Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

KOKU FİZYOLOJİSİ Dr. Özge Bozkurt. Koku duyusu Günlük hayatta sürekli olarak kullanılan önemli bilgiler sağlar Yiyeceklerin varlığı, alınan zevk ve tehlike.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "KOKU FİZYOLOJİSİ Dr. Özge Bozkurt. Koku duyusu Günlük hayatta sürekli olarak kullanılan önemli bilgiler sağlar Yiyeceklerin varlığı, alınan zevk ve tehlike."— Sunum transkripti:

1 KOKU FİZYOLOJİSİ Dr. Özge Bozkurt

2 Koku duyusu Günlük hayatta sürekli olarak kullanılan önemli bilgiler sağlar Yiyeceklerin varlığı, alınan zevk ve tehlike hakkında bilgi verir Yiyeceklerin sindirimi ve kullanımı için gerekecek olan fizyolojik değişiklikleri başlatır

3 Buck ve Axel 1991, genlerde 1000 kadar koku reseptörü İnsanlar, hayvanlardan daha fazla koku ayırt etme yetisine sahip Koku moleküllerini ayırt etmede eğitimli olan koku uzmanları, farklı koku Degustatörler 100’den fazla tad bileşenini ayırt edebiliyor Koku duyusu

4 Tad olarak algıladığımız lezzet çeşitleri, çiğneme ve yutma sırasında burun boşluğun arkasındaki olfaktör sisteme ulaşan uçucu moleküllerle; acı, tatlı, tuzlu, ekşi moleküllerin karmaşık karışımlarından oluşur Koku duyusu

5 Koku duyusu komponentleri Algı ve tanıma Adaptasyon Hafıza Emosyon

6 Koku duyusu- Algı ve tanıma Burun solunan havayı, – Filtre eder – Isıtır – Nemlendirir

7 Koku almak için suda ya da yağda eriyebilen bileşiklerin burun mukozasına teması gerekir Yüksek oranda emilen kimyasallar, düşük koku oluşturma etkinliğine sahip Etkin bir koku uyarımı için burun hava akımı gerekmektedir Koku duyusu - Algı ve tanıma

8 Koku sirke gibi keskinse, trigeminal sinir uçları ile algılanır ve ağrı cevabına yol açar Koku sinyallerinin, yemek alımı, ısı regülasyonu,uyku siklusu, görme, işitme ve tat alma ile ilgili bölgelere iletilir Koku duyusu - Algı ve tanıma

9 Koku algılama hücreleri: – Dış dünya ile direkt ilişkidedir, bariyer yoktur – Beyinle direkt iletişim kurar – Kokuyu ileten sinirler organizmadaki en ince ve yavaş sinirlerdir, diğer duyulara oranla algı biraz gecikir Koku duyusu - Algı ve tanıma

10 Koku algısının retinası: koku epiteli – 3 çeşit hücre destek hücreleri bazal hücreler koku algı sinirleri Koku duyusu - Algı ve tanıma

11 silya Akson Bazal hücre Destek hücre Koku reseptörü siniri

12 Her sinir hücresi yalnız bir tür koku resptörünü algılar Koku duyusu- Algı ve tanıma

13 Koku duyusu sinirleri koku yakalamak için özelleşmiştir Mukus, – Gerekli molekülleri ve iyonik ortamı sağlar – Çözünebilir, koku bağlayan proteinler bulunur – Molekül yoğunlaştırma, taşıma uzaklaştırma görevini Koku duyusu - Algı ve tanıma

14 Koku duyusunun ilk basamağı burundaki koku duyu sinirlerinde başlar. Bu sinirler burun boşluğunun arkasında 5 cm 2 lik bir alanı kaplayan özelleşmiş bir yapıda bulunmaktadır Koku duyusu - Algı ve tanıma

15 Olfaktör bulbus Olfaktör sinir Olfaktör epitel mukus Burun boşluğu Kribriform kemik Burun İç Kesiti

16 Olfaktör Bölge

17 mukoza Olfaktör epitel Olfaktör bulbus Olfaktör sinir Mitral hücreler Olfaktör Traktus Mitral hücreler Kribriform kemik Olfaktör reseptör nöronları Silya Aksonlar Glomerül Olfaktör sinir filamanları Hava ve Koku Molekülleri

18 Koku bilgisi beyindeki koku merkezine ulaştığında, beyin daha önceki deneyimlerle belirlenmiş olan şifreleri çözerek kokunun tanınmasını sağlar Koku duyusu - Algı ve tanıma

19 Beyine ulaşan koku bilgisi duygusal ve dürtüsel merkezlerle de iletişir Kokunun davranış ve duygular üzerindeki etkileri bu bağlantılarla açıklanabilir Koku duyusu – Algı ve tanıma

20 Reseptörün hissizleşmesi: – Hoş olmayan bir kokuya sürekli maruz kalınırsa bir süre sonra fark edilmez olur – Temiz havada bir süre kaldıktan sonra aynı koku tekrar ayırt edilebilir Koku duyusu - Adaptasyon

21 Koku duyusu - Hafıza farklı koku etkenini nasıl algılayabiliyoruz?

22 Koku duyusu - Hafıza Beyin, insan yaşamında önemli kabul ettiği kokuları unutmaz Özellikle çocukluk döneminde gençlik dönemlerinde alınan kokular unutulmaz Kokular anıları canlandırabilir

23 Kokular hafıza için en iyi uyaran mıdır? Görme, dokunma ve tat alma da hafızayı uyaran duyulardır Koku ile ortaya çıkan hafızanın duygulanımda ayrı bir yeri vardır Koku duyusu - Duygulanım

24 Olfaktör hedoni (koku alma hazzı) – Aşina olma ve yoğunluk – Önceden defalarca koklanan kokulardan hoşlanma eğilimi – Yoğunluğun kokudan hoşlanma ile ilginç bir ilişkisi vardır Koku duyusu - Duygulanım

25 Olfaktör hedoni (koku alma hazzı) – Doğuştan mı, öğrenilir mi? Çocuklukta şahit olunan olaylar Kültürel yapı Yaş, cinsiyet Öğrenilmiş nefret Deneyim çağrışım kokular arasında güçlü etkileşim vardır Koku duyusu - Duygulanım

26 Olfaktör hedoni (koku alma hazzı) – Doğuştan mı, öğrenilir mi? Trigeminal uyaranlardan kaçma Mensturel senkron Koku duyusu - Duygulanım

27 Bazı türler feromon adı verilen türe özgü kimyasallar salarlar Feromonlar kendi türlerinden olan diğer bireylerin cinsel ve toplumsal davranışı ile üreme fizyolojisi üzerinde çok önemli rol oynarlar Koku duyusu - Duygulanım

28 Feromonlar bazı türlerde (sığır domuz fare..vs) Puberte zamanını ayarlar Erkek ve dişinin üreme ile ilgili davranışlarını etkiler Dişinin yavrusuna karşı davranışlarında rol oynar Kaynağı idrar ve bazı dış salgılardır Koku duyusu - Duygulanım

29 İnsanlarda ter ve vajinada feromonlar olduğunu gösteren çalışmalar var ABD de yapılan bir araştırma da insanların feromonlar salgıladığı, karşı cins üzerindeki cazibeyi artırdığını göstermektedir Koku duyusu - Duygulanım

30 Vemoronazal organ – Feromonların algılanmasını sağlayan, temel koku sisteminin dışında bir de aksesuar koku sistemi vardır. – İnsanda vemoronazal sistemin anne karnında iken var olduğu ancak gelişim sürecinde gerilediği düşünülmektedir.

31 İnsanların beden kokuları ile iletiştiği bilinmektedir.


"KOKU FİZYOLOJİSİ Dr. Özge Bozkurt. Koku duyusu Günlük hayatta sürekli olarak kullanılan önemli bilgiler sağlar Yiyeceklerin varlığı, alınan zevk ve tehlike." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları