Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN UYUM VE DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN UYUM VE DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI."— Sunum transkripti:

1 ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN UYUM VE DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI

2 O Davranış bozuklukları çocuğun çeşitli ruhsal ve bedensel nedenlere bağlı iç çatışmalarını davranışlarına aktarması sonucu ortaya çıkar.

3 O Bir çocuğun davranışının bozukluk sayılabilmesi için bazı ölçütler gerekir. O Bu ölçütler: O Yaşa uygunluk O Yoğunluk O Süreklilik

4 O Çocuklar gelişim dönemlerindeki sorunların çözümünde engellerle karşılaşırsa, olağan olarak nitelendirilen bu sorunların çözümü sonraki gelişim dönemlerine ve ileriki yaşlarına ertelenir. Bu durumlarda ortaya çıkan sorunlar uyum ve davranış bozuklukları olarak adlandırılır.

5 O Genel olarak davranış bozukluklarının nedenleri: O Dikkat Çekmek O İntikam Alma İsteği O Yetersizlik O Ebeveynlere Karşı Güç Kazanma İsteği

6 Çocuklarda Sık Görülen Davranış Bozuklukları O Saldırganlık O Çalma O Yalan Söyleme O Küfür Etme O Tik Bozuklukları O Okul Fobisi O Enkoprezis (Dışkı kaçırma) O Enürezis (Altını ıslatma)

7 Çocuklarda Sık Görülen Davranış Bozuklukları O Tırnak Yeme O Kekemelik O Parmak Emme O İnatçılık O Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu

8 SALDIRGANLIK O Saldırganlık, çocuğun genellikle kendi akranlarına ve başkalarına vurması, ısırması, tekmelemesi, eşyaları fırlatması ve tükürmesi gibi zarar vermeyi hedefleyen davranışlarda bulunmasıdır.

9 Nedenleri O Saldırgan davranışların yetişkinler tarafından ödüllendirilmesi ve pekiştirilmesi. O Çocuğun, yetişkinlerden gerekli ilgiyi, anlayışı, sevgiyi ve kabulü görmemesi. O Televizyon ve bilgisayar oyunları, kitle iletişim araçlarının olumsuz etkisi. O Ana-babanın aşırı otoriter ve baskıcı tutumları, buna bağlı olarak yaşanan iletişim problemleri.

10 Öneriler O Saldırgan davranışları kesinlikle dayakla cezalandırmayın! Dayak atılan çocukta düşmanlık duyguları gelişir ve pekişir. O Çocuğa sosyal gelişimine uygun çeşitli sorumluluklar verin. Böylece çocuğa başarma duygusunu yaşatmış olursunuz. O Çocuğa yaptığı bu davranışların dezavantajlarını gösterin. Saldırgan davranış göstererek isteklerini elde edemeyeceğini ona anlatın.

11 ÇALMA O Çalma, çocuğun kendine ait olmayan bir eşyayı, bir nesneyi izinsiz olarak alıp ona sahip olmasıdır. O 3–4 yaşındaki bir çocuğun başkasına ait bir oyuncağı almasının çalma olup olmadığına karar vermek için çocuğun bulunduğu dönem özelliklerini iyi bilmek gerekmektedir.

12 ÇALMA O Çalma davranışı okul çağlarında sıkça görülür. Önemle üzerinde durulması gereken bir konudur. Bir çocukta 10 yaşından sonra da çalma davranışı devam ederse bu önemli bir problemin göstergesidir ve mutlaka bir uzmana başvurulmalıdır.

13 Nedenleri O Çocuğun temel ihtiyaçların önemsenmemesi ve karşılanmaması. O Çocuğun sevgi, ilgi ve anlayıştan mahrum olması. Örneğin; Çocuk, anne-babasının ilgisini çekmek için çalabilir. Yapılan araştırmalarda çalma davranışında bulunan çocukların ailelerinin genellikle alkolik ya da suçlu ana-babalar olduğu belirlenmiştir.

14 Öneriler O Çocuğunuza başkalarının eşyalarına önem vermeyi, dürüstlüğü öğretin ve bunu yaşantınıza geçirin. O Çocuğunuzla iletişiminizi güçlendirin. İlginizi ve sevginizi esirgemeyin. O Çocuğunuzun temel ihtiyaçlarını karşılayın. Yaşına ve ihtiyaçlarına uygun miktarda harçlık verin.

15 YALAN SÖYLEME O Genel olarak yalan, başkalarını kandırmak ya da yanıltmak amacıyla söylenen sözlerdir. Çocuklarda 7 yaşından önce söylenenler yalan olarak kabul edilmez. Çünkü bu yaş dönemindeki çocukların inanılmaz bir hayal dünyaları vardır ve gerçekle gerçek olmayanı ayırt edemezler.

16 YALAN SÖYLEME O Anlattıkları şeyler bazı ebeveynler tarafından yalan kabul edilir. Hâlbuki çocukların söyledikleri ve anlattıkları kandırma ve yanıltma amacı taşımaz.

17 Nedenleri O Baskıcı ve otoriter anne-baba tutumları. O Anne-babanın olumsuz model olması. O Ailenin, çocuğa üstesinden gelemeyeceği sorumluluklar yüklemesi. O Ailenin çocukla olan iletişiminin bozuk olması. O Çocuğun sık sık eleştirilmesi ve başkalarıyla kıyaslanması.

18 Öneriler O Eğer anne-baba olarak yalan söylerseniz, çocuğunuzda yalan söyleyecektir. O Çocuğunuza aşırı tepki göstermeyin ve ağır cezalar vermeyin. Aksi takdirde çocuğunuz cezadan kurtulmak için yalan söylemeye devam edecektir. O Çocuğunuza üstesinden gelemeyeceği sorumluluklar vermeyin.

19 KÜFÜR ETME O İnsanların genellikle kızgınlık, öfke veya engellenmelerle karşılaştıklarında kullandıkları kötü kelimelere denir. Küfür, bazen insanlara beddua kelimeleri, bazen cinsel içerikli kelimeler, bazen kişinin zekâsıyla ya da hayvan isimlerini içeren kelimeler kullanılarak yapılır.

20 Nedenleri O Anne-baba veya etrafındaki yetişkinleri model alması. O Yetişkinlerin ilgisini çekme isteği. O Büyüdüğünü ispat etme çabası. O Küfür eden akranları arasında kabul görme isteği.

21 Öneriler O Çocuğunuza iyi model olun. Eğer siz küfür ederseniz çocuğunuzda eder. O Çocuğunuz küfrettiğinde kesinlikle şiddet ve tehdit kullanmayın. O Çocuğunuzun küfür etmesine tanık olduğunuzda birden aşırı tepki vermeyin. Bir süre duymazlıktan gelin.

22 TİK BOZUKLUKLARI O Tikler, vücuttaki herhangi bir kas grubunda yinelenen, istem dışı yapılan hareketlere denir. Genellikle iç gerginliğin dışavurumudur.

23 Tik Çeşitleri O Göz kırpmak O Kaş oynatmak O Tuhaf sesler çıkartmak O Geniz ve gırtlak temizleme hareketleri O Ağız ve dudak hareketleri O Boyun ve omuz hareketleri

24 Tik Çeşitleri O Burun çekmek ve burun kanatlarını oynatmak O Hızlı hızlı nefes almak veya nefes tutmak O Parmak çıtlatmak O Baş oynatmak, baş sallamak gibi daha birçok tik vardır.  Bazı çocuklarda bunlardan bir tanesi varken başka bir çocukta birden fazla tik görülebilmektedir.

25 Nedenleri O Çocuktan bulunduğu gelişim döneminin üzerinde davranışların beklenmesi. O Çocuğun anne-baba tarafından sürekli horlanması ve aşağılanması. O Aile içi iletişimin bozuk olması. O Çocuğun başkasını taklit etmesi.

26 Öneriler O Çocuğa karşı kesinlikle olumsuz ve sert tepkide bulunmayın. O Çocukta tik görüldüğünde sürekli ikaz etmeyin. Aksi takdirde çocukta gerginlik artar ve tikler çoğalabilir. O Çocuğunuzun tiki ile alay etmeyin ve eleştirmeyin. O Çocuğunuzda tik görüldüğünde bir uzmana götürün.

27 OKUL KORKUSU O Okul korkusu hemen hemen her dönemde ortaya çıkabilir. Kreşte, ilköğretimde hatta lise de bile. Çocuğun ısrarla okula gitmek istememesi olarak tanımlanabilir.

28 Belirtileri O Sık sık karın ağrısı, baş ağrısı, mide bulantısı, iştahsızlık hatta kusma gibi şikâyetler görülür. O Anne-babasının kendisiyle okula gitmesini ister ve gittiklerinde bırakmak istemez. Ağlar, hırçınlaşır. O Okul gitmediği zamanlarda son derece rahat ve mutludur.

29 Nedenleri O Anne-babanın çocuğa aşırı bağımlı bir tutum sergilemesi. O Çocuğun anneden ayrılma korkusu yaşaması. O Ailede boşanma, ekonomik problemlerin yaşanması veya ebeveynlerden birinin başkasıyla evlenmesi gibi stresli bir ev ortamının olması.

30 Öneriler O Çocuğunuza karşı tutumunuzu gözden geçirin. Ne siz ona ne de o size bağımlı olsun. O Çocuğunuza aşırı tepkili ve baskıcı davranmayın. Ve okula gitmediği için suçlamayın. O Bu durumun birçok çocukta görüldüğünü unutmayın ve bunu çocuğunuza da söyleyin. Üstesinden gelinemeyecek bir sorun olmadığını belirtin.

31 ENKOPRESİZ O Çocuklarda görülen dışkı bozukluklarıdır. Çocuğun büyük dışkısını altına kaçırmasıdır. Enkoprezis erkeklerde daha sık görülür.

32 Nedenleri O Çocuktaki fizyolojik bozukluklar (Bağırsak işlevlerinde). O Çocuğun doğru tuvalet eğitimi almamış olması. O Anne-babanın özellikle annenin aşırı titiz davranması. Buna bağlı olarak çocuğa baskı uygulaması. O Psikolojik faktörler. Örneğin; Yeni bir kardeşin doğması gibi.

33 Öneriler O Çocuğunuza bu rahatsızlığından dolayı baskıcı, tepkili ve eleştirel yaklaşmayın. Kesinlikle şiddet uygulamayın ve başkalarına söylemekle tehdit etmeyin. O Tuvalet eğitimi konusunda baskıcı ve cezalandırıcı davranmayın. O Mutlaka bir uzmandan yardım alın. Böylece sorunun fizyolojik mi psikolojik mi olduğu ortaya çıkar. Tedavide psikoterapi, davranış terapisi veya ilaç tedavisi uygulanabilir.

34 ENÜREZİS O Çocuklarda görülen altını ıslatma bozukluğudur. Erkek çocuklarda daha sık görülür. Birincil ve İkincil enüresiz olarak ikiye ayrılır.

35 ENÜREZİS O Birincil enüresizde çocuk doğduğu andan itibaren hiç kuru kalmamıştır. İkincil enüresizde ise çocuk en az bir yıl kuru kaldıktan sonra tekrar yapmaya başlamıştır. 5 yaşına kadar sorun olarak kabul edilmez.

36 ENÜREZİS O Enürezis; yalnız gece altını ıslatanlar, yalnız gündüz altını ıslatanlar, hem gece hem gündüz altını ıslatanlar, ara sıra altını ıslatanlar olmak üzere dört şekilde görülebilir.

37 Nedenleri O Kalıtımsal olması. Genellikle %75 kalıtımsal olduğu bilinmektedir. O Organik bozukluklar: Mesane kapasitesinin yeterli olmaması, ağır uyku, böbrek ve bağırsak bozuklukları gibi. O Psikolojik faktörler, Kaygının bilinçdışı ifade edilmesi. O Travmatik yaşantılar.

38 Öneriler O Öncelikle çocuğunuzu mutlaka bu konuda uzman bir doktora götürün. O Çocuğunuzun tıbbı tahlillerini mutlaka yaptırın ki sorunun biyolojik mi psikolojik mi olduğu anlaşılsın. O Çocuğunuza karşı kesinlikle baskıcı ve cezalandırıcı yaklaşmayın. O Onunla alay edip başkalarına söylemekle tehdit etmeyin.

39 TIRNAK YEME O Tırnak yeme alışkanlığı psikolojik kökenlidir. Kendini gergin, sıkıntılı ve öfkeli hisseden çocuğun bunları dışa vurumu olarak kabul edilir. Kişilik olarak hassas ve sinirli çocuklarda daha sık görülür.

40 TIRNAK YEME O Ergenlik döneminde artabilir. Bunun nedeni ergenlik döneminden kaynaklanan gerginlik ve bu dönemde ergen için önemli olan çevre tarafından kabul ve onay görme çabasıdır.

41 Nedenleri O Çocuğun kendisini güvende hissetmemesi. O Baskıcı, cezalandırıcı anne-baba tutumları. O Ailede başka tırnak yiyenin olması. O Ev veya okul ortamındaki gerilim. O Çocuğun ihtiyacı olan güven ve sevgiyi alamaması.

42 Önerileri O Çocuğunuza karşı baskıcı ve eleştirel yaklaşmayın. 3–4 yaşına kadar görmezlikten gelin. O Çocuğunuza tırnak yediği için şiddet uygulamayın. O Çocuğunuza ellerini meşgul edecek uğraşlar verin. O Bu davranışı söndürmek için alternatifler üretin. O Çocuğunuzu bu alışkanlığın üstesinden gelebileceğine inandırın.

43 KEKEMELİK O Kekemelik, yaşına ve lehçesine uygun gelişimsel olarak çıkartması beklenen konuşma seslerini çıkartamaması, konuşmanın olağan akıcılığında ve zamanlama örüntüsünde bozukluk olması durumudur.

44 KEKEMELİK O 4-5 yaşlarına kadar normal olarak kabul edilir. Erkek çocuklarında daha yaygındır. Organik veya psikolojik kökenli olabilir.

45 KEKEMELİK O Genellikle cümlenin ilk kelimesinde, uzun ve sessiz harfle başlayan kelimelerin söylenmesinde, sessiz harfle başlayan kelimelerden sesli harfle başlayan kelimelere geçişte zorluk yaşarlar. Şiir okurken veya şarkı söylerken kekelemezler.

46 Nedenleri O Kaygı, korku ve stres yaratan durumlarda. O Ailede kekemelik olan durumlarda. O Aşırı baskı gördüğünde ve eleştirildiğinde, aşağılandığında. O Travmatik yaşantılarda. Örneğin; Deprem, boşanma, ölüm, kaza, şiddet vb.

47 Önerileri O Kekemelik konusunda yaşadığınız gerginliği ve endişeyi bir kenara iterek çocuğunuza nasıl yardım edebileceğinizi düşünün. O Çocuğunuzun konuşmalarını düzeltmesi konusunda baskıcı olmayın. O Çocuğunuz konuşurken sabırla cümlesinin bitmesini bekleyin. Siz ne anlatmak istediğini onun yerine söylemeyin. O Çocuğunuza kısa cevaplı sorular sorarak konuşmaya teşvik edin.

48 PARMAK EMME O Çocuklar parmak emmeyi daha ana rahmindeyken öğrenirler. Yeni doğan bebeklerin tümünde de görmek mümkündür. Zararsız bir davranıştır. Kızlarda daha sık görülen bu davranış 3-4 yaşlarına kadar normaldir.

49 Nedenleri O Bebeklikte kendini ve çevresini tanıma ihtiyacı. O Sıkılgan ve utangaç çocuklar zor durumlarla karşılaştıklarında. O Çocuklar diş çıkarma döneminde. O Bazı çocuklar ise uykuya dalarken parmak emerler.

50 Öneriler O Çocuğunuza karşı sakin, sabırlı ve anlayışlı yaklaşın. Asla şiddet uygulamayın. O Yaptığı davranışın bulunduğu yaş grubuna ait olmadığını ve bebekçe bir davranış olduğunu anlatın. O Küçük yaşlardaki çocuklar için zararsız bir faaliyet olduğunu unutmayın. O Çocuğunuza, ellerini meşgul edecek uğraşlar verin.

51 İNATÇILIK O Anne-babaların en çok dile getirdikleri problemlerden biridir inatçılık. Çünkü her yaş döneminde görülür. 2-3 yaşları ilk görülmeye başlandığı dönemdir.

52 İNATÇILIK O Ergenlikte de ortaya çıkar. Kendilerini tanımaya ve kabul ettirmeye başlamaları ve bunun yanı sıra keşfetme merakları bu inatlaşmaları tetikler. Çocuklar sadece anne- babalarıyla değil çevresindeki diğer insanlarla da inatlaşmaya girebilir.

53 Nedenleri O Anne ve babanın çocuğa karşı tutarsız davranması. Örneğin; Annenin “evet” dediği bir konuda babanın “hayır” demesi. O Çocuğun ilgi ve ihtiyaçlarının zamanında karşılanmaması. O Çocuğa ihtiyacı olan bağımsızlık duygusunun verilmemesi. O Çocuğa karşı şiddet ve aşırı ceza kullanılması.

54 Öneriler O Anne-baba olarak ortak tutumlar geliştirin. Ve çocuğunuza olumlu örnek olun. O Çocuğunuza karşı öfkeli ve tepkili yaklaşmayın. O Çocuğunuzun istediklerini inatlaşmadığı zamanlarda yerine getirin. O Çocuğunuza istediği şeyi neden yapamayacağınızı açık ve anlaşılır bir dille anlatın.

55 DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU O Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite beraberinde öğrenme güçlüğü de gösterebilen bir davranış sorunudur. Bir kişide DEHB olduğunu söyleyebilmek için Dikkat Eksikliği, Aşırı hareketlilik ve dürtüsellik belirtilerinin 7 yaşından önce ve birden fazla ortamda (okul-ev) görülmesi, sürekli olması ve kişinin yaşamını etkilemesi gerekir.

56 DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU O Tüm çocukların %3’ünde görülür. Erkeklerde daha sık rastlanır. Ergenlik döneminde belirtilerde azalma olur fakat tamamen yok olmaz.

57 Nedenleri Hiperaktivite nedenleri tam olarak tespit edilemese de; O Aileden birinde hiperaktivite olması. O Çocuğun beynindeki (mesaj alış verişini gerçekleştiren) kimyasallarında sorunlar bulunması. O Doğum veya doğum sonrası beyin dokusunda zedelenmeler olması. O Çocuklarda görülen çocukluk çağı rahatsızlıkları ve gelişimsel problemler gibi nedenler, hiperaktiviteye sebep olabilir.

58 Tanı O Çocuğa hiperaktivite tanısı koyacak özel bir test yoktur. Tanıyı koymak zaman alıcı ve zordur. Genellikle çocuğun okula başladığı dönemde tanı konulur. Bunun nedeni okul ortamının bu tür çocuklar için rahatsızlık verici olması, sınıf içi uygulamalara ve kurallara uymada zorlanmalarıdır.

59 Tanı O Tanı aşamasında doktor, aileden çocuğun sağlık öyküsünü, okul ve evdeki davranışlarına yönelik bilgileri alır, tıbbi muayeneden geçirir. O Bu bozukluğun tanısının doğru konması son derece önemlidir.

60 Amerikan Psikiyatri Birliği’nce Tanımlanan Hiperaktivite Ölçütleri O Eli, ayağı kıpır kıpırdır. O Oturduğu yerde duramaz. O Gereksiz yere sağa sola koşturur, eşyalara tırmanır. O Sakince oynamakta zorlanır. O Sürekli hareket eder. O Çok konuşur.

61 Amerikan Psikiyatri Birliği’nce Tanımlanan Dikkat Eksikliği Ölçütleri O Bunlardan asgari 6’sının birden fazla ortamda en az 6 aydır görülüyor olması durumunda dikkat eksikliği olabileceği düşünülür.

62 Amerikan Psikiyatri Birliği’nce Tanımlanan Dikkat Eksikliği Ölçütleri O Belirli bir işe ya da oyuna uzun süre dikkatini vermekte zorlanır. O Dikkati kolayca dağılır. O Basit hatalar yapar. O Başladığı işi bitiremez. O Kendisiyle konuşulurken dinliyormuş gibi görünür.

63 Amerikan Psikiyatri Birliği’nce Tanımlanan Dikkat Eksikliği Ölçütleri O Görev ve etkinlikleri düzenlemekte zorlanır. O Yoğun zihinsel çaba gerektiren işleri yapmaktan kaçınır (Ev ödevi, okul aktiviteleri gibi). O Etkinlikler için gereken eşyaları kaybeder. O Günlük etkinliklerde unutkandır.

64 Tedavi O DEHB’nu iyileştirecek ve ortadan kaldıracak kesin bir tedavi yoktur. Fakat çocuğa; ailesi, doktoru ve öğretmenleri işbirliği yaparak bu problemle normal bir yaşam sürdürmesini sağlayabilirler.

65 Tedavi O Bunun yanı sıra çocuğun dikkat süresini uzatan ve hiperaktiviteyi azaltan ilaçlar kullanılır. Aileler bu ilaçları kendi isteklerine göre değil doktorun önerisine göre kullanmalı ve sonlandırmalıdırlar. İlaç kullanmak tek başına sorunu çözmez. O Bunun yanında mutlaka psikolojik yardım alması ve davranış terapisi de görmesi gerekmektedir. Bu sayede çocuk kendisini kontrol etmeyi ve ifade etmeyi öğrenir.

66 Öneriler O Sorunu çözebilmek için öncelikle sorunun varlığını kabullenin. O Çocuğunuza karşı aşırı otoriter veya aşırı hoşgörülü davranmayın. O Çocuğunuzun günlük yaşantısındaki aktiviteleri(kahvaltı, oyun, yemek, uyku saatleri gibi) mutlaka planlayın.

67 O Aşırı kalabalık ortamlardan mümkün olduğunca uzak tutun. O Asla şiddet uygulamayın. O Çocuğunuzla sık sık göz teması kurun. O Talimatlarınızı ve isteklerinizi kısa cümlelerle ifade edin. Aynı anda birden fazla şey istemeyin. Örneğin; Kıyafetini değiştir, daha sonra elini yüzün yıka ve dersini yap gibi.

68 HAZIRLAYAN REHBER ÖĞRETMEN ABDULLAH DALKIÇ BENİ DİNLEDİĞİNİZ İÇİN TEŞEKKÜR EDERİM.


"ÇOCUKLARDA GÖRÜLEN UYUM VE DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları