Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

SİNİR SİSTEMİ Öğr.gör. İskender AKBAL. İç ve dış ortam arasındaki haberleşme Stimulusları algılama ve cevap Efektör Sekrasyon.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "SİNİR SİSTEMİ Öğr.gör. İskender AKBAL. İç ve dış ortam arasındaki haberleşme Stimulusları algılama ve cevap Efektör Sekrasyon."— Sunum transkripti:

1 SİNİR SİSTEMİ Öğr.gör. İskender AKBAL

2 İç ve dış ortam arasındaki haberleşme Stimulusları algılama ve cevap Efektör Sekrasyon

3 Sinir sisteminde iletim hızlı Endokrin sistemde iletim yavaş Stimulus Hormon

4 Anatomik olarak sinir sistemi Merkezi sinir sistemi MSS Encephalon ve medulla spinalis Periferik sinir sistemi PSS Kranial (12 çift) ve spinal (31 çift)

5 Fonksiyonel olarak sinir sistemi Somatik sinir sistemi Çizgili kasların inervasyonu Dış ortamla teması olan vücut yapıları Afferent (deri, çizgili kas, tendon, eklem)- efferent (cerebrum, truncus encephalicus, medulla spinalis)

6 Visseral sinir sistemi Düz kas, bez ve kan damarları Afferent (kalp-damar, solunum, sindirim, üriner ve üreme) encephelon Efferent (otonon sinir sistemi) düz kas, kalp kası ve bezlerin çalışması

7 NÖRON Uyarılma- iletim Miyelin kılıf PSS (schwann) MSS (oligodentrositler) Nörilemma

8 Endoneurium Ganglion, nucleus Nervus, tractus.

9 Fonksiyonlarına göre nöron tipleri Afferent (duyu taşıyan nöronlar) Efferent (motor) nöronlar İnternöronlar (ara nöronlar)

10 Uzantılarına göre nöronlar Multipolar nöronlar Bipolar nöronlar Unipolar nöronlar

11 Sinir sistemi destek hücreleri (Nöroglia) Astrosit (astroglia): Kapiller yatağı boyunca uzanır, kan beyin bariyeri, beslenme Epandim: Ventrikül duvarlarında ve canalis centralisde yer alır, BOS salgısında rol alır. Mikroglia: En küçük nöroglia, fonksiyonu net değildir, fagosiztoz

12 Oligodendrosit: MSS miyelin kılıf yapım ve onarımı Periferik nöroglia: schwann ve satellit Satellit nöron etrafına kapsül yapar hücre gövdesini dokudan ayırır.

13 MSS ve BÖLÜMLERİ  Medulla spinalis  Encephalon (Beyin) Cerebrum Cerebellum Truncus encephalicus

14 Medulla spinalis Atlasın üst kenarı- L2 Canalis vertebralis 2/3 45 cm Fissura mediana ant. Sulcus medianus post. Sulcus anterolateralis Sulcus posterolateralis

15 Substantia alba (İnen çıkan yollara ait aksonlar) Substantia grisea (Nöron gövdeleri) Ant. Motor Post. Duyu Lat. Otonon ss. Segmental yapı 31 çift sinir

16 Periost (epidural aralık) Dura mater Arachnoidea mater (damarsız) 2. Sacral vertebra Pia mater Subdural aralık Subaraknoid aralık (BOS)

17 Turuncus encephalicus (Beyin sapı)  Bulbus (medulla oblongata)  Pons  Mesencephalon

18 Medulla oblongata (Bulbus) Medulla spinalis Atlas kemiği Clivus 3 cm uzunluk 2 cm genişlik Sulcus bulbopontinus Fissura mediana anterior Pyramis: motor yolların sıklaşması Decussatio pyramideum

19 N. glossopharyngeus (Cr9) N. vagus (Cr10) N. accessorius (Cr11) N. hypoglossus (Cr12)

20 Bulbusta bulunan hayati merkezler Kardiak merkez Kalp atışı Vazomotor merkez Damar çapı Respiratuar merkez Solunum Refleks merkezi Kusma, aksırma, öksürme, yutma Pedunculus cerebellaris inf.

21 Pons Cerebellum’un önünde Sulcus pontocruralis Sulcus medianus Eminentia pyramidalis N. abducens (Cr6)

22 N. trigeminus (Cr5) N. facialis (Cr7) N. vestibulocochlearis (Cr8)

23 Fossa rhomboidea Pedunculus cerebellaris 4. ventrikülün döşemesi

24 Mesencephalon Truncus encephalicus’un en üst bölümü 2- 2,5 cm 3 kısımdan oluşur Crus, tegmentum, tectum Substantina nigra

25 Colliculus süperior Görme Colliculus inferior işitme

26 N. oculomotorius (Cr3) N. trochlearis (Cr4)

27 CEREBELLUM Pons ve bulbus un arkasında Arasında 4. Ventrikül Vermis İşte beyaz cevher Dışta gri cevher Arbor vitale cerebelli

28 Nucleus dentatus Nucleus emboliformis Nucleus globosus Nucleus fastigii

29

30 Lobus anterior Lobus posterior Lobus flocculonodularis Pedunculus cerebellaris İnf./ med./ sup. Denge, kas tonusu, kasların uyumu

31 CEREBRUM Diencephalon Telencephelon Beyin ve omuriliği saran zarlar

32 Diencephalon Mesencephalon’un üstü Telencephalon’un altı Hypothalamus önde Thalamus arkada

33 Talamus Gri cevher yapısında Yumurta şeklinde simetrik 3. Ventrikülün her iki yanında bulunur Koku duyusu hariç tüm duyular uğrar Ara istasyon Otonomik ve limbik merkez

34 Hypothalamus Homeostazis Sıvı dengesi Vücut ısısı Açlık tokluk Seksual duyular Alınan duyunun şekli (ağrılı, hoşnut) Endokrin sistemle bağlantılı Adh: böbrekte su emilimi Oxytocin: uterus kasılması süt salgılama Endokrin otonom limbik merkezi

35 Telencephalon Encephalon’un en büyük kısmıdır İki hemisfer Corpus collusum Os frontale- os occipitale Fossa crani ant./medius Cerebellum’un üstünde

36 Cortex cerebri (gri cevher) Sulcus ve gyrus Fissura longitodinalis cerebri cortex mm kalınlık milyar nöron

37 Sulcus centralis Sulcus lateralis Sulcus parietooccipitalis

38 Hafıza, konuşma Anlama, matematik Yetenek Duyuların algılanıp entegre edilmesi

39 Beyin Lobları (Lobi cerebri) Lobus frontalis Kişilikle ilgili fonksiyonlar Konuşma merkezi Motor afazi Primer motor cortex Yumuşak damak, dil, laryx, solunum kaslarının idare merkezi Prefrontal cortex: duygu derinliklerinin düzenlenmesi, ufuk daralması, kişilik bozukluğu, sosyal zayıflık

40 Lobus parietalis Ağrı, ısı, dokunma Geçmiş deneyimlerle bir cismi görmeden tanıma Duyusal angozi Tat merkezi

41 Lobus occipitalis Primer ve sekonder görme Hareket halindeki cismi gözle yakalama (B18) ve takip (B19) Renkli görme, ton farkı, cismin görüntüsüne ait hafıza örnekleri (B18) Görsel-vizual agnozi (B17)

42 Lobus temporalis İşitme (B41-42), seslerin tanımlanması ve yorumlanması (B22) Wernice alanı Broca konuşma merkeziyle ilişkili Yazılan bir cümlenin okunarak anlaşılması ve bunun sesli olarak ifade edilmesi Konuşulan lisanın öğrenilmesi Duyusal afazi: Kelimeler duyulur tanınır fakat kişi konuşamaz Okuma yazma merkezi Koku merkezi Yakın hafıza merkezi

43 Dominant hemisfer Her iki hemisfer simetrik değildir Fonksiyonlarda öne çıkan dominanttır Lisan öğrenme, pozitif bilimler dominant Yetenek ve yüz tanıma non- dominant El-ayak tercihi, göz dominantlığı

44 Beyaz cevher ve bazal ganglionlar Hemisferlerin iç kısmı Sinir aksonları Substantia alba Substantina grisea Bazal çekirdek Nücleus caudatus Corona radiata

45 Beyin ventrikülleri ve BOS dolaşımı Her beyin hemisferi içinde Ventriculus lateralis İçinde BOS bulunur For. İnterventriculare 3. Ventriculus tertius Silvius kanalı 4. Ventriculus quartus Magendi-luschka Subaraknoid aralık

46 Periferik Sinir Sistemi (PSS) Santral sinir sistemi ile çevre arasındaki bağlantıyı kurar Hedef organları Deride yer alan duyu reseptörleri Duyu organları Kas tendon ve eklemler Salgı bezleri Medulla spinalis- spinal Beyin- kraniyal

47 Spinal Sinirler (Nervi spinales) Medulla spinalisten 31 çift Karışık (mix) tip sinir lifi Radix ventralis Radix dorsalis Foramen intervertebrale Ganglion spinale duyu, motor, otonom sinir lifleri

48 Ramus posterior Vücut arkasında kalan bölge derisini ve kasları Ramus anterior Üst ve alt ekstremite ile Vucudun ön ve yan kısımındaki deri ve kasların inervasyonu

49 31 çift spinal sinir: 8 çift servikal C1-C8 12 çift torakal T1-T12 5 çift lumbal L1-L5 5 çift sakral S1-S5 1 çift koksigal Cx1

50 PLEXUS Plexus cervicalis Boyun ve omuz kasları Diyafragma (n. phrenicus) inervasyonu. Omuzlar Göğsün üst bölgesi Boyun ve başın arka taraflarının duyusu

51 Plexus brachialis Omuz kol ve önkol inervasyonu C5-T1 n. ulnaris n. radialis n. medianus

52 Plexus lumbalis Karın alt duvarının ön yan kısımları Uyluk ve dış genital sistem n. femoralis

53 Plexus sacralis Kalça, uyluk, bacak ve yakların inervasyonu n.ischiadicus

54 Kraniyal Sinirler (nervi craniales) N. olfactorius (Cr1) Burundaki duyu reseptörlerinden beyne gider Duyu- koku

55 N. opticus (Cr2) Gözün retinasından beyne gider. Duyu- görme

56 N. Oculomotorius (Cr3) Mesencephalondan başlayarak gözün içindeki ve dışındaki kaslara gider Somamotor (göz küresi ve kapağı)- parasempatik (pupilla) lifler

57 N. trochlearis (Cr4) En ince kraniyal sinir M. oblicus superiora gider Motor- göz küresinin aşağı dışa doğru hareketi

58 N. Trigeminus (Cr5) En kalın sinir Duyu lifleri n. ophthalmicus n. maxillaris n. mandibularis Baş ve yüzün duyusu Motor lifleri çiğneme kaslarına gider

59 N. abducens (Cr6) M. rectus lateralise gider Motor- göz küresinin dışa doğru hareketi

60 N. facialis (Cr7) Dilin 2/3 ön kısmı tat tomurcukları Yüzün mimik kasları Gözyaşı ve tükrük bezleri Karışık; duyu-tat duyusu Motor; yüzün mimik kasları, parasempatik: gözyaşı ve tükrük salgısı

61 N. vestibulocochlearis (Cr8) Kohlea ve semisirküler kanal lifleri Duyu- işitme ve denge

62 N. glossopharyngeus (Cr9) Dilin 1/3 arka kısmı Farinks kasları Parotis bezi Karışık; duyu- tat Motor; yutkunma kasları Parasempatik; tükürük salgısı

63 N. vagus (Cr10) En uzun seyirli sinir Göğüs ve karın boşluğu içindeki organlar Karışık; duyu- göğüs ve karın boşluğundaki organların duyusu Motor; aynı iç organların parasempatik inervasyonu

64 N. accessorius (Cr11) Farinks, larinks, baş ve boyun kasları, m. trapezius, m. scm inervesyonu Motor: farinks, larinks, baş ve boyun kaslarının hareketi

65 N. hypoglossus (Cr12) Bulbustan dil kaslarına giderler Motor: dil hareketleri

66 Yalnız duyu n. olfactorius Cr1 n. opticus Cr2 n. vestibulocochlearis Cr8 Yalnız motor n. Trochlearis Cr4 n. accessorius Cr11 n. hypoglossus Cr12 Karışık sinirler n. trigeminus Cr5 n. facialis Cr7 n. glossopharyngeus Cr9 n. vagus Cr10

67 Vücut duvarını innerve eden liflere somatik İç organları innerve eden liflere visseral Duyu taşıyan lifler afferent Emir taşıyan lifler efferent Afferentler: spinal veya kraniyal gangliyonlar Efferentler: somomotor, viseromotor

68 Somatik sistem Çizgili kas innervasyonu Vücut duruşunu koordine Bir nöron bağlantısı Hızlı cevap Visseral sistem Kalp kası ve düz kas İç organları koordine İki nöron bağlantısı Yavaş cevap

69 Otonom sinir sistemi Sempatik sistem Korku dehşet kavga ve kaçma gibi durumlarda gerilim anlarında vücudu uyararak harekete geçirir Kalp atımı ve hızı artar kan basıncı yükselir Parasempatik sistem Vücut enerji kaynaklarının korunması Dinlenme esnasında aktif Kalp atım hızında azalma %75 nervus vagusdan oluşur


"SİNİR SİSTEMİ Öğr.gör. İskender AKBAL. İç ve dış ortam arasındaki haberleşme Stimulusları algılama ve cevap Efektör Sekrasyon." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları