Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

3. BÖLÜM TOPRAK-BİTKİ-SU İLİŞKİLERİ. Sulama yönünden önemli bazı toprak özellikleri Toprak fazları –Katı (toprak taneleri) –Sıvı (toprak suyu) –Gaz (toprak.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "3. BÖLÜM TOPRAK-BİTKİ-SU İLİŞKİLERİ. Sulama yönünden önemli bazı toprak özellikleri Toprak fazları –Katı (toprak taneleri) –Sıvı (toprak suyu) –Gaz (toprak."— Sunum transkripti:

1 3. BÖLÜM TOPRAK-BİTKİ-SU İLİŞKİLERİ

2 Sulama yönünden önemli bazı toprak özellikleri Toprak fazları –Katı (toprak taneleri) –Sıvı (toprak suyu) –Gaz (toprak havası) Toprak bünyesi : Toprak tanelerinin büyüklük dağılımı –Kil (< mm) –Mil ( mm) –Kum ( mm)

3 Toprak bünye sınıfları –S, LS, SL, L, SiL, Si, SCL, CL, SiCL, SC, SiC, C Toprak yapısı : Toprak tanelerinin dizilişi ve gruplar halinde kümeleşme biçimi –Taneli (teksel) yapı : Ped yoksa –Kümeli (agregat şeklindeki) yapı : Ped varsa

4 GAZ SIVI KATI WgWg WwWw WsWs W AĞIRLIK (g) VgVg VwVw VsVs VeVe V G s = γ s / γ w = W s / V s γ w = W s / V s γ t = W s / V n = 100 (V e / V) e = 100 (V e / V s ) S = 100 (V w / V e ) HACİM (cm 3 ) Özgül ağırlık, hacim ağırlığı, porozite, Gözenek (boşluk) oranı, doyma derecesi

5 –Etkili kök derinliği –Etkili toprak derinliği –Bu iki değerden hangisi küçük ise, o değer sulama suyu uygulanacak toprak derinliğini verir. KÖK BÖLGESİ % 25 % 40 % 30 % 20 % 10 ETKİLİ KÖK DERİNLİĞİ ALINAN SU Sulama suyu uygulanacak toprak derinliği

6 Toprak nemi ifade biçimleri Kuru ağırlık yüzdesi cinsinden ifade Hacim yüzdesi cinsinden ifade Derinlik cinsinden ifade Toprak rutubet gerilimi (tansiyon) cinsinden ifade (atm, b, kg/cm 2, m, cm, pF) P w = 100 (W w / W s ) = 100 (W - W s ) / W s P v = 100 (V w / V) = P w (γ t / γ w ) = P w γ t d = (P w / 100) γ t D

7 Toprak nemi sabiteleri SIZAN SU KULLANILABİLİR SU HİGROSKOPİK SU DN TK SN FK 0 atm 1/10-2/3 atm (1/3 atm) 7-40 atm (15 atm) atm TRGSABİTE KSTK

8 Kullanılabilir toprak suyu (STK) ve izin verilen tüketim (İVT) STK = Su tutma kapasitesi (kullanılabilir toprak nemi, yarayışlı su) Kullanılamayan su Derine sızan su (cazibe suyu, yerçekimi suyu) KRİTİK SEVİYE (KS) TARLA KAPASİTESİ (TK) SOLMA NOKTASI (SN) STK TK SN DOYMA NOKTASI (DN) DN FIRIN KURU (FK) FK STRES İZİN VERİLEN TÜKETİM İVT (p, %)

9 Toprak nemi doyma noktasında MEVCUT RUTUBET (MR) TK SN DN STRES İVT KS AŞIRI YAĞIŞ (1) Derine sızar SN KS TK İVT (2) MR: TK’de EVAPOTRANSPİRASYON (ET) Toprak nemi tarla kapasitesinde

10 Toprak nemi azalıyor ETa = ETm SN KS TK (3) MR: TK-KS arasında SN KS TK (4) MR: TK-KS arasında ETa = ETm

11 Toprak nemi kritik seviyede SULAMA ? SN KS TK (5) MR: KS’de ETa = ETm SN KS TK (6) MR: KS’nin altında Stres ETa < ETm SULAMA ?

12 Toprak nemi kritik seviyenin altında SN KS SN KS TK (7) MR: KS’nin altında Stres ETa < ETm SULAMA ? STRESS TK MR: SN’da ETa = 0 BİTKİ SOLAR SULAMA ? (8)

13 Sulama yapılırsa SULAMA SN KS TK (9) MR: KS’de iken ETa = ETm Ne zaman? MR KS’de iken sulama yapılırsa SULAMA SN KS TK (10) MR: TK-KS arasında ETa = ETm Ne kadar?

14 Tarla kapasitesine kadar sulama suyu SULAMA SN KS TK (11) MR: TK’ne gelene kadar ETa = ETm Ne kadar?

15 Toprak örneklerinin alınması 0 cm 30 cm 60 cm 90 cm 120 cm 150 cm Bozulmamış örnek alma kabı

16 Bozulmamış toprak örneklerinden –Tarla kapasitesi ve hacim ağırlığı Bozulmuş toprak örneklerinden –Toprak bünyesi, solma noktası, toprak tuzluluğu (elektriksel iletkenlik ya da tuz yüzdesi) Profillerin incelenmesinden –Etkili toprak derinliği

17 Toprak neminin ölçülmesi 1) Gravimetrik yöntem W - W s P w = 100 W s

18 2) Tansiyometre Lastik tapa Saydam boru Vakum göstergesi Seramik uç

19 Tansiyometre kalibrasyon eğrisi P w (%) Tansiyometre okumaları (mb)

20 3) Nötron yöntemi Sayaç Kablo Radyoaktif madde (Am + Be) Alüminyum (PVC) tüp

21 Nötronmetre kalibrasyon doğrusu P v (%) Sayım oranı (sayaç okuması/standart okuma)

22 4) Elle kontrol yoluyla tahmin Toprak örneğinin rengi Avuçta bıraktığı ıslaklık Top oluşturma durumu Sicim - şerit oluşturma durumu

23 Toprakta suyun hareketi Doymuş toprak koşullarında –Yerçekiminin etkisi ile –Basınç yükünün yüksek olduğu noktadan basınç yükünün düşük olduğu noktaya doğru Doymamış toprak koşullarında –Kapilar kuvvetler ve yerçekiminin etkisi ile –TRG’nin düşük olduğu noktadan yüksek olduğu noktaya doğru (Nemin yüksek olduğu noktadan düşük olduğu noktaya doğru)

24 Sulama sırasında SULAMA SUYU Doyma noktası Çok ıslak Islak TK civarı TK’den düşük Yerçekimi ile aşağı doğru nem hareketi Nem hareketi yok D

25 Sulamadan sonra cm 45 cm 90 cm BUHARLAŞMA BÖLGESİ Nem hareketi yukarı doğru ASIL KÖK BÖLGESİ Nem hareketi köklere ve yukarı doğru İKİNCİ DERECE KÖK BÖLGESİ Nem hareketi köklere ve aşağı doğru KÜÇÜK KÖK BÖLGESİ Nem hareketi köklere doğru

26 Suyun köklere doğru hareketi - Su hareketi kılcal köklere doğrudur - Kılcal kökler nemin yüksek olduğu noktaya doğru uzayarak suya ulaşırlar

27 Toprağın su alma hızı Su alma (infiltrasyon) : Suyun, yüzeyden toprak içerisine girmesi (mm, cm) Su alma hızı (infiltrasyon hızı) : Birim zamanda toprak içerisine giren su miktarı (mm/h, cm/h)

28 Su alma hızına etkili faktörler Toprak bünyesi Toprağın yapısı Toprakta mevcut nem miktarı Toprağın işlenme durumu Toprak yüzeyindeki su yüksekliği Topraktaki tuzların cinsi ve miktarı

29 Su alma hızının ölçülmesi Çift silindir infiltrometre ölçmeleri (Karık dışındaki tüm sulama yöntemleri için) Karıklara giren ve çıkan suyun ölçülmesi (Karık sulama yöntemi için)

30 Çift silindir infiltrometre ölçmeleri cm cm 40 cm cm

31 Karıklara giren ve çıkan suyun ölçülmesi TARLABAŞI KANALI DRENAJ KANALI m TAMPON KARIK DENEME KARIĞI II. İSTASYON I. İSTASYON TARLABAŞI KANALI DENEME KARIĞI SİFON ORİFİS HACMİ BİLİNEN KAP


"3. BÖLÜM TOPRAK-BİTKİ-SU İLİŞKİLERİ. Sulama yönünden önemli bazı toprak özellikleri Toprak fazları –Katı (toprak taneleri) –Sıvı (toprak suyu) –Gaz (toprak." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları