ALKOL BAĞIMLILIĞINDA TEDAVİ KILAVUZLARI

Slides:



Advertisements
Benzer bir sunumlar
Yrd. Doç. Dr. Mustafa Akkol
Advertisements

Prof.Dr.Şaban EREN Yasar Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi
DOĞAL SAYILAR.
OSTEOPOROZ (KEMİK ERİMESİ)
T.C. İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ Arapgir Meslek YÜKSEKOKULU
TEKHARF Alkol İçimi.
Atlayarak Sayalım Birer sayalım
ALZHEİMER HASTALIĞI HAZIRLAYAN Prof Dr. Işın Baral Kulaksızoğlu
ÇÖZÜM SÜRECİNE TOPLUMSAL BAKIŞ
BEIER CÜMLE TAMAMLAMA TESTİ
Diferansiyel Denklemler
ÖRNEKLEME DAĞILIŞLARI VE TAHMİNLEYİCİLERİN ÖZELLİKLERİ
Diabetik Nefropati Son dönem böbrek yetmezliğinin 1/3 nedenidir ve görülme sıklığı hızla artmaktadır. Tip 1 DM otoimmün mekanizma; insülin ve C-peptit.
BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ HEMŞİRELİK HİZMETLERİ MÜDÜRLÜĞÜ BAKIM TALİMATLARI B.E.Ü
BEIER CÜMLE TAMAMLAMA TESTİ
ALIŞVERİŞ ALIŞKANLIKLARI ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI Haziran 2001.
Orta Öğretimden Üniversiteye Gelen Öğrencilerin Temel Bilgisayar Bilgilerinin İl ve Bölge Bazında İncelenmesi: Karadeniz Teknik Üniversitesi Uygulaması.
METOKLOPRAMİD KULLANIMINA BAĞLI GELİŞEN AKUT DİSTONİ: İKİ OLGU SUNUMU
KIR ÇİÇEKLERİM’ E RakamlarImIz Akhisar Koleji 1/A.
Sıvı Ölçüleri Değerlendirme.
HİSTOGRAM OLUŞTURMA VE YORUMLAMA
Soruya geri dön
CAN Özel Güvenlik Eğt. Hizmetleri canozelguvenlik.com.tr.
1/20 PROBLEMLER A B C D Bir fabrikada kadın ve çocuk toplam 122 işçi çalışmaktadır. Bu fabrikada kadın işçilerin sayısı, çocuk işçilerin sayısının 4 katından.
HAZIRLAYAN:SAVAŞ TURAN AKKOYUNLU İLKÖĞRETİM OKULU 2/D SINIFI
1/25 Dört İşlem Problemleri A B C D Sınıfımızda toplam 49 öğrenci okuyor. Erkek öğrencilerin sayısı, kız öğrencilerin sayısından 3 kişi azdır.
AKUT BRONŞİOLİT TANI VE TEDAVİSİNDE YAPILAN YANLIŞLIKLAR
Dördüncü Grup İkinci Harf B sesi sunumu Mürşit BEKTAŞ.
BESLENME ANEMİLERİ VE KORUNMA
DEĞERLENDİRME ve TANI KOYMA
TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU
1 YASED BAROMETRE 18 MART 2008 İSTANBUL.
İmalat Yöntemleri Teyfik Demir
EPİLEPSİ.
Toksikoloji Akıl Kartları
İKİ BASAMAKLI DOĞAL SAYILARIN
PÇAĞEXER / SAYILAR Ali İhsan TARI İnş. Yük. Müh. F5 tuşu slaytları çalıştırmaktadır.
DOĞUM VE SAĞLIK: DOĞUM SAYISI SAĞLIK DURUMUNU ETKİLİYOR MU ? Amaç Annelik kadının varoluşunda ona bahşedilen bir duygudur. Anneliğin birçok getirisi olduğu.
OLGU SUNUMU 2 B. Gemicioğlu
TİK BOZUKLUKLARI.
4 X x X X X
Mukavemet II Strength of Materials II
İlaçlar Tedavi edici ilaçlar
EPİLEPSİ.
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Tedavisi
DSM-IV tanı ölçütlerine göre Major Depresyon
Calgary Depresyon Ölçeği
ANA BABA TUTUMU ENVANTERİ
1 DEĞİŞMEYİN !!!
Gebelikte Hematolojik Hastalıklar
ALKOL VE ETKİLERİ.
Test : 2 Konu: Çarpanlar ve Katlar
HEPATİT SAĞALTIMINDA YENİLİKLER
ALKOL YOKSUNLUĞU Doç. Dr. Duran Çakmak.
İnsanlar neden sigara içer?
TIP FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNDE DEPRESYON BELİRTİLERİ TAŞIMA DURUMU
SAYILAR NUMBERS. SAYILAR 77 55 66 99 11 33 88.
ÇOK DEĞİŞKENLİ FONKSİYONLARDA
Arter Kan Gazları: Örnek Olgular
Proje Konuları.
ALKOL VE MADDE BAĞIMLILIĞI
UÇUCU MADDE BAĞIMLILIĞI Dr. Mustafa Babacan Ocak 2013
PÇAĞEXER / SAYILAR Ali İhsan TARI İnş. Yük. Müh. F5 tuşu slaytları çalıştırmaktadır.
Diferansiyel Denklemler
Farmakodinami.
PATOLOJİK PSİKOLOJİ DERSİ
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
Sigara, Alkol ve Madde Bağımlılığı Rehberlik ve Tarama Programı Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerinde Alkol ve Madde Kullanımına Yönelik KISA MÜDAHALE.
Madde Bağımlılığına Giriş: Temel Kavramlar ve Tanı Kriterleri
Sunum transkripti:

ALKOL BAĞIMLILIĞINDA TEDAVİ KILAVUZLARI DR CEM ŞENGÜL Hastaneciyiz.blogspot.com

BU SUNUMDA Alkol Kullanım Bozukluklarının Tanı ve Sınıflandırılması Alkol Kullanım Bozukluklarının Değerlendirilmesi Yoksunluk Dönemi Tedavisi Yoksunluk Sonrası Dönemin Tedavisi ve Relapsı Önleme

ALKOL KULLANIM BOZUKLUKLARININ TANI VE SINIFLANDIRILMASI Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) alkol bağımlısını “Uzun süre ve alışılmışın dışında alkol alan, alkole bağlı olarak ruhsal, bedensel ve toplumsal sağlığı bozulan, buna karşın durumunu değerlendiremeyen, değerlendirse bile alkol alma isteğini durduramayan sağaltıma gereksinim duyan bir hastadır” şeklinde tanımlamaktadır.

DSM IV’te Alkolle İlişkili Bozukluklar: Alkol kullanım bozuklukları: Alkol bağımlılığı Alkol kötüye kullanımı Alkolün yol açtığı bozukluklar: Alkol entoksikasyonu Alkol yoksunluğu Alkol entoksikasyonu/ yoksunluğu deliryumu Alkolün yol açtığı kalıcı demans Alkolün yol açtığı kalıcı amnestik bozukluk Alkolün yol açtığı psikotik bozukluk(sanrılı/ varsanılı) Alkolün yol açtığı duygudurum bozukluğu Alkolün yol açtığı anksiyete bozukluğu Alkolün yol açtığı cinsel işlev bozukluğu Alkolün yol açtığı uyku bozukluğu BTA alkolle ilişkili bozukluklar

ALKOL KÖTÜYE KULLANIMI Son 12 ay içinde herhangi bir dönemde 1 veya daha fazla: Tekrarlayan içme nedeniyle iş, okul ve aile sorumluklarını yerine getirememe Tehlikeli durumlarda tekrarlayan içme davranışı Alkole bağlı tekrarlayan yasal sorunlar Kişiler arası sorunlar veya sosyal sorunlara rağmen içmeye devam etme Alkol bağımlılığı tanısı almıyorsa ALKOL KÖTÜYE KULLANIMI

ALKOL BAĞIMLILIĞI Son 12 ay içinde herhangi bir zamanda 3 veya daha fazla evet ise : Tolerans Yoksunluk sendromu veya yoksunluğu azaltmak için içme Alkol, çoğu kez tasarlandığından daha yüksek miktarlarda ya da daha uzun bir dönem süresince alma Alkol kullanımını bırakmak ya da denetim altına almak için sürekli bir istek ya da boşa çıkan çabalar Alkolü sağlamak, kullanmak ya da etkilerinden kurtulmak için çok fazla zaman harcanır Alkol kullanımı yüzünden önemli toplumsal, mesleki etkinlikler ya da boş zamanları değerlendirme etkinlikleri bırakılır ya da azaltılır Psikolojik veya fizyolojik problemlere rağmen içmeye devam etme

ALKOL YOKSUNLUĞU Uzun süre ve fazla miktarda alkol kullanımından sonra alınan alkol miktarının azaltılması yâda kesilmesi sonucunda ortaya yoksunluk belirtileri çıkar. Klasik belirtisi tremordur. Ama bulgu spektrumu psikotik elementler, algı bozuklukları, epileptik nöbetler, deliryum tremens bulgularını da içerecek tarzda değişebilir. Tremor, alkolün kesilmesinden 6–8 saat sonra başlar, psikotik bulgular ve algı bozukluğu 8–12 saat, epileptik nöbetler 12–24 saat, deliryum tremens ise 72 saat içinde gelişebilir. Deliryum tremens ilk bir hafta içinde beklenebilir. Ayrıca yoksunluk sendromunda bulgular her zaman bu sırayı da izlemeyebilir.

ALKOL YOKSUNLUĞU TANI ÖLÇÜTLERİ (DSM-IV) A. Çok fazla ya da uzun süreli alkol kullanımının sonlandırılması (ya da azaltılması) B. A tanı ölçütünden sonra, bir kaç saatten bir kaç güne dek değişen bir zaman içinde gelişen aşağıdakilerden ikisinin ( ya da daha fazlasının) bulunması: 1) Otonomik hiperaktivite (örn. terleme ya da 100'ün üstünde bir nabız ) 2) Artmış el tremoru 3) Uykusuzluk 4) Bulantı ya da kusma 5) Gelip geçici görsel dokunsal ya da işitsel hallusinasyonlar ya da illüzyonlar 6) Psikomotor ajitasyon 7) Anksiyete 8) Grand mal konvulsiyon C) B tanı ölçütündeki belirtiler klinik olarak belirgin bir sıkıntıya ya da toplumsal, mesleki alanlarda ya da önemli diğer işlevsellik alanlarında bozulmaya neden olur. D) Bu belirtiler genel tıbbi bir duruma bağlı değildir ve başka bir mental bozuklukla daha iyi açıklanamaz.

ALKOL KULLANIM BOZUKLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ 1. Alkol kullanımı ile ilgili sorular 2. Alkol Kullanım Bozukluklarını Tarama Araçları a-Tarama Testleri b-Biyokimyasal Belirteçler 3. Alkol Bağımlılığının Şiddetini Belirleme 4. Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi

Alkol kullanımı ile ilgili Sorular Hangi sıklıkta? (Ortalama olarak haftada kaç gün içki içiyorsunuz?) Ne miktarda? (Tipik bir günde içerken kaç bardak içki içersiniz?) Ne kadar süre? (İlk olarak kaç yaşında alkole başladınız?

STANDART İÇKİ Standart içki= 14gr saf alkol içerir 1 şişe veya kutu bira 330-360 cc 1 kadeh şarap = 150 cc 1 küçük kadeh likör veya aperatif = 75 cc 1 küçük kadeh brendi= 45 cc 1 küçük kadeh viski, rakı, votka, cin = 45 cc

SORU Tanju Bey 1 litrelik şaraptan yarım şişe içtiğini, ayrıca günden beş kutu bira içtiğini söylüyor. Tanju Beyin dosyasına kaydederken kaç Standart İçki olarak not etmemiz gerekir? CEVAP:

Alkol Kullanım Bozukluklarını Tarama Araçları A-TARAMA TESTLERİ Alkol kullanımı konusundaki epidemiyolojik verilerin daha gerçekçi ve güvenilir olması için alkol kullanım bozukluklarının tanı ve taranması amacı ile klinik ve alan çalışmalarında kullanılan değişik test ve araçlar geliştirilmiştir. Alkol kullanımı ile ilgili çalışmalarda kişinin öz bildirimi esas alınarak hazırlanan CAGE (Cut down, Annoy, Guilty, Eye opener), Michigan Alkol Tarama Testi (MATT), Alkol Kullanım Bozukluğunu Tarama Testi (AKBTT) bu amaçla kullanılan testlerden bazılarıdır.

CAGE 1970 yılında Ewing ve Rouse (Ewing 1984) tarafından geliştirilmiş kısa, basit olması nedeniyle klinik çalışmalarda sık kullanılan en yeterli ve etkili tarama araçlarındandır. 4 madde olup toplam 0–4 arasında puan şeklinde değerlendirilir. Arıkan ve arkadaşları 1991 yılında yaptıkları çalışmada ülkemizdeki geçerliği ve güvenirliğini göstermişlerdir. 4 maddeden bir veya daha fazlasına evet yanıtı verilmişse riskli alkol kullanımı söz konusudur. 1 veya daha fazla evet yanıtı varsa “Problem Alkol Kullanımı” vardır. 3 veya daha fazla evet yanıtı varsa “bağımlı kullanım” düşünülür.

CAGE Hiç içmenizi azaltmanız gerektiğini düşündünüz mü? Cut down Hiç başkaları içmenizi eleştirerek sizi kızdırdılar mı? Annoyed İçmeniz konusunda hiç kendinizi kötü ya da suçlu hissettiniz mi? Guilty Hiç sinirlerinizi yatıştırmak ya da akşamdan kalma durumundan kurtulmak için sabah kalkar kalkmaz ilk iş olarak içki içtiniz mi? Eye opener Ewing JA. Detecting alcoholism. The CAGE questionnaire. JAMA 1984; 252:1905-7

AUDIT (Alkol Kullanım Bozuklukları Tanıma Testi – AKBTT) İlk olarak 1989 yılında dünya sağlık örgütü tarafından yapılan ölçeğin son şekli Babor ve arkadaşları (2001) tarafından düzenlenmiştir. İçme alışkanlığı, alkol tüketimi ve alkole ilişkin sorunları saptayan 10 maddelik bir ölçektir. Ölçeğin ilk üç sorusu tehlikeli alkol kullanımını, 4., 5. ve 6. sorular bağımlılık belirtilerini, son dört soru zararlı alkol kullanımını göstermektedir.(Bohn ve ark.1995, Babor ve ark. 2001) Ölçek toplam puanı 40 olup populasyon çalışmalarında 8–11 arasında değişen farklı kesme noktaları bulunmakla birlikte önerilen kesme noktası 8 dir.(Cherpitel 1995, Conigrave ve ark. 1995, Babor ve ark. 2001) Ülkemizde geçerlik ve güvenirliği 2002 yılında Saatçioğlu ve ark tarafından yapılmıştır.

Michigan Alcoholism Screening Test (MAST) 1971’de Selzer ve arkadaşları tarafından geliştirilmiş 25 sorudan oluşan bir tarama testidir. 5 puan üzeri alanların %80’i, 10 puan üzeri alanların ise tamamında alkol bağımlılığı saptanmıştır. Türkçe geçerlik ve güvenirliği Coşkunol ve arkadaşları tarafından 1995 yılında yapılmıştır.

B- Biyokimyasal Belirteçler Alkol kullanım bozukluklarının tespiti, tanınması, tedavi edilmesi ve gerek relaps gerekse bağımlılığın önceden saptanıp önlenmesi nesnel, özgüllüğü ve duyarlılığı yüksek, kolay uygulanabilir, güvenilir, uygun maliyetli biyokimyasal belirteçlere (marker) gereksinim vardır. Geleneksel olarak klinik kullanımı en fazla olanlar: gama glutamil transferaz (GGT), ortalama korpuskuler hacim (MCV), aspartat amino transferaz (AST) ve alanin amino transferaz (ALT) Yeni belirleyicilerin belli başlıları; CDT, 5 hidroksitriptofol (5-HTOL), beta-hekzaminidaz (B-Hex), hemoglobinle ilişkili asetaldehit (HAA), serum sialik asit (SA), erken alkol kullanımını saptama testi (EDAC)

CARBOHYDRATE DEFICIENT TRANSFERRIN (CDT) CDT insan vücüdunda demir bağlayan bir polipeptid olan transferrinin bir izoformudur. Transferrin 679 aminoasitli bir polipeptid zinciri taşıyan 80 kilodaltonluk, demir (Fe) bağlayan karaciğerde sentezlenip metabolize edilen ve serumda yüksek miktarda bulunan ve ana Fe taşıyan, daha az olarak BOS ve amniyotik sıvıda bulunan glikoproteindir. Uzun süre kronik etanol alımının glikozilasyonu azalttığı bilinmektedir. En az iki hafta aşırı miktarda alkol alanlarda serum transferini bir veya iki karbonhidrat zincirini (sialik asit zinciri) kaybeder. Transferrinin toplam yedi tane izoformu vardır. Bu formlardan iki veya daha az sialik asit içeren transferin izoformlarının hepsine birden CDT denir.

CARBOHYDRATE DEFICIENT TRANSFERRIN (CDT) En az bir hafta süreyle günde ortalama 60 (50-80 gram) gramlık alkol alımı CDT’nin ortaya çıkışını uyarır. CDT’nin artış mekanizması tam anlaşılamamış olmakla birlikte iki ana mekanizmayla açıklanmaktadır: Birincisi; asetaldehit tarafından düzenlenen golgi aparatında protein glikozilasyon sürecinin inhibisyonu, ikincisi; serumdaki tamamen glikolize olmuş transferin moleküllerinin karbonhidrat zincirlerinin kırpılması sonucu oluştuğudur. CDT’nin asialo, monosialo ve disialo formları bulunmaktadır. Yoksunluk döneminde ortalama 15 (14-17 gün) günlük bir yarı ömür ile zamanla normal seviyesine döner.

Ortalama Korpuskuler Hacim (MCV) Devamlı alkol kullanımı da kırmızı küre hacminde artışa neden olur, ancak bu artışın mekanizması net değildir. Bunun alkolün doğrudan eritrositlere etkisi ya da folik asit eksikliği, karaciğer hasarına bağlı olabileceği düşünülmektedir MCV normal değerleri 83-95 fl olarak kabul edilmekte, 98 fl’nin üzeri patolojik kabul edilmektedir. MCV’nin özgüllüğü %64-100, duyarlılığı %40-50 arasında olup yalancı pozitifliğe neden olan durumlar arasında karaciğer hastalıkları, sigara, ileri yaş, hipertroidi, B12, folik asit eksikliği, antikonvülzanlar, yalancı negatif sonuçlara insülin rezistansı ve hipertansiyon sayılabilir. Yarı ömrü 2–3 aydır bu nedenle nüksün tespitinde kullanılamaz. Ucuzdur ve kolay uygulanabilir

Gama Glutamil Transferaz(GGT) En fazla karaciğer olmak üzere, safra yolları, böbrekler, pankreas, dalak ve duodenumda değişik oranlarda bulunan hücre membranında glikoprotein yapıda, aminoasit transportu ve glutatyon alımı ile ilgili bir. Yarı ömrü 14–26 gün olarak bildirilmektedir. GGT kolaylıkla ve ekonomik olarak plazma ya da serumda kromotogrofik ve fotometrik yöntemlerle ölçülebilmektedir. Referans aralığı erkekler için 55 u/l kadınlar için 40 u/l altında kabul edilmektedir. GGT yüksekliğine neden olan durumlar; tüm karaciğer ve safra yolları hastalıkları, diabetes mellitus, pankreatit, kalp yetmezliği, böbrek hastalıkları, mikrozomal enzim sistemini indükleyen ilaçlar (barbitürat, antikoagülan v.b.), obezite, myokard enfarktüsü, ciddi travmalardır. Görüldüğü gibi alkol dışı bir neden de GGT düzeyinde artışa bu da yalancı pozitifliğe neden olabilmektedir. GGT’nin duyarlılığı % 60-90 ve özgüllüğü %55-100 arasında değişen oranlar bildirilmektedir

Aspartat amino Transferaz(AST) ve Alanin Amino Transferaz(ALT) AST glutamik oksaloasetik transaminaz (SGOT), ALT glutamik purivik transaminaz (SGPT) olarak da bilinir. AST’nin 45 u/l, ALT’nin 50 u/l üzerindeki değerleri yüksek kabul edilir. Bunlar aminoasit metabolizmasıyla ilgili rutinde karaciğer hasarının tespitinde sık kullanılan enzimlerdir. AST karaciğer yanı sıra akciğer, lökosit, beyin gibi dokularda da bulunurken ALT yalnızca karaciğerde bulunur. AST ve ALT’nin alkol kullanım bozukluklarında duyarlılığı azdır, kolestaz, karaciğere metastaz, DM, pankreatit, hiperkolestrolemi, gebelik, barbitürat, antiepileptik ve antikoagülan ilaçlar yalancı pozitifliğe yol açabilir.

Alkol Bağımlılığının Şiddetini Belirleme Alkol Bağımlılığında bağımlılık şiddetin ölçmek için bir takım ölçeklerden faydalanılır. Addiction Severity Index (ASI) ve Severity of Alcohol Dependence Questionnaire bunlar arasından en önemlileridir. Bu ölçeklerden Türkçe geçerlik güvenirliği olan yoktur. Tarama testlerinde yüksek puan alanlarında bağımlılık şiddetleri yüksek bulunmuştur. Ancak bu testler orijinal olarak alkol sorunlarını taramak için geliştirilmiştir.

Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi Alkol kullanım bozukluklarında fiziksel ve ruhsal hastalıklar Sık görülüyor İlişki karmaşık ve iki yönlü Klinik önemi var: her iki hastalığın da birbirleri üzerinde gidiş, tedaviye yanıt ve sonlanış bakımından olumsuz etkileri olur

Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi Ek tanılı durumlarda psikiyatrik hastalığın tedavisi de zordur. Psikiyatrik hastalığın prognozu, büyük ölçüde Alkol kullanım bozukluğunun prognozuna bağlıdır. Alkol kullanım bozukluğunun tedavisi buna bağlı olan duygudurum, psikoz veya kişilik bozukluğu belirtilerini düzeltebilir

Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi Hangisi Birincil? Önemli mi önemsiz mi? Her ikisi de birbirlerine yol açabilir birbirlerini etkileyebilirler Birincil olanı bulup tedavi etsek bile bu, diğerinin de düzeleceği anlamına gelmemektedir Diğer yandan tanı konulamazsa tedavi yapılamamaktadır

Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi Güçlü İlişki: Antisosyal Kişilik Bozukluğu Başka Madde Kullanım Bozuklukları Bipolar Affektif Bozukluk Zayıf İlişki: Depresif Bozukluklar

Alkol Kullanım Bozukluklarında ektanının değerlendirilmesi ALKOL VE MADDE KULLANIM BOZUKLUKLARI İLE BİRLİKTE EN SIK GÖRÜLEN 1. EKSEN TANISI BİPOLAR BOZUKLUKTUR

Tanı atlama Psikiyatristler Alkol kullanım bozukluğu tanısını, Bağımlılık psikiyatristleri ise ruhsal rahatsızlık tanısını atlama eğilimindedirler. Belirtiler görülür fakat tanı atlanır!

TEDAVİ YAKLAŞIMLARI Alkol-Madde bağımlılığı tedavi edilebilen bir hastalıktır. İlerleyicidir, ancak ilerlemesi durdurulabilir. Etkin tedavi, aile tedavisinin yanı sıra hastanın ruh ve beden sağlığına, sosyal ve iş becerilerine de yönelik olmalıdır. “Adsız Alkolikler” ve “Adsız Narkotikler” gibi eski bağımlıların oluşturduğu sivil toplum örgütleri tedavinin etkinliğini ve sürekliliğini arttırır. Temel amaç ayıklık ve bireyin topluma kazandırılmasıdır.

TEDAVİ YAKLAŞIMLARI Alkol-Madde bağımlılığında sürekli tedavi yoktur. Zaman zaman nüksler görülebilir. İyileşme bir süreçtir ve nüksler sıktır. Bu hallerde tedavi programını yenilemek gereklidir.

ALKOL BAĞIMLILIĞININ TEDAVİSİ 1. Yoksunluk dönemi tedavisi: Bu dönemde alkolün kesilmesi sonucu olağan yoksunluk belirtilerinin ortadan kalmasına yardımcı olan ilaç kullanımı ve diğer tıbbi müdahaleleri içerir. 2. Rehabilitasyon dönemi: Bu dönemde kişi artık alkol yoksunluğundan kurtulmuştur. Yaşamdaki normal işlevlere dönebilme ve alkolsüz yaşama uyum sağlama bakımından hastaya bilgi ve beceriler kazandırılmaya çalışılır. Bunun için terapötik girişimlerden yararlanılır. 3. Relapsı önleme: Bu aşamada aynı zamanda ilaç tedavilerin yeri vardır

YOKSUNLUK DÖNEMİ TEDAVİSİ İlk olarak hasta detoksifikasyon tedavisine alınır Ancak detoksifikasyon tek başına yeterli değildir. Detox sırasında hastanın ilaca ulaşımı ve kullanımı kontrol altında olmalıdır. Yoksunluğun başlangıcı bireyselleştirilmelidir. Uzun etkili ilaçlar kullanılmalıdır. Yoksunluk döneminde belirtilerin yoğunluğu önceden kestirilemez. Hasta olabildiğince hızlı takip destek programına başlamalıdır

YOKSUNLUK DÖNEMİ TEDAVİSİ Diazepam gold standart ilaçtır. Antiepilektikler ve çeşitli NMDA reseptör antagonistleri (memantin gibi) etkili bulunmuş olsa da henüz kullanım kılavuzlarına girmemişlerdir. Antipsikotik ilaçlarda özellikle alkole bağlı halusinasyonların varlığında faydalıdır. Tiamine yoksunluk dönemideki hastlara mutlaka verilmelidir. (Wernike-Korsakof) Sıvı- elektrolit dengesinin sağlanması Delirum Tremans için hayati önem taşır.

YOKSUNLUK DÖNEMİ TEDAVİSİ Yoksunluk Döneminde Tedavi Rejimleri: 1-Semptoma Yönelik Tedavi 2-Sabit Doz Tedavisi 3-Yükleme Tedavisi

1-Semptoma Yönelik Tedavi Bu tedavi şeklinde hastada semptom çıkıncaya kadar ilaç vermekten kaçınılır. Herhangi bir semptom çıkarsa o semptoma yönelik ilaçlar verilir. Böylece minimum sedasyon sağlanır Bu tedavi öyküsünde şiddetli yoksunluk sendromu ya da Delirium Tremans öyküsü olmayanlar için uygundur.

2-Sabit Doz Tedavisi Benzodiazepinler belirli sabit dozda verilir. (Örneğin her 8 saatte 10mg şeklinde) İhtiyaç olursa hastanın durumuna göre ekstra ilaç veliebilir.

3-Yükleme Tedavisi Alkol yoksunluğunun erken dönemlerinde yüksek doz ilaç verilir. (Örneğin alkol yoksunluğun başlangıç döneminde yoksunluk belirtileri ortadan kalkıncaya kadar her 2 saatte 1 20mg şeklinde)

Clinical Institute Withdrawal Assessment Alcohol Revised (CIWA-AR) 10 maddeli 1989 yılında Sullivan tarafından geliştirilmiş alkol yoksunluk sendromunun şiddetini ölçmede kullanılan bir ölçektir. Yarı yapılandırılmış, klinisyen tarafından uygulanan ilk dokuz maddesi 0–7 ile arasında puanlan son maddesi ise 0–4 arası puanlanarak değerlendirilen ve 10 maddeden oluşan bir ölçektir. Puanlar 0–67 arasında değişmekte, skordaki yükseklik yoksunluğun şiddetini göstermektedir. Sorulardan 2 ve üzeri puan alınırsa yoksunluk ile ilgili belirtinin var olduğu düşünülür. 2 pozitif belirti hafif yoksunluk, 3 pozitif belirti orta derecede yoksunluk, 4 ve üzeri pozitif belirti ağır dereceli yoksunluğu ifade eder.

Clinical Institute Withdrawal Assessment Alcohol, Revised (CIWA-AR) Bulantı ve kusma Tremor Terleme Anksiyete Motor ajitasyon Dokunma halüsinasyonları İşitsel halüsinasyonlar Görsel halüsinasyonlar Baş ağrısı veya başta dolgunluk hissi Oryantasyon veya bilinçte sislenme

Clinical Institute Withdrawal Assessment Alcohol, Revised (CIWA-AR) Hafif belirtiler ve CIWA 8-10 ise ilaç tedavisi yok gözlemeye devam Orta belirtiler ve CIWA 8-15 ise semptomatik olarak ilaçtan komplikasyon oluşmasını engellemek açısından yararlanabilir Şiddetli belirtiler ve CIWA >15 tedavi edilmezse majör komplikasyonlar gelişme riski yüksek

Semptoma yönelik tedavi: CIWA-Ar >8-10 ise (NIAAA) Klordiazepoksid 50-100 mg Diazepam 10-20 mg Lorazepam 2-4 mg Her saatte bir CIWA takibi yaparak

Sabit doz tedavi (NIAAA) Klordiazepoksid: İlk 4 doz 6 saatte bir 50 mg daha sonra 8 doz her 6 saatte bir 25 mg Diazepam: İlk 4 doz 6 saatte bir 10 mg daha sonra 8 doz 6 saatte bir 5mg Lorazepam: İlk 4 doz 6 saatte bir 2 mg daha sonra 8 doz 6 saatte bir 1 mg

Örnek Order (AMATEM) 1000 cc %0.9 NaCl 1000 cc %5 Dextroz Bemiks ampul 2x1 mayi içinde Diazem ampul 1x1 mayi içinde Diazem 5mg kapsul Sabah 5mg Öğlen 5mg Akşam 10mg Apikobal tb 2x1

Ayaktan detoksifikasyon Klinisyenlere hastayı yatarak detoks yapılmasını azaltma konusunda baskılar mevcut Ayaktan detoks için henüz tam olarak hazırlanmış tedavi rehberi yok

Kısmi yatış Günde 4-10 saat Tıbbi personel ve danışman tarafından saatte bir moniterize etmek Reçete yok İlaçlar gün içinde personelce verilir Gece veya hafta sonu için yetecek miktarda verilir

Yatış endikasyonları Hastane yatışı gerektirecek tıbbi veya psikiyatrik durumlar Hastaya güvenemiyorsanız Ev ortamı çok yıkıcı ve olumsuz ise Ulaşım olanaksız ise Son ana dek olamamasına karşın görsel halüsinasyonlar başlamışsa

2.Rehabilitasyon dönemi tedavisi Yoksunluk döneminin sonlanmasıyla başlar. Hastane içi veya dışı terapotik yaklaşımlarla kişinin alkolsüz hayata uyumuna yardımcı olmayı amaçlar. Hastanede yapılan grup terapileri, motivasyonel görüşmeler, bilişsel davranışcı girişimler Hastane dışında teraptoik yardım toplulukları (Adsız Alkolikler)

3. Relapsı önleme tedavisi: İLAÇ FDA ONAYI Naltrexone 1994 Naltrexone Depot 2006 Acamprosat 2004 Disulfiram 1951 Topiramate YOK

www.niaaa.nih.gov/guide

NALTREXONE 1 tablet 50 mg Naltrekson hidroklorür Naltrekson endojen endorfin reseptörlerini bloke ederek alkolün neden olduğu öforiyi azaltır Alkol bağımlılığında günde tek doz 50mg kullanılır.

NALTREXONE Naltrekson’un plazma yarı ömrü yaklaşık 4 saattir. Ortalama kan düzeyi 8.55 ng/ml.dir. 6-beta-naltreksol’un plazma yarı ömrü yaklaşık 13 saattir. Bu nedenle günde bir tabletlik doz uygulaması yapılabilmektedir. Naltrekson’un plazma proteinlerine bağlanması ise % 21 civarındadır. Naltrekson hidroklorürün büyük kısmı böbrekler yoluyla atılmaktadır. Gastrointestinal yan etkileri nedeniyle yarım tablet başlanır. 1-2 gün sonra 1 tablete çıkılır

NALTREXONE Opioid analjezikleri uygulanması durumunda, Ani ilaç kesilmesi semptomları bulunan hastalarda, Opioidler için pozitif idrar testi veren hastalarda, Nalokson hidroklorür verilmesinden sonra ani ilaç kesilmesi semptomları gösteren hastalarda, Ciddi karaciğer yetmezliğinde, Akut hepatitte, kontrendikedir.

NALTREXONE Depo 380mg IM ayda bir kere İlaç uyumu düşük hastalarda

ACAMPROSAT NMDA res antagonisti ACAMPROZAT (kalsiyum asetilhomatourinate) kesilmeyi takiben aşermeyi engellemektedir.

ACAMPROSAT Campral® 333mg acamprosate calcium 60kg altında 2x2 60kg üstünde 3x2 1989’dan beri Avrupa’da kullanılıyor. FDA onayı 2004 Akamprosat ile yapılan çesitli çalısmalar ürünün metabolize olmadığını kanıtlamıstır

ACAMPROSAT Akamprosat gastrointestinal sistemden yavas ve zayıf bir sekilde parasellüler yol aracılığı ile emilir. Biyoyararlanımı %11.1’dir. Buna rağmen, asetil homotaurin plazma konsantrasyonları doz sonrası 48 saat takip edilebilir. Tekrar eden oral uygulamaları takiben, uygulamadan 5-7 gün sonra sabit duruma ulasılır

DISULFIRAM Disülfiram aldehit dehidrojenaz enzimini inhibe ederek etki gösterir. Disülfiram ile birlikte alkol alındığında vücutta asetaldehit birikmesi sonucunda disülfiram-alkol reaksiyonu denilen toksik tablo oluşur

DISULFIRAM Bu ilaç alkol bağımlısı hastanın onayı alınmak suretiyle verilmelidir; bununla tedavide hastanın kooperasyonu ve bağımlılıktan kurtulmayı istemesi esastır. Bir Antabus tablet 500 mg tetraetiltiuram disülfid (Disülfiram) içerir. Antabus tablet tedavisine hasta alkolü bıraktıktan en az 12 saat sonra başlanmalıdır. Tedaviye 1-2 hafta boyunca günde maksimum 500 mg tek doz şeklinde başlanır. İdame dozu günde 250 mg (125-500 mg) olmalı, ancak 500 mg’ı kesinlikle aşmamalıdır

TOPIRAMATE Topiramate GABA’ya bağlı klor kanallarını açan aynı zamanda glutamaterjik AMPA ve Kainat reseptörlerini inhibe eder. Alkol bağımlılarında alkol alımını ve aşermeyi azaltmada, kuru geçen süreyi uzatmada etkili bulunmuştur.

TOPIRAMATE 25mg ve 50mg tablet Doz yavaş yavaş arttırılarak hedeflenen doz 200mg/gün Kilo kaybı, paresteziler ve bilişsel bozukluklar gözlenebilir.

KOMBİNASYON TEDAVİLERİ Acamprozat ( akut çekilme dönemine ait aşermeyi azaltır) +Naltrekson(alkolün ödüllendirici etkisine yönelik aşermeyi azaltır)= hasta için alkolsüz kalmayı kolaylaştırdığı gibi relaps oluşumunu da engeller

KOMBİNASYON TEDAVİLERİ Percentage attending program Abstinence rates Average number of days abstinence Days until first breach of abstinence1 Acamprosate group 66.1% 50.8% 45.07 days 26.79 days Naltrexone group 79.7% 49.95 days 26.7 days Drug combination group 83.1% 67.8% 53.58 days 37.32 days

2008-2009 Eğitim Sezonunun Sonu Katkısı Olan Tüm Arkadaşlara Teşekkürler