Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

1Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Betimleme Yöntemi.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "1Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Betimleme Yöntemi."— Sunum transkripti:

1 1Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Betimleme Yöntemi

2 2Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Plan Tarihçe Betimleme yönteminin aşamaları Veri toplama teknikleri Betimleme araştırmalarında etik Konuyla ilgili temel terimler

3 3Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Araştırma Yöntemleri Nicel yöntemler –Deneysel yöntem –Betimleme yöntemi –İçerik analizi –Yöneylem araştırması –... Nitel yöntemler –Alan araştırmaları –Örnek olaylar –Etnografik araştırmalar –Anlatıma dayalı araştırmalar –... Karma yöntemler

4 4Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Yöntemi

5 5Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Tarihçe “Survey”, “surveillance”, “sürveyan” (gözetmen, gözetici) İlk nüfus sayımları –“Vebadan sonra Allah Musa’ya ve Harun’un oğlu rahip İlyas’a ‘Yirmi yaşından yukarı olan İsrail halkının bütün topluluklarının nüfus sayımını yapın’”. (İncil, Eski Ahit, 26: 1-2) –Domesday Book, 1085, İngiltere Toplumsal survey’lerden modern nicel betimleme araştırmalarına –1950 sonrası örgütlerin, veri işleme ve depolama araçlarının (bilgisayarlar) gelişmesiyle birlikte survey’ler saygın ve bilimsel bir yöntem haline geldi –Ölçekler, endeksler, istatistiksel örneklem teknikleri geliştirildi –Survey’ler uygulamalı alanlara kaymaya başladı (ör., pazar araştırmaları) Kaynak: Babbie, 2007, s. 244+

6 6Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Yöntemine Uygun Araştırma Türleri Keşfedici Tanımlayıcı Açıklayıcı

7 7Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Yöntemine Uygun Araştırma Soruları Davranış –Dişlerinizi ne kadar sık fırçalıyorsunuz? Geçen seçimde oy kullandınız mı? En son ne zaman bir yakınınızı ziyaret ettiniz? Tutum/İnanç/Görüşler –Sizce vali ne tür bir iş yapar? Sizin olmadığınız zaman insanlar sizce hakkınızda olumsuz şeyler söylerler mi? Bugünlerde ülkemizin en önemli sorunu sizce nedir? Özellikler –Medeni durumunuz (evli, bekar, boşanmış, dul)? Sendikaya üye misiniz? Yaşınız kaç? Beklentiler –Önümüzdeki 12 içinde araba almayı düşünüyor musunuz? Sizce şehrin nüfusu artar mı, azalır mı, yoksa aynı mı kalır? Öz sınıflandırma –Kendinizi nasıl sınıflandırırsınız? Liberal, ılımlı, tutucu? Ailenizi hangi sosyal sınıfa koyarsınız? Çok dindar ya da dinsiz misiniz? Bilgi –Son seçimde belediye başkanı kim seçildi? Bu ülkede Karl Marx’ın Komünist Manifesto’su yasak mıdır? Kaynak: Neuman, 2007, s. 273

8 8Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Araştırması Sürecinde Adımlar 1. Adım Denenceleri geliştir; Betimleme türüne (posta, telefon, vs.) karar ver; Soruları hazırla; Yanıt kategorilerini oluştur; Sayfa düzenini tasarla 2. Adım Verilerin nasıl kaydedileceği planla; Pilot test yap 3. Adım Hedef evrene karar ver; Örneklem çerçevesini bul; Örneklem büyüklüğüne karar ver; Örneklem seç 4. Adım Denekleri bul; Görüşmeleri yap; Verileri dikkatle kaydet 5. Adım Verileri bilgisayara gir; Tüm verileri kontrol et; İstatistik testleri yap 6. Adım Araştırma raporunda yöntem ve bulguları tanımla; Bulguları başkalarının eleştiri ve değerlendirmelerine sun Kaynak: Neuman, 2007, s. 277

9 9Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr SB5002 Soru Sorma İlkeleri Uygun soru formları seçilmeli Sorular açık ve anlaşılır olmalı Bir soruda iki ayrı şey hakkında bilgi toplamaya çalışılmamalı Cevap verenler ehil (kompetan) olmalı Cevap verenler istekli olmalı Sorular ilgili olmalı Sorular kısa olmalı Olumsuz sorulardan kaçınılmalı Önyargılı sorulardan ve terimlerden kaçınılmalı Kaynak: Neuman, 2007, s. 280

10 10Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Açık uçlu sorular –Cevaplayıcının soruya kendi cevabını vermesi “Mesleğiniz nedir?” ___________________ –Kodlanması daha zor Kapalı uçlu sorular –Cevaplayıcının araştırmacının sağladığı cevaplar arasından seçme yapması “Mesleğiniz nedir?” O İşçiO Memur O Öğretmen O MühendisO Diğer (Açıklayınız) ____________ –Seçenekler birbirini tamamen dışlamalı (memur/öğretmen) –Denekler fazla düşünmeden seçeneklerden birini seçebilirler Açık Uçlu / Kapalı Uçlu Sorular

11 11Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Duyarlı Konulardaki Sorular Konu Rahatsız olanların yüzdesi Mastürbasyon 56 Seks42 Uyuşturucu kullanımı42 Sakinleştirici kullanımı31 Sarhoş olma29 Gelir12 Kumar10 Kaynak: Neuman, 2007, s. 283

12 12Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Yanıtların Kalitesi Eksik Abartılı Yanlış Toplumsal arzu edilirlik önyargısı Bilgi soruları

13 13Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Anket Hazırlama İlkeleri Her satıra bir soru sorulmalı Gerektiğinde şartlı sorular sorulmalı Matris soruları kolayca yanıtlanabilecek şekilde biçimlendirilmeli Soruların sıralanmasıyla ilgili hususlara dikkat edilmeli Anketi yanıtlayanlar için yönerge hazırlanmalı Ön test yapılmalı

14 14Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Anketlerin Dağıtımı ve Dönüşlerin İzlenmesi Posta yoluyla Kapı kapı gezerek Web aracılığıyla Dönüşlerin izlenmesi Anımsatma mektupları

15 15Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Kabul Edilebilir Yanıt Verme Oranları %50 - analiz ve rapor için uygun %60 - iyi %70 – çok iyi Ama bu oranlara ulaşmak çok zor Yanıt verme oranlarının yüksek olması bulguların güvenilirliğiyle yakından ilgili

16 16Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Görüşme İlkeleri Görüşmecinin rolü Görüşmecinin giyimi (deneklere benzemeli) Görüşmecinin cinsiyeti, ırkı, vs. (bazı sorulara verilen yanıtları etkileyebilir) Görüşmeye önceden hazırlanma ve sorulara aşina olmak Soruları aynen yazıldığı gibi sormak Yanıtları aynen kaydetmek Yanıt almak için gerektiğinde denekleri teşvik etmek

17 17Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Görüşme İçin Hazırlanma Genel ilkelerin ve süreçler tartışılmalı Zor ya da karmaşık durumların nasıl halledileceği tanımlanmalı Gösteri amaçlı görüşmeler yapılmalı “Gerçek” görüşmeler yapılmalı

18 18Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Telefon Anketleri Avantajları: Para ve zaman Veri toplamada denetim Dezavantajları: Gerçekte reklam kampanyaları

19 19Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Yeni Teknolojiler ve Betimleme Araştırması Bilgisayar yardımıyla yapılan kişisel görüşmeler Bilgisayar yardımıyla yapılan görüşmeler Bilgisayara dayalı anketler Web anketleri Dokunmatik veri girişi Ses tanıma

20 20Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Toplanan Verilerin Kodlanması I “Mesleğiniz nedir?” Analizi kolaylaştırmak için gruplamak gerekli (işçi, memur, yönetici, vs.) Kod kategorileri hem tüm meslek gruplarını kapsamalı, hem de birbirini dışlamalıdır “Siyasi görüşünüz: Liberal Ilımlı Muhafazakar Bilmiyorum Cevap yok” “Kütüphaneyi kullanma sıklığı: Yılda 1 Ayda bir Haftada bir Her gün Bilmiyorum Cevap yok

21 21Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Veri giriş seçenekleri –Anket formlarını SPSS’e aktarmak –Cevapları kodlamak –Doğrudan veri girişi yapmak –Görüşmecilerin verileri kendilerinin girmelerini sağlamak –Optik okuyucu kullanmak Veri temizleme –1 Erkek 2 Kadın 0 Cevap yok (Eğer “7” işaretlendiyse hatalı= –“Kaç çocuk doğurdunuz?” (Yanıtlayan kadınsa tamam. Erkekse elenecek) –Kategorileri birleştirme (“Çok liberal” “Liberal” “Az liberal” seçeneğini işaretleyenler “Liberal” olarak birleştirilebilir) –“Bilmiyorum” cevaplarını çıkararak hesaplama Toplanan Verilerin Kodlanması II

22 22Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr İkincil Analiz Bir araştırmacı tarafından toplanan ve işlenen verilerin başka bir araştırmacı tarafından genellikle farklı bir amaçla analiz edilmesine dayanan araştırma türü Ucuz veri toplama yöntemi Geçerlik sorunu –Araştırma soruları aynı olmayacağından bir araştırma için toplanan veriler nadiren bir başka araştırma sorusu için de kullanılabilir

23 23Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Araştırması Örneği Z.B. Gölge, M.F. Yavuz, S. Müderrisoğlu ve M.S. Yavuz, Turkish university students’ attitudes towards rape. Sex Roles, 49, 6,

24 24Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Denenceler Kadınlar erkeklere oranla tecavüze uğrayana daha az, mütecavize daha çok sorumluluk yüklerler ve tecavüzü erkeklerden daha ciddi bir suç olarak görürler “Erkeksi” cinsiyet rollerine sahip olan kadınlar ve erkekler tecavüze uğrayana daha çok, mütecavize daha az sorumluluk yüklerler ve tecavüze daha hoşgörüyle yaklaşırlar Hem kadınlar hem erkekler birlikte çıktığı kişi tarafından tecavüz edilene daha çok, mütecavize daha az sorumluluk yüklerler

25 25Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Denekler İstanbul’da yerleşik üniversite öğrencileri arasından rastgele seçilen 800 öğrenci (432’si kadın, 368’i erkek)

26 26Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Veri Toplama Araçları Üç tecavüz senaryosu –Birlikte çıktığı kişi tarafından tecavüz edilen kadın senaryosu –Bir yabancı tarafından tecavüz edilen kapalı giyinmiş kadın senaryosu –Bir yabancı tarafından tecavüz edilen, “liberal” giyinmiş kadın senaryosu Sorular –Deneklere tecavüze uğrayanın ve mütecavizin sorumlulukları, polise haber verilip verilmemesi, olayın suç olarak görülüp görülmemesi ve her senaryo için verilmesi gereken ceza hakkındaki görüşleri sorulmuş Likert ölçeği –Sorumluluk: 1: Sorumlu değil 5: Tamamen sorumlu –Ceza: 1: Para cezası; 2: 1-7 yıl hapis; 3: 8-15 yıl hapis; 4: yıl hapis; 5: 20+ yıl hapis; 6: Hadım edilsin Bem Cinsiyet Rolü Envanteri

27 27Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Bazı Bulgular Erkekler kadınlardan daha çok tecavüze uğrayanı sorumlu tutuyorlar Kadın ve erkeklerin neredeyse tamamı bir yabancı tarafından tecavüzü hoşgörmüyorlar ama kadınların %12’si, erkeklerin %23’ü flört tecavüzünü suç olarak görmüyorlar!

28 28Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Araştırmalarında Etik Gizlilik Gönüllü katılım Betimleme araştırması kisvesi altında başkalarını yönlendirme Sonuçların kötüye kullanımı Medyanın haber yaptığı betimleme araştırmasıyla ilgili detaylı bilgi vermemesi Kalite kontrol standartlarının olmaması Kaynak: Neuman, 2006, s

29 29Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Araştırmasının Güçlü Yönleri Büyük bir kitlenin (evren) özelliklerini tanımlamada yararlı Büyük örneklemler seçilebilir Toplanan veriler standart (tüm denekler aynı soruları yanıtlıyor) Esnek – bir konuda birçok soru sorulabilir Güvenilirliği yüksek –Farklı ölçümlerin tutarlı sonuçlar vermesi

30 30Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Betimleme Araştırmasının Zayıf Yönleri Nadiren toplumsal yaşam bağlamında gerçekleştirilir Bazı yönlerden esnek değil Yapay Geçerliği zayıf –Ölçümlerin araştırılan kavramın gerçek anlamını her zaman yansıtmaması

31 31Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Temel Terimler

32 32Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Denek Anket/görüşme sorularına yanıt vererek analiz için veri sağlayan kişi Anket Analiz için yararlı olacak bilgi toplamak için tasarlanmış enstruman

33 33Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Önyargı Deneklerin soruları belli bir şekilde yanıtlamasına yol açan sorular Şartlı soru Bazı sorulara verilen yanıtlara bağlı olarak sadece belli deneklerin yanıtlaması istenen soru

34 34Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Yanıt oranı Denek sayısının örnekleme seçilen kişi sayısına oranı Görüşme Görüşmecinin deneklere sorular sormasına dayanan veri toplama tekniği

35 35Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Teşvik Deneklerden daha ayrıntılı yanıt istemek İkincil analiz Daha önce yapılan bir araştırma için toplanan ve kullanılan verilerin farklı bir araştırma sorusunu yanıtlamak için kullanılması

36 36Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Özet Nicel bir yöntem olarak betimleme Betimleme yöntemine uygun araştırma türleri Betimleme araştırması sürecinde adımlar Betimleme araştırmalarında etik Betimleme araştırmasının güçlü ve zayıf yönleri


"1Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleriwww.acikders.org.tr Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Betimleme Yöntemi." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları