H 2 CO 3 ) ile birleşmesi

22 SİLİKATLAR

23 Kuvars Birçok kayada (granit, kumtaşı) bulunan dayanıklı ve kalıcı bir mineraldir. Kumun ve siltin temel maddesidir ve en bol bulunan toprak mineralidir. Hematit Kırmızı bir demir oksittir. Ekstrem hava koşullarına karşı dayanıklıdır. Kayalarda ve toprakta kırmızı ya da pembe renklenmenin nedenidir. Kayalarda çimento oluşturabilirler. Mika Birçok magmatik kayaçta bulunan ince dilimli minerallerdir. Bazıları dayanıklıdır (muskovit), bazıları çabuk parçalanır (biyotit). Kil Mineralleri Bunlar çoğunlukla feldispat minerallerinin ufalanması sonucu oluşurlar. Yapraksı yapıları vardır ve bu nedenle yüzey alanları geniştir. Killi toprakların ana bileşenleridir. Bunlar çoğunlukla feldispat minerallerinin ufalanması sonucu oluşurlar. Yapraksı yapıları vardır ve bu nedenle yüzey alanları geniştir. Killi toprakların ana bileşenleridir.

24 KUVARS o Yapısı SiO 2 tir. o En fazla bulunan mineraldir o Sert, çeliği çizer, HF hariç aside dayanıklıdır. o Kırmızı-sarı demiroksitlerden kaynaklanır

25 FELDİSPATLAR   Yapısı Na, Ca ve Mg alumino silikatlardan (susuz) oluşur.   Püskürük ve tortul kayaçlarda % 60 oranında bulunur.   Sert yapıdadır. beyaz, sarı, pembe, kırmızı renklerde olabilir.

26 MİKALAR K, Mg, Na ve Li silikatlarından oluşur. Levha şekillidir. Muskovit (K –Al silikat): Beyaz renkli ve dayanıklı yapıdadır. Biotit (Fe ve Mg-Al silikat): Siyah renkli ve kolay ayrışabilir yapıdadır. Püskürük kayalarda var

27 KİL MİNERALLERİ   Feldispat, mika ve diğer silikat ayrışması ile oluşur.   Hidro-aluminyum ve demir silikat   Sekonder minerallerdendir.   Topraktaki Na, K, Ca, Mg’u yıkanmaya karşı korur.   Kuvvetli adhezyon nedeniyle ve Su Tutma Kapasitesi yüksektir.

28 KİL MİNERALLERİ

29 Tanecik Boyutu Çok kaba taneli toprak Aşınmış kaya parçası> 200 mm Kömür Topakları mm Kaba toprak G Çakıl Kaba mm Orta mm İnce2 - 6 mm S Kum Kaba mm Orta mm İnce mm İnce Toprak M Silt Kaba mm Orta mm ince mm C Kil< mm

30 OKSİT MİNERALLER   Manyetit ( Fe 3 O 4 )   Hematit (Fe 2 O 3 )   Götit FeO(OH)   Limonit (H 2 Fe 2 O 4 ).H 2 O

31 KARBONATLI MİNERALLER Kireç taşlarının ana yapı maddeleridir.   Kalsit (CaCO 3 )   Magnezit (MgCO 3 )   Dolomit [Ca.Mg(CO 3 ) 2 ]   Siderit (FeCO 3 )

32 FOSFATLI MİNERALLER   Apatit 3Ca 3 (PO 4 ) 2.CaF 2   Monazit (Ce, La, Pr, Nd, Th, Y).PO 4   Turkuaz Cu.Al 6 (PO 4 ) 4 (OH) 8.5H 2 O Miktarları azdır. Püskürük kayalardan oluşur. Fe, Al, organik fosfatlar

33 AMFİBOL-PİROKSENLER   Ca, Mg, Na alumino silikatlardan oluşur.   En bilinen kayaç türleri granit, siyenit ve gnays tır.   Cilalı, parlak görünümlüdür.   Genelde koyu yeşil ve siyah renklidir.   Kil oluşumunda önemlidir.

34 BORLU MİNERALLER TURMALİN   Fe ve Mg içeren borlu mineral   Boro –Al silikat   Pozitif ve negatif kutuplar içerir   Miktarları az   Nemli bölgeler

35 KÜKÜRTLÜ MİNERALLER ZİRKON: o o Zirkonyum silikat o o Bitki besleme değeri yok PİRİT (Fe 2 S) JİPS (CaSO 4 ) o o CaSO 4.2H 2 O o o Susuz jips- Anhidrit Arid bölge topraklarında toprak ıslahı için kullanılabilir.


"Toprak Toprak, magmatik kayaçların, kimyasal ve fiziksel bozunma, erozyon ve biyolojik olayların bir kombinasyonu sonucu oluşan son ürünüdür." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları