Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TÇMB) Kasım 2013 M. Edip. Alpan TÇMB Enerji ve Tabii Kaynaklar Daimi Komitesi Üyesi (AKÇANSA Çanakkale Fabrika Enerji.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TÇMB) Kasım 2013 M. Edip. Alpan TÇMB Enerji ve Tabii Kaynaklar Daimi Komitesi Üyesi (AKÇANSA Çanakkale Fabrika Enerji."— Sunum transkripti:

1 Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TÇMB) Kasım 2013 M. Edip. Alpan TÇMB Enerji ve Tabii Kaynaklar Daimi Komitesi Üyesi (AKÇANSA Çanakkale Fabrika Enerji Ürt.&Elk. Bak. Müdürü) ÇİMENTO SEKTÖRÜNDE ATIK ISI GERİ KAZANIMI SİSTEMLERİ KULLANIMI

2  Ülkemizin köklü sanayi dallarından biri olan «Çimento Sektörü» 1911 yılında Darıca’da kurulan ilk tesisle üretim faaliyetine başlamış ve günümüze gelindiğinde, 49 adet entegre üretim tesisi ve 19 adet öğütme&paketleme tesisi ile ülkemizde faaliyet gösteren ana sanayi dallarından biri olmuştur.  Gerek mevcut tesislerin kapasite arttırımı yatırımları gerekse yeni tesislerin inşasının devam ediyor olmasıyla da her geçen yıl büyüyen bir sektör olmaya da devam etmektedir.  Ülkemiz, sektörümüzün bugünkü üretim kapasitesiyle dünyada ilk 5 ülke arasında yer almakta ve Avrupa’nın en büyük çimento iharacatçısı konumunda bulunmaktadır. Türkiye Çimento Sektörü

3 Niçin Enerji Verimliliği ?  Çimento üretimindeki ana faaliyetlerin, pişirme ve öğütme prosesleri olması nedeniyle sektörümüzde ısıl enerji ve elektrik enerjisi yoğun olarak kullanılmaktadır. Kaynak: YEGM 2012 Benchmarking çalışması Türkiye ağırlıklı ortalama değerleri

4  Çimento üretimini oluşturan maliyet bileşenleri analiz edildiğinde de, yakıt ve elektrik enerjisi maliyetlerinin toplam maliyet içindeki payının %60-70 aralığında olduğu görülmektedir. Niçin Enerji Verimliliği ?

5  Enerji Etüdleri  Mekanik Ekipmanlarda Performans Değerlendirmeleri  Proses Optimizasyon Sistemleri Uygulamaları  Yüksek Verimli Motor ve Hız Kontrol Uygulamaları  Alternatif Yakıt ve Hammadde Kullanımları  Yenilenebilir Enerji Kaynakları Kullanımı  Atık Isı Geri Kazanımları Enerji Verimliliği Uygulamaları

6  Üretim aşamasının ana faaliyeti olan klinker üretimi aşamasında pişirme prosesi sonucu ortaya çıkan atık ısı, bazı öğütme proseslerinde kullanıldıktan sonra baca gazları vasıtasıyla dış ortama deşarj edilmektedir.  Atık ısı geri kazanımı uygulamalarıyla, atmosfere deşarj edilen atık ısı kullanılarak elektrik enerjisi üretimi mümkün olmaktadır. Atık Isı Geri Kazanımı

7

8  Klinker üretim sürecindeki yüksek ısıl prosesten kaynaklı gaz çıkış sıcaklığı, teknolojik yapılarına göre farklılaşmakla beraber ön ısıtıcı sonrasında 280 ̊ C – 350 ̊ C arasında, klinker soğutma çıkışında da 250 ̊ C – 300 ̊ C arasında değişen ve klinker üretim kapasitesine bağlı olarak artan debilerdeki atık sıcak gazlar, yüksek ısıl işlemdeki üretim sürecinde tekrar kullanılmadığından direkt olarak atmosfere atılmaktadır. Klinker üretim prosesinde atıl olan bu sıcaklıktaki gazlar, klasik buhar teknolojisine dayalı elektrik enerjisi üretimi için önemli bir ısı kaynağı olmasından ötürü değerlendirilebilmektedir.  Klinker üretim sürecinde her bir döner fırın prosesinde biri ön ısıtıcı kulesi diğeri de klinker soğutma ünitesi olmak üzere 2 ayrı noktadan atık sıcak gazların mevcut olması nedeniyle, buhar kazanları prosesin bu noktalarına konularak sıcak gaz yönlerdirmeleri yapılmıştır. Atık Isı Geri Kazanımı

9  Ön ısıtıcı kulelerine entegre edilen kazanlar “SP boiler” olarak adlandırılmakta olup sistemdeki sıcak gazı klepe yönlendirmeleri ile alarak buhar üretimi gerçekleştirilmektedir. Gaz çıkışı, tekrar ID fan girişine verilerek farin değirmenlerine hammadde kurutma amacıyla yönlendirilmektedir.  Ön ısıtıcı çıkışındaki sıcak gazlar, hammadde öğütme değirmen prosesinde hammaddeden kaynaklı rutubet nedeniyle kullanılmakta olduğundan, araya konulan kazanların sıcak gazın ısısını tamamen alması istenmemektedir. Bu durum atık sıcak gazın tamamının elektrik enerjisi üretimi sürecinde kullanılmasını kısıtlamaktadır. Atık Isı Geri Kazanımı

10  Klinker soğutma ünitelerine entegre edilen kazanlar “AQC Boiler” olarak adlandırılmakta olup, soğutma prosesindeki atık sıcak gazları kullanarak buhar üretimini gerçekleştirir. Boiler çıkışındaki gazlar, klinker üretiminin herhangi bir sürecinde kullanılmayarak elektrofiltreler üzerinden atmosfere deşarj edilir. Böylelikle, atık sıcak gazın tamamı elektrik enerjisi üretimi sürecinde kullanılabilmektedir. Atık Isı Geri Kazanımı

11  Basit bir yaklaşımla, çimento sektöründe ortalama 3000 ton/gün (4 kademeli ön ısıtıcılı ve pre-kalsinatörlü) klinker üretimine sahip bir klinker üretim hattından, kullanılan teknolojiye ve hammaddenin rutubetine bağlı olarak 3,0 ila 6,0 MW arasında bir elektrik enerjisi elde edilebilmek mümkün olabilmektedir.  Fabrikaların enerji verimliliği şartlarına bağlı olarak, WHR ile elektrik üretimi 30 kw/ton. klinker ile 45 kw/ton.klinker arasındadır.  Çimento fabrikalarının kapasitelerini %90 oranında kullandıkları düşünüldüğünde, Atık Isıdan Elektrik Üretiminin Ortalama 35 kw/ton. klinker olacağı kabul edilirse; ton/yıl klinker üretimden MWh/yıl Elektrik Üretimi gerçekleşebilecektir. Bu da 270 MW lık bir Elektrik Üretim Santralına eşdeğerdir.  Atık ısıdan elektrik üretmenin yanında; bacaların toz yüklerinde önemli miktarlarda düşüş sağlamak ve elektrik üretiminde fosil kaynaklar kullanılmadığından CO 2 kredisi kazanmak mümkündür. Zira, 1 kWh elektrik üretimi sayesinde yaklaşık 0,65 kg CO 2 kredisi sağlanabilir. Atık Isı Geri Kazanımı

12  2012 yılı verileri ışığında, çimento üretiminde kullanılan elektrik enerjisi miktarı MWh/yıl olmuştur. Bu miktarın MWh/yıl olan kısmı klinker üretim sürecinde tüketilmiştir. Yine aynı yıl için, WHR sistemlerinden üretilen elektrik enerjisi miktarı ise MWh/yıl olmuştur. WHR sistemlerinden üretilen elektrik enerjisinin toplam çimento elektrik enerjisi içerisindeki payı %2, klinker üretim sürecinde kullanılan elektrik enerjisi içerisindeki payı da %4 olarak gerçekleşmiştir. Gerek 2013 yılında devreye girmiş olan gerekse devam etmekte olan yatırımlarında devreye girmesiyle önümüzdeki yıllarda bu payların artacağı aşikardır. Atık Isı Geri Kazanımı

13  Diğer yandan, WHR sistemlerinin ikinci bir faydası CO2 emisyonlarının azaltılmasına katkı sağlamasıdır yılı verilerine göre, sektörel ortalamada direkt CO2 emisyonu 850 kg CO2/ton.klinker, yakıt kaynaklı direkt CO2 emisyonu 325 kg CO2/ton.klinker olarak gerçekleşmiştir yılında devrede olan WHR sistemlerinin yarattığı tasarruf miktarı ton CO2/yıl olmuştur. Atık Isı Geri Kazanımı

14 Atık Isı Geri Kazanımının başlıca faydaları;  Fosil yakıt kaynaklı enerji tüketiminin azaltılması  Sektörel enerji yoğunluğunun düşmesine katkı  Enerji maliyetlerinde azalma ve artan karlılık  Enerji fiyatlarındaki artış riskinin azaltılması  Elektrik arz güvenilirliğinin arttırılması  Çevre imajının güçlendirilmesi  CO2 emisyonlarının azaltılması ve CO2 ticareti için fırsat yaratılması Atık Isı Geri Kazanımı

15 ÇİMENTO SEKTÖRÜNDE ATIK ISIDAN GERİ KAZANIM PROJELERİ Yatırımı Biten ve Devreye giren Tesisler MWHatProje başlangıcı Devreye alma tarihiSon durum Akçansa Çimento (Çanakkale) Eyl.11Devrede Çimsa Çimento (Mersin) 82Tem.10Eyl.11Devrede Aşkale Çimento (Aşkale) 7,522008Eyl.11Devrede Nuh Çimento Oca.13Devrede Batı Çimento 92Eki.11Ağu.12Devrede Batı Söke Çimento 5,51Eki.11Ağu.12Devrede Bursa Çimento 72Oca.12Tem.13Devrede TOPLAM ÇALIŞAN 7014 Yatırımı Başlamış ve Devam eden Tesisler BOLU71Şub.13Tem.14Devam ediyor ASLAN71Şub.13Tem.14Devam ediyor TOPLAM YATIRIM AŞAMASINDA142 Görüşmeleri devam eden veya gündemlerinde olan fabrikalar Öngörülen başlama Devreye alma Öngörülen Öngörülen Geri dönüşüm süresi Göltaş122Haz Firmaya Verme safhasında Limak ergani3, Fizibiliteler devam ediyor Çimko narlı Fizibiliteler devam ediyor Ado Tokat Fizibiliteler devam ediyor limak balıkesir Fizibiliteler devam ediyor Limak trakya Fizibiliteler devam ediyor Denizli Çimento 52 Fizibiliteler devam ediyor TOPLAM PLANLANAN41,510 GENEL TOPLAM 125,526 TOPLAMPOTANSİYEL (TAHMİNİ) 27062

16  Çimento sektöründe enerjinin verimli kullanılmasına yönelik çalışmalar 2000 yılından bu yana Elektrik İşleri Etüd İdaresi Genel Müdürlüğü, yani şimdiki adıyla Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü ile birlikte gelişerek sürdürülmektedir. Her yıl yapılan “benchmarking” çalışmaları, gönüllü anlaşmalar, verimlilik artırıcı projeler ve sanayide enerji verimliliği yarışmalarının katkısı ile enerji yoğunluklarının düşürülmesine önemli ölçüde katkıda bulunulmaktadır.  Bu kapsamda, 2012 yılı verileri ile tamamlanan benchmarking çalışması sonucunda; Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği’ne üye olan veya olmayan 48 entegre fabrikanın ağırlıklı ortalamalarına göre klinker pişirme özgül enerji tüketimi 816 kcal/kg ve toplam elektrik özgül tüketimi ise 100,1 kWh/ton’dur. Bu oranlar Avrupa ortalamalarından daha iyi konumda olduğumuzu göstermektedir. Sektörel Değerlendirme

17  2012 yılı Şubat ayında yayımlanan Enerji Verimliliği Strateji Belgesi kapsamında sanayi alt sektörlerinin 2020 yılına kadar % 10 oranında tasarruf potansiyeli olabileceği belirtilmektedir.  Bu öngörünün gerçekleşmesi doğrultusunda çevre ve enerji yatırımları ile yenilenebilir enerji kaynaklarının değerlendirilmesi yönünde yoğun fizibilite çalışmaları ve yatırımlar yapılmaktadır.  Bu yatırımlar içerisinde, “Enerji Geri Kazanımı” projeleri sektörümüzde ciddi olarak değerlendirilmekte ve ülke ekonomimize kazandırılmaya çalışılmaktadır. Özellikle son yıllarda ‘’Enerji Verimliliği’’ bilincinin artması ile ‘’Atık Isıdan Enerji Geri Kazanımı’’ sistemlerinin sanayide kullanımı önem kazanmış, uygulamalarda çimento elektrik enerjisi tüketiminin yıllık %20-30’u kadar bir miktarının ulusal enerji ağına geri kazandırılabileceği hesaplanmıştır. Sektörel Değerlendirme

18  Fabrikalarımızın, gerek teknolojik altyapıları gerekse hammadde ve ürün karakteristikleri nedeniyle ‘’Atık Isıdan Enerji Geri Kazanımı’’ yatırımları, potansiyel olmasına rağmen fizibil bulunmayabilmektedir. Bu durumlarda ne yazık ki, bu atıl enerji kaynağı bir faydaya dönüştürülememektedir.  Sektörümüz bu çalışmaların yaygınlaşması, başarıya ulaşması açısından, özellikle çevre ve enerji yatırımlarında devletimizin işbirliği ve desteğine ihtiyaç duymaktadır.  Mevcut EV Destekleri Sanayide Enerji Verimliliği Projeleri, Gönüllü Anlaşmalar, TTGV, KOSGEB destekleri ve benzeri destekler beklentilerimizi karşılamamaktadır.  WHR tesisleri ile elektrik üretiminin, yenilenebilir kaynaklardan elektrik üretimindeki teşvik uygulamasına paralel bir mekanizma ile teşvik edilmesi son derece uygun olacak ve uluslararası rekabet açısından sektörlerin zaten çok yüksek maliyetlerine pozitif etki sağlayacaktır Sektörel Beklentiler

19  Bilindiği gibi 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun’da yenilenebilir kaynaklardan elektrik üretiminde, tüketilmeyen elektriğin devlet tarafından belirlenen tarifelerden satın alım garantisi bulunmaktadır.  WHR tesislerinden üretilen elektrik bedelinin devletin belirleyeceği birim fiyat üzerinden hesaplanıp, şebekeden çekilecek elektrik toplam tutarının tamamının yada bir bölümünün iskonto edilmesi veya Kanunun II Sayılı Cetveli içerisinde yer almak üzere WHR tesisinin yerli önemli aksamlarının “Katkı İlavesi Yapılacak Tesisler” kapsamında değerlendirilmesi sektörümüz açısından önem taşımaktadır. Sektörel Beklentiler

20


"Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TÇMB) Kasım 2013 M. Edip. Alpan TÇMB Enerji ve Tabii Kaynaklar Daimi Komitesi Üyesi (AKÇANSA Çanakkale Fabrika Enerji." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları