Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI KAM İ L YILMAZ Tareks A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Tohumculukta Sınai Mülkiyet.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI KAM İ L YILMAZ Tareks A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Tohumculukta Sınai Mülkiyet."— Sunum transkripti:

1 II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI KAM İ L YILMAZ Tareks A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Tohumculukta Sınai Mülkiyet Hakları ve Tohum Ticaretine Etkileri 03 Aralık 2013

2 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI 1. Giriş 2. UPOV 1991 Sözleşmesi ve Bitki Islahçı Hakları Yasasında İ stisnai Durumlar 3. Ar-ge çalışmalarına etkileri, 4. Tohumculuk sektöründe Yapısal de ğ işimler, 5. Tohumluk üretimi ve ticaretine etkileri, 6. Tarım sektörüne etkileri 18.12.2014KAMİL YILMAZ2

3 700 farklı ürün Türkiye’de yetiştirilmekte dir. Türkiye,Tarım için Oldukça Zengin Bir Bitki Çeşitliliğine sahiptir. 12.054 BİTKİ TÜRÜ, 3.906 ENDEMİK BİTKİ TÜRÜ ÜLKEMİZDE BULUNMAKTADIR. ZENGİN KAYNAKLAR VE BİYOÇEŞİTLİLİK İKLİM TOPRAK COĞRAFİ YAPI SU KAYNAKLARI 3 318.12.2014KAM İ LYILMAZ

4 4 Türkiye’de arazi durumu ve nüfus Alan ve Nüfus (2011) TOPLAM ALAN: 78.0 Milyon ha. Tarımsal Alan : 23.7 milyon ha Tarla: 15.4 milyon ha Meyve: 3.2 milyon ha Sebze: 0.8 milyon ha Nadas : 4. 3 milyon ha Çayır mera:14.6 milyon ha Orman alan: 21.2 milyon ha. Sulanan Tarımsal Alan: 5.4 milyon ha TOPLAM NÜFUS : 74.7 milyon

5 Türkiye tohum Sektörü ile ilgili bazı veriler(2012) Sert.Toh.üretimi(ton)646.905 Sebze toh.üretimi(ton)2215 Özel tohum şirket sayısı580 Özel Sektör Araşt. kuruluş sayısı139 Tohum Sertifikasyon lab.sayısı1 Merkez,5 Bölgesel toh.sert.müd. ve 16 yetkilendirilmiş tohum şirketi Zirai Mücadele ve Karantina müdürlükleri 8 Zirai müc.kuruluşu 12 Karantina Müd.. Çeşit tescili-Teknik İnceleme Kuruluşu 1 Merkez(TTSM),5 bölgesel tohum test müd. 12/18/20145

6 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ Bitki Islahçı Haklarının amacı;  Yeni bitki çeşitlerinin geliştirilmesini özendirmek,Teknik gelişmeleri,AR-GE çalışmalarını cesaretlendirmektir. Di ğ er amaçlar;  AB müktesebatına uyumun sa ğ lanması,  DTÖ kapsamında(TRIPS) fikri mülkiyet haklarının tanınması ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmesi,  UPOV sözleşmesine taraf olabilmek için ulusal mevzuatın oluşturulmasıdır. 18.12.2014KAMİLYILMAZ6

7 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI VE TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ  Bitki Islahçı Hakları,sadece bitki çeşitleri üzerinde tanınan sui generis/kendine özgü bir fikri mülkiyet hakkıdır.  Tohum sistemlerindeki Tescil işlemleri hak sahipli ğ i- mülkiyet hakkı sa ğ lamadı ğ ı için Fikri Mülkiyet Hakları sistemi içinde bir Çeşit Koruma sistemine ihtiyaç duyulmuştur.  Bu haklar, tarımsal üretimde yenilikler için çalışanların/ıslahçıların çalışmalarını tanır ve destekler. En önemlisi ise yapılan yatırımların geri kazanılmasını sa ğ lar. 18.12.20147

8 TAR İ HÇE:  Bu alanda ilk çalışmalar 1988 yılında,  Yeni bitki çeşitlerine ait ıslahçı haklarının korunmasına ilişkin kanun tasarısının hazırlık çalışmaları ise1996 yılında başlamıştır.  Bu kanun; UPOV’un 1991 yılı Sözleşmesi ile AB’nin 2100/94 EC ve 1768/95 EC sayılı Bitki Çeşit Hakları ile ilgili düzenlemeleri esas alınarak hazırlanmıştır.  DTÖ müktesebatında yer alan ticaretle ba ğ lantılı Fikri Mülkiyet Hakları antlaşması (TRIPS metni 27/3b maddesi) çerçevesinde ve, AB müktesebatının üstlenilmesine ilişkin “ Türkiye Ulusal Programında” yer almış ve 2002 yılına kadar sonuçlandırılması hedeflenmiştir. TOHUMCULUKTA SINAİ MÜLKİYET HAKLARI ve TOHUM TİCARETİNE ETKİLERİ 18.12.20148KAM İ LYILMAZ

9 B İ H için Yasal Çerçeve 18.12.2014KAMİLYILMAZ9 1961UPOV Sözleşmesi 1978 UPOV Sözleşmesi(1nci revizyon) 1991 UPOV Sözleşmesi(2nci revizyon) - BİH ‘nın İşletmeden ayrılan tohum için genişletilmesi (farm saved seed) - ETÇ(EDV) kavramının dahil edilmesi 1994Avrupa Birliği 2100/94 Sayılı Bitki Islahçı Hakları direktifi 2004 Türkiye Bitki Islahçı Hakları Yasası(5042 Sayılı Yasa)

10 2.UPOV 1991 SÖZLEŞMES İ B İ TK İ ISLAHÇI HAKLARI VE İ ST İ SNA İ DURUMLAR 18.12.2014KAM İ LYILMAZ10 Bitki Islahçı İstisnası Esas İtibariyle çeşit türetme Çiftçi İstisnası

11 B İ TK İ ISLAHÇI HAKLARINDA İ ST İ SNALAR B İ TK İ ISLAHÇI HAKLARINDA İ ST İ SNALAR 18.12.2014KAM İ LYILMAZ11 Madde 15(1991 UPOY Sözleşmesi) ve Madde 5, 14 ve 17 (5042 Sayılı Yasa) Islahçı Haklarında İstisnalar  [Zorunlu İstisnalar] Islahçı hakları aşağıdaki hususlarda genişletilmez:  Özel olarak ya da ticari olmayan amaçlarla gerçekleştirilen eylemler,  Deneysel amaçlı gerçekleştirilen eylemler ve,  Diğer çeşitlerin ıslah edilmesi /geliştirilmesi amacıyla gerçekleştirilen eylemler,  [Tercihli İstisnalar] Makul limitler içinde ve ıslahçının yasal çıkarlarını korumak kaydıyla çiftçilere kendi arazilerin çoğaltma materyali ve korunan çeşidi ya da 14. (5) Madde (a) (i) ya da (ii) kapsamındaki bir çeşidi, kendi arazileri üzerinde, çoğaltma amaçlı kullanmaları için izin vermek amacıyla ıslahçının bir çeşideilişkin haklarını sınırlayabilir.

12 ESAS İ T İ BAR İ YLE TÜRETME(ETÇ)  Esas itibarıyla türetilmiş çeşit,(ETÇ);Çeşidin, hâkim özellikler itibarıyla bir başlangıç çeşidinden türetilmiş olması veya yine hâkim özellikler itibarıyla başlangıç çeşidinden türetilen di ğ er bir çeşitten türetilmiş olması gerekir,  Türetilmiş çeşit, başlangıç çeşidinden açıkça ayırt edilebilir olmalı,  türetme yönteminin yol açtı ğ ı,farklılıklar dışında başlangıç çeşidini oluşturan genotip veya genotipler tarafından meydana getirilen aslî özellikleri göstermelidir. 18.12.201412KAM İ LYILMAZ

13 ESAS İ T İ BAR İ YLE TÜRETME(ETÇ) Esas itibarıyla türetme;  tabiî veya sunî mutant seleksiyonu, somaklonal varyant seleksiyonu,  başlangıç çeşidi içinden farklı bireylerin seleksiyonu,  geriye melezleme veya genetik mühendisli ğ i yoluyla transformasyona u ğ ratılmış bitkilerden elde etme gibi yöntemlerle olabilir. 18.12.2014KAM İ LYILMAZ13

14  Hibrit ve sentetik çeşitler hariç, çiftçilerin kendi arazilerinde yaptıkları üretim sonucunda elde ettikleri üründen, kendi arazilerinde yaptıkları üretimler için korunan çeşidin ço ğ altım materyalini kullanabilmeye yetkileri vardır. 92 ton bu ğ day veya eşde ğ er  Bu istisnadan en fazla 92 ton bu ğ day veya eşde ğ er miktarda ürün üretebilecek gerekli araziden daha küçük araziye sahip küçük çiftçiler yararlanır. Ç İ FTÇ İ İ ST İ SNASI 18.12.201414KAM İ LYILMAZ

15 Uygulandı ğ ı Bitki Türleri(21 bitki türü)  Tahıllar (Bu ğ day, Arpa, Çeltik, Yulaf, Çavdar, Tritikale)  Yemeklik Baklagiller (Kuru fasulye, Nohut, Mercimek, Bezelye, Bakla)  Yem Bitkileri (Yonca, Korunga, Fi ğ, Üçgül)  Endüstri Bitkileri (Pamuk, Tütün, Patates, Yerfıstı ğ ı, Soya) ÇİFTÇİ İSTİSNASI 18.12.201415KAM İ LYILMAZ

16 3.AR-GE (B İ TK İ ISLAHI) ÇALIŞMALARINA ETK İ LER İ Genetik materyal ve ıslah çalışmaları, Çeşit Geliştirme Çalışmaları, Çeşit Tescil Sistemine etkileri, Çeşit Devir işlemleri, Çeşit Sözleşmeleri, 18.12.2014KAMİL YILMAZ16 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ

17 18.12.2014KAMİL YILMAZ17 KAMUÖZELÜNİVERSİTETOPLAM 1963-197099307136 1971-198054341199 1981-199087309126 1991-200021621512443 2001-200410112411236 2005-2012231944391214 TOPLAM7881377892254 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKTÖREL DAĞILIMI (TARLA BİTKİLERİ )-01.1.2013

18 18.12.2014KAMİL YILMAZ18 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKÖREL DAĞILIMI (TARLA BİTKİLERİ)

19 18.12.2014KAMİL YILMAZ19 EKMEKLİK BUĞDAY KAMU ÖZEL ÜNİVERSİTE TOPLAM 1963-19703500 1971-198090312 1981-1990100111 1991-2000442248 2001-2004289138 2005-20122134156 TOPLAM147458200 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKTÖREL DAĞILIMI

20 18.12.2014KAMİL YILMAZ20 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKTÖREL DAĞILIMI

21 18.12.2014KAMİL YILMAZ21 MISIR KAMUÖZELÜNİVERSİTETOPLAM 1963-19705005 1971-198087015 1981-199049013 1991-2000955064 2001-2004137038 2005-2012141080122 TOPLAM412160257 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKTÖREL DAĞILIMI

22 18.12.2014KAMİL YILMAZ22 TESCİLLİ ÇEŞİTLERİN YILLAR İTİBARİYLE SEKTÖREL DAĞILIMI

23 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ 4.TOHUMCULUK SEKTÖRÜNDE YAPISAL DE Ğİ Ş İ MLER, Bitki Islahı ile ilgili örgütlenmeler, Lisans kuruluşları, Hukuk büroları, İ htisas mahkemeleri, 18.12.2014KAMİL YILMAZ23

24 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ 5.TOHUMLUK ÜRET İ M İ VE T İ CARET İ NE ETK İ LER İ, Tohum şirketlerinin durumu Sertifikalı Tohum Üretimi Tohum Ticareti(ithalat ve ihracat durumu) 18.12.2014KAMİL YILMAZ24

25 25 Yıllara Göre Özel Tohumculuk Şirketlerinin Sayısı (139 AR-GE Birimine sahip)

26 YIL ÜRET İ M (ton) İ THALAT İ HRACAT Miktar (ton)De ğ er (bin $)Miktar (ton)De ğ er (bin $) 2002145.22719.22755.2928.11217.320 2003184.24716.16171.24916.09521.451 2004349.33219.83879.23815.65835.147 2005332.19023.80189.59713.81426.981 2006370.74832.654105.60823.94147.093 2007325.01334.374130.58121.33549.886 2008290.14843.578170.79826.24571.101 2009385.06130.267158.36321.81670.766 2010497.96440.610176.79229.58694.789 2011637.33036.754178.12130.554108.948 2012646.90533.160197.64937.439120.796 26

27 27 TOHUMLUK ÜRETİMİ (ton) Türkiye’de Sertifikalı Tohum Üretimi(ton)

28 28 TOHUMLUK TİCARETİ (ton) Tohumluk Ticareti(ton)

29 29 TOHUMLUK TİCARETİ (000 $) Tohumluk Ticareti(1000 ABD Doları)

30 Bazı Bitki Türlerinde Korunan Ve Di ğ er Çeşitlerin Sertifikalı Tohumluk Miktarları(ton)-2010 Tür(Korunan çeş.) (Di ğ er Çeşit) TOPLAM (Korunan Çeşitlerin %Oranı) 1.Arpa3.32631.08934.415 9.66 2.Bu ğ day66.932248.744315.67621.20 3.Tritikale 448 38583353.78 4.Patates 1.535 69.11870.653 2.17 5.Pamuk 1.265 8.642990712.76 TOPLAM73.706357.778431.48417.08 18.12.2014KAMİL YILMAZ30

31 TOHUMCULUKTA SINA İ MÜLK İ YET HAKLARI ve TOHUM T İ CARET İ NE ETK İ LER İ 6. TARIM SEKTÖRÜNE ETK İ LER İ Verim ve kalitenin artışı, Rekabet Gücünün artması (üretim,ihracat,tüketici talepleri ), 18.12.2014KAMİL YILMAZ31

32 18.12.2014KAMİL YILMAZ32 Kaynak:UPOV

33 18.12.2014KAMİL YILMAZ33 Bernard Le Buanec: Second World Seed Conference, Rome. September 8-10, 2009

34 DE Ğ ERLEND İ RME DE Ğ ERLEND İ RME  2004 yılından bugüne kadar Bitki ıslahçı hakları kapsamında korunan çeşitlerin tohumluk üretim payları önemli derecede artmıştır.  Yerli ve yabancı çeşitler UPOV sistemi kapsamında koruma altına alınabilmektedir.  Sınai Mülkiyet Hakları Tohum sektöründe girişimcili ğ i ve Bitki Islahı ve çeşit geliştirme çalışmalarını hızlandırıp ivme kazandırmıştır.  Kamu ve Özel Sektör AR-GE çalışmalarına daha fazla kaynak aktarmaya başlamıştır. 18.12.201434KAM İ LYILMAZ

35 DE Ğ ERLEND İ RME-2  Kamuda çalışan Islahçılar için ‘Islahçı Hakkı verilmesi’ uygulaması çeşit geliştirme ve bitki ıslahı çalışmalarını olumlu etkilemiştir.  Uluslararası Tohum Ticareti ve yeni ve üstün nitelikli çeşitlerin ülkemize gelmesine olumlu katkı sa ğ lamıştır.  Korunan çeşitlerden “ıslahçı hakkı toplama sistemi” çalışmaya başlamıştır.”Farm saved seed- İ şletmeden ayrılan tohumluk” konularında ise uygulamalarda sıkıntılar devam etmektedir.  Bitki ıslahçı hakları uygulamalarında, bitki ıslahçıları meslek kuruluşları (B İ SAB) aktif görev almalıdır. 18.12.2014KAM İ LYILMAZ35

36 D İ KKAT İ N İ Z İ Ç İ N TEŞEKKÜR EDER İ M D İ KKAT İ N İ Z İ Ç İ N TEŞEKKÜR EDER İ M kyilmaz@tareks.com.tr


"II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI II.ULUSLARARASI TOHUMCULUK ÇALIŞTAYI KAM İ L YILMAZ Tareks A.Ş. Genel Müdür Yardımcısı Tohumculukta Sınai Mülkiyet." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları