TRAVMATİK YAŞAM OLAYLARI VE

Slides:



Advertisements
Benzer bir sunumlar
DEĞERLİ KATILIMCILAR HEPİNİZ HOŞ GELDİNİZ!
Advertisements

PSİKOSOSYAL KORUMA VE ÖNLEME ÇALIŞMALARI
STRES YÖNETİMİ.
NESLİHAN AKÇER PSİKOLOG STRESS & BAŞETME YÖNTEMLERİ
ÖFKEYLE BAŞ ETME.
SINAV KAYGISI VE BAŞA ÇIKMA YOLLARI.
Şİddet Muhammet GÜLER.
SINAV KAYGISI VE BAŞA ÇIKMA YOLLARI
AŞIRI SINAV KAYGISI.
ERGENLİK DÖNEMİ GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ve AİLE İÇİ İLİŞKİLER
SINAV KAYGISI VE BAŞETME YOLLARI
9.Sınıf Sağlık Hizmetlerinde İletişim
DEĞERLİ KATILIMCILAR HEPİNİZ HOŞ GELDİNİZ!
TRAVMA SONRASI SINIF TEMELLİ PSİKOSOSYAL MÜDAHALE PROGRAMI
Mahmut Fehime Güleç İlköğretim Okulu
Rehberlik ve Araştırma Merkezi
PSİKO SOSYAL BİLGİLENDİRME TOPLANTISI
ANNE BABA SEMİNERLERİ MART 2005
Yönetimde stres kaynakları
İLETİŞİM   İletişim, dil kullanarak ya da kullanmaksızın insanlar arasındaki duygu, düşünce ve yaşantıların ifade edilme yöntemidir.
Travma nedir? Travma sonrası tepkiler nelerdir?
İLETİŞİM Kendimizi anlatma ve karşımızdakini anlama çabası ile sözlü ya da sözsüz olarak kurulan ilişki biçimidir.
TRAVMA SONRASI NORMAL TEPKİLER
ZONGULDAK PSİKOEĞİTİM İL EKİBİ SUNAR
AİLENİN OKUL BAŞARISINA KATKISI
ÇOCUĞU SINAVA HAZIRLANAN AİLELER
Artık benim için yaşamak bir ıstırap. Eskiden çok değer verdiğim şeyler dahi anlamını kaybetti. En ufak şeylerden zevk alırdım. Şimdi dünyaları verseler.
SINAV KAYGISI VE BAŞ ETME YOLLARI
DUYMAK MI, DİNLEMEK Mİ?.
Psikososyal Okul Projesi
DEĞERLER EĞİTİMİ DÜRÜSTLÜK.
Okul Rehberlik Servisi
SINAV KAYGISI VE BAŞA ÇIKMA YOLLARI.
Ailelerin Çocukları İle İlgili Dikkat Etmesi Gereken Noktalar
Ailelerin Çocukları İle İlgili Dikkat Etmesi Gereken Noktalar
SINAV KAYGISI KAYGI KAYGI; üzüntü, sıkıntı, korku, başarısızlık duygusu, sonucu bilememe ve yargılanma gibi heyecanların birini veya çoğunu içerebilir.
SINAV KAYGISI SEMİNERİNE HOŞGELDİNİZ
Psikososyal Okul Projesi
KOCASİNAN REHBERLİK VE ARAŞTIRMA MERKEZİ
PS İ KOSOSYAL OKUL PROJES İ Ö Ğ RETMEN SEM İ NER İ 1.
ANİ YAŞANAN VE YAŞAMI TEHDİT EDEN OLAYLAR
PSİKOSOSYAL VELİ SEMİNERİ
OKUL BAŞARISINDA AİLENİN ROLÜ
AİLE İÇİ ŞİDDET.
Çocuklarda Travma sonrası stres bozukluğu
PSİKO SOSYAL OKUL PROJESİ
ERGENLİK DÖNEMİNDE RİSKLER ve SORUNLAR
MİDYAT ANADOLU LİSESİ REHBERLİK SERVİSİ
M.E.B./UNICEF PSİKOSOSYAL OKUL PROJESİ TRAVMA SONRASI NORMAL TEPKİLER M.E.B./UNICEF PSİKOSOSYAL OKUL PROJESİ PSİKOEĞİTİM UYGULAMA EL KİTABINDAN DERLENMİŞTİR.
ÖZSAYGI VE ATILGANLIK.
PS İ KOSOSYAL OKUL PROJES İ Ö Ğ RETMEN E Ğİ T İ M İ.
Travma Nedir? Post Travmatik Stres Bozukluğu.
OKUL KORKUSU VE BAŞ ETME YOLLARI
ŞİDDET eğilimi olan ve SUÇA itilen çocuk ve gençler
ÖFKE NEDİR? Bireyin haz alma dünyasını engelleyen herhangi bir durum, olay veya kişi ile karşılaştığında oluşan duygudur. İstediğini alamama, haksız davranışlara.
1 MERSİN İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ PSİKOSOSYAL OKUL PROJESİ ÖĞRETMEN SEMİNERİ Okul Psikolojik Danışmanı PSİKOLOJİK DANIŞMA VE REHBERLİK SERVİSİ ………………………………İLKÖĞRETİM.
Anksiyete ve depresyonla karışan durumlar Prof. Dr. Kültegin Ögel Acıbadem Üniversitesi
SINAV KAYGISI VE BAŞETME YOLLARI
STRES YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Özlem BALABAN.
SINAV KAYGISI VE BAŞETME YOLLARI
PSİKOSOSYAL DESTEK EĞİTİM SUNUSU
Rehberlik Servisi.
Travma Nedir? YAŞAMA TEHDİT! VÜCUDUN BÜTÜNLÜĞÜNE TEHDİT!
Türk Psikologlar Derneği İstanbul Şubesi
STRES YÖNETİMİ
Travma Sonrası Genel Tepkiler
TRAVMATİK OLAYLARDA PSİKOLOJİK DESTEK
SAĞLIKLI BİR YAŞAM İÇİN ZİHİNSEL,DUYGUSAL VE SOSYAL SAĞLIĞIN ERGEN BİREYLER AÇISINDAN ÖNEMİ.
Sunum transkripti:

TRAVMATİK YAŞAM OLAYLARI VE I. BÖLÜM TRAVMATİK YAŞAM OLAYLARI VE PSİKOLOJİK TRAVMA

PSİKOLOJİK TRAVMA Yaşamı süresince her birey, kaçınılmaz olarak, baş etmesi gereken sayısız olay ya da durumla karşılaşmaktadır. Yaşamımız boyunca ortaya çıkan sorunların çoğunun üstesinden sağlıklı bir biçimde geliriz. Yaşadığımız olay ve durumların bir kısmı ise yaşamımızı belirgin bir biçimde olumlu/olumsuz etkiler.

PSİKOLOJİK TRAVMA Sevilen bir yakının kaybı, Boşanma ya da ayrılıklar, Duygusal, fiziksel istismar, Taciz, tecavüz, Trafik kazası, Deprem, sel vb. gibi doğal afetler Toplumsal felaketler, Çeşitli başarısızlık durumları, Travmatik bir olaya tanık olma vb. yaşamımızı derinden etkileme potansiyeli olan örnek olay ve durumlardan sadece birkaçıdır.

PSİKOLOJİK TRAVMA Buna benzer olaylar ve örseleyici durumlar karşısında bireyler az ya da çok bir bocalama yaşayabilir. Bu durum son derece normaldir. Ancak bazen bu bocalama gündelik hayatımızı, işlevlerimizi ve uyumumuzu etkileyecek bir boyuta erişebilir ve ruhsal bütünlüğümüzü ciddi şekilde tehdit edebilir.

PSİKOLOJİK TRAVMA Örseleyici yaşam olayları karşısında kendimizi çıkmazda hissettiğimiz ve varolan tüm çözüm yollarının tükenmiş olduğunu düşündüğümüz anlar olmuştur. Psikolojik travma (KRİZ), bu tip olaylar ve durumlar karşısında sergilediğimiz ruhsal durumumuz için kullanılan bir kavramdır.

TRAVMATİK OLAY Bireyin ya da bir grubun, kendine ve çevresine olan güvenini ve bütünlüğünü psikolojik, fiziksel ve sosyal açıdan ciddi bir biçimde tehdit eden olağandışı bir olay

TRAVMATİK OLAY Yaşamımız Vücudumuzun bütünlüğü Sevdiklerimiz Değer sistemlerimiz için ciddi bir tehdit içeren olağandışı her türlü olaydır.

Psikolojik Travma (Kriz) durumunda: Psikolojik denge bozulmuştur. Bireyin varolan (olağan) baş etme mekanizmaları bozulan dengeyi yeniden oluşturma konusunda yetersiz ya da etkisiz kalmaktadır. Kriz sürecinde oluşan yoğun kaygı, kişisel iyilik halinin bozulmasına ve işlevsel bozukluklara yol açar.

Travma Sonrası Adaptasyon (Uyum) Düzeyleri Kriz Durumu Aynı Ruh Sağlığı Düzeyine Dönüş Başetme Mekanizmaları Daha kötü bir ruh sağlığı

SONUÇLARI Kişinin güvenlik, psikolojik, fiziksel ya da sosyal zararlardan uzak olduğuna yönelik inançlarının sarsılması Korkuların ve endişelerin oluşması Güçsüzlük duygusu, kontrol kaybı Suçluluk duyguları Depresyon

Travmatik Olayların Nitelikleri Başlangıçları anidir Beklenmedik olaylardır Acil durum niteliği taşır Çok sayıda insanı aynı anda etkileyebilir Tehlikeli olduğu kadar daha iyi bir işlevsel yaşam için fırsat sayılabilir

Bir Bireyin, daha önce travmaya uğramış, travmaya neden olmuş, ya da şiddet içeren bir olaya tanık olmuş olması fark etmeden, her yeni ya da tekrarlayıcı travma, o birey için aynı ciddiyet derecesine sahiptir.

Fizyolojik Tepkiler Yorgunluk, bitkinlik, tükenmişlik Uykusuzluk ve uyku sorunları Somatik yakınmalar Bağışıklık sisteminin bozulması İştah bozuklukları

Duygusal Tepkiler Şok Korku ve kaygılar, dehşet Öfke, gerginlik, sinirlilik, huzursuzluk Umutsuzluk, çaresizlik, çökkünlük Suçluluk, pişmanlık Duygusal hissizlik, küntlük Kontrolü kaybetme kaygısı Günlük aktivitelerden zevk alamama Anlaşılamama

Bilişsel Tepkiler Konsantrasyon bozukluğu Karar verme güçlüğü Bellek güçlüğü Aklın karışması Çarpıtmalar (görsel, işitsel) Zaman kavramının algılanmasındaki değişiklikler Beden algısında değişiklik Kendini suçlama

Kişilerarası İlişkilerde Etkiler Yabancılaşma İçe kapanma, kendini toplumdan soyutlama İlişkilerde yaşanan çatışmaların artması Mesleki sorunlar, çalışmaların bozulması Okul sorunları, başarısızlık

İnanç Sistemindeki Değişiklikler Yaşam için gerekli olan inançlar Dünya güvenli bir yerdir. Dünya adildir. Ben değerliyim. Kötü olaylar benim başıma gelmez. Benimle ilgilenilecek (çocuklarda). Annem/Babam beni koruyacaklar (çocuklarda).

Travma ve Sarsılan İnançlar Güvende değilim. Bir daha asla güvende olmayacağım. Değersizim. Tehlikelerden korunmam mümkün değil. İyi bir insan olmadığım için, tüm bunları hak ediyorum.

Travma ve Sarsılan İnançlar Dünya acımasız ve bu dünyada neler olacağını önceden kestirmek imkansız. Kimse benimle gerçekten ilgilenmez, artık yalnızım. Bir daha olacak ve benim elimden yine hiç bir şey gelmeyecek, hiçbir şey yapamayacağım. Tüm bunlar benim yüzümden oldu, ben kötüyüm ve tüm bu olanlar bana bir ceza.

Önemli Not: Bizim temel inançlarımızı sarsan olaylar travma olarak adlandırılabilir!

NORMAL TEPKİLERDİR ! Şimdiye kadar söz ettiğimiz tüm tepkiler : ANORMAL BİR OLAYA VERİLEN NORMAL TEPKİLERDİR !

Travma Sonrası Stres Bozukluğu İstenmediği halde tekrarlayan anılar Travmatik anıların tümünün ya da bir kısmının istenmeden yeniden yaşanması Olayın zaman zaman yeniden hatırlanması sırasında, travma anında yaşanan tüm duygu ve düşüncelerin yeniden ortaya çıkması Tekrarlayıcı ve rahatsız edici rüyalar, kabuslar, uykusuzluk Travmatik anıların sürekli yeniden canlanması

Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kaçınma Davranışları Kaçınma tepkisi kişinin travmatik olayla ilgili düşünceler, duygular, etkinlikler, ve mekanlardan kaçınmasına işaret etmektedir. Bu durum yaşamla ilgili etkinliklere ilgi duymamaya, kendini başkalarından uzak hissetmeye, duyguların sınırlanmasına ve olumsuz bir gelecek beklentisine yol açabilir.

Travma Sonrası Stres Bozukluğu Aşırı uyarılmışlık Kalp atışlarının hızlanması Kan Basıncının artması (yüksek tansiyon) Uykusuzluk ve uyku problemleri Huzursuzluk ve öfke patlamaları Aşırı irkilme tepkileri Kişinin kendisi ya da yakınları için abartılı endişe hissi

II. BÖLÜM ÇOCUKLAR VE TRAVMA TEPKİLERİ

Çocuklar ve Travma Okul Çağındaki Çocuklar (7-12 Yaş) Okul öncesi dönemdeki davranışlara gerileme Okula gitmek istememe, okul başarısının düşmesi Ayrılık kaygısı Tekrarlayan oyunlar Saldırganlık, gevezelik Kabuslar, uyku sorunları Doğal olaylardan (yağmur, rüzgar vb. gibi) korkma Dikkat ve konuşma sorunları İsyankar davranışlar Vücutta ağrılar

Okul Çağındaki Çocuklar (7-12 Yaş) için Neler Yapılabilir? Duygularını paylaşmalarına ve kendilerini ifade etmelerine yardım edin. Kabul, hoşgörü ve destek gösterin. Sabırlı, ilgili ve esnek davranın. Oyun oynamalarını teşvik edin, merak ettikleri şeyleri açıklayın.

Okul Çağındaki Çocuklar (7-12 Yaş) için Neler Yapılabilir? Okul yaşamlarıyla ilgili beklentilerinizi kısa bir süre azaltın. Dikkatleri kolayca dağılabileceğinden okulda ve evde fazla çalışmalarını beklemeyin. Basit ve yapılandırılmış görevler verin, çok ağır olmayan sorumluluklar almalarına fırsat tanıyın. Gerektiğinde bir uzmanla görüşmesini sağlayın.

Çocuklar ve Travma Ergenler (13-18 Yaş) Dünya ve gelecekleri hakkında olumsuz tutumlar Kendi korkuları ve travmaya verdikleri tepkilere yönelik kaygı (Gösterdikleri travma tepkilerinin normal olup olmadığını merak etme) Risk alma veya duygularını davranışlarla dışa vurma eğilimi (okuldan kaçma, madde kullanımı vb.) İştah ve uyku sorunları Günlük etkinliklere karşı ilgi kaybı Okul sorunları Ana-babalarla çatışma ve tartışmaların artması

Ergenler (13-18 Yaş) için Neler Yapılabilir? Aile ve arkadaşlarıyla duygularını paylaşmalarına ve kendilerini ifade etmelerine yardım edin. Kabul, hoşgörü ve destek gösterin. Sabırlı, ilgili ve esnek davranın. Gündelik etkinliklere katılmalarını ve spor yapmalarını teşvik edin.

Ergenler (13-18 Yaş) için Neler Yapılabilir? Okul başarılarıyla ilgili beklentilerinizi kısa bir süre azaltın. Dikkatleri kolayca dağılabileceğinden okulda ve evde fazla çalışmalarını beklemeyin. Varsa, travma sonrası yeniden yapılandırma çalışmalarına katılmaları ve başkalarına yardım etmeleri için onları teşvik edin. Gerektiğinde bir uzmanla görüşmesini sağlayın.

Travma Sonrası Çocuklar İçin İletişimin Önemi Çocukların duygularını başkalarına anlatmaları onların acı veren bu yaşantıları daha kolay kabul etmelerine yardımcı olabilir. Çocuklar yaşantılarını ve duygularını paylaştıklarında kendilerini daha iyi hissederler. Olan bitene yönelik farklı bir bakış açısı edinebilirler.

Travma Sonrası Çocuklar İçin İletişimin Önemi Başkalarının da benzer tepkilere sahip olduğunu bilmek toparlanma (normalleşme) sürecini başlatır ya da hızlandırır. Gelecekle ilgili daha olumlu bir bakış açısı geliştirebilirler.

Travma Sonrası Çocuklar İçin İletişimin Önemi Başkalarının da benzer tepkilere sahip olduğunu bilmek toparlanma (normalleşme) sürecini başlatır ya da hızlandırır. Gelecekle ilgili daha olumlu bir bakış açısı geliştirebilirler.

İletişimde Yapılması Gerekenler Yumuşak bir sesle konuşun. Yeri ve zamanı uygun olduğunda şaka yapın, gülümseyin. Göz ilişkisi kurun. Çocukla yüz-yüze konuşun. Açık uçlu sorular sorun. Basit ve anlaşılır bir dil kullanın. Geri bildirim verin. Empatik, sabırlı ve kabul edici olun. Dikkatli bir şekilde dinleyin. Somut ve belirli önerilerde bulunun.

İletişimde Yapılmaması Gerekenler Konuşulanları yarıda kesmeyin. Yargılamayın ve eleştirmeyin. Çok fazla konuşmayın. Anlatılanlara gülmeyin ve bireyleri utandırmayın. Saldırgan olmayın. Duygularınızı gizlemeye çalışmayın. (abartısız olun). Zıtlaşmayın ve tartışmayın. Ne olursa olsun savunmaya geçmeyin, sadece dinleyin. Dinlerken başka şeyler yapmayın. Birey ağlamaya başladığında tedirgin olmayın.

KATILIMINIZ İÇİN, TEŞEKKÜRLER...

KAYNAKLAR MEB-UNICEF (2000). Afet Sonrası Normal Tepkiler: Psiko-eğitimsel Elkitabı. MEB-UNICEF (2002). Travma Sonrası Normal Tepkiler: Psikoeğitim Elkitabı. MEB-UNICEF (2002). Zorlu Yaşam Olayları ve Etkileri.

Depremin Sonuçlarıyla Başa Çıkma: Ailelere Öneriler Stres yaratan durumu kabul etmek. Sorunları ekip halinde çalışarak çözmek. Yaşamla ilgili yeni ve olumlu bir bakış açısı kazanmak. Aile içinde birlik ve şefkat. Aile içinde açık ve etkili iletişim. Aile içi rol ve beklentilerde esneklik. Aile ortamının güven verici olması.