Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

ECZ315 – FARMAKOLOJI II Prof.Dr. Süleyman AYDIN Anadolu Üniv., Eczacılık Fak., Farmakoloji Anabilim.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "ECZ315 – FARMAKOLOJI II Prof.Dr. Süleyman AYDIN Anadolu Üniv., Eczacılık Fak., Farmakoloji Anabilim."— Sunum transkripti:

1 ECZ315 – FARMAKOLOJI II Prof.Dr. Süleyman AYDIN Anadolu Üniv., Eczacılık Fak., Farmakoloji Anabilim Dalı ECZ315 - FARMAKOLOJİ II, Kemoterapötikler

2 Derse ait genel özellikler – Dersi veren(ler) – Dersi alan(lar) – Dersin işlenme – yeri, – zamanı ve – yöntemi – Ders kaynakları – Ders sonunda beklenenler ve – ölçme yöntemleri

3 Ecz315 – Farmakoloji II Dersin kaynakları: Kayaalp, S. O.: Tıbbi Farmakoloji ( Rasyonel Tedavi Yönünden TIBBİ FARMAKOLOJİ ) Pelikan yay., 12nci baskı, Ankara Süzer, Öner: Farmakoloji Ders Kitabı, istanbul 2008 Farmakoloji Ders Kitabı, T. Farmakoloji Dernegi, Ankara Hardman, Limbird, Gilman (Ed.): Goodman and Gilman's the Pharmacological Basis of Therapeutics, McGraw Hİll, N.Y Katzung, B.G.: Basic and Clinical Pharmacology, McGraw Hİll, N.Y (http:// ve )www.kdm.anadolu.edu.trwww.google.com.tr

4 Kemoterapi Ders zamanı: ( derse gelmenin gerekliliği, önemi ve “derse gelmeme nedenleri”...) Ecz315 – Farmakoloji 2

5 Önemli NOT ve Uyarı: Bu bilgisayar dosyasında bulunan bilgiler, sadece dersin anahatlarını belirtmektedir. Burada belirtilmemiş olan daha detaylı bilgiler için: –derste anlatılan bilgilere ve –kaynak kitaplara bakılmalıdır.

6 Zaman... Ekim Kasım Aralık Pz Sa Çr Pr Cu Ct Pa Pz Sa Çr Pr Cu Ct Pa Pz Sa Çr Pr Cu Ct Pa

7 Genel tanimlar, (kemoterapi tanımı ) Genel bilgiler... (tarihçe.. ) Pasteur, (1871) Paul Ehrlich (histolog) Domagk,1932; (prontosil--> sulfanilamid) A. Fleming, 1929 etki; Florey 1939 izolasyon: (Penicillum notatum) --> penisilin --> antibiyotik çağı.. Giriş

8 Eucaryota ve Procaryota Genel yapı ve Farklılıkları Kemoterapi tanımı, kaynakları, Günümüzde önem – Rezistans (direnç) – Mikrobiyoloji, biyokimya, moleküler biyoloji ve genetik, fizyoloji, farmakoloji ve – ( Güncel:) – Yeni etkili ilaç geliştirilmesinin gerekliliği

9 ecz315 – Farmakoloji 2 – Mikroorganizma (tanım, yapı bütünlüğü..) – Mikroorganizma tür Çeşitliliği – Mikroorganizma ekosistem Çeşitliliği – Patojenite / normal flora – ( Bütün mikroorganizmalar patojen midir?) Prion, Virus Bakteri Fungus Protozoa Helminth Ektoparazit Neoplastik hücreler

10 . Antibakteriyel Spektrum Dar spektrumlu i., Geniş ““ Genişçe “ “ – Doz: M.I.K.; M.B.K tanımları. Antibakteriyel etki şekli: – Tanımlar (bakterisidal ve bakteriostatik) Bakterisidal – Penisilin, sefalosporin, vankomisin, aminoglikozit, florokinolon, rifampin, amfoterisin B* Bakteriyostatik – Tetrasiklin, sulfonamid, kloramfenikol, eritromisin, klindamisin, metronidazol, mikonazol* (*) fungus etkisi

11 Nasıl ? Kemoterapötikler nasıl, hangi mekanizma ile etki ederler?

12 Antibiyotiklerin etki mekanizmaları 1- Hücre duvarı sentezi ve butünlüğü üzerine etki 2- Protein sentezi üzerine etki 3- Genom (bütünlüğü) üzerine 4- Genetik materyal sentezi

13 Nasıl ? Mikroorganizmalar, insanların kullandığı Kemoterapötiklere karşı nasıl, hangi mekanizmalar ile karşı koyalar ?

14 Rezistans / Direnç Direnç. – (tanım) Direnç gelişme mekanizmaları Direnç gelişmesinin nedenleri Direnç gelişmesinin sonuçları

15 Rezistans / Direnç Direnç. – (tanım) Direnç gelişme mekanizmaları – Doğal – Aktarılan genler (mutasyonlar) R plazmidleri ve Transpozonlar Enzim sentezi (beta laktamazlar) İlacın içeri alınmaması (uptake ve affinite azalması) Hucrede ilacın modifikasyonu İlacın bağlanma yöresinde değişiklik İlaç dışarı atılması (efflux; P.glikoprotein sentezi artışı) Direnç gelişmesinin sonuçları Direnç gelişmesinin nedenleri

16 Rezistans / Direnç Direnç. – (tanım) Direnç gelişme mekanizmaları Direnç gelişmesinin sonuçları – Tedavide başarısızlık – Yeni ilaç arayışı ( arayış?? ) – + Maliyet artışı Direnç gelişmesinin nedenleri Teşhis İlaç seçimi (yeni ve pahalı ilaç her zaman kullanılmalı mı? ) Doz ve Kullanım süresi

17 Başarısızlık nedenleri Yalancı başarısızlık Teşhis İkincil hastalık Enfeksiyon olmadığı durumlar Hastaya bağlı başarısızlık – Bioyararlanım bozukluğu – İmmun yetmezlik varlığı İlaca bağlı başarısızlık Mikroplara bağlı başarısızlık

18 Başarısızlık nedenleri Yalancı başarısızlık Hastaya bağlı başarısızlık İlaca bağlı başarısızlık – Protez, İlaç penetrasyon/ erişim zorluğu, BOS vb. – Cerahat v.b. – pH farklılığı – F.kinetik ve F.dinamik ilaç etkileşmeleri (Ca2+, Fe2+ vb.) Mikroplara bağlı başarısızlık – Direnç gelişmesi – Superenfeksiyon g. – Tolerans g. – Dormant bakteri – Tedavisi zor enfeksiyonlar (nozokomiyal enfeksiyonlar)

19 . Kemoprofilaksi – Saglam kişilere yapılan kemoprofilaksi Enf. Tehdidi var ise, yolculuk vb. – Hastalara yapılan k. Cerrahi operasyon –Eliminasyon organ yetmezliklerinde kemoterapötik kullanımı – Hepatik – Renal

20 Hücre duvar sentezine etkili Antibiyotikler 1- Hücre duvarı sentezi ve butünlüğü üzerine etki – Beta-Laktam antibiyotikler Penisilinler Sefalosporinler Karbapenemler Monobaktam (Aztreonam) – Peptidler (Vankomisin, Basitrasin), – Sikloserin, Fosfomisin Teikoplanin

21 Hücre duvar sentezine etkili Antibiyotikler 1- Hücre duvarı sentezi ve butünlüğü üzerine etki – Beta-Laktam grubu antibiyotikler –Penisilinler, Sefalosporinler, Karbapenemler, Monobaktam –Peptidler – - Beta Laktamaz inhibitörleri – Klavulanik asid, – Sulbaktam, – Tazobaktam – (amoksisilin+klavulanik asit = Augmentin (R)

22 Beta Laktam grubu Beta Laktam halkası ve önemi: – Monobaktam hariç, iki halka şeklinde bulunurlar – Karbapenemler hariç, heterosiklik yapıdadır – Beta laktam halkası bozulunca antimikrobik etki kaybolur – Bakteriler Beta-laktamaz enzimi yapabilirler – Beta Laktamaz enzim inhibitörleri ile birlikte antibiyotik kullanımı sözkonusudur. – Beta laktam halka çeşitleri: Penam, penem, sefem, oksasefem, klavam, karbapenem, monobaktam

23 Beta Laktam grubu Beta Laktam halkası ve önemi: Beta laktam halka çeşitleri: Penam, penem, sefem, oksasefem, klavam, karbapenem, monobaktam

24 Beta Laktam grubu 1. Penisilinler Beta Laktam halkasına sahiptir Tarihçe:.. – “güçlü antibiyotik ve bakterisidal etkili, toksisiteleri görece düşük, doğal ve yarı sentetik antibiyotiklerdir” – Çekirdekleri: 6-amino penisilanik asid (6-APA) – mide asit ortamında bozulma. – Renal tubuler ekskresyon – Aside dayanıklı, beta laktamazlara dayanıklı, geniş spektrumlu penisilinler yapılmıştır. – Beta laktamaz inhibitörleri (klavulanik a. Sulbaktam tozabaktam) ile birlikte etkileri güçlenir. – Bakteriostatik ilaçlar ile etki azalır!.

25 Beta Laktam grubu 1. Penisilinler 6-APA çekirdeğinin karboksil grubu Karboksil grubuna K+ Na+ prokain baglanır Etki mekanizması – Bakteri h. Duvarında transpeptidasyon rxn inhibe olur. – Otolizin aktivasyonu yaparlar Direnç gelişmesi – Beta laktamaz enzimi ile – Membran permeabilitesinde azalma – PBP affinitesinde değişme

26 Beta Laktam grubu 1. Penisilinler Genellikle aside dayanıklılıkları az Parenteral verilir, Dermal ve intratekal uygulanmaz/verilmez – Dermal test yapılabilir. Bos ve hücre içine geçmez Renal tubuler sekresyonla itrah Probenesid Prokain penisilin G; benzatin penisilin G (depo) Klinik Kullanımı. Yan etki: – Allerjik: anaflaksi (vaskulit, nefrit, dokuntu, odem, dalak lenf bezleri buyumesi)

27 Beta Laktam grubu 1. Penisilinler – Pen. G, Pen V (dogal penisilinler) – Pen. V, propisilin azidosilin (oral penisilinler) – Isoxazolylpenicillin ( Oxacillin, Dicloxacillin Flucloxacillin (oral + penisilinaza dirençli) – Aminopenisilinler ( ampisilin amoksisilin bakampisilin pivampisilin) (spektrumu genişlemiş) – Karboksipenisilinler (tikarsilin temosilin karindasilin) Gr+ ve Gr – dahil olarak spektrumu genişlemiş) – Asilaminopenisilin (azlosilin mezlosilin apalsilin piperasilin) – Amidinopenisilin ( mesilinam)

28 Beta Laktam grubu 1. Penisilinler – Beta laktamaz + penisilin kombinasyonları – Amoksisilin + klavulanik asid (aside dayanıklı) – Ampisilin + sulbaktam – Piperasilin + tazobactam – sulbaktam

29 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – Sefem – 7 aminosefalosporanik asid – Fungus kaynaklı – Kuşaklar şeklinde sınıflandırılır. (1 2 3 ve 4) – Kuşaklar arasında farklılıklar vardır (spektrum, etki, uygulama, – 4ncu kuşak hariç hepsinde oral ve parenteral uyeler vardır – Guclu etki – Moksalaktam total sentez ile elde edilir, sefalosprinler icindedir. – Hepatik ve renal itrah – Hipersensitivite, beta laktamazlara duyarlılık – Disulfiram reaksiyonu, renal ve hepatik toksisite, G.I.S, superenfeksiyon, allerjik reaksiyonlar.

30 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – Hepatik ve renal itrah – Yan etkiler: Hipersensitivite, beta laktamazlara duyarlılık Disulfiram reaksiyonu, renal ve hepatik toksisite, G.I.S, superenfeksiyon, allerjik reaksiyonlar.

31 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – 1. KUŞAK Sefaleksin (or) Sefadroksil (or) Sefaloglisin (or) Sefradin (or + par) Sefalotin (par) sefapirin (par) sefazolin (par) Sefasetril (par) – 2 – 3 – 4

32 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – 1. kuşak – 2. kuşak Lorakarbef (or) Sefaklor (or) Seftibuten (or) Sefprozil (or) Sefoksitin (or) Sefetamet (or + par) Sefiroksim (or + par) sefamandol (par) sefmetazol (par) sefonisid (par) sefotetan (par) Sefotiam (par) – 3. – 4.

33 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – 1. kuşak – 2. kuşak – 3.(a. Antipseudomonal etkili sefalosporinler seftazidim (par) sefoperazon (par) sefsulodin (par) – 3.(b. Digerleri Sefiksim (or) Sefditoren (or) Sefprozil (or) Sefdinir (or) Sefpodoksim proksetil (or) Sefotaksim (par) Seftizoksim (par) Seftriakson (par) Sefodizim (par) – 4.

34 Beta Laktam grubu 2. Sefalosporinler – 1. kuşak – 2. kuşak – 3.(a. Antipseudomonal etkili sefalosporinler Seftazidim, sefoperazon, sefsulodin – 3.(b. Digerleri Sefiksim, Sefprozil, sefdinir Sefotaksim, seftizoksim, seftriakson, sefodizim – 4. kuşak Sefepim (par) Sefpirom (par) – 5. kuşak Seftarolin fosamil (par) Seftobiprol medokaril (par)

35 Beta Laktam grubu. Karbepenemler Çift halkalı çekirdek yapı, sulfur yoktur. Beta laktamazlara dayanıklı Spektrum penisilin ve sefalosporinlerden geniş Sefalosporinlere dirençli enterobacteriaceae inf. Kullan. Nefrotoksisitesi ve ototoksisitesi yok, lokal tahriş, flebit, döküntü, superenfeksiyon, a.b.k., hipotansiyon, başdönmesi konfuzyon.

36 Beta Laktam grubu. Karbepenemler İmipenem + silastatin (tienam) Silastatin, Renal tubuler dipeptidaz enzim ile imipenemin inaktivasyonunu engeller. – Meropenem (meronem) – Ertapenem – Yarılanma ömrü uzun, tek doz/gün parenteral uygulanır – Faropenem (oral) – Doripenem – Panipenem – Tebipenem

37 Beta Laktam grubu. Monobaktam – Tek halkalı – sentetik. – Monobaktam – Beta laktamazlara dayanıklı – Dar spektrumlu (bazı aerobik Gr(-) lere etkili – Enterobakter, H.influenza, Neisseria Pseudomonas aeruginosa * Anaerobik bakterilere ve Gr+ lere etkisiz.!. G.i.s emilmez (%1). Parenteral uygulanır. (im. iv) Renal atılım Nefrotoksisitesi ve ototoksisitesi yok.

38 Beta Laktam grubu. Monobaktam – Nefrotoksisitesi ve ototoksisitesi yok. Allerjik reaksiyon potansiyeli düşük. Dar spektrumlu ve pahalı. Tek üyesi var: Aztreonam (azactam (R)) Klinik kullanımı: –İdrar yolu, alt solunum yolları, –İntraabdominal, intrapelvik, –Kemik, eklem enf. –Akut gonore –Pneumoni Penisilinler, klindamisin, vankomisin metronidazol ile kombine kullanılabilir. Yan etkiler

39 Beta Laktam grubu. Monobaktam – Aztreonam (azactam (R)) Klinik kullanımı: Yan etkiler az: Bulantı. Kusma doküntü, Diare Lokal reaksiyonlar / Pahalı ve dar spektrumlu /

40 Hücre Duvar sentezine etkili diger ilaçlar – Vankomisin – Basitrasin – Sikloserin – Fosfomisin – Teikoplanin – Daptomisin

41 Hücre Duvar sentezine etkili diger ilaçlar – Vankomisin Kompleks glikopeptid yapısında (3300 da) Bakteri hücre duvar sentezini beta laktam grubundan farklı olarak bozar D-alanil-d-alanin’e yüksek affiniteyle bağlanır, peptidoglikan sentezini bloke eder. Bakterisidal. Spektrumu dar. (Gr.+ ler ve Clostridium lar; grup A beta hemolitik streptokoklar, Strep. pneumoniae ) Digerlerine rezistans kazanmış vakalarda kullanılır. Vankomisin e dirençli Staph. aureus suşları vardır Sadece parenteral (i.v.) kullanılır. (im. Verilmez, agrı nedeniyle) Boşluklara, BOSa iyi geçer. Renal itrah Toksisitesi fazla (nörotoksisite, flebit, işitme kaybı irreversible) – Teikoplanin, Basitrasin, Sikloserin, Fosfomisin

42 Hücre Duvar sentezine etkili diger ilaçlar – Teikoplanin Kompleks glikopeptid karışımı, yapı ve etki açısından vankomisine benzer. Aktinomiset lerden elde edilir. (Actinoplanes teichomyceticus) Bakteri hücre duvar sentezini beta laktam grubundan farklı olarak bozar Gr.+ lerin aerob ve anaerob bakterileri etkiler Anaerobik bakterilere etkisizdir. Bakterisidal. Vankomisinden 2-4 kat daha güçlü. Spektrumu dar..... –.

43 Hücre Duvar sentezine etkili diger ilaçlar – Teikoplanin Anaerobik bakterilere etkisizdir. Bakterisidal. Vankomisinden 2-4 kat daha güçlü. Spektrumu dar. Enterokok, staph. ve streptokokların inf. oluşturduğu yara, kırık, enfekte yanık, protez inf., septik artrit, osteomyelitlerde kull. Değişmeden renal itrah. Yarılanma ömrü uzun ( h.), günde tek doz, iv, im. (3- 6mg/kg) – Teikoplanin (targocid(R)), 200 – 400 mg flakon/kutu + çözücü – Basitrasin, Sikloserin, Fosfomisin

44 Protein sentezine etkili Antibiyotikler Protein sentez mekanizması (evrensel özellikler) insan ve bakteri protein sentezinde –benzerlik ve –farklılıkları (terapötik etki vs. Yan etki ) 30 S altbirim ( tetrasiklin aminoglikozit ) 50 S ( makrolidler; amfenikol ) Protein sentez inibitörlerinin terapötik kullanımlarının avantaj / dezavantajları grubun kimyasal yapı özellikleri (_QSAR var mı?)

45 Protein sentezine etkili Antibiyotikler *spektrum, farmakokinetik, farmakodinami, klinik kullanım özell. * dar / geniş [ eritromisin vs. Minosilin ] *Bakterisidal + bakteriostatik kombinasyon dezavantajı *makrolid linkozamid kloramfenikol kullanımında etkide antagonizma *Protein sentez inibitörlerinin terapötik kullanımlarının avantaj / dezavantajları *besin etkileşmesi, (aç – tok karna alınma; asit ortamda bozulma; Ca2+, Fe2+ etkileşmesi; şelat oluşturma) *enterohepatik siklus

46 Protein sentezine etkili Antibiyotikler enterohepatik siklus doğal bariyerleri geçiş ve kullanıma etkisi (amfenikol vs. Aminoglikozit ) etkilenen/duyarlı bakteriler etki/kullanım. hepatik enzim (cyp3A4 vb. ) etkileşmesi; önemi. hepatik / renal atılım özellikleri (örn. Tetrasiklin, doksisiklin) ototoksisite (hair cells + n.VIII), nefrotoksisite, hepatotoksisite, hematopoiesis / kemik iliği etkisi.

47 Protein sentezine etkili Antibiyotikler *Makrolid, Linkozamid, Streptogramin ve Linezolid *Tetrasiklinler *Amfenikoller * Aminoglikozitler

48 Protein sentezine etkili Antibiyotikler Makrolid, Linkozamid, Streptogramin ve Linezolid Makrolidler: bakteriyostatik 50 S / MLS grubu Pen. G benzeri spektrum ve kullanım (Gr. +) Pen. G alternatifi olarak kull. staphylococcus, streptococcus, pneumococcus, corynobacteria, (grup A hemolitik st. bakterisidal olabilir) mycoplasma, helicobacter, chlamydia, mycobacterium, Gr.- (neisseria, bordotella ) Rickettsia (Treponema pallidum, Campylobacter sp)

49 Protein sentezine etkili Antibiyotikler Makrolidler (devam): Pen. G alternatifi olarak kull. staphylococcus, streptococcus, pneumococcus, corynobacteria, –(grup A hemolitik str. bakterisidal) Mycoplasma, Helicobacter, Chlamydia, Mycobacterium, Gr.- (Neisseria, Bordotella ) Rickettsia (Treponema pallidum, Campylobacter sp.)

50 Protein sentezine etkili Antibiyotikler *Makrolidler eritromisin, klaritromisin, Azitromisin (Cyp3A4 [-] ), roksitromisin, telitromisin, spiramisin, diritromisin Linkozamidler Streptograminler Linezolid

51 Protein sentezine etkili Antibiyotikler Makrolidler Linkozamidler Linkomisin (*), Klindamisin Streptograminler (pristinamisin, Kuinupristin, dalfopristin) * Linezolid linkomisin

52 Protein sentezine etkili Antibiyotikler: Tetrasiklinler Tetrasiklin, Oksitetrasiklin Demetilklortetrasiklin Doksisiklin Minosiklin * kimyasal yapı * spektrum, * etki mxn. * direnç * farmakokinetik özellikler * etkilenen suşlar ve kullanım * Yan etkileri, –Ca2+, Fe2+ –Kemik, diş –Bebek, gebeler, emzikliler Doksisiklin

53 Protein sentezine etkili Antibiyotikler: Tetrasiklinler * kimyasal yapı * spektrum, * etki mxn. * direnç * farmakokinetik özellikler * etkilenen suşlar ve kullanım * Yan etkileri, –Ca2+, Fe2+ –Kemik, diş –Bebek, gebeler, emzikliler Doksisiklin

54 . Tetrasiklin oksitetrasiklin minosiklin

55 - Kloramfenikol - Tiamfenikol *kimyasal yapı *etki mxn. *farmakokinetik özellikler * etkilenen suşlar ve kullanım *Yan etkileri Kloramfenikol (ustte) ve Tiamfenikol (altta) Protein sentezine etkili Antibiyotikler: Amfenikoller

56 Protein sentezine etkili Antibiyotikler: Aminoglikozitler Streptomisin Gentamisin Tobramisin Amikasin Netilmisin Neomisin Kanamisin İsepamisin Paromomisin Viomisin Sisomisin Spektinomisin (*) Neomisin Spektinomisin

57 Aminoglikozitler Streptomisin, Gentamisin, Tobramisin, Amikasin, Netilmisin, Neomisin, Spektinomisin (*) kimyasal yapı etki mxn. farmakokinetik özellikler etkilenen suşlar ve kullanım Yan etkileri Neomisin Streptomisin

58 larda streptomisin ile başlamıştır. Doğal kaynakları Streptomyces, Micromonospora sp.. Hızlı bakterisidal etki Kimyasal yapı –H eksoz’a bağlı amino şekerler Spektinomisin yapısal olarak farklı Kuvvetli bazik yapı; (kimyasal geçimsizlik; asidik moleküller ile şelat oluştururlar (orn. Penisilinler). suda çözünürlük çok fazla. Parenteral Penisilinler ile sinerjistik etki nedeniyle birlikte kull. üstünlük ve sakıncaları Neomisin Streptomisin Aminoglikozitler

59 * Üstünlükleri – Hızlı bakterisidal etki – Gr – bakterilerde güçlü etki – Postantibiyotik etki – Görece ucuz * Sakıncaları – Terapötik indeks küçük – oral uygulandığında sistemik etki yok – Rezistans gelişimi – Toksisite Nefrotoksisite ototoksisite * Etki mekanizması

60 Aminoglikozitler * Etki mekanizması – Ribozomlara (streptomisin, 30 S) irreversible bağlanma; kodon yanlış okunması; * Antibakteryel spektrum: – Dar spektrumlu: – Anaerob.lara etkisiz. – (Gr - ) aerobik basiller en duyarlı b. Enterobacter Pseudomonas / gentamisin, tobramisin, amikasin/ Brucella Yersinia (tularensis, pestis) Haemophilus influenza Mycobacterium tuberculosis Neisseria (spektinomisin) Direnç gelişmesi

61 Aminoglikozitler Direnç gelişmesi – Üyeler arasında Çapraz rezistans görülür – İnaktive eden bakteriyel enzim sayısı fazladır Aminoglikozit inaktivasyonu (adenillenme, asetillenme, fosforillenme ile) Sitoplazmaya aktif transport ile alınması azalır 30 S ribozomal affinitenin azalması Rezistansa en dirençli ilaç amikasin.dir Farmakokinetik özellikleri – GIS.den emilmez; BOS, göz.e geçişleri çok az, Yağ dokuya geçmez – Proteinlere bağlanmaları düşük ; t ½ 2-3 h. – Periton.plevra / seroz membranlardan iyi emilir – Sinoviyal sıvı, plevra, endolenf, perilenf geçer. – Renal cortex de konsantre olur Eliminasyon: renal glomeruler filtrasyon ! – ( Renal yetmezlikte doz ayarlanmalı )

62 Aminoglikozitler: Kullanım Kullanım – Günde tek doz daha etkili – Gebeler. Cocuklar, enterokokkal endokardit, renal hast.da gunde 3 doza bolunur. – Gr.- bakterilere bağlı enfeksiyonlar – İntraabdominal, pelvik, kemik-bağ doku, pulmoneri ve komplikasyonlu uriner sistem enfeksiyonlarında k. – Pseudomonas enf.; nozokomiyal enf., septisemi, (penisilinler vb. ile birlikte) – Gr.- menenjitlerde (intratekal) – İmmunosupresyonlu, nötropenik hast.

63 Aminoglikozitler Kullanım (devam) – Veba, Tularemi, Bruselloz tedavisinde ( + doksisiklin ) – Penisiline rezistan N.gonorrhoea (spektinomisin; tek doz im. 3-4 g) – Enfektif endokardit ( + penisilin ) – Tuberkuloz (streptomisin) – Lokal, yuzeyel etki (gentamisin, neomisin: otik, oftalmik merhem, solusyon) – Oral (lokal etki için); – hepatik ensefalopatide, – pre-op, peri-op. – Profilaksi amacıyla

64 Aminoglikozitler: Yan Tesirleri Aminoglikozitlerin yan tesirleri Doza bağlı yalın toksik etkiler Nefrotoksisite, Ototoksisite Nörotoksisite – Nefrotoksisite Proksimal tubul hucrelerinde konsantre olurlar; luminal membranlarını ve lizozomları bozarlar (bir haftalık tedavi sonra) – Enzimuri (N-asetil-beta-glukozaminidaz itrahı) – Renal protektif etkili prostaglandin sentezini azaltırlar – Akut tubuler nekroz taklit eden klinik tablo görülür – BUN (kan ure azotu), serum kreatinin duzeyi artar. – Nefrotoksisite reversible.dir – Nefrotoksisitesi en fazla neomisin, en az streptomisin.dir. – Ototoksisite – Nörotoksisite

65 Aminoglikozitler: Yan Tesirleri Aminoglikozitlerin yan tesirleri Doza bağlı yalın toksik etkiler – Nefrotoksisite – Ototoksisite – Vestibuler (denge) ve cochlear (işitme) tüy hücrelerinde toksiktir. Neomisin Kanamisin amikasin :: cochleatoksisitesi daha fazla Streptomisin gentamisin netilmisin :: vestibulotoksisitesi daha fazla ( tobramisin iki fonksiyona esit etkili) – İrreversible.dir; işitme kaybı önce yüksek frekanslı seslerden başlar. – Yaşlılarda bu toksik etkiye daha yatkındır. – Vestibuler toksik nedeniyle bulantı.kusma.başdönmesi.dengesorunu nistagmus kulak çınlaması ataksi Meniere benzeri tablo – Nörotoksisite

66 Aminoglikozitler: Yan Tesirleri Aminoglikozitlerin yan tesirleri Doza bağlı yalın toksik etkiler – Nefrotoksisite – Ototoksisite – Nörotoksisite Kurar benzeri zayir nöromuskuler blok yapar. Hipokalemi, hipokalsemi, myastenia gravis hastaları buna duyarlı. Aminoglikozitlere bağlı nöromuskuler blok tedavisi için ; – i.v. Kalsiyum ve antikolinesteraz ( neostigmin vb.) uygulanır – Diğer yan etkiler Allerjik: Ateş, eosinofili, döküntü, perioral ve ekstremitelerde parestezi, kemik iliği depreyonu anemi, kanama myokardit (faktor V antagonizması ile) Diyare, pseudomembranöz kolit (oral verildiginde) Güçlü Diuretikler (furosemid) ile nefro- ve otoksik etki kolaylaşır ve artar

67 Aminoglikozitler: Yan Tesirleri Aminoglikozitlerin yan tesirleri Doza bağlı yalın toksik etkiler – Nefrotoksisite – Ototoksisite – Nörotoksisite – Diğer yan etkiler Allerjik: Ateş, eosinofili, döküntü, perioral ve ekstremitelerde parestezi, kemik iliği depreyonu anemi, kanama myokardit (faktor V antagonizması ile) Diyare, pseudomembranöz kolit (oral verildiginde) Etkileşme: Güçlü Diuretikler (furosemid) ile nefro- ve otoksik etki kolaylaşır ve artar.. Dikkat!..

68 . Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

69 * Antistafilokokkal ilaçlar * Rifamisinler (rifampin (rifampisin)) * Vankomisin * Teikoplanin (glikopeptid) * Fusidik asid (steroid yapı; protein sent) * Mupirosin (steroid yapı; protein sent) * Antianaerobik antibiyotikler - Beta-laktam grubu - klindamisin - kloramfenikol - 5-nitroimidazol'ler (metronidazol, Ornidazol, tinidazol * Polipeptid yapılı antibiyotikler * polimiksin B, Basitrasin, tirotrisin Kolistin (polimiksin E) Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

70 * Antistafilokokkal ilaçlar * Rifamisinler (rifampin (rifampisin), rifabutin) - Bakterisidal etkili - RNA polimeraz enzim inhibisyonu yapar - Gr+ koklara (streptokok, pneumokok, Staph.aureus) - Gr- koklara (N.meningitis), Gr- basillere ve Mycobakterium (tbc. ve leprae) etkili. -BOSa, hucre icine gecer. Safraya gecer atılır. İlk geçiş etkisine ugrar, enterohepatik siklusa girer. Metaboliti etkindir. Tek aşamalı ve çabuk direnç gelişir. Mybacterium larda direnç yavaştır. - mikobakteri (tbc., lepra) tedavisinde kullanlılır; kombinasyon şeklinde kull. - menenjitte etkili, bruselloz ve legionella pneumophilia enfeksiyonlarında kull. - teratojen; gebelerde kullanılmaz. * Vankomisin (hücre duvar sentezini bozar)* Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

71 * Antistafilokokkal ilaçlar * Rifamisinler (rifampin (rifampisin)) * Vankomisin * Teikoplanin (glikopeptid) [ yapı ve etki olarak vankomisin e benzer. ] * Fusidik asid (steroid yapıda; protein sentez inhibisyonu yapar; bakteriyostatik) Suda çözünmez. Oral suspansiyon şeklinde kullanılır. Lipofilik. Dokulara geçer. Safraya geçer, itrah. Dar spektrumlu. Gr+ ve Gr- koklara, (stafilokoklara) Gr+ anaeroblara (Clostridium) etkili. Sodyum fusidat ve dietanolamin fusidat suda özünür. * Mupirosin (protein sentezini bozar: isolosil-tRNA-sentaz a baglanir yüzeyel cilt enf. Kullanılır. Staf. Streptokoklara etkili. Sıvağı polietilen glikol’dur; fazla uygulanması nefrotoksiktir) * Antianaerobik antibiyotikler * Polipeptid yapılı antibiyotikler Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

72 * Antistafilokokkal ilaçlar * Antianaerobik antibiyotikler - Beta-laktam grubu - klindamisin - kloramfenikol - 5-nitroimidazol'ler (metronidazol, Ornidazol, tinidazol * Polipeptid yapılı antibiyotikler * polimiksin B, Basitrasin, tirotrisin Kolistin (polimiksin E) Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

73 * Antistafilokokkal ilaçlar * Antianaerobik antibiyotikler - 5-nitroimidazol'ler (metronidazol, Ornidazol, tinidazol 1959da antiprotozoal amaçla metronidazol geliştirildi. Tesadufen antianaerobik etkisi bulundu. - fazla lipofilik. En fazla tinidazol lipofiliktir. Oral, rektal, uygl. (parenteral uygulama gerekmez) - Çabuk başlayan güçlü bakterisidal etkili. - elektron transport zincirini bozar, DNA sentezini inhibe eder, serbest radikaller oluşturur. Duyarlı bakteriler arasında: Clostridium (perfringens, tetani), Bacteroides, Campylobacter, H. Vaginalis, Fusobacterium. Anaerobik protozoonlar: Trichomonas vaginalis, Entamoeba histolytica, Giardia lamblia, Balantidium coli Kullanımı:.. * Polipeptid yapılı antibiyotikler * polimiksin B, Basitrasin, tirotrisin Kolistin (polimiksin E) Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

74 * Antistafilokokkal ilaçlar * Antianaerobik antibiyotikler - 5-nitroimidazol'ler (metronidazol, Ornidazol, tinidazol Karın içi, pelvis içi, jinekolojik enfeksiyonlarıntedavisi. Post.op. Peritonit, yara enfeksiyon tedavisi. Dental oral enf. Tedavisi Nonspesifik vaginitis Meme, koltukaltı perirektal v.d. Ciltaltı abseleri Pseudomembranoz kolit, enterokolit tedavisi. Helicobacter pylori ted. Trikomoniyasiz, amibiyazis giardiasis, helmintiyazis tedaivisnde Metalik tat, diare, a.bk.k. Candida enfeksiyonu. Disulfiram benzeri reaksion; İdrar renklenmesi.(kahverengi) / Mutajen: gebelerde riskli. * Polipeptid yapılı antibiyotikler * polimiksin B, Basitrasin, tirotrisin Kolistin (polimiksin E) Dar Spektrumlu Antistafilokokkal, Antianaerobik ve Polipeptid Yapılı Antibiyotikler...

75 .Antimikobakteriyal İlaçlar Tuberkuloz ve Lepra tedavisinde Kull. Ilaclar – Mycobacterium enfeksiyonları, özellikleri: AŞI (BCG) – Direnç ve Kombinasyon şeklinde ilaç tedavisinin önemi. M. tuberculosis, M. leprae, M. avium – 1. Sıra [ major ] antituberkuloz ilaçlar izoniazid [INH], rifampin, etambutol, streptomisin, pirazinamid, morfazinamid – 2. Sıra [ minor] antituberkuloz ilaçlar PAS, sikloserin, kanamisin, siprofloksasin, ofloksasin ı- Lepra tedavisinde kullanılan ilaçlar : nKlofazimin, Rifampisin, Sulfonlar (Dapson, asedapson, sulfokson) mFlorokinolonlar (lefloksasin), makrolidler (klaritromisin), penisilin (ko- amoksilav) etkilidir. mTalidomid: eritema nodozum leprozum tedavisinde kullanılır.

76 Üriner Sistem Antiseptikleri – Uriner sistem enf.da kullanılır – E.coli, Staph. Klebsiella, Proteus enf. – İdrar da konsantre olurlar – Dolaşıma geçerler ise, dolaşımda antibakteriyel etki göstermezler Methenamine (Heksamin) – Asidik ortamda formaldehide donusur, Bu nedenle rezistans gelismez. Oral. Nitrofurantoin Furazolidon, nifuroksazid, (GIS) nitrofurazon, (cilt) nifuroksim (mukokutenoz) – Dar spektr., toksik, bakteriostatik, – GIS yan etkiler, akut pneumoni, pulmoner fibrosis, hemolitik anemi ve nörolojik yan etkiler (nistagmus, neuropathy, demyelinizasyon )

77 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar – (Genis spektr., lipofilik, bakterisidal, DNA gyrase inh.) Siprofloksasin,Ofloksasin, Norfloksasin, Pefloksasin, Amifloksasin, Enoksasin, Fleroksasin, Lomefloksasin, Moksifloksasin SULFONAMİDler, – Sulfonamidler – Ko-Trimoksazol ve – Trimetoprim siprofloksasin

78 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Florokinolonlar Kimyasal yapı: –6-floro-4-kinolonkarboksilikasid türevi – ( Genis spektr., lipofilik, bakterisidal, DNA gyrase inh.) – Geniş spektrumlu – Fazla lipofilik – Hızlı bakterisidal etkili – Kondrotoksik!.. (nalidiksik asid) Siprofloksasin,Ofloksasin, Norfloksasin,Pefloksasin, Amifloksasin, Enoksasin, Fleroksasin, Lomefloksasin,... siprofloksasin Naliksik asid

79 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar – ( Kinolon: nalidiksik asid) Siprofloksasin, Ofloksasin, Norfloksasin, Pefloksasin, Amifloksasin, Enoksasin, Fleroksasin, Lomefloksasin, Moksifloksasin, Temafloksasin Fleroksasin.... Levofloksasin

80 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar Fleroksasin Sparfloksasin Rufloksasin Grepafloksasin Levofloksasin Trovafloksasin Gemifloksasin Gatifloksasin Prulifloksasin Pazufloksasin Garenoksasin – Diger Kinolonlar Nalidiksik asid Levofloksasin

81 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar – Diger Kinolonlar Nalidiksik asid Pipemidik asid Piromidik asid Oksolinik asid Rosoksasin Sinoksasin Flumequine Levofloksasin

82 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar Etki mekanizmaları: DNA gyrase (topoizomeraz II ve IV) inhibisyonu Bakteri uzar, çogalamaz. İnsanda DNA supercoil haline geçmez, dna gyrase yoktur. Rezistans. Farmakokinetik özell. Lipofilik: Oral ve Parenteral (siprofloksasin, Ofloksasin, Levofloksasin) kull. Dokulara, safra, salya, ejakulat, prostat, kemik, hucre içine iyi geçer, BOS içine geçis az. Hepatik p450 ile metabolize olurlar. Ofloksasin Levofloksasin degismeden renal atılır. t1/2 uzundur. Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko-trimoksazol – Kısa, orta ve uzun etkili sulfonamidler siprofloksasin

83 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar Etki mekanizmaları: Rezistans. Farmakokinetik özell. – Lipofilik: Oral ve Parenteral (siprofloksasin, Ofloksasin, Levofloksasin) kull. – Dokulara, safra, salya, ejakulat, prostat, kemik, hucre içine iyi geçer, BOS içine geçis az. – Hepatik p450 ile metabolize olurlar. – Ofloksasin Levofloksasin degismeden renal atılır. – t1/2 uzundur. Gunde bir / iki kez yeterli Kullanım: siprofloksasin

84 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar Etki mekanizmaları: Farmakokinetik özell. Kullanım: – İdrar y. İnf. – Tifo, paratifo, kolera – Diyare (turist diyaresi) – Gonore, gonokkal uretrit – Cilt, doku inf.; diabetik ayak inf. – Veba – Pneumonia – Mycobacterium enf. (tbc, lepra) – Kronik otitis media inf. – Yan etkileri: siprofloksasin

85 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Antibiyotikler – Florokinolonlar Etki mekanizmaları: Farmakokinetik özell. Kullanım: – Yan etkileri: Kondrotoksisite (erişkin olmayanlar, gebeler) Artropati, tendon rupturu, Psikotik reaks., anksiyete, konvulziyon, kardiyotoksisite, Katarakt cyp1A2 inhibisyonu (teofilin kafein yıkımı inhibisyonu)

86 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar * Antibiyotikler – Florokinolonlar * Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko-trimoksazol – İlk antibakteriyel ilaçlardır – Sentetik. – Kimyasal yapı: Para-aminobenzensulfonamid (sulfanilamid) turevidirler. – Kısa, orta ve uzun etkili sulfonamidler – Bakteriyostatik etkili. – Ko-trimoksazol bakterisidal etkili. – Folat sentezi inhibisyonu sulfanilamid

87 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko- trimoksazol – Folat sentezi inhibisyonu (dihidropteroat sentetaz inh.) – DNA sentezi için gerekli folik asit yapımı engellenir. (insanda bu sentez olmaz) – Trimetoprim, dihidrofolat reduktaz inhibisyonu yapar. – Sulfonamid + trimetoprim ardışık_blok yapar. – Antimikrobik spektrum: Gr+ (grup A beta-hemolitik streptokok) Strept. Pneumoniae, Bacillus anthracis, H. İnfluenzae, H. Ducreyi, Brucella, Vibrio cholera, Yersinia pestis, Nocardia, Actinomyces, Plasmodium, Toxoplasma, Chlamydia trachomatis ve bazi Enterobacteriaceae uyeleri duyarlı. Direnç.. sulfanilamid

88 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko-trimoksazol – Farmakokinetik. Oral absorbsiyon olur, BOS hariç dokulara sıvılara geçer Hepatik n-asetilasyon ile kısmen renal itrah ile elimine olur. T1/ h. – Sınıflandırma Kısa ve orta etkili sulfonamidler – Sulfadiazin – Sulfizoksazol – sulfametoksazol Uzun etkili (depo) sulfonamidler (toksik etkileri +) Özel kullanım yeri olan sulfonamidler – Sulfasetamid (oftalmik) – Marfanil (%1), gumus-sulfadazin (%10) (yanık) – Sulfasalazin (antiinflamatuvar) – Ko-trimoksazol – Kullanılış – Yan tesirleri: – Trimetoprim sulfanilamid

89 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko- trimoksazol – Farmakokinetik. – Sınıflandırma Kısa ve orta etkili sulfonamidler – Sulfadiazin, Sulfizoksazol, sulfametoksazol Uzun etkili (depo) sulfonamidler (toksik etkileri +) Özel kullanım yeri olan sulfonamidler – Sulfasetamid (oftalmik) – Marfanil (%1), gumus-sulfadazin (%10) (yanık) – Sulfasalazin (antiinflamatuvar) – Ko-trimoksazol Yapı, Kullanılış Yan tesirleri: (Trimetoprim) sulfanilamid

90 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler ve Ko-trimoksazol Sulfonamidler; Dihidropteroat sentetaz inh. Trimetoprim: Dihidrofolat reduktaz inh. – ( folik asit sentezi olmaz; purin ve pirimidin sentezi engellenir; [Ardışık blok]) Trimetoprim+Sulfametoksazol = Ko-trimoksazol (B actrim (R) Trimetoprim sulfametoksazol

91 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko-trimoksazol – Ko-trimoksazol Yapı, – Sulfometoksazol + trimetoprim Kullanılış: – çeşitli mustahzarlari var (tb, suspansiyon, ampul) – Oran: 1 : 5 ( 1 trimetoprim + 5 sulfametoksazol) – Oral, Par., – Gunde 2 ya da 4 kez verilebilir (tabloya gore), – Çocuk dozu azaltılır (5/25 mg.kg); Pneumocystis peneumonisinde 20/100 mg.kg. Yukleme dozu olarak 2 kat başlangiça verilir. – Genitouriner inf.; pyelonefrit; Akut prostatit – Penisilinaz salgilayana suşlarda ya da – Penisiline allerjik hastalarda – Solunum yolları inf. – Otitis media, sinusitis – GIS inf. Yan tesirleri: (Trimetoprim)

92 Bakteri Genetik yapısı üzerine tekili Antibakteriyel İlaçlar Sulfonamidler, Trimetoprim ve Ko-trimoksazol – Ko-trimoksazol Yapı, – Sulfometoksazol + trimetoprim Kullanılış: Yan tesirleri: – Dökuntu, kaşıntı – Kemik iligi depresyonu (megalobastik anemi gorulebilir) – Kontrindikasyon: Gebeler Bebekler Streptokokkal pharyngitis ve tonsillitis (etkisizdir; romatik ates ve akut glomerulonefrit komplikasyon olasılıgı artar) (Trimetoprim) – İdrar y. İnfeksiyonları.

93 Antiviral Kemoterapötikler – Virus – Virus (Lat.): zehir, rahatsız eden. – Virus nerede bulunur? HERYERDE.. – Virus kimleri enfekte eder? Bakteri Omurgasız hayvan Bitki insan – Bakteri her bulaşmada zarar verir, öldürür mü? Kırım kongo Kanamalı ateşi etkeni virusu taşıyan keneler ve bu kenelerle yaşayan hayvanlar.. İmmun sistemin önemi.. İmmun sistemi zayıf kişinin aşılanması ile ne olabilir?

94 Antiviral Kemoterapötikler – Virus – Virus (Lat.): zehir, rahatsız eden. – Virus Nasıl bulaşır? Hava Su Toprak İnsan-insan (seksuel temas vb.)

95 Antiviral Kemoterapötikler – Virus – Virus (Lat.): zehir, rahatsız eden. – Virus Nasıl bulaşır? Hava Su Toprak İnsan-insan (seksuel temas vb.)

96 Antiviral Kemoterapötikler – Virus – Virus (Lat.): zehir, rahatsız eden. yapisi, – yasam dongusu, – enfeksiyonlari; – viral ilaclar; – nukloezit analoglari – Herpes viruslarina karsi etkili (antiretroviral) ilaclar – Sitomegaloviruslara (CMV) etkili ilaclar – HIV uzerine etkili (antiretroviral) ilaclar – Influenza ve diger solunum yolları viruslarina etkili ilaçlar

97 Antiviral Kemoterapötikler – Tablo: Virus enfeksiyon tedavisinde kullanılan yöntemler – Etken spesifik ilaç spesifik Ig Aşı/profilaksi – DNA virusları Herpes simpleks+.. Varicella zoster+.+.+/-. Sitomegalovirus+.+.. Epstein-Barr... – RNA virusları Influenza+..+. Rinoviruslar+/-... Poliovirus..+. Kizamık.kizamikcik –.kabakulak..+. Hepatit B Hepatit C+... HIV+... Solunsal sinsisyal virus+... Kuduz.+.+.

98 Antiviral Kemoterapötikler – Virus yapisi, yasam dongusu, enfeksiyonlari; – Herpes viruslarina karsi etkili (antiretroviral) i. – Asiklovir, – valasiklovir, – famsiklovir, – pensiklovir, – idoksuridin – foskarnet – sitomegaloviruslara (CMV) etkili ilaclar – HIV uzerine etkili (antiretroviral) ilaclar – Influenza ve diger solunum yoll. Viruslarina etkili

99 Antiviral Kemoterapötikler – Virus yapisi, yasam dongusu, enfeksiyonlari; viral ilaclar; nukloezit analoglari – Herpes viruslarina karsi etkili (antiretroviral) i. – sitomegaloviruslara (CMV) etkili ilaclar – Gansiklovir, – valgansiklovir, – foskarnet, – sidofovir – HIV uzerine etkili (antiretroviral) ilaclar – Influenza ve diger solunum yoll. Viruslarina etkili

100 Antiviral Kemoterapötikler Virus yapisi, yasam dongusu, enfeksiyonlari; – Herpes viruslarina karsi etkili (antiretroviral) – sitomegaloviruslara (CMV) etkili ilaclar – HIV uzerine etkili (antiretroviral) ilaclar – revers transcriptase inh.; – zidovudin (Azidotimidin; AZT), – lamivudin, – didanozin, – zalsitabin, – stavudin, – abakavir, – emtrisitabin, – tenofovir, – enfurtivid – Influenza ve diger solunum yoll. Viruslarina etkili

101 Antiviral Kemoterapötikler Virus yapisi, yasam dongusu, enfeksiyonlari Herpes viruslarina karsi etkili (antiretroviral) i. Sitomegaloviruslara (CMV) etkili ilaclar HIV uzerine etkili (antiretroviral) ilaclar – Influenza ve diger solunum yoll. Viruslarina etkili – Neuroaminidaz inh.; – oseltamivir, – zanamivir – amantadin – Ribavirin

102 Antiviral Kemoterapötikler/ – Influenza ve diger solunum yoll. Viruslarina etkili Neuroaminidaz inh.; oseltamivir, zanamivir amantadin ribavirin interferonlar; peginterferon alfa, lamivudin (kronik hepatit B ted.) – Immun globulin preparatlari (immun faktorler) normal insan immunoglobulini (IMIG)

103 Antifungal Kemoterapötikler Etki yöresine göre: – Hücre zarı/permeabilitesine uzerine etkili Amfoterisin B Terbinafin, Polien'ler (nistatin) Azol'ler – (ketokonazol, flukonazol, itrakonazol, mikonazol, klotrimazol, – Tolnaftat, undesilenik asid, haloprogin (nonazol ler); Lokal uyg. – Mikrotubul uzerine etkili olanlar Griseofulvin – Nukleik asid sentezi uzerine etkili olanlar Flusitozin

104 ... Antiviral Antiprotozoal – Amebiasis; Entamoeba histolytica, – Klorokin, emetin, metronidazol, paramomisin – Malaria; Plasmodium falciparum, P. vivax – Klorokin, meflokin, primakin, Kinin – Tripanosoma, – Suramin, pentamidin, nifurtamox, melarsoprol – Toxoplasma pirimetamin – Giardia – kinakrin – Leishmania Sodium stiboglukonat A nthelmintik Antiparaziter, anti ektoparaziter Antikanser, antineoplastik, antitumoral

105 Antihelmintik kemoterapötikler ( Enterobius vermicularis, Trichuris trichiura, Ancyclostoma duodenale, Necator americanus, Ascaris lumbricoides, Strongyloides, oncocerca, Filariasis, Schistosoma ) – Nematod Ivermektin, Mebendazol, pirantel, tiabendazol – Cestod niklozamid – Trematod prazikuantel Antiparaziter, anti ektoparaziter

106 Ektoparazitlere Karşı Kullanılan İlaçlar Uyuz: Sarcoptes scabei Bit: Bitlenme (pediculosis) – Pediculus humanus capitis – Pediculus humanus corporis – Phthirus pubis Baş biti epidemileri ( Pire: Kene: Hastalik vektörleri İlaçlar: – (Skabisid, akarisid, pedikulosit, antikolinesteraz, insektisit ) – Piretrinler, piretroidler, antikolinesterazlar (malatiyon, karbaril (%1)), Lindan/gama-benzen hekzaklorur, benzil benzoat, krotamiton, kukurtlu merhemler (%10) Ardıç katranı Rezistans, Toksisite.

107 Antineoplastik ilaçlar Antikanser, antineoplastik antitumoral ilaçlar – Kanser kemoterapisinin ilkeleri (Hücre siklusu, stem cells (kök hücre), embryonal gelişim, erişkinde hücre yenilenmesi, antimitotik etki -diff-) – İlaç kombinasyonları, – İlaç uygulama süresi – Rezistans (MDR, P-glikoprotein) – Toksisite, – Replasman, Folinik asit, filgrastin (gm-csf), – Emesis, GIS, Nefrotoksisite, hepatik, pulmoner, nörolojik etkiler – İmmun sisteme etkisi, (immunosupressyon), Enfeksiyonlar – Tedavi kaynaklı tumorler

108 ... Antikanser ilaçlar Antimetabolitler – Sitarabin, fludarabin, 5-florourasil, 6-merkaptopurin, metotreksat, 6-thioguanin Antibiyotikler – Bleomisin, daktinomisin, daunorubisin, doksorubisin, idarubisin, plikamisin Alkilleyiciler – Karmustin, lomustin, siklofosfamid, streptozotosin, mekloretamin Mikrotubul inhibitörleri – Paklitaksel, vinkristin, vinblastin, navelbin Hormonlar ve reseptör antagonistleri – Aminoglutetimid, flutamid, prednoson, estrojenler, flutamid, goserelin, tamoksifen Sitokin ve interferonlar

109 ... Antikanser ilaçlar – Antimetabolitler – Antibiyotikler – Alkilleyiciler – Mikrotubul inhibitörleri – Hormonlar ve reseptör antagonistleri Aminoglutetimid, Flutamid, prednoson, estrojenler, goserelin, tamoksifen – Sitokin ve interferonlar – İnterferon alfa – Asparajinaz, Sisplatin, Etopozit, Prokarbazin


"ECZ315 – FARMAKOLOJI II Prof.Dr. Süleyman AYDIN Anadolu Üniv., Eczacılık Fak., Farmakoloji Anabilim." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları