Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Yrd.Doç. Dr. Zekeriya DEM İ R Kırklareli Üniversitesi İ. İ.B.F Kırklareli, 05.12.2012.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Yrd.Doç. Dr. Zekeriya DEM İ R Kırklareli Üniversitesi İ. İ.B.F Kırklareli, 05.12.2012."— Sunum transkripti:

1 Yrd.Doç. Dr. Zekeriya DEM İ R Kırklareli Üniversitesi İ. İ.B.F Kırklareli,

2  Denetçi (auditor) deyimi ilk defa 1289 yılında kullanılmaya ba ş lamı ş tır.  İ lk Muhasebe denetçi örgütü 1581 yılında Venedik’te kurulmu ş tur.  İ ngiltere’de 1900 yılında çıkartılan bir yasa ile sınırlı sorumlu ş irketlere denetim zorunlulu ğ u getirilmi ş tir.  William Deloitte, 1845 yılında Deloitte&Touch firmasını Londra’da kurmu ş tur.  ABD’de ise mesle ğ in yasal dayana ğ ı ilk defa 1896 yılında New York’ta ortaya çıkmı ş tır.

3  ABD’de sertifikalı kamu muhasebecileri (CPA) tarafından denetlenen ilk mali tablo 1901 yılında yayınlanmı ş tır.  ABD’de bu günkü anlamda Ba ğ ımsız Denetim anlayı ş ı 1930’lu yıllarda ba ş lamı ş tır.  Halka açık ş irketlerin muhasebe denetiminden geçmi ş mali tablo düzenleme ve yayınlama zorunlulu ğ u 1934 yılında Sermaye Piyasası Kanunu (SEC) ile getirilmi ş tir.  İ ngiltere’den sonra denetim mesle ğ inin en eski oldu ğ u ülke Almanya’dır.

4  Fransa’da denetim fonksiyonu 1867 yılında çıkarılan “Companies Charter” yasası ile ba ş lamı ş tır.  Fransa’da muhasebe ve denetleme faaliyetleri 1966 yılında yayınlanan bir kararname ile birbirinden ayrılmı ş tır.  Yunanistan’da “Yeminli Muhasiplik Mesle ğ i” 1955 yılında kurumsalla ş mı ş tır.  Türkiye’de ise mali piyasaların geli ş imi ile 1987 yılında ba ğ ımsız denetim olgusu ile kar ş ıla ş ılmı ş tır.

5  ABD  Amerika’da Kamu Gözetimi sisteminin yasal alt yapısı 2002 yılında kabul edilen Sarbanes-Oxley Kanunu’na dayanmaktadır.Bu kanunun amacına uygun olarak “Halka Açık Ş irketlerin Muhasebe Gözetim Kurulu”(PCAOB) olu ş turulmu ş tur.  Kurul kar amacı gütmeyen bir kurul niteli ğ inde oldu ğ undan, ABD’nin resmi bir kurulu niteli ğ inde de ğ ildir ve üyeleri ile çalı ş anları görevlerinden dolayı memur statüsünde de ğ ildir.  Kurulun Görevleri;  Denetim raporlarının hazırlanmasında etkisi olan denetim,kalite kontrol, etik,ba ğ ımsızlık ve ilgili di ğ er standartların hazırlanması ve/veya uygulamaya geçirilmesi,  Kurul’a kayıtlı muhasebe denetim firmalarının gözetimi,

6  Denetim firmaları ile denetçiler hakkında soru ş turma ve disiplin i ş lemlerinin yürütülmesi,  Kamu çıkarını ve yatırımcıyı korumak amacıyla denetim hizmetinin kalitesini arttırmaya yönelik mesleki standartların geli ş tirilmesi,  -Sarbanes&Oxley Yasası’na ve Kurul’un getirdi ğ i düzenlemelere uyumun denetim firmaları ve denetçilerin izlenmesi ve bu kurallara uyum konusunda zorlanması,  Kurul ve Kurul çalı ş anlarının yönetilmesi ve Kurul bütçesinin olu ş turulması.

7  Kurul Üyeleri;  Yatırımcı ve kamu çıkarını koruyacak yetenek ve saygınlı ğ a sahip,  Sermaye piyasalarına,  İ lgili yasalar ve kamuyu bilgilendirme adına hangi tür bilgilerin sunulması gerekti ğ i konusuna hakim,  İ ki üyesi muhasebe meslek mensubu (CPA),  Meslek mensubu olan üyelerin en az be ş yıldan bu yana muhasebe mesle ğ inde aktif olarak çalı ş mıyor olması,  Tam zamanlı çalı ş maları ve,  Muhasebe ş irketleriyle ya da ba ş ka ki ş ilerle aralarında i ş ba ğ lantısı olmaması gerekir.

8  İ NG İ LTERE  2003 yılında, Mesleki Gözetim Kurulu (Proffesional Oversight Board of Accountancy- POBA) olu ş turulmu ş tur.  Finansal Raporlama Konseyi’nin amaçlarına uygun olarak; borsada i ş lem gören ş irketler ile kamu çıkarının önemli oldu ğ u i ş letmelerin finansal raporlarının güvenilirli ğ ini arttırmak amacıyla:  meslek örgütlerinin muhasebe denetimine ili ş kin düzenlemelerinin ba ğ ımsız denetimi,  ekonomik açıdan önemli i ş letmelerin denetim fonksiyonlarının kalitesinin izlenmesi,

9  muhasebe meslek örgütlerinin muhasebe mesle ğ ine ili ş kin düzenlemelerinin ba ğ ımsız gözetimi,  sigorta meslek örgütlerinin bu mesle ğ e ili ş kin düzenlemelerinin ba ğ ımsız denetimi ve bu ş ekilde sigorta i ş lerinin kalitesinin arttırılması.  Kurul Üyeleri:  Kurul, muhasebe meslek örgütü ve muhasebe firmalarından ba ğ ımsızdır.  Üyeleri i ş letmecilik,kamu sektörü, muhasebe ve denetim mesle ğ i konularında geni ş bir tecrübeye sahip ki ş ilerdir.

10  AVRUA B İ RL İĞİ NDE KAMU GÖZET İ M İ  AB’de kamu gözetim sistemine ili ş kin temel düzenleme 17 Mayıs 2006 tarihinde yayımlanan 8 No’lu Avrupa Birli ğ i Direktifi olup, bu direktifin VIII.Bölümünü olu ş turan maddeleri kamu gözetimine ayrılmı ş tır.Buna göre;  -üye ülkeler yasal denetçiler ve denetim firmaları için etkin bir kamu gözetim sistemi olu ş turmalı,  -yasal denetçiler ve denetim firmaları kamu gözetimine tabi tutulmalı,  -kamu gözetimi sistemi yasal denetimle ilgili alanlarda bilgili ancak uygulayıcı olmayanlar arasından olu ş turulmalı,  -yönetime seçilecek ki ş iler ba ğ ımsız ve ş effaf bir aday gösterme sürecine uygun olarak seçilmelidirler.

11  TÜRK İ YE’DE KAMU GÖZET İ M İ  Ülkemizde kamu gözetimi ile ilgili düzenleme 2 Kasım 2011 tarih 660 Sayılı KHK ile yapılmı ş ve “Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu” kurulmu ş tur.  Amacı; -uluslararası standartlarla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartlarını olu ş turmak ve yayımlamak, -ba ğ ımsız denetimde uygulama birli ğ ini, gerekli güveni ve kaliteyi sa ğ lamak, -denetim standartlarını belirlemek, -ba ğ ımsız denetçi ve ba ğ ımsız denetim kurulu ş larını yetkilendirmek, faaliyetlerini denetlemek ve ba ğ ımsız denetim alanında kamu gözetimi yapmak ş eklinde belirlenmi ş tir.

12  Kurul; -Gümrük ve Ticaret Bakanlı ğ ı ile Maliye Bakanlı ğ ı tarafından önerilecek dörder aday arasından iki ş er ki ş i, Hazine Müste ş arlı ğ ı, Sermaye Piyasası Kurulu ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun ba ğ lı oldu ğ u Bakanlıklar ile Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Mü ş avirler ve Yeminli Mali Mü ş avirler Odaları Birli ğ i ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birli ğ i tarafından önerilecek iki ş er aday arasından birer ki ş i olmak üzere, Bakanlar Kurulu tarafından atanan dokuz üyeden olu ş ur.  Bakanlar Kurulu, üyelerden birini Ba ş kan olarak atar. Kurul, Ba ş kanın önerisi üzerine üyelerden birini İ kinci Ba ş kan olarak seçer.

13  Kurul üyeliklerine atanacakların; a) 657 sayılı DMK’nun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (l), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri ta ş ımaları, b) En az dört yıllık e ğ itim veren yüksekö ğ retim kurumlarının hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, i ş letme, iktisadi ve idari bilimler ile ticari bilimler fakültelerinden ya da bunlara denkli ğ i Yüksekö ğ retim Kurulunca kabul edilen yüksekö ğ retim kurumlarından mezun olmaları veya bu dallarda yüksek lisans yapmı ş olmaları ve muhasebe, finans, vergi, denetim ve hukuk alanlarından birinde en az on yıllık deneyim sahibi olmaları,

14 c) Ö ğ retim elemanları arasından Kurul üyeliklerine atanacakların ise iktisat, i ş letme, maliye ve muhasebe alanlarında en az on yıl süreyle ö ğ retim üyesi veya ö ğ retim görevlisi olarak görev yapmı ş olmaları, d) Üyeli ğ e atanacakların son üç yılda; ba ğ ımsız denetim faaliyetinde bulunmamı ş, bir ba ğ ımsız denetim kurulu ş unda yönetim kurulu üyeli ğ i yapmamı ş veya bir ba ğ ımsız denetim kurulu ş unca istihdam edilmemi ş olması ya da do ğ rudan veya dolaylı olarak bir ba ğ ımsız denetim kurulu ş u ile ortaklık ili ş kisinin olmaması zorunludur.

15  Kurulun görev ve yetkileri ş unlardır:  a) Tabi oldukları kanunlar gere ğ i defter tutmakla yükümlü olanlara ait finansal tabloların; ihtiyaca uygunlu ğ unu, ş effaflı ğ ını, güvenilirli ğ ini, anla ş ılabilirli ğ ini, kar ş ıla ş tırılabilirli ğ ini ve tutarlılı ğ ını sa ğ lamak amacıyla, uluslararası standartlarla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartlarını olu ş turmak ve yayımlamak.  b) Türkiye Muhasebe Standartlarının uygulamasına yönelik ikincil düzenlemeleri yapmak ve gerekli kararları almak, bu konuda kendi alanları itibarıyla düzenleme yetkisi bulunan kurum ve kurulu ş ların yapacakları düzenlemeler hakkında onay vermek.

16  c) Finansal tabloların; i ş letmelerin finansal durumunu, performansını ve nakit akı ş larını Türkiye Muhasebe Standartları do ğ rultusunda gerçe ğ e uygun olarak sunumunu, kullanıcıların ihtiyaçlarına uygunlu ğ unu, güvenilirli ğ ini, ş effaflı ğ ını, kar ş ıla ş tırılabilirli ğ ini ve anla ş ılabilirli ğ ini sa ğ lamak amacıyla, kamu yararını da gözetmek suretiyle, bilgi sistemleri denetimi dahil, uluslararası standartlarla uyumlu ulusal denetim standartlarını olu ş turmak ve yayımlamak.  ç) Ba ğ ımsız denetçiler ve ba ğ ımsız denetim kurulu ş larının kurulu ş ş artlarını ve çalı ş ma esaslarını belirlemek, bu ş artları ta ş ıyan kurulu ş ları ve ba ğ ımsız denetim yapacak meslek mensuplarını yetkilendirerek listeler halinde ilan etmek ve bunları olu ş turaca ğ ı resmi sicile kaydederek Kurumun internet sitesinde kamuoyunun eri ş imine sürekli olarak açık tutmak.

17  d) Ba ğ ımsız denetçiler ve ba ğ ımsız denetim kurulu ş larının faaliyetleri ile denetim çalı ş malarının, Kurumca yayımlanan standart ve düzenlemelere uyumunu gözetlemek ve denetlemek.  e) İ nceleme ve denetimler sonucunda aykırılıkları saptanan ba ğ ımsız denetçiler ve ba ğ ımsız denetim kurulu ş larının faaliyet izinlerini askıya almak veya iptal etmek.  f) Ba ğ ımsız denetim yapacak meslek mensuplarına yönelik sınav, yetkilendirme ve tescil yapmak, disiplin ve soru ş turma i ş lemlerini yürütmek, sürekli e ğ itim standartları ile mesleki etik kurallarını belirlemek, bunlara yönelik olarak kalite güvence sistemini olu ş turmak ve bu alanlardaki eksikliklerin düzeltilmesi için gerekli tedbirlerin alınmasını sa ğ lamak.

18  g) Yabancı ülkelerin Kurulun görev alanıyla ilgili konularda yetkili birimleriyle i ş birli ğ i yapmak, mütekabiliyet esasına göre Türkiye’de ba ğ ımsız denetim yapmasına yetki verilen yabancı ülke denetim kurulu ş ları ve denetçilerini listeler halinde ilan etmek ve bunları olu ş turaca ğ ı resmi sicile kaydederek Kurumun internet sitesinde kamuoyunun eri ş imine sürekli olarak açık tutmak.  ğ ) Denetimin ba ğ ımsızlı ğ ının ve tarafsızlı ğ ının sa ğ lanmasına, denetime olan güven ile denetimin kalitesinin artırılmasına yönelik düzenlemeler yapmak ve gerekli tedbirleri almak.  h) Düzenlemek ve denetlemekle görevli oldu ğ u alanla ilgili ikincil düzenlemeleri yapmak ve bu konularda gerekli kararları almak.

19  ı) Uluslararası kurulu ş larla i ş birli ğ i yapmak, lisans ve telif anla ş maları akdetmek ve gerekti ğ inde bu kurulu ş lara üye olmak.  i) Muhasebe standartları ve denetim standartlarının benimsenmesi ve uygulanmasına yönelik olarak toplantı, konferans ve benzeri etkinlikler ile gerekli yayınlarda bulunmak.  Kurumun Ba ş kan Yardımcıları, Daire Ba ş kanları, Ba ş kanlık Mü ş avirleri ve meslek personeli kadro kar ş ılı ğ ı sözle ş meli statüde istihdam edilir.  Kadro kar ş ılı ğ ı sözle ş meli çalı ş an Kurum personeli ücret, mali ve sosyal haklar dı ş ında; Kurumun kadrolu di ğ er personeli ise her türlü hak ve yükümlülükleri yönünden 657 sayılı Kanuna tabidir.

20  TTK’nun uygulanması  MADDE 31 (1) Bu Kanun Hükmünde Kararnamede hüküm bulunmayan hallerde 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun ba ğ ımsız denetimle ilgili hükümleri uygulanır.  Mevcut standartların ve di ğ er düzenlemelerin geçerlili ğ i  GEÇ İ C İ MADDE 1 ‒ (1) Bu Kanun Hükmünde Kararname uyarınca Kurum tarafından yayımlanacak standart ve düzenlemeler yürürlü ğ e girinceye kadar, bu hususlara ili ş kin mevcut düzenlemelerin uygulanmasına devam edilir.  (2) Denetim standartları ve ba ğ ımsız denetimle ilgili olarak di ğ er kanunlarda yer alan hükümlerin bu Kanun Hükmünde Kararnameye aykırılık te ş kil eden hükümleri uygulanmaz.

21  6102 sayılı Kanun’da;muhasebenin Türkiye Muhasebe Standartlarına uygun olarak tutulması kabul edilmi ş ti.  Ancak 6335 sayılı Kanunla yapılan düzenleme ile “bu kanuna tabi gerçek ve tüzel ki ş ilerin defter ve kayıtlarını 213 sayılı VUK hükümlerine göre tutmak zorunda(Madde:64/5)dırlar.

22  Tacir ticari faaliyetinin ba ş ında ve sonunda varlık ve borçlarını gösteren finansal tabloyu (açılı ş ve yıl sonu bilançosu)nu hazırlar.(Md:68/1)  Tacir Gelir Tablosunu hazırlar(Md:68/2)  Bilanço ve Gelir Tablosu yıl sonu finansal tablolardır.(Md:68/3)  Yıl sonu finansal tablolar TMS’na uyularak düzenlenir.(Md:69/1-a)

23  Denetime tabi olan anonim ş irketlerin ve ş irketler toplulu ğ unun finansal tabloları ile YK Faaliyet Raporu denetçi tarafından,TDS’na göre denetlenir ve YK Faaliyet Raporunun denetlenen finansal tablolar ile tutarlı olup olmadı ğ ı ve gerçe ğ i yansıtıp yansıtmadı ğ ı da denetim kapsamı içindedir. (Md:397/1)  Denetimden geçmemi ş Finansal Tablolar ve YK Faaliyet Raporu düzenlenmemi ş hükmündedir.(Md:397/2)  Denetlenen Finansal Tablolar ile YK Faaliyet Raporu denetleme sonrasında de ğ i ş tirilmi ş se ve de ğ i ş iklik denetleme raporunu etkileyecek nitelikteyse Finansal Tablolar ile YK Faaliyet Raporu yeniden denetlenir ve bunun sonucu raporda özel olarak açıklanır.(Md:397/3)  Denetime tabi olacak ş irketler BK tarafından belirlenir. ( Md:397/4)

24 Ş irketin ve ş irketler toplulu ğ unun;  Yıllık Finansal Tablolar ı (Bilanço ve Gelir Tablosu )  Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu  Envanter ve muhasebesi  İ ç Denetimi  Riskin Erken Te ş hisi Komitesinin Raporları’nın TMS’na, kanuna ve esas sözle ş me hükümlerine uyulup uyulmadı ğ ının incelenmesidir.  Ayrıca ş irketin ve toplulu ğ un malvarlıksal ve finansal durumunun 515.maddedeki dürüst resim ilkesine uygun ve denetçilik mesle ğ inin gerekleriyle eti ğ ine uygun bir ş ekilde özenle gerçekle ş tirilmesidir.

25  Eski TTK’na göre, anonim ş irketin i ş lemleri genel kurul tarafından ş irket orta ğ ı olan veya olmayanlar arasından seçilen en az bir en çok be ş ki ş iden olu ş an murakıplarca denetleniyordu.  Yeni TTK bu düzenlemeleri yürürlükten kaldırmı ş ve anonim ş irketlerin konusunda uzman ki ş ilerce denetlenmesini hüküm altına alarak anonim ş irketleri ba ğ ımsız denetim kapsamına almı ş tı,ancak 6335 sayılı Kanunla denetim kapsamı sınırlandırılmı ş ve hangi ş irketlerin ba ğ ımsız denetime tabi olaca ğ ını belirleme yetkisi Bakanlar Kurulu’na verilmi ş tir.

26  Yeni TTK uyarınca ba ğ ımsız denetçinin veya ba ğ ımsız denetim kurulu ş unun ş irket genel kurulunda seçilmesiyle birlikte sona erecektir.  Örne ğ in, Yeni TTK’na göre ş irketi denetleyecek ba ğ ımsız denetçi 31 Ocak 2013 tarihinde seçilmi ş se Eski TTK’na göre seçilmi ş olan murakıpların görevleri bu tarih itibariyle sona erecektir.

27  Ba ğ ımsız denetim kapsamındaki ş irketlerin finansal tablolarının ve di ğ er finansal bilgilerinin gerçek durumu yansıtıp yansıtmadı ğ ının tespit edilebilmesi için ş irkete ait defter,kayıt ve belgelerin incelenmesidir.  Örne ğ in, ş irket bilançosunda; kasada TL, bankalarda TL oldu ğ u ve ş irketinde TL kar elde etti ğ i bilgileri yer alıyorsa bu bilgilerin do ğ rulu ğ u ve gerçe ğ i yansıtıp yansıtmadı ğ ı, ba ğ ımsız denetim kapsamında incelenecektir.

28  Denetçi, ba ğ ımsız denetim yapmak üzere,3568 sayılı SMMM ve YMM Kanununa göre ruhsat almı ş YMM veya SMMM unvanını ta ş ıyan ve KGK’unca yetkilendirilen ki ş iler ve/veya ortakları bu ki ş ilerden olu ş an sermaye ş irketi olabilir. Orta ve küçük ölçekli A. Ş.ve LTD ş irketler, bir veya birden fazla yeminli mali mü ş aviri veya serbest muhasebeci mali mü ş aviri denetçi olarak seçebilirler. Yetkilendirilen ki ş iler, Kurumun internet sitesinde yayınlanacaktır.

29  Kanunda belirtilen ş irketlerin ba ğ ımsız denetimi, 1 Ocak 2013 tarihinden itibaren; bir veya birden fazla ba ğ ımsız denetçi, ya da ortakları bunlardan olu ş an bir “sermaye ş irketi” tarafından yerine getirilecektir.  Ba ğ ımsız denetçiler veya denetim kurulu ş u ş irket genel kurulu tarafından seçilecektir.

30  Küçük ve orta büyüklükteki i ş letmeleri tanımlayan ölçütler, TOBB ve KGK,(eski hali TMSK) ‘nun görü ş leri alınarak, Gümrük ve Ticaret Bakanlı ğ ı tarafından yönetmelikle düzenlenir. Yönetmelik, Resmî Gazetede yayımlanır.  Bu ölçütler, bu Kanunun ticari defterler ile finansal tablolara ve raporlamaya ili ş kin olanlar ba ş ta olmak üzere, ilgili tüm hükümlerine uygulanır.  Küçük ve orta ölçekli i ş letme ölçütleri, sermaye ş irketleri için de geçerlidir. Bu ölçütlerin üzerindeki sermaye ş irketleri ise Büyük Sermaye ş irketi sayılır.

31  Küçük ve orta ölçekli olsalar dahi, a ş a ğ ıdaki ş irketler büyük sermaye ş irketi sayılırlar: a) Borçlanma araçları veya özkayna ğ a dayalı finansal araçları kamuya açık bir piyasada (yerel ve bölgesel piyasalar da dâhil olmak üzere, yerli veya yabancı bir sermaye piyasasında veya tezgâh üstü piyasada) i ş lem gören veya bu tür bir piyasada i ş lem görmek üzere söz konusu araçları ihraç edilme a ş amasında bulunan sermaye ş irketleri.(6335 ile kaldırılmı ş tır) b) Esas faaliyet konularından biri, varlıkları güvenilir ki ş i sıfatıyla geni ş bir kitle adına muhafaza etmek olan bankalar, yatırım bankaları,sigorta ş irketleri, emeklilik ş irketleri ve benzerleri.

32 c-büyüklük ölçütleri, bilanço günü itibarıyla, birbirini izleyen iki faaliyet döneminde a ş ılmı ş sa veya bu ölçütlerin altında kalınmı ş sa ş irketin büyüklük yönünden konumu de ğ i ş ir. d-Tür de ğ i ş tirme hâlinde ve yeni kurulu ş ş eklindeki birle ş melerde, ş irketin konumu, tür de ğ i ş tirmenin veya birle ş menin gerçekle ş mesinden sonraki ilk bilanço gününde, birinci ve ikinci fıkralarda yer alan ş artlara göre belirlenir. e- İş çi sendikalarının ve di ğ er kanunlarda öngörülmü ş bulunan yetkililerin ve ki ş ilerin bu konuda bilgi alma hakları saklıdır.

33  Kamu Gözetimi,Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu’nca ba ğ ımsız denetim yapmak üzere yetkilendirilen; sermaye ş irketleri ba ğ ımsız denetim kurulu ş udur.  Bu kurulu ş lar kurumun internet sitesinde ilan edilecektir.

34  Ba ğ ımsız Denetime tabi ş irketleri belirleme yetkisi Bakanlar Kurulu’na verilmi ş tir.  Ba ğ ımsız denetim yapacak ki ş i ve kurulu ş ları belirleme yetkisi Kamu Gözetimi,Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu’ndadır.

35 a.SPK’na tabi ş irketler b.Bankalar ve ba ğ lı ortaklıkları c- Sigortacılık ve Reasürans ş irketleri d-Bireysel Emeklilik ve Yatırım Sistemi kapsamındaki emeklilik ş irketleri için tarihi itibariyle, Yukarıda sayılanlar dı ş ında kalan her ölçüdeki gerçek ve tüzel ki ş i tacirler için yayımlanan ve yayımlanacak olan özel TMS 1/1/2013 tarihi itibariyle, A. Ş.’lerin denetlenmesine ili ş kin 397 ilâ 406 ncı maddeleri 1/1/2013 tarihinde yürürlü ğ e girer.

36  Bu Karar hükümleri, (I) sayılı liste kapsamındaki ş irketler için 1/1/2013 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlü ğ e girer.  SPK’na tabi ş irketler,  Bankacılık Kanunu’na tabi bankalar ve ba ğ lı ortaklıklar,  Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu kapsamında faaliyet göstermekte olan sigorta, reasürans ile emeklilik ş irketleri,  Yetkili müesseseler( döviz büroları ) ile Altın Borsasında üye olarak kabul edilen kıymetli maden aracı kurumları ve kıymetli maden üretimi ve ticareti yapan anonim ş irketler

37 Sermaye piyasası araçları bir borsada ve/veya te ş kilatlanmı ş di ğ er piyasalarda i ş lem gören anonim ş irketler, Sermaye piyasası araçları bir borsada ve/veya te ş kilatlanmı ş di ğ er piyasalarda i ş lem görmeyen ancak SPK kapsamında halka açık sayılan ş irketler ile SPK’nda düzenlenmi ş ve anonim ş irket olarak faaliyette bulunan; borsalar, te ş kilatlanmı ş di ğ er piyasalar ve takas ve saklama kurulu ş

38  EPDK düzenlemelerine ve denetimine tabi olarak enerji piyasasında faaliyet gösteren lisans sahibi tüzel ki ş iler, sertifika sahibi tüzel ki ş iler ile yetki belgesi sahibi ş irketler,  Ulusal ve Bölgesel Karasal Radyo ve Televizyon, Uydu ve Kablolu Televizyon sahibi medya hizmet sa ğ layıcı sermaye ş irketleri (bu Karara ekli (II) sayılı listede belirtilen ölçütlerin üçte biri dikkate alınarak bunların en az ikisini kar ş ılayanlar).  Elektronik Haberle ş me Kanunu kapsamında BTK denetimine tabi olan anonim ş irketler (bu Karara ekli (II) sayılı listede belirtilen ölçütlerin yarısı dikkate alınarak bunların en az ikisini kar ş ılayanlar).

39  Devlet, il özel idareleri, belediye ve di ğ er kamu tüzel ki ş ileri, kamu kurumu niteli ğ indeki meslek kurulu ş ları, sendikalar, dernekler, vakıflar, kooperatifler ve bunların üst kurulu ş larının payı ve kontrol gücü oldu ğ u ş irketler;  5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu hükümleri uyarınca anonim ş irket halinde kurulan tarım ürünleri lisanslı depo ş irketleri ile  Umumi Ma ğ azacılık Kanunu hükümleri uyarınca anonim ş irket ş eklinde kurulan ma ğ azalar (bu Karara ekli (II) sayılı listede belirtilen ölçütlerin yarısı dikkate alınarak bunların en az ikisini kar ş ılayanlar)

40 a-Denetlenecek ş irkette pay sahibi olanlar b-Denetlenecek ş irketin yöneticisi, çalı ş anı (son 3 yıl dahil) c-Denetlenecek ş irket ile ba ğ lantılı bir tüzel ki ş inin kanuni temsilcisi, YK üyesi, yöneticisi, sahibi, %20 ‟ den fazla pay sahibi yada Denetlenecek ş irketin YK üyesinin veya bir yöneticisinin alt veya üst soyundan biri, e ş i veya üçüncü derece dahil, d-Denetlenecek ş irket ile ba ğ lantılı olan veya böyle bir ş irkette %20 ‟ den fazla payı olan bir i ş letmede çalı ş anlar veya denetçisi olaca ğ ı ş irkette %20 ‟ den fazla paya sahip bir gerçek ki ş inin yanında herhangi bir ş ekilde hizmet verenler

41 e-Denetlenecek ş irketin defterlerinin tutulmasında veya finansal tablolarının düzenlenmesinde denetim dı ş ında faaliyette ve katkıda bulunmu ş sa, f- (e) bendine göre denetçi olamayacak gerçek veya tüzel ki ş inin veya onun ortaklarından birinin kanuni temsilcisi, çalı ş anı, yönetim kurulu üyesi, orta ğ ı, sahibi ya da gerçek ki ş i olarak bizzat kendisi ise, g-(a) ilâ (f) bentlerinde yer alan ş artları ta ş ıdı ğ ı için denetçi olamayan bir denetçinin nezdinde çalı ş ıyorsa,

42 h-Son be ş yıl içinde denetçili ğ e ili ş kin meslekî faaliyetinden kaynaklanan gelirinin tamamının %30 ‟ undan fazlasını denetlenecek ş irkete veya ona %20 ‟ den fazla pay ile i ş tirak etmi ş bulunan ş irketlere verilen denetleme ve danı ş manlık faaliyetinden elde etmi ş se ve bunu cari yılda da elde etmesi bekleniyorsa, I- On yıl içinde aynı ş irket için toplam yedi yıl denetçi olarak seçilen denetçi üç yıl geçmedikçe denetçi olarak yeniden seçilemez. KGK bu süreleri kısaltmaya yetkilidir. (6335 ile getirilen düzenleme) i-Denetçi, denetleme yaptı ğ ı ş irkete, vergi danı ş manlı ğ ı ve vergi denetimi dı ş ında, danı ş manlık veya hizmet veremez, bunu bir yavru ş irketi aracılı ğ ıyla yapamaz.

43 Her faaliyet dönemi için ve mutlaka ilgili faaliyet dönemi bitmeden seçilmelidir (faaliyet döneminin 4. ayına kadar) İ lk uygulama yılı olan 2013 ‟ te 31 Mart 2013 ‟ e kadar seçilmeli Ba ğ ımsız denetçiyi genel kurul her faaliyet dönemi için yeniden seçer Topluluk denetçisi ana ş irketin genel kurulunca seçilir Ticaret siciline tescil TTSG ‟ de ilan İ nternet sitesinde ilan

44 Faaliyet döneminin dördüncü ayına kadar denetçi seçilememi ş se denetçi, yönetim kurulunun, her yönetim kurulu üyesinin veya herhangi bir pay sahibinin istemi üzerine, ş irket merkezinin bulundu ğ u yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesince atanır. Aynı hüküm, seçilen denetçinin görevi red veya sözle ş meyi feshetmesi, görevlendirme kararının iptal olunması, butlanı veya denetçinin kanuni sebeplerle veya di ğ er herhangi bir nedenle görevini yerine getirememesi veya görevini yapmaktan engellenmesi hâllerinde de uygulanır. Mahkemenin kararı kesindir.

45 Ş irket seçilmi ş ba ğ ımsız denetçiyi görevden alamaz, ancak mahkeme tarafından görevden alınabilir. Mahkeme tarafından ba ğ ımsız denetçi ataması Yönetim kurulu veya, Sermayenin %10 ‟ unu (halka açıksa %5 ‟ ini) olu ş turan pay sahiplerinin istemiyle Mahkemenin ilgilileri ve seçilmi ş denetçiyi dinlemesi Seçilmi ş denetçinin ş ahsına ili ş kin haklı bir sebebin gerektirmesi (özellikle taraflı davrandı ğ ına ili ş kin bir ku ş kunun varlı ğ ı halinde) Ş irket merkezinin bulundu ğ u yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi ba ş ka bir denetçi atayabilir..

46 Görevden alma ve yeni denetçi atama davası, denetçi seçiminin TTSG ‟ de ilanından sonra üç hafta içinde açılır. Azlı ğ ın davayı açabilmesi için genel kurulda denetçi seçimine kar ş ı oy vermi ş, bu oyunu tutana ğ a geçirmi ş ve seçimin yapıldı ğ ı genel kurul tarihinden itibaren geriye do ğ ru en az üç aydan beri ş irketin orta ğ ı olması ş arttır.

47 Denetçi denetleme sözle ş mesini, Sadece haklı bir sebep varsa veya kendisine kar ş ı görevden alınma davası açılmı ş sa feshedebilir. Görü ş yazısının içeri ğ ine ili ş kin fikir ayrılıkları ile denetlemenin ş irketçe sınırlandırılmı ş olması veya görü ş yazısı vermekten kaçınma haklı sebep sayılamaz. Denetçinin sözle ş meyi feshi yazılı ve gerekçeli olmalıdır. Denetçi fesih tarihine kadar elde etti ğ i sonuçları genel kurula sunmakla yükümlüdür. Yönetim kurulu hemen geçici bir denetçi seçer, fesih ihbarını genel kurulun bilgisine sunar, seçti ğ i denetçiyi genel kurulun onayına sunar.

48 Ş irketin yönetim kurulu, finansal tabloları ve yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporunu düzenlettirip onaylayarak, gecikmeksizin, denetçiye verir. Yönetim kurulu, ş irketin defterlerinin, yazı ş malarının, belgelerinin, varlıklarının, borçlarının, kasasının, kıymetli evrakının, envanterinin incelenerek denetlenebilmesi için denetçiye gerekli imkânları sa ğ lar. Denetçi ve denetleme konusu çerçevesinde i ş lem denetçisi, yönetim kurulundan, kanuna uygun ve özenli bir denetim için gerekli olan bütün bilgileri kendisine vermesini ve dayanak olu ş turabilecek belgeleri sunmasını ister. Yılsonu denetiminin hazırlıkları için gerekti ğ i takdirde, denetçi birinci fıkranın ikinci ve bu fıkranın birinci cümlesinde öngörülen yetkileri finansal tabloların çıkarılmasından önce de haizdir.

49 Özenli bir denetim için gerekli oldu ğ u takdirde denetçi bu fıkranın birinci ve ikinci cümlelerinde yer alan yetkileri yavru ve ana ş irketler için de kullanabilir. Konsolide finansal tabloları çıkarttırmakla yükümlü olan ş irketin yönetim kurulu, konsolide finansal tabloları denetleyecek denetçiye; toplulu ğ un finansal tablolarını, topluluk yıllık faaliyet raporunu, münferit ş irketin finansal tablolarını, ş irketlerin yönetim kurullarının yıllık faaliyet raporlarını, bir denetim yapılmı ş ise ana ş irketin ve yavru ş irketlerin denetim raporlarını vermek zorundadır. Denetçi, birinci fıkranın birinci ve ikinci cümlelerinde öngörülen yetkileri ana ve yavru ş irketler yönünden de kullanabilir.

50 Sermaye ş irketlerinin finansal tablolarının Türkiye Muhasebe Standart ‟ larına, TTK ‟ ya ve Esas sözle ş menin finansal tablolara ili ş kin hükümlerine uygun olarak hazırlanıp hazırlanmadı ğ ına dair görü ş bildirecek kapsamda denetlenmesi, Yönetim kurulu tarafından düzenlenen yıllık faaliyet raporlarında yer alan finansal bilgilerin denetlenmesi, Ş irketi tehdit eden risklerin, bunların tespit edilmesini sa ğ layan sistemlerin mevcut olup olmadı ğ ının ve bu konularla ilgili çözüm önerilerinin Yönetim Kurulu ‟ na rapor edilmesi

51 Ş irketin ve ş irketler toplulu ğ unun yılsonu ve konsolide finansal tablolarını, raporlarını, hesaplarını denetleyen denetçi ve özel denetçiler; kanuni görevlerinin yerine getirilmesinde kusurlu hareket ettikleri takdirde, hem ş irkete hem de pay sahipleri ile ş irket alacaklılarına kar ş ı verdikleri zarar dolayısıyla sorumludur. Kusuru iddia eden ispatlar. Denetçi ve özel denetçi, bunların yardımcıları ve ba ğ ımsız denetleme kurulu ş unun denetleme yapmasına yardımcı olan temsilcileri, denetimi dürüst ve tarafsız bir ş ekilde yapmak ve sır saklamakla yükümlüdürler.

52 Faaliyetleri sırasında ö ğ rendikleri, denetleme ile ilgili olan i ş ve i ş letme sırlarını izinsiz olarak kullanamazlar. Kasten veya ihmal ile yükümlerini ihlal edenler ş irkete ve zarar verdikleri takdirde ba ğ lı ş irketlere kar ş ı sorumludurlar. Zarar veren ki ş i birden fazla ise sorumluluk müteselsildir. İ hmali bulunan ki ş iler hakkında, verdikleri zarar sebebiyle, her bir denetim için TL, pay senetleri borsada i ş lem gören anonim ş irketlerde ise TL’na kadar tazminata hükmedilebilir. Tazmin yükümlülü ğ ü sözle ş me ile ne kaldırılabilir nede daraltılabilir. Denetçinin bir ba ğ ımsız denetleme kurulu ş u olması hâlindeki ibare “ denetçinin ba ğ ımsız denetim yapmak üzere yetkilendirilen bir sermaye ş irketi olması halinde" sır saklama yükümü bu kurumun yönetim kurulunu ve üyelerini ve çalı ş anlarını da kapsar. (Md:404)

53 Finansal tablolara ili ş kin verilecek denetim raporunda Denetimin türü, kapsamı, niteli ğ i ve sonuçlarını geçmi ş yıllarla kar ş ıla ş tırmalı olarak sunulur, ve a ş a ğ ıdaki konular açıkça ifade edilir: Defter tutma düzeninin, finansal tabloların ve topluluk finansal tablolarının, kanun ile esas sözle ş menin finansal raporlamaya ili ş kin hükümlerine uygun olup olmadı ğ ı, Denetim kapsamında istenen bilgi ve belgelerin YK tarafından eksik olarak sunulup sunulmadı ğ ı Defterlerin öngörülen hesap planına uygun tutulup tutulmadı ğ ı TMS çerçevesinde, ş irketin malvarlı ğ ı, finansal ve karlılık durumunun resmini gerçe ğ e uygun olarak ve dürüst bir ş ekilde yansıtıp yansıtmadı ğ ı Ayrıca, Ş irket ‟ i tehdit riskleri ve bunları tespit etmeye yönelik sistemlerin mevcut olmaması halinde, buna ili ş kin çözüm önerilerini içeren ayrı bir rapor sunulur.

54  Raporda; yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu içinde yer alan finansal bilgilerin,denetlenen finansla tablolar ile tutarlı olup olmadı ğ ına ve gerçe ğ i yansıtıp yansıtmadı ğ ına ili ş kin açıklamalara yer verilecektir.

55  Bu rapor a ş a ğ ıdaki bilgileri içermesi gerekir:  Ş irketin, o cari yıla ait faaliyetlerinin akı ş ı ile finansal durumu;do ğ ru,eksiksiz, dolambaçsız,gerçe ğ e uygun ve dürüst bir ş ekilde yansıtılacaktır.  Ş irketin finansal durumu, finansal tablolara göre de ğ erlendirilecektir.  Ş irketin geli ş mesine ve kar ş ıla ş ması muhtemel risklere açıkça i ş aret edilecektir.  Faaliyet yılının sona ermesinden sonra ş irkette meydana gelen ve özel önem ta ş ıyan olaylar meydana gelmi ş se bunlar belirtilecektir.  Ş irketin ara ş tırma ve geli ş tirme çalı ş malarının neler oldu ğ u gösterilecektir.  Yönetim kurulu üyeleri ile üst düzey yöneticilere sa ğ lanan her türlü mali menfaatler ile ayni ve nakdi imkanlar bu raporda belirtilecektir.

56  Pay senetleri borsada i ş lem gören ş irketlerde,yönetim kurulu, ş irketin varlı ğ ını, geli ş mesini ve devamını tehlikeye dü ş üren sebeplerin erken te ş hisi,bunun için gerekli i ş lemler ile çarelerin uygulanması ve riskin yönetilmesi amacıyla, uzman bir komite kurmak, sistemi çalı ş tırmak ve geli ş tirmekle yükümlüdür.  Di ğ er ş irketlerde bu komite denetçinin gerekli görüp bunu yönetim kuruluna yazılı olarak bildirmesi halinde derhal kurulacaktır.  Kurulan bu komite ilk raporunu kurulmalarını takip eden ayın sonunda verir

57  Komite, yönetim kuruluna her iki ayda bir rapor verecek ve bu raporda durumu de ğ erlendirip, varsa tehlikelere i ş aret edecek,çareleri gösterecektir. Bu rapor denetçiye de yollanacaktır.  Denetçi, yönetim kurulu tarafından, ş irketi,finansal tabloların, gerçek resmi, dürüstçe göstermemesi dolayısıyla tehdit eden veya edebilecek nitelikteki riskleri zamanında belirlemeye uygun bir sistem kurulup kurulmadı ğ ını, kurulmu ş sa bu sistemin yapısını ve uygulamalarını açıklayan ayrı bir rapor düzenleyerek, denetim raporuyla birlikte yönetim kuruluna sunacaktır. (Madde 378)  Yeni TTK’na göre,küçük ölçekli limited ş irketlerde risklerin erken te ş hisi ve yönetimi komitesi kurulmayacaktır.

58 Ba ğ ımsız Denetçiler; Ş irketin finansal tablolarının do ğ ru oldu ğ unu, malvarlı ğ ı ile finansal duruma ve karlılı ğ a ili ş kin resmin gerçe ğ e uygun bulundu ğ unu ve tabloların bunu dürüst bir ş ekilde yansıttı ğ ı sonucuna ula ş tıklarında “OLUMLU GÖRÜ Ş ” Ş irketin, finansal tabloların ş irketin yetkili kurullarınca düzeltilebilecek aykırılıklar içerdi ğ i ve bu aykırılıkların tablolarda açıklanmı ş sonuca etkilerinin kapsamlı ve büyük olmadı ğ ı durumlarda “SINIRLANDIRILMI Ş OLUMLU GÖRÜ Ş ” verilir. Sınırlamanın konusu, kapsamı ve düzeltmenin nasıl yapılabilece ğ i sınırlandırılmı ş olumlu görü ş yazısında açıkça gösterilir

59 Ş irketin finansal tablolarının do ğ ru olmaması, malvarlı ğ ı ile finansal duruma ve karlılı ğ a ili ş kin resmin gerçe ğ e uygun bulunmaması halinde “OLUMSUZ GÖRÜ Ş ” vereceklerdir. Sınırlamanın konusu, kapsamı ve düzeltmenin nasıl yapılabilece ğ i sınırlandırılmı ş olumlu görü ş yazısında açıkça gösterilir Ş irket defterlerinde, denetlemenin yapılmasına ve sonuçlara varılmasına olanak vermeyen ölçüde belirsizliklerin bulunması veya ş irket tarafından denetlenecek hususlarda önemli kısıtlamaların yapılması hâlinde denetçi, bunları ispatlayabilecek delillere sahip olmasa bile, gerekçelerini açıklayarak “GÖRÜ Ş VERMEKTEN kaçınabilir.

60 Olumsuz görü ş yazılan veya görü ş verilmesinden kaçınılan durumlarda genel kurul, söz konusu finansal tablolara dayanarak, özellikle açıklanan kâr veya zarar ile do ğ rudan veya dolaylı bir ş ekilde ilgili olan bir karar alamaz hükmü de ğ i ş tirilerek KARAR alabilme imkanı getirilmi ş tir. Yönetim Kurulu 4 gün içinde Genel Kurulu ça ğ ırır ve istifa eder hükmü de ğ i ş tirilmi ş, ve İ ST İ FA ZORUNLULU Ğ U ortadan kaldırılmı ş tır. Genel Kurul Yeni Yönetim Kurulu seçecek,ana sözle ş mede aksi öngörülmemi ş se ESK İ YK yeniden seçilebilecektir.(6 ay içinde olumlu görü ş alacak ş ekilde finansal tabloları hazırlatır ve denetim raporu ile birlikte Genel Kurul ‟ a sunar.) Sınırlı olumlu görü ş verilen hallerde, Genel Kurul gerekli önlem ve düzeltmeleri de karara ba ğ lar. Anonim ş irketin ve toplulu ğ un finansal tablolarını düzenlemekle yükümlü ana ş irketin yönetim kurulu, bilanço gününden itibaren altı ay içinde; finansal kurul kararını, denetçinin verdi ğ i görü ş ü ve genel kurulun buna ili ş kin kararını, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde ilan ettirir ve ş irketin internet sitesine koyar.

61  Ş irket ile denetçi arasında ş irketin ve toplulu ğ un yılsonu hesaplarına, finansal tablolarına ve yönetim kurulunun faaliyet raporuna ili ş kin, ilgili kanunun, idari tasarrufun veya esas sözle ş me hükümlerinin yorumu veya uygulanması konusunda do ğ an görü ş ayrılıkları hakkında, yönetim kurulunun veya denetçinin istemi üzerine ş irketin merkezinin bulundu ğ u yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi dosya üzerinden karar verir. Karar kesindir.  Dava giderlerinin borçlusu ş irkettir. (Md:405)

62  Ba ğ ımsız denetçi tarafından denetlenmemi ş olan finansal tablolar ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu düzenlenmemi ş sayılacaktır.

63 Anonim ve limited ortaklıkların tümünde, kanunda belirtilen i ş lemler için. Ba ğ ımsız denetçi olma ko ş ullarını sa ğ layanlar i ş lem denetçisi olabilir. Ş irketin hesaplarını tutanlar veya ba ğ ımsız denetçisi olanlar i ş lem denetçisi olamaz. İş lem denetçisinin görevleri; 1-Sermaye ş irketlerinin kurulu ş i ş lemlerinin denetlenmesi, 2-Birle ş me sözle ş mesi ve birle ş me raporunun denetlenmesi, 3-Bölünme sözle ş mesi ve bölünme planının denetlenmesi, 4-Tür de ğ i ş tirme planının ve tür de ğ i ş tirme raporunun denetlenmesi, 5-Sermaye artırımının ve azaltılmasının denetlenmesi, 6-Di ğ er i ş lemlerin denetimi. (6335 ile kaldırılmı ş tır)

64  Denetçi, ş irketin hâkim ş irketle veya topluluk ş irketleriyle ili ş kileriyle ilgili olarak sınırlı olumlu görü ş veya kaçınma yazısı yazmı ş sa,  Yönetim kurulu, ş irketin topluluk tarafından, bazı belirli hukukî i ş lemler veya uygulanan önlemler dolayısıyla kayba u ğ ratıldı ğ ını ve bunlar dolayısıyla denkle ş tirme yapılmadı ğ ını açıklamı ş sa;  Herhangi bir pay sahibinin istemi üzerine, ş irketin merkezinin bulundu ğ u yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ş irketin, hâkim ş irketle veya hâkim ş irkete ba ğ lı ş irketlerden biriyle olan ili ş kisini incelemek üzere “Özel Denetçi” atanabilir.  Özel denetim, amaca yararlı bir süre içinde ve ş irket i ş leri gereksiz yere aksatılmaksızın yapılacaktır.

65  Yönetim kurulu, ş irketin defterlerinin, yazı ş maları dâhil yazılarının, kasa, kıymetli evrak ve mallar ba ş ta olmak üzere, varlıklarının incelenmesine izin verecektir.  Özel denetçi, incelemenin sonucu hakkında, ş irketin sırlarını da koruyarak, mahkemeye ayrıntılı bir rapor verecektir.

66  Yönetime do ğ ru bilgi akı ş ı sa ğ lar. Yönetime mali tablolarla ilgili olarak tahmin ve analiz yapmasında, gelece ğ e ait sa ğ lıklı kararlar almasında yardımcı olur. Finansal tabloların gerçe ğ i yansıtıp yansıtmadı ğ ını gösterir. İş letme yönetimi ve çalı ş anlarının hile yapmasının önlenmesine yardımcı olur. Ba ğ ımsız denetimden geçmi ş mali tablolar ile i ş letmenin dü ş ük maliyetli finansman bulması kolayla ş ır. Ba ğ ımsız dı ş denetimden geçen bir ş irkette tüm ortakların haklan daha iyi korunmu ş olur.

67  İ ç Denetim Nedir? “ bir kurumun faaliyetlerini geli ş tirmek ve onlara de ğ er katmak amacını güden ba ğ ımsız ve objektif bir güvence ve danı ş manlık faaliyetidir.”

68  Neden İ ç Denetime İ htiyaç Var? İç Denetim; mali denetim, uygunluk denetimi, faaliyet denetimi ve bilgi sistemleri denetimi gibi çeşitli denetim faaliyetlerini içerir. Bu işlev ve kapsam özellikleri ile iç denetim; şirket ve kurumlarda mali raporlama sisteminin güvenilirliği, yasa ve düzenlemelere uygunluk, faaliyetlerin ekonomikliği, etkinliği ve verimliliği, bilgi sistemlerinin güvenliği ve güvenilirliği için vazgeçilmez faaliyetlerden biri olarak kabul edilir.

69 İ ç Denetimin Şirket Açısından Yarattı ğ ı Katma De ğ eri Ş irket ve kurumlarda yönetsel hesap verebilirli ğ in yerle ş mesine çok büyük katkı sa ğ lamaktadır. Risk yönetiminin bir parçası olarak önleyici niteli ğ i bulunmaktadır. Kurumsal yönetim kalitesini geli ş tirir,kurumsal de ğ eri yükseltir. Pay ve menfaat sahipleri için güvence sa ğ lar.

70 Yönetim kurulu, i ş lerin gidi ş ini izlemek, kendisine sunulacak konularda rapor hazırlamak, kararlarını uygulatmak veya iç denetim amacıyla içlerinde yönetim kurulu üyelerinin de bulunabilece ğ i komiteler ve komisyonlar kurabilir. (MADDE 366- (2)) bir gereklilik ya da zorunluluk öngörülmemi ş tir. Yeni TTK, bu hükmü ile kurumsal yönetim ilkelerinde “Denetim Komitesi” olarak ifade edilen denetim komitelerinin kurulması konusunda yönetim kuruluna yetki vermi ş ancak bir gereklilik ya da zorunluluk öngörülmemi ş tir.

71 Yeni TTK’da yönetim kurulunun “muhasebe,finans denetimi ve ş irketin yönetiminin gerektirdi ğ i ölçüde,finansal planlama için gerekli düzenin kurulması” ile ilgili yetkileri devredilemez yetkileri arasında dır.(Madde:375/1-c) Bu madde hükmü de ğ erlendirildi ğ inde sanki 367.maddede yönetim kuruluna “esas sözle ş meye konulacak bir hükümle, düzenleyece ğ i bir iç yönergeye göre,yönetimi kısmen veya tamamen bir veya birkaç yönetim kurulu üyesine veya üçüncü ki ş iye devretmeye yetkili klılınabilir” hükmü ile yukarıdaki madde hükümleri arasında tezat varmı ş gibi görünebilir.

72 Yeni TTK’nda; özellikle i ş letmelerde iç denetim ve iç kontrol açısından ilgili maddelerinin yasanın sistemati ğ ini bozmadan düzeltilmesi ve bu konunun uzmanlarıyla görü ş ülerek biraz daha biçimsel ve zorunluluk do ğ uran düzenlemeler haline getirilmesi i ş letmelerin kurumsalla ş ması açısından daha yararlı olacaktır. Halka açık ş irketlerde riskin erken te ş hisine ili ş kin bir komite kurulmasını zorunlu kılan düzenleme yerine belli büyüklükteki tüm ş irketler için bir denetim komitesi kurulması ve bu komitenin görev tanımları arasında etkili iç kontroller, iç denetim ve riskin erken te ş hisiyle ilgili fonksiyonel sorumluluklar tanımlanması çok daha yararlı ve etkili düzenlemeler olacak ve denetim mesle ğ ine daha ba ş ka bir boyut katacaktır. ( Seval Selimo ğ lu )

73  1 Temmuz 2012  6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun yürürlü ğ e girmesi. (Madde 1534)  1Temmuz 2013  Anonim Ş irketler ve limited ş irketler ana sözle ş melerini bu tarihe kadar yeni Türk Ticaret Kanunu ile uyumlu hale getireceklerdir. (6335 ile düzenlendi)  1 Ocak 2013  Bu tarihten itibaren muhasebe kayıtları ve finansal tabloların TMS / TFRS’ye göre düzenlenmesi gerekecektir. (Madde 1534/3)

74  Ancak TMS’ye göre mali tabloların kar ş ıla ş tırmalı olarak hazırlanması gerekmektedir. Bu sebeple tarihi itibariyle hazırlanacak mali tablolar tarihli mali tablolar ile kar ş ıla ş tırmalı olarak sunulacaktır. Ayrıca 2013 yılı muhasebe açılı ş kaydının TMS’ye uygun yapılması da di ğ er bir zorunluluktur. Bu sebeple ilgili tüm kesimler 1 Ocak 2012 tarihine kadar TMS’nın uygulamasına yönelik hazırlıklarını tamamlamaları yararlı olacaktır.  31 Mart 2013 Ba ğ ımsız denetçi seçilmesi için son tarihtir. Atama yapmayan ş irketlere mahkemece atama yapılacaktır. (Geçici Madde 6/3)  1 Temmuz 2013 tarihinden itibaren 3 ay içinde Denetime tabi sermaye ş irketleri için internet sayfalarının hazırlanması ve yayınlanması için son tarih. Bu tarihten itibaren üç ay içinde internet sitesi kurma zorunlulu ğ unu yerine getirmeyenler için ise çe ş itli hapis cezaları öngörülmektedir. (Madde 1534/1)  14 Ş ubat 2014 Anonim ve limited ş irketler, Türk Ticaret Kanununun yayımı tarihinden itibaren üç yıl içinde yani 14 Ş ubat 2014 tarihine kadar sermayelerini, Kanunun 332 ve 580 inci maddelerinde öngörülen tutarlara yükseltmek zorundadırlar. Sanayi ve Ticaret Bakanlı ğ ı bu süreyi birer yıl olarak en çok iki defa uzatabilecektir. (6103 Madde 20)

75 Ş irketler ve meslekta ş larımız yeni döneme uyum için kültürlerini de ğ i ş tirmeli, Ş irketlerde iç denetim sistemi kurulmalı ve meslekta ş larımız bunu te ş vik etmeli, Denetim Komitesi Kurulmalıdır, Denetçi eksiksiz bir ş ekilde bilgilendirilmelidir; Yeni TTK kapsamında mali tabloların denetimden geçmesi için sunulamaması durumunda yönetim kurulu sorumlu olmakta ve 3 ay ile 2 yıl arasında hapis cezasına maruz kalabilmektedir, Denetim sözle ş mesinin hazırlanması,

76


"Yrd.Doç. Dr. Zekeriya DEM İ R Kırklareli Üniversitesi İ. İ.B.F Kırklareli, 05.12.2012." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları