Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

LİPİDLER Emilim-Sindirim ve Transport Prof.Dr.M.Ferit GÜRSU F.Ü.Tıp Fak. Tıbbi Biyokimyaimya Anabilim Dalı (

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "LİPİDLER Emilim-Sindirim ve Transport Prof.Dr.M.Ferit GÜRSU F.Ü.Tıp Fak. Tıbbi Biyokimyaimya Anabilim Dalı ("— Sunum transkripti:

1 LİPİDLER Emilim-Sindirim ve Transport Prof.Dr.M.Ferit GÜRSU F.Ü.Tıp Fak. Tıbbi Biyokimyaimya Anabilim Dalı (

2 2 LİPİDLERİN SİNDİRİM VE ABSORBSİYONU Lipidlerin sindirimi Lipidlerin sindirimi 1.Lingual Lipaz (mide) 1.Lingual Lipaz (mide) 2.Gastrik Lipaz (mide) 2.Gastrik Lipaz (mide) 3.Pankreatik Lipaz (pankreas) +KOLİPAZ 3.Pankreatik Lipaz (pankreas) +KOLİPAZ 4.Kolesterol esteraz ve Fosfolipaz A2 (pankreas) enzimleri 4.Kolesterol esteraz ve Fosfolipaz A2 (pankreas) enzimleri 5.Safra Tuzları (ince bağırsak) ve bağırsağın mekanik karıştırma etkisi 5.Safra Tuzları (ince bağırsak) ve bağırsağın mekanik karıştırma etkisi 6.Kolesistokinin=pankreozimin ( bağısak endokrin hücreleri) Safra salgısı ve pankreas enzimleri + Mide motilitesi - 6.Kolesistokinin=pankreozimin ( bağısak endokrin hücreleri) Safra salgısı ve pankreas enzimleri + Mide motilitesi - 7.Sekretin ( bağırsak endokrin hücreleri) Pankreas bikarbonat salgısı + 7.Sekretin ( bağırsak endokrin hücreleri) Pankreas bikarbonat salgısı +

3 3 Ko-lipaz ve Lipaz Ko-lipaz, misellerin iç yüzüne bağlanır ve lipazın yüksek affinite ile bağlanabileceği bir yer oluşturur Lipaz, kolipazla 1/1 oranında bağlanır ve yağ damlacıklarını hidroliz eder

4 4 Fosfolipaz A2 fosfolipidlerden yağ asitlerini ayırır

5 5 Kolesterol esteraz kolesterol esterlerini parçalar

6 6

7 7

8 8 Besin lipidleri mideden duedonuma geçtiğinde hepatokinin (KCde safra yapımını uyaran) ve kolesistokinin (safra kesesinin boşaltılmasını uyaran) hormonlar yardımıyla lipidlerin sindirim ve emiliminde kullanılmak üzere safrayı ince bağırsağa boşaltmaktadır.Kimus içinde bulunan yağ asitleri, monoaçil gliseroller, peptonlar, peptitler ve kalsiyum iyonu da, ince bağırsaktaki mukoza hücrelerini uyararak kolesistokinin salgılatırlar. Kolesistokinin de hem pankreastan enzimce zengin sıvı hem de ince bağırsağa safra salgılanmasını uyarır.

9 9 Mideden gelen kimus etkisiyle duodenum lümeninde pH 4,5’ in altına düşünce duodenumdaki mukoza hücrelerinden sekretin salgılanır. Sekretin de pankreastan bikarbonatca zengin sıvı salgılanmasını uyarır.

10 10

11 11

12 12

13 13 STEP 3 Karaciğer safra asitleri yapar ince barsağa gönderir STEP 2 Pankreas enzimleri: Lipaz (+kolipaz) Kolesterol esteraz Fosfolipaz A 2 Lipids: Triaçilgliserol Kolesterol esterler Fosfolipidler PANKREAS KC STEP 4 Emülsifikasyon STEP 5 Şilomikronlar lenfatik sisteme karışır Lingual Lipase Gastrik Lipase STEP 1 Lipidlerin sindirim ve emilimi İNCE BARSAK MİDE

14 14

15 15

16 16

17 17

18 18

19 19 DİYET YAGLARI ( ESTER KOLESTEROL+ FOSFOLİPİD) STEATORTOREA Lipazlar + safra tuzları + hormonlar 2-MONO AÇİL GLİSEROL FFA SERBEST KOLESTEROL ŞİLOMİKRONLAR MİSELLER (bağırsak mukoza hüc.) LENFATİK DOLAŞIM DİYET YAGLARI ( ESTER KOLESTEROL+ FOSFOLİPİD) STEATORTOREA Lipazlar + safra tuzları + hormonlar 2-MONO AÇİL GLİSEROL FFA SERBEST KOLESTEROL ŞİLOMİKRONLAR MİSELLER (bağırsak mukoza hüc.) LENFATİK DOLAŞIM -

20 20 KC ApoB48 Şilomikronlar ile birleşir Şilomikron artıkları KC ‘e taşınır non-hepatik dokular CE E E EE CC C EEE KC reseptörleri apo E yi tanır Eksojen lipid transportu Şilomikronlar lipoprotein lipaz ile dokulara trigliserid verir Lenf sistemi İncebarsakİncebarsak CE Şilomikronlar HDL den Apo CII ve Apo Eyi alır Kolesterol KC de yapılır ya da depo edilir

21 21 VLDL KC’de sentez edilen apoB100 ile birleşir KC VLDL tıpkı şilomikronlar gibi HDL den apo CII ve apo E alır CE CECE CECE BB B B B BBB Safra asitleri HDL scavenges kolesterol CE BBB Endojen lipid transportu. non-hepatik dokular Lipoprotein lipaz ile dokular TG ihtiyacını karşılar Dokulardan alınan serbest kolesterol LDL yi oluşturur LDL apoB100 ler vasıtasıyla tanınır İhtiyacı olan dokulara kolesterol verilir Apo E reseptöre bağlanır

22 22 Lipoproteinlerin lipid, protein ve kolesterol içerikleri SınıfTriaçilgliserol Kolesterol Protei n Şilomicron >95% 3% 3% 2% 2% Very Low Density Lipoprotein (VLDL) 70% 70%20%10% Low Density(LDL) 20% 20%55%25% High Density(HDL) 15% 15%35%50%

23 23 Eksojen Lipid Transportu

24 24 Endojen Lipid Transportu

25 25 Ters Kolesterol Transportu

26 26 dietary fat lipoprotein lipase fatty acids Şilomikron artıkları liver şilomikronlar

27 27 fatty acids hormone-sensitive lipase fatty acid carbohydrate liver TG VLDL lipoprotein lipase Insulin + +

28 28

29 29 ÖZET Yeni doğanlarda; kısa ve orta zincirli yağ asitleri içeren yağlar gastrik lipaz ve dilin gerisindeki bezlerden sağlanan lingual lipaz ile parçalanır. Yeni doğanlarda; kısa ve orta zincirli yağ asitleri içeren yağlar gastrik lipaz ve dilin gerisindeki bezlerden sağlanan lingual lipaz ile parçalanır. Lipidler suda çözünmediklerinden enzimatik hidroliz emülsifikasyon ile olur.Emülsifikasyon ile lipid damlacıklarının enzim (pankreatik lipaz) ile temas yüzeyi artar. Emülsifikasyonda etkin güç safra asitleridir. Lipidler suda çözünmediklerinden enzimatik hidroliz emülsifikasyon ile olur.Emülsifikasyon ile lipid damlacıklarının enzim (pankreatik lipaz) ile temas yüzeyi artar. Emülsifikasyonda etkin güç safra asitleridir. Diyetteki TAG, kolesterol esterleri, fosfolipidler pankreatik enzimler ile enzimatik olarak yıkılırlar. Diyetteki TAG, kolesterol esterleri, fosfolipidler pankreatik enzimler ile enzimatik olarak yıkılırlar.

30 30 Hidroliz işlemi hormonal olarak kontrol edilir.Mukoza hücreleri küçük peptid yapılı kolesistokinin ve sekretin salgılar. Hidroliz işlemi hormonal olarak kontrol edilir.Mukoza hücreleri küçük peptid yapılı kolesistokinin ve sekretin salgılar. Kolesistokinin safra kesesinin kasılmasına ve safra salgılanmasına ve pankreasın ekzokrin hücrelerine etki ederek pankreatik enzimlerin salgılanmasına neden olur. Kolesistokinin safra kesesinin kasılmasına ve safra salgılanmasına ve pankreasın ekzokrin hücrelerine etki ederek pankreatik enzimlerin salgılanmasına neden olur. Kolesistokinin gastrik motiliteyi azaltır. Gastrik içeriğin ince bağırsağa geçişini yavaşlatır. Kolesistokinin gastrik motiliteyi azaltır. Gastrik içeriğin ince bağırsağa geçişini yavaşlatır. Sekretin ince bağırsakta düşük pH içeriğine (kimus sıvı) yanıt olarak pankreasdan bikarbonatca zengin sıvı salınımına sebep olur. Böylece asidik kimus nötralize olur. Enzimlerin aktivasyonu artar. Sekretin ince bağırsakta düşük pH içeriğine (kimus sıvı) yanıt olarak pankreasdan bikarbonatca zengin sıvı salınımına sebep olur. Böylece asidik kimus nötralize olur. Enzimlerin aktivasyonu artar. Pankreatik lipaz TAG lara etki ederek 2-monoaçilgliserolleri meydana getirir. Kolipaz ; pankreatik lipazın aktivitesi için gereklidir. Kolipaz pankreastan salgılanarak lipazı yağ-su arasında tutar ve lipazın dayanıklılığını arttırır. Pankreatik lipaz TAG lara etki ederek 2-monoaçilgliserolleri meydana getirir. Kolipaz ; pankreatik lipazın aktivitesi için gereklidir. Kolipaz pankreastan salgılanarak lipazı yağ-su arasında tutar ve lipazın dayanıklılığını arttırır. Kolesterol esterleri pankreatik kolesterol esteraz, fosfolipidler önce fosfolipaz A2 daha sonra lizofosfolipazlar tarafından yıkılarak absorbe edilir. Kolesterol esterleri pankreatik kolesterol esteraz, fosfolipidler önce fosfolipaz A2 daha sonra lizofosfolipazlar tarafından yıkılarak absorbe edilir. Pirimer yıkılım ürünleri; serbest yağ asitleri, serbest kolesterol, 2-monoaçilgliseroller (%70-80) ve gliserilfosfokolinlerdir. Pirimer yıkılım ürünleri; serbest yağ asitleri, serbest kolesterol, 2-monoaçilgliseroller (%70-80) ve gliserilfosfokolinlerdir.

31 31 Yağ asitleri yağ açil CoA sentetaz (tiokinaz) ile aktif formuna dönüştürülürler. Yağ asit CoA deriveleri intestinal mukoza hücrelerinde 2-monoaçilgliseroller ile enzimatik (açiltransferazlar) TAG lara dönüşürler. Yağ asitleri yağ açil CoA sentetaz (tiokinaz) ile aktif formuna dönüştürülürler. Yağ asit CoA deriveleri intestinal mukoza hücrelerinde 2-monoaçilgliseroller ile enzimatik (açiltransferazlar) TAG lara dönüşürler. İntestinal mukoza hücrelerine giren tüm uzun zincirli (12 C dan büyük) yağ asitleri TAG sentezinde kullanılır. İntestinal mukoza hücrelerine giren tüm uzun zincirli (12 C dan büyük) yağ asitleri TAG sentezinde kullanılır. Kısa ve orta zincirli (12 C ve daha küçük) yağ asitleri misellerin yapılarına girmedikleri gibi ~ yağ asiti CoA derivelerine dönüşmezler, bunlar portal dolaşıma salınır, serum albumini ile karaciğere taşınırlar. Kısa ve orta zincirli (12 C ve daha küçük) yağ asitleri misellerin yapılarına girmedikleri gibi ~ yağ asiti CoA derivelerine dönüşmezler, bunlar portal dolaşıma salınır, serum albumini ile karaciğere taşınırlar. Çoğu TAG olan şilomikronlar; ekzojen kaynaklı TAG ların diğer dokulara (kas, yağ dokusu, KC ve böbrek) taşınımında kullanılır. Çoğu TAG olan şilomikronlar; ekzojen kaynaklı TAG ların diğer dokulara (kas, yağ dokusu, KC ve böbrek) taşınımında kullanılır.

32 32 Şilomikron metabolizması

33 33 VLDL, LDL metabolizması

34 34 HDL metabolizması

35 35


"LİPİDLER Emilim-Sindirim ve Transport Prof.Dr.M.Ferit GÜRSU F.Ü.Tıp Fak. Tıbbi Biyokimyaimya Anabilim Dalı (" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları